൯. കരജകായസുത്തം

൨൧൯. ‘‘നാഹം, ഭിക്ഖവേ, സഞ്ചേതനികാനം കമ്മാനം കതാനം ഉപചിതാനം അപ്പടിസംവേദിത്വാ ബ്യന്തീഭാവം വദാമി, തഞ്ച ഖോ ദിട്ഠേവ ധമ്മേ ഉപപജ്ജേ വാ അപരേ വാ പരിയായേ. ന ത്വേവാഹം, ഭിക്ഖവേ, സഞ്ചേതനികാനം കമ്മാനം കതാനം ഉപചിതാനം അപ്പടിസംവേദിത്വാ ദുക്ഖസ്സന്തകിരിയം വദാമി.

‘‘സ ഖോ സോ, ഭിക്ഖവേ, അരിയസാവകോ ഏവം വിഗതാഭിജ്ഝോ വിഗതബ്യാപാദോ അസമ്മൂള്ഹോ സമ്പജാനോ പടിസ്സതോ മേത്താസഹഗതേന ചേതസാ ഏകം ദിസം ഫരിത്വാ വിഹരതി തഥാ ദുതിയം തഥാ തതിയം തഥാ ചതുത്ഥം [ചതുത്ഥിം (?)]. ഇതി ഉദ്ധമധോ തിരിയം സബ്ബധി സബ്ബത്തതായ സബ്ബാവന്തം ലോകം മേത്താസഹഗതേന ചേതസാ വിപുലേന മഹഗ്ഗതേന അപ്പമാണേന അവേരേന അബ്യാപജ്ജേന ഫരിത്വാ വിഹരതി.

‘‘സോ ഏവം പജാനാതി – ‘പുബ്ബേ ഖോ മേ ഇദം ചിത്തം പരിത്തം അഹോസി അഭാവിതം, ഏതരഹി പന മേ ഇദം ചിത്തം അപ്പമാണം സുഭാവിതം. യം ഖോ പന കിഞ്ചി പമാണകതം കമ്മം, ന തം തത്രാവസിസ്സതി ന തം തത്രാവതിട്ഠതീ’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, ദഹരതഗ്ഗേ ചേ സോ അയം [ചേ അയം (സ്യാ.)] കുമാരോ മേത്തം ചേതോവിമുത്തിം ഭാവേയ്യ, അപി നു ഖോ [അപി നു സോ (?)] പാപകമ്മം കരേയ്യാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’.

‘‘അകരോന്തം ഖോ പന പാപകമ്മം അപി നു ഖോ ദുക്ഖം ഫുസേയ്യാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ. അകരോന്തഞ്ഹി, ഭന്തേ, പാപകമ്മം കുതോ ദുക്ഖം ഫുസിസ്സതീ’’തി!

‘‘ഭാവേതബ്ബാ ഖോ പനായം, ഭിക്ഖവേ, മേത്താചേതോവിമുത്തി ഇത്ഥിയാ വാ പുരിസേന വാ. ഇത്ഥിയാ വാ, ഭിക്ഖവേ, പുരിസസ്സ വാ നായം കായോ ആദായ ഗമനീയോ. ചിത്തന്തരോ അയം, ഭിക്ഖവേ, മച്ചോ. സോ ഏവം പജാനാതി – ‘യം ഖോ മേ ഇദം കിഞ്ചി പുബ്ബേ ഇമിനാ കരജകായേന പാപകമ്മം കതം, സബ്ബം തം ഇധ വേദനീയം; ന തം അനുഗം ഭവിസ്സതീ’തി. ഏവം ഭാവിതാ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, മേത്താ ചേതോവിമുത്തി അനാഗാമിതായ സംവത്തതി, ഇധ പഞ്ഞസ്സ ഭിക്ഖുനോ ഉത്തരി [ഉത്തരിം (സീ. സ്യാ. പീ.)] വിമുത്തിം അപ്പടിവിജ്ഝതോ.

‘‘കരുണാസഹഗതേന ചേതസാ… മുദിതാസഹഗതേന ചേതസാ… ഉപേക്ഖാസഹഗതേന ചേതസാ ഏകം ദിസം ഫരിത്വാ വിഹരതി തഥാ ദുതിയം തഥാ തതിയം തഥാ ചതുത്ഥം. ഇതി ഉദ്ധമധോ തിരിയം സബ്ബധി സബ്ബത്തതായ സബ്ബാവന്തം ലോകം ഉപേക്ഖാസഹഗതേന ചേതസാ വിപുലേന മഹഗ്ഗതേന അപ്പമാണേന അവേരേന അബ്യാപജ്ജേന ഫരിത്വാ വിഹരതി.

‘‘സോ ഏവം പജാനാതി – ‘പുബ്ബേ ഖോ മേ ഇദം ചിത്തം പരിത്തം അഹോസി അഭാവിതം, ഏതരഹി പന മേ ഇദം ചിത്തം അപ്പമാണം സുഭാവിതം. യം ഖോ പന കിഞ്ചി പമാണകതം കമ്മം, ന തം തത്രാവസിസ്സതി ന തം തത്രാവതിട്ഠതീ’തി.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, ഭിക്ഖവേ, ദഹരതഗ്ഗേ ചേ സോ അയം കുമാരോ ഉപേക്ഖം ചേതോവിമുത്തിം ഭാവേയ്യ, അപി നു ഖോ പാപകമ്മം കരേയ്യാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’.

‘‘അകരോന്തം ഖോ പന പാപകമ്മം അപി നു ഖോ ദുക്ഖം ഫുസേയ്യാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ. അകരോന്തഞ്ഹി, ഭന്തേ, പാപകമ്മം കുതോ ദുക്ഖം ഫുസിസ്സതീ’’തി!

‘‘ഭാവേതബ്ബാ ഖോ പനായം, ഭിക്ഖവേ, ഉപേക്ഖാ ചേതോവിമുത്തി ഇത്ഥിയാ വാ പുരിസേന വാ. ഇത്ഥിയാ വാ, ഭിക്ഖവേ, പുരിസസ്സ വാ നായം കായോ ആദായ ഗമനീയോ. ചിത്തന്തരോ അയം, ഭിക്ഖവേ, മച്ചോ. സോ ഏവം പജാനാതി – ‘യം ഖോ മേ ഇദം കിഞ്ചി പുബ്ബേ ഇമിനാ കരജകായേന പാപകമ്മം കതം, സബ്ബം തം ഇധ വേദനീയം; ന തം അനുഗം ഭവിസ്സതീ’തി. ഏവം ഭാവിതാ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ഉപേക്ഖാ ചേതോവിമുത്തി അനാഗാമിതായ സംവത്തതി, ഇധ പഞ്ഞസ്സ ഭിക്ഖുനോ ഉത്തരി വിമുത്തിം അപ്പടിവിജ്ഝതോ’’തി. നവമം.