Dvicattālīsatima pariccheda

Cha rājako

1. Saṅghatisso tato āsi, asiggāho mahīpati;

Sāsanassa ca raṭṭhassa, vuddhikāmo naye rato.

2. Ṭhānantaraṃ yathārahaṃ, datvā saṅgaṇhiso janaṃ;

Tadā khuddakarājassa, moggallāno camūpati.

3. Vasanto rohaṇe sutvā, saṅghatissassa rājataṃ;

Khandhavāraṃ sayuddhatthaṃ, mahāgalle nivesayi.

4. Saṅghatisso ca sutvā taṃ, balakāyamapesayi;

Yujjhituṃ tena tajjesi, moggallāno mahabbalo.

5. Tato hatthassamādāya, gantvā rattivihārakaṃ;

Balaṃ so sannipātento, vāsaṃ tattheva kappayi.

6. Rājā sutvā punā’gantvā, kadallādīnivātake;

Yujjhitvā taṃ palāpetvā, pesetvā balamattano.

7. Sayaṃ puramupāgañchi, sopi naṭṭhaṃ savāhiniṃ;

Puna pākatikaṃ katvā, kareheramupāgami.

8. Rañño senāpati puttaṃ, pesetvā corasantikaṃ;

Yena kenaci lesena, sayaṃ dukkhiva dummano.

9. Āturo viya bāḷhaṃ so, hosi mañcaparāyano;

Rājā sutvā pavattitaṃ, upasaṅkamma taṅkhaṇe.

10. Mā tvaṃ soci kumārassa, sammānetvānusāsiya;

Handa tvaṃ nagaraṃ rakkha, nate sakkā mayā saha.

11. Yuddhamaṇḍalamāgantuṃ, gilānattāti yojayi;

Ubbāsite jane sabbe, vicchinne rājabhojane.

12. Mahāpāḷimhi sampakkaṃ, rañño bhojanamāharuṃ;

Rājā dvisvā’ti nibinno, yāva mando na hessati.

13. Ekko pīti vicintetvā, yuddhāya samāsā’gamā;

Saddhiṃ puttena āruyha, hatthiṃsannaddhavāhano.

14. Thokeneva balenāgā, pācinatissapabbataṃ;

Evaṃ ubhayato cūḷa-saṅgāme paccupaṭṭhite.

15. Senāpatisamittaddu, yuddhamārabhi pacchato;

Putto disvā narindassa, ghātessāmi imaṃ iti.

16. Āha rājā nivāresi, mā te rucci balaṃ idaṃ;

Neva sakkā’dhivāsetuṃ, atimandaṃ hanissati.

17. Duvinnaṃ balakāyānaṃ, rājāmajjhagato ahu;

Tato senā dvidhā’hosi, corasenāpatīpati.

18. Rañño nāgo madhukavha rukkhacchāyaṃ samāvisi;

Tadā chattaṃ patitassa, sākhamāhacca bhūmiyaṃ.

19. Corassa senā taṃ ditvā, haritvā sāmino adā;

So taṃ ussāpayichattaṃ, ṭhatvāpabbatamuddhani.

20. Tadā rājabalaṃ rājā, nunamesoti cintiya;

Gantvā taṃ parivāresi, rājā āsi tadekako.

21. Hatthikkhandhā tadoruyha-puttaṃ’maccañca sohadaṃ;

Upāvisi samīpamhi, merumajjarakānanaṃ.

22. Moggallāno tato laddha-jayo vāhanamādiya;

Senāpatiṃca mittadduṃ, tassa puttañca pāpinaṃ.

23. Upāgamma puraṃ rājā, āsī laṅkā talādhipo;

Tato cintesi jīvante, sattumhi na sukhaṃ iti.

24. So sutvā pubbarājassa, putto etthāti kujjhiya;

Āṇāpesi ca tassā’su, hatthapādāni chindituṃ.

25. Upakkami tadā raññā, āṇatto puriso khaṇe;

Chindituṃ hatthapādaṃ so, kumāro rodi dummano.

26. Pūvakhādakahatthaṃ me, chindeyyaṃ ce tadā ahaṃ;

Khādisaṃ tena pūveti, haṃ sutvā rājakammiko.

27. Roditvā paridevitvā, rājāṇāya dukhaddito;

Vāmaṃ hatthañca pādañca, tassa chindi narādhamo.

28. Jeṭṭhatisso palāyitvā, rañño putto’paro agā;

Aññato malayaṃ desaṃ, merukandaranāmakaṃ.

29. Rājā’tha sasutā’macco, gantvā veḷuvanaṃ raho;

Codito tattha bhikkhūhi, kāsāvāni samādiyi.

30. Bhikkhuvesaṃ gahetvāna, rohaṇaṃ gantumānaso;

Maṇihīraṃ samāgañchi, tatraṭhā rājasevakā.

31. Sañjānitvā tayopete, tesaṃ pādevarujjhiya;

Sāsanaṃ tassa pesesuṃ, rājā sutvā visesato.

32. Tuṭṭho āṇāpayi gantvā, sīghamādāya tejane;

Tato sīhagiriṃnetvā, tissaṅkaṃ nirupaddavaṃ.

33. Sīsaṃ gaṇhatha tattheva, rañño ca tanayassa ca;

Amaccaṃ pana jīvanta-māneyyātha mama’ntikaṃ.

34. Manussā evamāṇattā, te gahetvā tayojane;

Netvā sīhagiriṃkātuṃ, yathāvuttamupakkamuṃ.

35. Tato rājasuto āha, purise kammakārake;

Sīsaṃ me paṭhamaṃ chetvā, detha mayhaṃ sukhaṃ iti.

36. Rājaposā tathā’kāsuṃ, pacchāchindiṃsu rājino;

Sīsaṃ passatha bālānaṃ, kammaṃ kammavidūjanā.

37. Evaṃ aniccā bhogāhi, adhuvā asayaṃvasī;

Tattha laggā kathaṃ niccaṃ, sukhaṃ bho na gavesatha.

38. Rañño sāsanamāhaṃsu, amaccassa hitesino;

Taṃ sutvāna hasitvāna, idaṃ vacanamabravi.

39. Chinnasīso mayā diṭṭho, mayi jīvati sāmiko;

Ṭhapetvā hampi sevāmi, aho aññañhi sāmikaṃ.

40. Idha taṃ mārayitvāna, chāyaṃ tassa harissatha;

Aho aññāṇakā tumhe, maññe ummattakā iti.

41. Iti vatvāna so pāde, gahetvā sāmino sayi;

Tassa te haraṇopāyaṃ, apassantā yathā tathā.

42. Tassāpi sīsaṃ chetvāna, maccā ādāya tīṇi’pi;

Rañño dassetumāhacca, rājā tusittha nibbhayo.

43. Duṭṭhasenā patissā’dā, tato malayarājataṃ;

Asiggāhakaṭhānamhi, tassa puttaṃ ṭhapesi ca.

44. Thūpattayampi chādesi, vatthehi ahatehi so;

Tathā laṅkātale sabbe, thūpekāsi mahussavaṃ.

45. Kesadhātuñca nāthassa, dāṭhādhātuṃ tatheva ca;

Mahābodhiṃ sasakkaccaṃ, mahāpūjāya sakkari.

46. Sabbaṃ vesākhapūjādiṃ, cārittaṃnugataṃ akā;

Dhammakammena sodhesi, sabbaṃ sugatasāsanaṃ.

47. Piṭakānañca sajjhāyaṃ, mahāpūjāya kārayi;

Lābhaṃ datvā tirekena, pūjayittha bahussute.

48. Bhikkhūnaṃ dīpavāsīnaṃ, sabbesaṃ cīvaraṃ agā;

Āvāsesu ca sabbesu, kathinaṃ attharāpayi.

49. Paṭimāyo ca kāresi, jiṇṇañca paṭisaṅkhari;

Loṇakkhettañca pādāsi, saṅghassa tisatādhikaṃ.

50. Kārapiṭṭhimhi kāresi, moggallāna vihārakaṃ;

Vihārā piṭṭhigāmañca, sagāmaṃ vaṭagāmakaṃ.

51. Tathā cetiyagehañca’-kāsi rakkhavihārake;

Vihāraṃ naṃ bahunnaṃ so, bhogagāme bahū adā.

52. Evaṃ puññānī so’kāsi, appameyyāni bhūmipo;

Sampattīnamanicattaṃ, saranto pubbarājino.

53. Tadā kenaci dosena, kuddhomalayarājino;

Saritvā pubbarājassa, kataṃ tena virūpakaṃ.

54. Upāyena gahetvāna, hatthapādañca chedayi;

Taṃ sutvā so asiggāho, saputto rohaṇaṃgato.

55. Vasanto tattha so katvā, hatthe janapadaṃ lahuṃ;

Jeṭṭhasissamupagañchi, nilīnaṃ malaye ṭhitaṃ.

56. Saddhiṃ tenasaghātento, raṭṭhaṃ janapadaṃ khaṇe;

Doḷapabbatamāgamma, khandhāvāraṃ nivesayi.

57. Rājā sutvāna taṃ sabbaṃ, sannaddhabalavāhano;

Khandhāvāraṃ nivesesi, gantvā tasseva santikaṃ.

58. Tadā pajjararogena, manussārājino bahū;

Upaddutā matā āsuṃ, taṃ sutvā so asiggaho.

59. Yuddhamārabhivegena, rañño senātidubbalā;

Pabhijjitvā palāyittha, rājāpacchā palāyi so.

60. Disvā ekākinaṃ yantaṃ, sīhapabbatasantike;

Asiggāho mahārājaṃ, mārayittha saparisaṃ.

61. Ohīnaṃ pacchato jeṭṭha-tissampi pana mārituṃ;

Sāsanaṃ tassa pesesi, ehi rājā bhavāhīti.

62. So taññatvā palāyitvā, nivatto malayaṃ agā;

Kathañhi laddhaṃ kicchena, rajjaṃso deti me iti.

63. Evaṃ kho dallanāmaṃ so, moggallānaṃ narissaraṃ;

Māretvā chahi vassehi, sampattabalavāhano.

64. Athā’gantvā asiggāho, anurādhapuraṃ varaṃ;

Rājā hutvā pavattesi, āṇācakkaṃ mahītale.

65. Sa silāmeghavaṇṇavho, saṅghaṃ bodhiñca vandiya;

Thūpattayañca sakkāsi, mahāpāḷiñca vaḍḍhayi.

66. Pāyāsaṃ’dāsi saṅghassa, sappiphāṇitasaṅkhataṃ;

Chātake atikicchamhi, parissāvanameva ca.

67. Sabbadānena saṅgaṇhī, kapaṇaddhivaṇibbake;

Pūvamūladhanaṃcā’dā, kumārānaṃ mahādayo.

68. Vihāre abhaye buddhaṃ, pūjayittha sīlāmayaṃ;

Jiṇṇañca gehaṃ tassā’kā, nānāratanacittikaṃ.

69. Kolavāpiñca datvāna, ārakkhatthaṃ jinassa so;

Pūjaṃ sabbopahārehi, sabbakālaṃ pavattayi.

70. Evaṃ tasmiṃ mahīpāle, vasante puññabhājane;

Nāyako sirināgavho, jeṭṭhatissassa mātulo.

71. Gantvāna paratīraṃ so, ādāya damiḷe bahū;

Āgantvā uttaraṃ desaṃ, gaṇhituṃ tamupakkami.

72. Rājāpi sutvā taṃ gantvā, yujjhitvā rājamittake;

Gāme hantvāna taṃ tena, damiḷe saddhimāgate.

73. Hatasese gahetvāna, katvā paribhavaṃ bahuṃ;

Adāsi dāse katvāna, vihāresu tahiṃ tahiṃ.

74. Evaṃsampattavijaye, puramāgammabhūmipe;

Sabbaṃ raṭṭhaṃ visodhetvā, vasante akuto bhaye.