4. Kuṇḍadhānavaggo

1. Kuṇḍadhānattheraapadānaṃ

1. ‘‘Sattāhaṃ paṭisallīnaṃ, sayambhuṃ aggapuggalaṃ;

Pasannacitto sumano, buddhaseṭṭhaṃ upaṭṭhahiṃ.

2. ‘‘Vuṭṭhitaṃ kālamaññāya, padumuttaraṃ mahāmuniṃ;

Mahantiṃ kadalīkaṇṇiṃ, gahetvā upagacchahaṃ.

3. ‘‘Paṭiggahetvā [paṭiggahesi (syā. ka.)] bhagavā, sabbaññū [taṃ phalaṃ (sī.)] lokanāyako;

Mama cittaṃ pasādento, paribhuñji mahāmuni.

4. ‘‘Paribhuñjitvā sambuddho, satthavāho anuttaro;

Sakāsane nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.

5. ‘‘‘Ye ca santi samitāro [ye vasanti sametāro (sī.)], yakkhā imamhi pabbate;

Araññe bhūtabhabyāni [bhūtagaṇā sabbe (syā.)], suṇantu vacanaṃ mama’.

6. ‘‘Yo so buddhaṃ upaṭṭhāsi, migarājaṃva kesariṃ [migarājāva kesarī (sī.)];

Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.

7. ‘‘‘Ekādasañcakkhattuṃ, so [soyamekādasakkhattuṃ (sī.)] devarājā bhavissati;

Catutiṃsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati.

8. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;

Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.

9. ‘‘‘Akkositvāna samaṇe, sīlavante anāsave;

Pāpakammavipākena, nāmadheyyaṃ labhissati [bhavissati (ka.)].

10. ‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;

Kuṇḍadhānoti nāmena, sāvako so bhavissati’.

11. ‘‘Pavivekamanuyutto, jhāyī jhānarato ahaṃ;

Tosayitvāna satthāraṃ, viharāmi anāsavo.

12. ‘‘Sāvakehi [sāvakaggehi (sī.)] parivuto, bhikkhusaṅghapurakkhato;

Bhikkhusaṅghe nisīditvā, salākaṃ gāhayī jino.

13. ‘‘Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, vanditvā lokanāyakaṃ;

Vadataṃ varassa purato, paṭhamaṃ aggahesahaṃ.

14. ‘‘Tena kammena bhagavā, dasasahassīkampako;

Bhikkhusaṅghe nisīditvā, aggaṭṭhāne ṭhapesi maṃ.

15. ‘‘Vīriyaṃ me dhuradhorayhaṃ, yogakkhemādhivāhanaṃ;

Dhāremi antimaṃ dehaṃ, sammāsambuddhasāsane.

16. ‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;

Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā kuṇḍadhāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Kuṇḍadhānattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.

2. Sāgatattheraapadānaṃ

17. ‘‘Sobhito nāma nāmena, ahosiṃ brāhmaṇo tadā;

Purakkhato sasissehi, ārāmaṃ agamāsahaṃ.

18. ‘‘Bhagavā tamhi samaye, bhikkhusaṅghapurakkhato;

Ārāmadvārā nikkhamma, aṭṭhāsi purisuttamo.

19. ‘‘Tamaddasāsiṃ sambuddhaṃ, dantaṃ dantapurakkhataṃ;

Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ.

20. ‘‘Ye keci pādapā sabbe, mahiyā te virūhare;

Buddhimanto tathā sattā, ruhanti jinasāsane.

21. ‘‘Satthavāhosi sappañño, mahesi bahuke jane;

Vipathā uddharitvāna, pathaṃ ācikkhase tuvaṃ.

22. ‘‘Danto dantaparikiṇṇo [purakkhato (syā.)], jhāyī jhānaratehi ca;

Ātāpī pahitattehi, upasantehi tādibhi.

23. ‘‘Alaṅkato parisāhi, puññañāṇehi sobhati;

Pabhā niddhāvate tuyhaṃ, sūriyodayane yathā.

24. ‘‘Pasannacittaṃ disvāna, mahesī padumuttaro;

Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imā gāthā abhāsatha.

25. ‘‘‘Yo so hāsaṃ janetvāna, mamaṃ kittesi brāhmaṇo;

Kappānaṃ satasahassaṃ, devaloke ramissati.

26. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito;

Gotamassa bhagavato, sāsane pabbajissati.

27. ‘‘‘Tena kammena sukatena, arahattaṃ [tuṭṭhahaṭṭhaṃ (syā. ka.)] labhissati;

Sāgato nāma nāmena, hessati satthu sāvako’.

28. ‘‘Pabbajitvāna kāyena, pāpakammaṃ vivajjayiṃ;

Vacīduccaritaṃ hitvā, ājīvaṃ parisodhayiṃ.

29. ‘‘Evaṃ viharamānohaṃ, tejodhātūsu kovido;

Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.

30. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā sāgato thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Sāgatattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.

3. Mahākaccānattheraapadānaṃ

31. ‘‘Padumuttaranāthassa, padumaṃ nāma cetiyaṃ;

Silāsanaṃ [sīhāsanaṃ (ka.)] kārayitvā, suvaṇṇenābhilepayiṃ.

32. ‘‘Ratanāmayachattañca, paggayha vāḷabījaniṃ [vāḷabījanī (sī. syā.)];

Buddhassa abhiropesiṃ, lokabandhussa tādino.

33. ‘‘Yāvatā devatā bhummā [bhūmā (ka.)], sabbe sannipatuṃ tadā;

Ratanāmayachattānaṃ, vipākaṃ kathayissati.

34. ‘‘Tañca sabbaṃ suṇissāma, kathayantassa satthuno;

Bhiyyo hāsaṃ janeyyāma, sammāsambuddhasāsane.

35. ‘‘Hemāsane nisīditvā, sayambhū aggapuggalo;

Bhikkhusaṅghaparibyūḷho [paribbūḷho (sī.)], imā gāthā abhāsatha.

36. ‘‘‘Yenidaṃ āsanaṃ dinnaṃ, sovaṇṇaṃ ratanāmayaṃ;

Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.

37. ‘‘‘Tiṃsakappāni devindo, devarajjaṃ karissati;

Samantā yojanasataṃ, ābhāyābhibhavissati.

38. ‘‘‘Manussalokamāgantvā, cakkavattī bhavissati;

Pabhassaroti nāmena, uggatejo bhavissati.

39. ‘‘‘Divā vā yadi vā rattiṃ, sataraṃsīva uggato;

Samantā aṭṭharatanaṃ, ujjotissati khattiyo.

40. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;

Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.

41. ‘‘‘Tusitā hi cavitvāna, sukkamūlena codito;

Kaccāno nāma nāmena, brahmabandhu bhavissati.

42. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, arahā hessatināsavo;

Gotamo lokapajjoto, aggaṭṭhāne ṭhapessati.

43. ‘‘‘Saṃkhittapucchitaṃ [saṃkhittaṃ pucchitaṃ (syā. ka.)] pañhaṃ, vitthārena kathessati;

Kathayanto ca taṃ pañhaṃ, ajjhāsayaṃ [ajjhāsaṃ (sī.), abbhāsaṃ (ka.)] pūrayissati’.

44. ‘‘Aḍḍhe kule abhijāto, brāhmaṇo mantapāragū;

Ohāya dhanadhaññāni, pabbajiṃ anagāriyaṃ.

45. ‘‘Saṃkhittenapi pucchante, vitthārena kathemahaṃ;

Ajjhāsayaṃ tesaṃ pūremi, tosemi dvipaduttamaṃ.

46. ‘‘Tosito me mahāvīro, sayambhū aggapuggalo;

Bhikkhusaṅghe nisīditvā, etadagge ṭhapesi maṃ.

47. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahākaccāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Mahākaccānattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.

4. Kāḷudāyittheraapadānaṃ

48. ‘‘Padumuttarabuddhassa, lokajeṭṭhassa tādino;

Addhānaṃ paṭipannassa, carato cārikaṃ tadā.

49. ‘‘Suphullaṃ padumaṃ gayha, uppalaṃ mallikañcahaṃ;

Paramannaṃ gahetvāna, adāsiṃ satthuno ahaṃ.

50. ‘‘Paribhuñji mahāvīro, paramannaṃ subhojanaṃ;

Tañca pupphaṃ gahetvāna, janassa sampadassayi.

51. ‘‘Iṭṭhaṃ kantaṃ [kantayidaṃ (syā.)], piyaṃ loke, jalajaṃ pupphamuttamaṃ;

Sudukkaraṃ kataṃ tena, yo me pupphaṃ adāsidaṃ.

52. ‘‘Yo pupphamabhiropesi, paramannañcadāsi me;

Tamahaṃ kittayissāmi, suṇātha mama bhāsato.

53. ‘‘‘Dasa aṭṭha cakkhattuṃ [dasa caṭṭhakkhattuṃ (sī.), dasamaṭṭhakkhattuṃ (syā.)] so, devarajjaṃ karissati;

Uppalaṃ padumañcāpi, mallikañca taduttari.

54. ‘‘‘Assa puññavipākena, dibbagandhasamāyutaṃ;

Ākāse chadanaṃ katvā, dhārayissati tāvade.

55. ‘‘‘Pañcavīsatikkhattuñca, cakkavattī bhavissati;

Pathabyā rajjaṃ pañcasataṃ, vasudhaṃ āvasissati.

56. ‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;

Gotamo nāma gottena [nāmena (sī. syā. ka.)], satthā loke bhavissati.

57. ‘‘‘Sakakammābhiraddho so, sukkamūlena codito;

Sakyānaṃ nandijanano, ñātibandhu bhavissati.

58. ‘‘‘So pacchā pabbajitvāna, sukkamūlena codito;

Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo.

59. ‘‘‘Paṭisambhidamanuppattaṃ, katakiccamanāsavaṃ;

Gotamo lokabandhu taṃ [so (sī.)], etadagge ṭhapessati.

60. ‘‘‘Padhānapahitatto so, upasanto nirūpadhi;

Udāyī nāma nāmena, hessati satthu sāvako’.

61. ‘‘Rāgo doso ca moho ca, māno makkho ca dhaṃsito;

Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.

62. ‘‘Tosayiñcāpi sambuddhaṃ, ātāpī nipako ahaṃ;

Pasādito [pamodito (sī.)] ca sambuddho, etadagge ṭhapesi maṃ.

63. ‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā kāḷudāyī thero imā gāthāyo abhāsitthāti;

Kāḷudāyītherassāpadānaṃ catutthaṃ.

5. Mogharājattheraapadānaṃ

64. ‘‘Atthadassī tu bhagavā, sayambhū aparājito;

Bhikkhusaṅghaparibyūḷho, rathiyaṃ paṭipajjatha.

65. ‘‘Sissehi samparivuto, gharamhā abhinikkhamiṃ;

Nikkhamitvānahaṃ tattha, addasaṃ lokanāyakaṃ.

66. ‘‘Abhivādiya sambuddhaṃ, sire katvāna añjaliṃ;

Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, santhaviṃ lokanāyakaṃ.

67. ‘‘Yāvatā rūpino sattā, arūpī vā asaññino;

Sabbe te tava ñāṇamhi, anto honti samogadhā.

68. ‘‘Sukhumacchikajālena, udakaṃ yo parikkhipe;

Ye keci udake pāṇā, antojāle bhavanti te.

69. ‘‘Yesañca cetanā atthi, rūpino ca arūpino;

Sabbe te tava ñāṇamhi, anto honti samogadhā.

70. ‘‘Samuddharasimaṃ lokaṃ, andhakārasamākulaṃ;