൬. സക്കസുത്തം

൪൬. ഏകം സമയം ഭഗവാ സക്കേസു വിഹരതി കപിലവത്ഥുസ്മിം നിഗ്രോധാരാമേ. അഥ ഖോ സമ്ബഹുലാ സക്കാ ഉപാസകാ തദഹുപോസഥേ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമിംസു; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദിംസു. ഏകമന്തം നിസിന്നേ ഖോ സക്കേ ഉപാസകേ ഭഗവാ ഏതദവോച – ‘‘അപി നു തുമ്ഹേ, സക്കാ, അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതം ഉപോസഥം ഉപവസഥാ’’തി? ‘‘അപ്പേകദാ മയം, ഭന്തേ, അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതം ഉപോസഥം ഉപവസാമ, അപ്പേകദാ ന ഉപവസാമാ’’തി. ‘‘തേസം വോ, സക്കാ, അലാഭാ തേസം ദുല്ലദ്ധം, യേ തുമ്ഹേ ഏവം സോകസഭയേ ജീവിതേ മരണസഭയേ ജീവിതേ അപ്പേകദാ അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതം ഉപോസഥം ഉപവസഥ, അപ്പേകദാ ന ഉപവസഥ.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, സക്കാ, ഇധ പുരിസോ യേന കേനചി കമ്മട്ഠാനേന അനാപജ്ജ അകുസലം ദിവസം അഡ്ഢകഹാപണം നിബ്ബിസേയ്യ. ദക്ഖോ പുരിസോ ഉട്ഠാനസമ്പന്നോതി അലം വചനായാ’’തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, സക്കാ, ഇധ പുരിസോ യേന കേനചി കമ്മട്ഠാനേന അനാപജ്ജ അകുസലം ദിവസം കഹാപണം നിബ്ബിസേയ്യ. ദക്ഖോ പുരിസോ ഉട്ഠാനസമ്പന്നോതി അലം വചനായാ’’തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’.

‘‘തം കിം, മഞ്ഞഥ, സക്കാ, ഇധ പുരിസോ യേന കേനചി കമ്മട്ഠാനേന അനാപജ്ജ അകുസലം ദിവസം ദ്വേ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ … തയോ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… ചത്താരോ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… പഞ്ച കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… ഛ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… സത്ത കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… അട്ഠ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… നവ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… ദസ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… വീസ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… തിംസ കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… ചത്താരീസം കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… പഞ്ഞാസം കഹാപണേ നിബ്ബിസേയ്യ… കഹാപണസതം നിബ്ബിസേയ്യ. ദക്ഖോ പുരിസോ ഉട്ഠാനസമ്പന്നോതി അലം വചനായാ’’തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, സക്കാ, അപി നു സോ പുരിസോ ദിവസേ ദിവസേ കഹാപണസതം കഹാപണസഹസ്സം നിബ്ബിസമാനോ ലദ്ധം ലദ്ധം നിക്ഖിപന്തോ വസ്സസതായുകോ വസ്സസതജീവീ മഹന്തം ഭോഗക്ഖന്ധം അധിഗച്ഛേയ്യാ’’തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’.

‘‘തം കിം മഞ്ഞഥ, സക്കാ, അപി നു സോ പുരിസോ ഭോഗഹേതു ഭോഗനിദാനം ഭോഗാധികരണം ഏകം വാ രത്തിം ഏകം വാ ദിവസം ഉപഡ്ഢം വാ രത്തിം ഉപഡ്ഢം വാ ദിവസം ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യാ’’തി? ‘‘നോ ഹേതം, ഭന്തേ’’. ‘‘തം കിസ്സ ഹേതു’’? ‘‘കാമാ ഹി, ഭന്തേ, അനിച്ചാ തുച്ഛാ മുസാ മോസധമ്മാ’’തി.

‘‘ഇധ പന വോ, സക്കാ, മമ സാവകോ ദസ വസ്സാനി അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ. സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തിട്ഠന്തു, സക്കാ, ദസ വസ്സാനി.

ഇധ മമ സാവകോ നവ വസ്സാനി… അട്ഠ വസ്സാനി… സത്ത വസ്സാനി… ഛ വസ്സാനി… പഞ്ച വസ്സാനി ചത്താരി വസ്സാനി… തീണി വസ്സാനി… ദ്വേ വസ്സാനി… ഏകം വസ്സം അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ, സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തിട്ഠതു, സക്കാ, ഏകം വസ്സം.

ഇധ മമ സാവകോ ദസ മാസേ അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ, സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തിട്ഠന്തു, സക്കാ, ദസ മാസാ.

ഇധ മമ സാവകോ നവ മാസേ… അട്ഠ മാസേ… സത്ത മാസേ… ഛ മാസേ… പഞ്ച മാസേ… ചത്താരോ മാസേ… തയോ മാസേ… ദ്വേ മാസേ… ഏകം മാസം… അഡ്ഢമാസം അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ, സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തിട്ഠതു, സക്കാ, അഡ്ഢമാസോ.

ഇധ മമ സാവകോ ദസ രത്തിന്ദിവേ [രത്തിദിവേ (ക.)] അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ, സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തിട്ഠന്തു, സക്കാ, ദസ രത്തിന്ദിവാ.

ഇധ മമ സാവകോ നവ രത്തിന്ദിവേ… അട്ഠ രത്തിന്ദിവേ… സത്ത രത്തിന്ദിവേ… ഛ രത്തിന്ദിവേ… പഞ്ച രത്തിന്ദിവേ… ചത്താരോ രത്തിന്ദിവേ… തയോ രത്തിന്ദിവേ… ദ്വേ രത്തിന്ദിവേ… ഏകം രത്തിന്ദിവം അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ യഥാ മയാനുസിട്ഠം തഥാ പടിപജ്ജമാനോ സതമ്പി വസ്സാനി സതമ്പി വസ്സസതാനി സതമ്പി വസ്സസഹസ്സാനി ഏകന്തസുഖപ്പടിസംവേദീ വിഹരേയ്യ, സോ ച ഖ്വസ്സ സകദാഗാമീ വാ അനാഗാമീ വാ അപണ്ണകം വാ സോതാപന്നോ. തേസം വോ, സക്കാ, അലാഭാ തേസം ദുല്ലദ്ധം, യേ തുമ്ഹേ ഏവം സോകസഭയേ ജീവിതേ മരണസഭയേ ജീവിതേ അപ്പേകദാ അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതം ഉപോസഥം ഉപവസഥ, അപ്പേകദാ ന ഉപവസഥാ’’തി. ‘‘ഏതേ മയം, ഭന്തേ, അജ്ജതഗ്ഗേ അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതം ഉപോസഥം ഉപവസിസ്സാമാ’’തി. ഛട്ഠം.