17. Tiṃsanipāto
1. Phussattheragāthā
949. Pāsādike bahū disvā, bhāvitatte susaṃvute;
Isi paṇḍarasagotto [paṇḍarassa gotto (sī.)], apucchi phussasavhayaṃ.
950. ‘‘Kiṃchandā kimadhippāyā, kimākappā bhavissare;
Anāgatamhi kālamhi, taṃ me akkhāhi pucchito’’.
951. ‘‘Suṇohi vacanaṃ mayhaṃ, isipaṇḍarasavhaya;
Sakkaccaṃ upadhārehi, ācikkhissāmyanāgataṃ.
952. ‘‘Kodhanā upanāhī ca, makkhī thambhī saṭhā bahū;
Ussukī nānāvādā ca, bhavissanti anāgate.
953. ‘‘Aññātamānino dhamme, gambhīre tīragocarā;
Lahukā agaru dhamme, aññamaññamagāravā.
954. ‘‘Bahū ādīnavā loke, uppajjissantyanāgate;
Sudesitaṃ imaṃ dhammaṃ, kilesessanti [kilesissanti (sī.), kilisissanti (syā. ka.)] dummatī.
955. ‘‘Guṇahīnāpi saṅghamhi, voharantā visāradā;
Balavanto bhavissanti, mukharā assutāvino.
956. ‘‘Guṇavantopi saṅghamhi, voharantā yathātthato;
Dubbalā te bhavissanti, hirīmanā anatthikā.
957. ‘‘Rajataṃ jātarūpañca, khettaṃ vatthumajeḷakaṃ;
Dāsidāsañca dummedhā, sādiyissantyanāgate.
958. ‘‘Ujjhānasaññino bālā, sīlesu asamāhitā;
Unnaḷā vicarissanti, kalahābhiratā magā.
959. ‘‘Uddhatā ca bhavissanti, nīlacīvarapārutā;
Kuhā thaddhā lapā siṅgī, carissantyariyā viya.
960. ‘‘Telasaṇṭhehi kesehi, capalā añjanakkhikā;
Rathiyāya gamissanti, dantavaṇṇikapārutā.
961. ‘‘Ajegucchaṃ vimuttehi, surattaṃ arahaddhajaṃ;
Jigucchissanti kāsāvaṃ, odātesu samucchitā [odāte susamucchitā (sī.)].
962. ‘‘Lābhakāmā bhavissanti, kusītā hīnavīriyā;
Kicchantā vanapatthāni, gāmantesu vasissare.
963. ‘‘Ye ye lābhaṃ labhissanti, micchājīvaratā sadā;
Te teva anusikkhantā, bhajissanti asaṃyatā.
964. ‘‘Ye ye alābhino lābhaṃ, na te pujjā bhavissare;
Supesalepi te dhīre, sevissanti na te tadā.
965. ‘‘Milakkhurajanaṃ rattaṃ [pilakkharajanaṃ rattaṃ (?)], garahantā sakaṃ dhajaṃ;
Titthiyānaṃ dhajaṃ keci, dhārissantyavadātakaṃ.
966. ‘‘Agāravo ca kāsāve, tadā tesaṃ bhavissati;
Paṭisaṅkhā ca kāsāve, bhikkhūnaṃ na bhavissati.
967. ‘‘Abhibhūtassa dukkhena, sallaviddhassa ruppato;
Paṭisaṅkhā mahāghorā, nāgassāsi acintiyā.
968. ‘‘Chaddanto hi tadā disvā, surattaṃ arahaddhajaṃ;
Tāvadeva bhaṇī gāthā, gajo atthopasaṃhitā’’.
969. [dha. pa. 9; jā. 1.2.141; 1.16.122] ‘‘Anikkasāvo kāsāvaṃ, yo vatthaṃ paridhassati [paridahissati (sī. syā.)];
Apeto damasaccena, na so kāsāvamarahati.
970. ‘‘Yo ca vantakāsāvassa, sīlesu susamāhito;
Upeto damasaccena, sa ve kāsāvamarahati.
971. ‘‘Vipannasīlo dummedho, pākaṭo kāmakāriyo;
Vibbhantacitto nissukko, na so kāsāvamarahati.
972. ‘‘Yo ca sīlena sampanno, vītarāgo samāhito;
Odātamanasaṅkappo, sa ve kāsāvamarahati.
973. ‘‘Uddhato unnaḷo bālo, sīlaṃ yassa na vijjati;
Odātakaṃ arahati, kāsāvaṃ kiṃ karissati.
974. ‘‘Bhikkhū ca bhikkhuniyo ca, duṭṭhacittā anādarā;
Tādīnaṃ mettacittānaṃ, niggaṇhissantyanāgate.
975. ‘‘Sikkhāpentāpi therehi, bālā cīvaradhāraṇaṃ;
Na suṇissanti dummedhā, pākaṭā kāmakāriyā.
976. ‘‘Te tathā sikkhitā bālā, aññamaññaṃ agāravā;
Nādiyissantupajjhāye, khaḷuṅko viya sārathiṃ.
977. ‘‘Evaṃ anāgataddhānaṃ, paṭipatti bhavissati;
Bhikkhūnaṃ bhikkhunīnañca, patte kālamhi pacchime.
978. ‘‘Purā āgacchate etaṃ, anāgataṃ mahabbhayaṃ;
Subbacā hotha sakhilā, aññamaññaṃ sagāravā.
979. ‘‘Mettacittā kāruṇikā, hotha sīlesu saṃvutā;
Āraddhavīriyā pahitattā, niccaṃ daḷhaparakkamā.
980. ‘‘Pamādaṃ bhayato disvā, appamādañca khemato;
Bhāvethaṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ, phusantā amataṃ pada’’nti.
… Phusso thero….
2. Sāriputtattheragāthā
981. ‘‘Yathācārī yathāsato satīmā, yatasaṅkappajjhāyi appamatto;
Ajjhattarato samāhitatto, eko santusito tamāhu bhikkhuṃ.
982. ‘‘Allaṃ sukkhaṃ vā bhuñjanto, na bāḷhaṃ suhito siyā;
Ūnūdaro mitāhāro, sato bhikkhu paribbaje.
983. ‘‘Cattāro pañca ālope, abhutvā udakaṃ pive;
Alaṃ phāsuvihārāya, pahitattassa bhikkhuno.
984. ‘‘Kappiyaṃ taṃ ce chādeti, cīvaraṃ idamatthikaṃ [idamatthitaṃ (sī.)];
Alaṃ phāsuvihārāya, pahitattassa bhikkhuno.
985. ‘‘Pallaṅkena nisinnassa, jaṇṇuke nābhivassati;
Alaṃ phāsuvihārāya, pahitattassa bhikkhuno.
986. [saṃ. ni. 4.253; itivu. 53] ‘‘Yo sukhaṃ dukkhato adda, dukkhamaddakkhi sallato;
Ubhayantarena [ubhayamantare (sī.)] nāhosi, kena lokasmi kiṃ siyā.
987. ‘‘Mā me kadāci pāpiccho, kusīto hīnavīriyo;
Appassuto anādaro, kena lokasmi kiṃ siyā.
988. ‘‘Bahussuto ca medhāvī, sīlesu susamāhito;
Cetosamathamanuyutto, api muddhani tiṭṭhatu.
989. ‘‘Yo papañcamanuyutto, papañcābhirato mago;
Virādhayī so nibbānaṃ, yogakkhemaṃ anuttaraṃ.
990. ‘‘Yo ca papañcaṃ hitvāna, nippapañcapathe rato;
Ārādhayī so nibbānaṃ, yogakkhemaṃ anuttaraṃ.
991. [dha. pa. 98] ‘‘Gāme vā yadi vāraññe, ninne vā yadi vā thale;
Yattha arahanto viharanti, taṃ bhūmirāmaṇeyyakaṃ.
992. ‘‘Ramaṇīyāni araññāni, yattha na ramatī jano;
Vītarāgā ramissanti, na te kāmagavesino.
993. [dha. pa. 76] ‘‘Nidhīnaṃva pavattāraṃ, yaṃ passe vajjadassinaṃ;
Niggayhavādiṃ medhāviṃ, tādisaṃ paṇḍitaṃ bhaje;
Tādisaṃ bhajamānassa, seyyo hoti na pāpiyo.
994. [dha. pa. 77] ‘‘Ovadeyyānusāseyya, asabbhā ca nivāraye;
Satañhi so piyo hoti, asataṃ hoti appiyo.
995. ‘‘Aññassa bhagavā buddho, dhammaṃ desesi cakkhumā;
Dhamme desiyamānamhi, sotamodhesimatthiko;
Taṃ me amoghaṃ savanaṃ, vimuttomhi anāsavo.
996. ‘‘Neva pubbenivāsāya, napi dibbassa cakkhuno;
Cetopariyāya iddhiyā, cutiyā upapattiyā;
Sotadhātuvisuddhiyā, paṇidhī me na vijjati [kathā. 378].
997. ‘‘Rukkhamūlaṃva nissāya, muṇḍo saṅghāṭipāruto;
Paññāya uttamo thero, upatissova [upatisso ca (sī. ka.)] jhāyati.
998. ‘‘Avitakkaṃ samāpanno, sammāsambuddhasāvako;
Ariyena tuṇhībhāvena, upeto hoti tāvade.
999. [udā. 24] ‘‘Yathāpi pabbato selo, acalo suppatiṭṭhito;
Evaṃ mohakkhayā bhikkhu, pabbatova na vedhati.
1000. ‘‘Anaṅgaṇassa posassa, niccaṃ sucigavesino;
Vālaggamattaṃ pāpassa, abbhamattaṃva khāyati.
1001. ‘‘Nābhinandāmi maraṇaṃ, nābhinandāmi jīvitaṃ;
Nikkhipissaṃ imaṃ kāyaṃ, sampajāno patissato.
1002. ‘‘Nābhinandāmi maraṇaṃ, nābhinandāmi jīvitaṃ;
Kālañca paṭikaṅkhāmi, nibbisaṃ bhatako yathā.
1003. ‘‘Ubhayena midaṃ maraṇameva, nāmaraṇaṃ pacchā vā pure vā;
Paṭipajjatha mā vinassatha, khaṇo vo mā upaccagā.
1004. ‘‘Nagaraṃ yathā paccantaṃ, guttaṃ santarabāhiraṃ;
Evaṃ gopetha attānaṃ, khaṇo vo mā upaccagā;
Khaṇātītā hi socanti, nirayamhi samappitā.
1005. ‘‘Upasanto uparato, mantabhāṇī [mattabhāṇī (sī.)] anuddhato;
Dhunāti pāpake dhamme, dumapattaṃva māluto.
1006. ‘‘Upasanto uparato, mantabhāṇī anuddhato;
Appāsi [abbahi (syā.), abhāsi (?)] pāpake dhamme, dumapattaṃva māluto.
1007. ‘‘Upasanto anāyāso, vippasanno anāvilo;
Kalyāṇasīlo medhāvī, dukkhassantakaro siyā.
1008. ‘‘Na vissase ekatiyesu evaṃ, agārisu pabbajitesu cāpi;
Sādhūpi hutvā na asādhu honti, asādhu hutvā puna sādhu honti.
1009. ‘‘Kāmacchando ca byāpādo, thinamiddhañca bhikkhuno;
Uddhaccaṃ vicikicchā ca, pañcete cittakelisā.
1010. ‘‘Yassa sakkariyamānassa, asakkārena cūbhayaṃ;
Samādhi na vikampati, appamādavihārino.
1011. ‘‘Taṃ jhāyinaṃ sātatikaṃ, sukhumadiṭṭhivipassakaṃ;
Upādānakkhayārāmaṃ, āhu sappuriso iti.
1012. ‘‘Mahāsamuddo pathavī, pabbato anilopi ca;
Upamāya na yujjanti, satthu varavimuttiyā.
1013. ‘‘Cakkānuvattako thero, mahāñāṇī samāhito;
Pathavāpaggisamāno, na rajjati na dussati.
1014. ‘‘Paññāpāramitaṃ patto, mahābuddhi mahāmati;
Ajaḷo jaḷasamāno, sadā carati nibbuto.
1015. ‘‘Pariciṇṇo mayā satthā…pe… bhavanetti samūhatā.
1016. ‘‘Sampādethappamādena, esā me anusāsanī;
Handāhaṃ parinibbissaṃ, vippamuttomhi sabbadhī’’ti.
… Sāriputto thero….
3. Ānandattheragāthā
1017. ‘‘Pisuṇena ca kodhanena ca, maccharinā ca vibhūtanandinā;
Sakhitaṃ na kareyya paṇḍito, pāpo kāpurisena saṅgamo.
1018. ‘‘Saddhena ca pesalena ca, paññavatā bahussutena ca;
Sakhitaṃ kareyya paṇḍito, bhaddo sappurisena saṅgamo.
1019. ‘‘Passa cittakataṃ bimbaṃ…pe… yassa natthi dhuvaṃ ṭhiti.