໑໒. ຣາສິຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໓໖໔. ຣາສິໍ ກຕ຺ວາ ມາຣປາສວເສນ, ຕຕ຺ຣາປິ ອນ຺ຕຣເຠເທນ ວິຠຊິຕ຺ວາ ປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພປຎ຺ເຫ ເອກໂຕ ຣາສິໍ ກຕ຺ວາ. ຕປນໍ ອຕ຺ຕປຣິຕາປນໍ ຕໂປ, ໂສ ເອຕສ຺ສ ອຕ຺ຖີຕິ ຕປສ຺ສີ, ຕໍ ຕປສ຺ສິໍ. ໂສ ປນ ຕໍ ຕປໍ ນິສ຺ສາຍ ຐິໂຕ ນາມ ໂຫຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຕປນິສ຺ສິຕກ’’ນ຺ຕິ. ໂສ ປນ ອເນກາກາຣເຠເທນ ລູຂໍ ຜຣຸສໍ ຊີວນສີລຕ຺ຕາ ລູຂຊີວີ ນາມ. ເຕນາຫ ‘‘ລູຂຊີວິກ’’ນ຺ຕິ. ມຊ຺ຌິມາຍ ປຏິປຕ຺ຕິຍາ ອຸປ຺ປຖຠາເວນ ອວນິຍາ ຄນ຺ຘພ຺ພາຕິ ອນ຺ຕາ, ຕໂຕ ເອວ ລາມກຕ຺ຕາ ອນ຺ຕາ. ລາມກມ຺ປິ ‘‘ອນ຺ໂຕ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອນ຺ຕມິທໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ຊີວິການໍ (ອິຕິວຸ. ໙໑; ສໍ. ນິ. ໓.໘໐), ເອໂກ ອນ຺ໂຕ’’ຕິ ເອວມາທີສຸ (ສໍ. ນິ. ໒.໑໕; ໓.໙໐). ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎອາຘາຣຠາວໍ ອຸຣີກຕ຺ວາ ‘‘ໂກຏ຺ຐາສາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຫີໂນ ຄາໂມຕິ ປາຬິ. ຄາມ-ສທ຺ໂທ ຫີນປຣິຍາໂຍຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນາຫ ‘‘ຄາມ຺ໂມ’’ຕິ. ຄາເມ ຠໂວຕິ ຄາມ຺ໂມ. ຄາມ-ສທ຺ໂທ ເຈຕ຺ຖ ຄາມວາສິວິສໂຍ ‘‘ຄາໂມ ອາຄໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ວິຍ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ‘‘ຄາມວາສີນໍ ຘມ຺ໂມ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເຕສໍ ຈາຣິຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຕ຺ຕ-ສທ຺ໂທ ອິຘ ສຣີຣປຣິຍາໂຍ ‘‘ອຕ຺ຕນ຺ຕໂປ’’ຕິອາທີສຸ ວິຍາຕິ ອາຫ ‘‘ສຣີຣທຸກ຺ຂກຣຓນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ’’ຕິ.

ເອຕ຺ຖາຕິ ເອຕສ຺ມິໍ ຕປນິສ຺ສິຕຄຣຫິຕພ຺ພປເທ ກສ຺ມາ ອນ຺ຕທ຺ວຍມຊ຺ຌິມປຏິປທາຄຫຓໍ? ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍໂຄ ຕາວ ຄຍ຺ຫຕຸ ອິທມຕ຺ຖິຕາຍາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ກາມໂຠຄີຕປນິສ຺ສິຕກນິຊ຺ຊຣວຕ຺ຖູນໍ ທສ຺ສເນ ຍຖາຘິປ຺ເປຕສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສ ວິຠຊິຕ຺ວາ ກຖນໍ ສມ຺ຠວຕີຕິ ເຕ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອຘິປ຺ເປຕຕ຺ໂຖ ກຖິໂຕ.

ຕມຕ຺ຖນ຺ຕິ ໂຍ ‘‘ກາມໂຠຄີຕປນິສ຺ສິຕເກສຸ ຄຣຫິຕພ຺ເພເຍວ ຄຣຫຕິ, ປສໍສິຕພ຺ເພເຍວ ຈ ປສໍສຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ ອຕ຺ໂຖ, ຕມຕ຺ຖໍ ປກາເສນ຺ໂຕ. ສາຫສິກກມ຺ເມນາຕິ ອຍຸຕ຺ເຕນ ກມ຺ເມນ. ຘມ຺ເມນ ຈ ອຘມ຺ເມນ ຈາຕິ ຘມ຺ມິເກນ ອຘມ຺ມິເກນ ຈ. ອໂຍນິໂສ ປວຕ຺ຕໍ ພາຫິຣກໍ ສນ຺ຘາຍ ໂຈທໂກ ‘‘ກຖ’’ນ຺ຕິອາທິມາຫ. ອິຕໂຣ ນຍິທໍ ຕາທິສໍ ອຕ຺ຕປຣິຕາປນໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ, ອຖ ໂຂ ໂຍນິໂສ ປວຕ຺ຕໍ ສາສນິກເມວາຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຈຕຸຣງ຺ຄວີຣິຍວເສນ ຈາ’’ຕິ ອາຫ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ກາມໍ ຕໂຈ ຈ ນ຺ຫາຣຸ ຈ ອຏ຺ຐິ ຈ ອວສິສ຺ສຕູ’’ຕິອາທິນາ (ມ. ນິ. ໒.໑໘໔; ສໍ. ນິ. ໒.໒໒.໒໓໗; ອ. ນິ. ໒.໕) ນເຍນ ວຸຕ຺ຕາ ສຣີເຣນິຣເປກ຺ຂວິປສ຺ສນາຍ ອຸສ຺ສຸກ຺ກາປນວເສນ ປວຕ຺ຕາ ວີຣິຍຠາວນາ ‘‘ຈຕຸຣງ຺ຄວີຣິຍວເສນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຖາ ອພ຺ໂຠກາສິກເນສຊ຺ຊິກຕປາທິນິສ຺ສິຕາວ ກິເລສນິມ຺ມຖນໂຍຄ຺ຍາ ວີຣິຍຠາວນາ ‘‘ຘຸຕງ຺ຄວເສນ ຈາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ. ອຣິຍມຄ຺ເຄນ ນິສ຺ເສສກິເລສານໍ ປຊຫນາ ນິຊ຺ຊຣາ. ສາ ຈ ອຕ຺ຕປຈ຺ຈກ຺ຂຕາຍ ສນ຺ທິຏ຺ຐິກາ ຕິຓ຺ຓໍ ມູລກິເລສານໍ ປຊຫເນນ ‘‘ຕິສ຺ໂສ’’ຕິ ຈ ວຸຕ຺ຕາ. ເຕນາຫ ‘‘ເອໂກປີ’’ຕິອາທິ.

ຣາສິຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.