໕. ທຸຕິຍເສນາສນສິກ຺ຂາປທໍ

໑໑໖. ປຎ຺ຈເມ ມຎ຺ຈກຠິສີຕິ ມຎ຺ເຈ ອຕ຺ຖຣິຕພ຺ໂພ ມຎ຺ຈໂກ, ໂສເຍວ ຠິສີຕິ ມຎ຺ຈກຠິສິ. ເອວໍ ປີຐກຠິສິປິ. ປາວາໂຣ ໂກຊໂວຕິ ທ຺ເວເຍວ ປຈ຺ຈຕ຺ຖຣຓນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອາຫ ‘‘ປາວາໂຣ’’ຕິອາທິ. ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ທຸຕິຍາຕິກ຺ກເມຕິ ທຸຕິຍປາທາຕິກ຺ກເມ. ເສນາສນໂຕຕິ ສເຈ ເອກໍ ເສນາສນໍ ໂຫຕິ, ຕໂຕ. ອຖ ພຫູນິ ເສນາສນານິ ໂຫນ຺ຕິ, ສພ຺ພປຈ຺ຉິມເສນາສນໂຕ. ເອໂກ ເລຑ຺ຑຸປາໂຕ ເສນາສນສ຺ສ ອຸປຈາໂຣ ໂຫຕິ, ເອໂກ ປຣິກ຺ເຂປາຣໂຫຕິ ອາຫ ‘‘ທ຺ເວ ເລຑ຺ຑຸປາຕາ’’ຕິ.

ສເຈ ຠິກ຺ຂຸ, ສາມເຓໂຣ, ອາຣາມິໂກ ຈາຕິ ຕໂຍ ໂຫນ຺ຕິ, ຠິກ຺ຂຸໍ ອນາປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ສາມເຓໂຣ ວາ ອາຣາມິໂກ ວາ ນ ອາປຸຈ຺ຉິຕພ຺ໂພ. ອຖ ສາມເຓໂຣ, ອາຣາມິໂກ ຈາຕິ ທ຺ເວ ໂຫນ຺ຕິ, ສາມເຓຣໍ ອນາປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ອາຣາມິໂກວ ນ ອາປຸຈ຺ຉິຕພ຺ໂພຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ຠິກ຺ຂຸມ຺ຫິ ສຕີ’’ຕິອາທິ. ຕີສຸປິ ອສນ຺ເຕສຸ ອາປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພວິຘິໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຕສ຺ມິມ຺ປິ ອສຕີ’’ຕິອາທິ. ເຍນາຕິ ອຸປາສເກນ, ‘‘ກາຣິໂຕ’’ຕິ ປເທ ກຕ຺ຕາ. ຕສ຺ສາຕິ ວິຫາຣສາມິກສ຺ສ. ຕສ຺ມິມ຺ປິ ອສຕິ ຄນ຺ຕພ຺ພນ຺ຕິ ໂຍຊນາ. ປາສາເຓສູຕິ ປາສາຓຜລເກສຸ. ສເຈ ອຸສ຺ສຫຕີຕິ ສເຈ ສກ຺ໂກຕິ. ອຸສ຺ສຫນ຺ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ຐເປຕພ຺ພນ຺ຕິ ໂຍຊນາ. ເຕປີຕິ ອຸປາສກາປິ, ນ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຕຕ຺ຖາຕິ ທາຣຸຠຓ຺ຑາທີສຸ.

ປຣິຈ຺ເຉທາກາເຣນ ເວຓີຍຕິ ທິສ຺ສຕີຕິ ປຣິເວຓໍ. ‘‘ອຖ ໂຂ’’ຕິ ປທໍ ‘‘ເວທິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ປເທ ອຣຸຈິລກ຺ຂຓໍ. ‘‘ອາສນ຺ເນ’’ຕິ ອິມິນາ ອຸປຈາຣສທ຺ທສ຺ສ ອຸປຏ຺ຐານຕ຺ຖອຎ຺ຎໂຣປນຕ຺ເຖ ນິວຕ຺ເຕຕິ. ຍສ຺ມາ ວມ຺ມິກຣາສິເຍວ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາຕິ ໂຍຊນາ. ອຸປຈິນນ຺ຕີຕິ ອຸປຈິກາ, ຕາຫິ ນິມິຕ຺ຕຠູຕາຫິ ປລຸຊ຺ຊຕິ ນສ຺ສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສນາສນນ຺ຕິ ວິຫາຣໍ. ຂາຍິຕຸນ຺ຕິ ຂາທິຕຸໍ, ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ. ຕນ຺ຕິ ມຎ຺ຈປີຐໍ. ມຎ຺ຈປີຐໍ ວິຫາເຣ ອປຎ຺ຎເປຕ຺ວາ ວິຫາຣູປຈາເຣ ປຎ຺ຎາປນສ຺ສ ວິເສສຜລໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາຫ ‘‘ວິຫາຣູປຈາເຣ ປນາ’’ຕິອາທິ. ວິຫາຣູປຈາເຣ ປຎ຺ຎປິຕນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

໑໑໘. ‘‘ຄຈ຺ຉນ຺ເຕນາ’’ຕິ ປທໍ ‘‘ຄນ຺ຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ປເທ ກຕ຺ຕາ. ຕເຖວາຕິ ຍຖາ ປຸຣິມຠິກ຺ຂຸ ກໂຣຕິ, ຕເຖວ. ວສນ຺ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ປຏິສາເມຕພ຺ພນ຺ຕິ ໂຍຊນາ. ຣຕ຺ຕິຏ຺ຐານນ຺ຕິ ຣຕ຺ຕິໍ ວສນຏ຺ຐານໍ.

ຍາ ທີຆສາລາ ວາ ຍາ ປຓ຺ຓສາລາ ວາ ອຸປຈິການໍ ອຸຏ຺ຐານຏ຺ຐານໍ ໂຫຕິ, ຕໂຕຕິ ໂຍຊນາ. ຕສ຺ມິນ຺ຕິ ທີຆສາລາທິເກ. ຫີຕິ ສຈ຺ຈໍ, ຍສ຺ມາ ວາ, ສນ຺ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ສິລຸຈ຺ຈໂຍຕິ ປພ຺ພໂຕ, ຕສ຺ມິໍ ເລຓໍ ສິລຸຈ຺ຈຍເລຓໍ, ປພ຺ພຕຄຸຫາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຸປຈິກາສງ຺ກາຕິ ອຸປຈິການໍ ອຸຏ຺ຐານຏ຺ຐານນ຺ຕິ ອາສງ຺ກາ. ຕໂຕຕິ ປາສາຓປິຏ຺ຐິຍໍ ວາ ປາສາຓຖມ຺ເຠສຸ ວາ ກຕເສນາສນາທິໂຕ. ອາຄນ຺ຕຸໂກ ໂຍ ຠິກ຺ຂຸ ອນຸວຕ຺ຕນ຺ໂຕ ວສຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ໂສຕິ ອາຄນ຺ຕຸໂກ ຠິກ຺ຂຸ. ປຸນ ໂສຕິ ອາຄນ຺ຕຸໂກ ຠິກ຺ຂຸເຍວ. ຕໂຕຕິ ຄເຫຕ຺ວາ ອິສ຺ສຣິເຍນ ວສນໂຕ. ອຸໂຠປີຕິ ອາວາສິໂກປິ ອາຄນ຺ຕຸໂກປິ ທ຺ເວ ຠິກ຺ຂູ. ເຕສູຕິ ທ຺ວີສຸ ຕີສຸ. ປຈ຺ຉິມສ຺ສາຕິ ສພ຺ພປຈ຺ຉິມສ຺ສ. ອາໂຠເຄນາຕິ ອາໂຠຄມຕ຺ເຕນ ມຸຕ຺ຕິ ນຕ຺ຖິ, ອາປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພເມວາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອຎ຺ຎໂຕຕິ ອຎ຺ຎາວາສໂຕ. ອຎ຺ຎຕ຺ຣາຕິ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ອາວາເສ. ຕຕ຺ເຖວາຕິ ອານີຕາວາເສເຍວ. ເຕນາຕິ ວຸຑ຺ຒຕເຣນ, ‘‘ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິເຕ’’ຕິ ປເທ ກຕ຺ຕາ. ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິເຕຕິ ວຸຑ຺ຒຕເຣນ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິເຕປິ ອິຕຣສ຺ສ ຄນ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ ອາປຸຈ຺ຉິຕຕ຺ຕາຕິ ວທນ຺ຕິ. ນຏ຺ຐໍ ວາຕິ ນຏ຺ເຐ ວາ ເສນາສເນ ສຕິ ຄີວາ ນ ໂຫຕີຕິ ໂຍຊນາ. ອຎ຺ຎສ຺ສາຕິ ອວິສ຺ສາສິກປຸຄ຺ຄລສ຺ສ. ນຏ຺ຐານີຕິ ນຏ຺ເຐສຸ ມຎ຺ຈປີເຐສຸ ສນ຺ເຕສຸ.

ວຸຑ຺ຒຕໂຣ ຠິກ຺ຂຸ ຈ ອິສ຺ສຣິໂຍ ຈ ຍກ຺ໂຂ ຈ ສີໂຫ ຈ ວາຬມິໂຄ ຈ ກຓ຺ຫສປ຺ໂປ ຈ ວຸຑ຺ຒ…ເປ… ກຓ຺ຫສປ຺ປາ, ເຕ ອາທໂຍ ເຍສໍ ເຕຕິ ວຸຑ຺ຒ…ເປ… ກຓ຺ຫສປ຺ປາທໂຍ, ເຕສຸ. ອາທິສທ຺ເທນ ເປຕາທໂຍ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ຍຕ຺ຖາຕິ ຍສ຺ມິໍ ຐາເນ. ອສ຺ສາຕິ ຠິກ຺ຂຸໂນ. ‘‘ປລິພຸທ຺ໂຘ’’ຕິ ປທສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຸປທ຺ທຸໂຕ’’ຕິ. ປຎ຺ຈມໍ.