໔. ພາກຸລສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໐໙. ຍຖາ ‘‘ທ຺ວຕ຺ຕິໍສາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ທ຺ວິ-ສທ຺ທສ຺ສ ພາ-ອາເທສໍ ກຕ຺ວາ ພາຕ຺ຕິໍສາຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ເອວໍ ເອຕ຺ຖ ພາ-ກາຣາເທສໍ ກຕ຺ວາ ພາກຸໂລຕິ ສມຎ຺ຎາ ອໂຫສິ, ສາຍໍ ຕສ຺ສ ອນ຺ວຕ຺ຖສຎ຺ຎາຕິ ທສ຺ເສຕຸໍ, ‘‘ຕສ຺ສ ຫີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສີສໍ ນ຺ຫາເປຕ຺ວາຕິ ມງ຺ຄລຕ຺ຖໍ ມຫາຄງ຺ຄາຍ ສີສໍ ນ຺ຫາເປຕ຺ວາ. ນິມຸຊ຺ຊນວເສນາຕິ ຊຓ຺ຓຸປມາເຓ ອຸທເກ ໂຖກໍເຍວ ນິມຸຊ຺ຊນວເສນ. ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາ ປລາຕາ ມຣຓຠຍຕຊ຺ຊິຕາ. ປຫຣິຍມານາ ມຣນ຺ຕິ, ນ ຊາເລນ ພນ຺ຘິຕມຕ຺ເຕນ. ທາຣກສ຺ສ ເຕເຊນາຕິ ທາຣກສ຺ສ ປຸຎ຺ຎເຕເຊນ. ນີຫຏມຕ຺ໂຕວ ມໂຕ, ຕສ຺ສ ມຣຓຕ຺ຖໍ ອຸປກ຺ກໂມ ນ ກໂຕ, ເຍນ ອຸປກ຺ກເມນ ທາຣກສ຺ສ ພາໂຘ ສິຍາ. ຕນ຺ຕິ ມຈ຺ຉໍ. ສກລເມວາຕິ ປຣິປຸຓ຺ຓາວຍວເມວ.

ນ ເກລາຍຕີຕິ ນ ມມາຍຕິ ກິສ຺ມິຎ຺ຈິ ນ ມຎ຺ຎຕິ. ທາຣກສ຺ສ ປຸຎ຺ຎເຕເຊນ ປິຏ຺ຐິໂຕ ຜາເລນ຺ຕີ. ທາຣກໍ ລຠຕີຕິ ອຸຄ຺ໂຆສນວເສນ ເຠຣິໍ ຈຣາເປຕ຺ວາ. ປວຕ຺ຕິໍ ອາຈິກ຺ຂິ, ອຕ຺ຕໂນ ປຸຕ຺ຕຠາວໍ ກເຖສິ. ກຸຈ຺ຉິຍາ ຘາຣິຕຕ຺ຕາ ອມາຕາ ກາຕຸໍ ນ ສກ຺ກາ ຊນນີຠາວໂຕ. ມຈ຺ຉໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕາປີຕິ ມຈ຺ຉໍ ກິຓິຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕາປິ. ຕຖາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕາ ຈ ຕປ຺ປຣິຍາປນ຺ນໍ ສພ຺ພໍ ຄຓ຺ຫາຕິ ນາມາຕິ ອາຫ – ‘‘ວກ຺ກຍກນາທີນິ ພຫິ ກຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕາ ນາມ ນຕ຺ຖີ’’ຕິ. ອຍມ຺ປິ ອມາຕາ ກາຕຸໍ ນ ສກ຺ກາ ສາມິກຠາວໂຕ. ທາຣໂກ ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ກຸລານໍ ທາຍາໂທ ໂຫຕຸ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປຸຕ຺ຕຠາວໂຕ.

ອສີຕິເມຕິ ຊາຕິຍາ ອສີຕິເມ ວສ຺ເສ. ປພ຺ພຊ຺ຊາມຕ຺ເຕນ ກິເລສານໍ ອສມຸຈ຺ຉິຊ຺ຊນໂຕ ວີຕິກ຺ກມິຕຸໍ ກາມສຎ຺ຎາ ອຸປ຺ປນ຺ນປຸພ຺ພາຕິ ປຸຈ຺ຉາ ປນ ປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພາ. ເຕນາຫ – ‘‘ເອວຎ຺ຈ ໂຂ ມໍ, ອາວຸໂສ ກສ຺ສປ, ປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ.

໒໑໐. ນິຍເມຕ຺ວາຕິ ຕໍ ຕໍວາເຣ ເສສວາເຣນ ນິຍເມຕ຺ວາ. ກມ຺ມປຖເຠທໂກຕິ ກມ຺ມປຖວິເສສກໂຣ. ຕຕ຺ຖ ກາມວິຕກ຺ໂກ ຍຖາ ກາຍວຈີທ຺ວາເຣສຸ ໂຈປນປ຺ປຕ຺ໂຕ ກມ຺ມປຖປ຺ປຕ຺ໂຕ ນາມ ໂຫຕິ; ມໂນທ຺ວາເຣ ປຣຠຓ຺ຑສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາມນວເສນ ປວຕ຺ຕອຠິຊ຺ຌາສຫຄໂຕ; ເອວໍ ກາມສຎ຺ຎາຕິ, ຕຖາ ພ຺ຍາປາທວິຫິໍສາວິຕກ຺ກສຎ຺ຎາຕິ ເຖໂຣ, ‘‘ອຸຠຍມ຺ເປຕໍ ກມ຺ມປຖເຠທກເມວາ’’ຕິ ອາຫ. ກມ຺ມປຖໍ ອປ຺ປຕ຺ຕໍ ສຎ຺ຎໍ ສນ຺ຘາຍ, ‘‘ສຎ຺ຎາ ອຸປ຺ປນ຺ນມຕ຺ຕາວາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມາເນ ວິຕກ຺ກິຕມ຺ປິ ສມານໍ ກມ຺ມປຖໍ ອປ຺ປຕ຺ຕເມວ, ອຸຠຍສ຺ສ ປນ ວເສນ ສຸຕ຺ຕປທໍ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ ເຖຣສ຺ສ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

໒໑໑. ອາຍູຫນກມ຺ມນ຺ຕິ ອຕ຺ຕນາ ອາຍູຫິຕພ຺ພກມ຺ມໍ. ໂລມກິລິຏ຺ຐານີຕິ ກິລິຏ຺ຐໂລມານິ, ກິລິຏ຺ຐໍສູນີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກິເມວໍ ໂຠເຄສຸ ປຣນິມ຺ມິຕຠເວ ວສວຕ຺ຕິເທວານໍ ວິຍ ສພ຺ພໂສ ອາຍູຫນກມ຺ເມນ ວິນາ ອຎ຺ຎສ຺ສປິ ປພ຺ພຊິຕສ຺ສ ປຈ຺ຈຍລາໂຠ ທິຏ຺ຐປຸພ຺ໂພ ສຸຕປຸພ຺ໂພຕິ ອາຫ ‘‘ອນຈ຺ຉຣິຍຎ຺ເຈຕ’’ນ຺ຕິ. ກຸລູປກເຖຣານເມຕໍ ກມ຺ມໍ, ເຖໂຣ ປນ ກທາຈິປິ ກຸລູປໂກ ນາໂຫສິ.

ຄທ຺ທຸຫນມຕ຺ຕນ຺ຕິ ໂຄທຸຫນມຕ຺ຕກາລໍ. ອິຘ ປນ ສກໂລ ໂຄທຸຫໂນ ອຘິປ຺ເປໂຕຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ, ‘‘ຄາວິໍ…ເປ… ກາລມຕ຺ຕມ຺ປີ’’ຕິ ອາຫ. ນິພນ຺ຘີຕິ ນິພທ຺ຘທາຕພ຺ພໍ ກຕ຺ວາ ຐເປສິ.

ສກິເລສປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອເສຣິຠາວກຣເຓນ ຣເຓນ ສທິສຕາຍ ຣໂຓ, ສໍກິເລໂສ. ອຎ຺ຎາ ອຸທປາທີຕິ ປນາຫ, ຕສ຺ມາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ນ ປຏິຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ນນຸ ຕຖາ ວຈນໍ ປຏິຊານນໍ ວິຍ ໂຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ອປິຈາ’’ຕິອາທິ.

໒໑໒. ອວາປຸຣຕິ ທ຺ວາຣໍ ເອເຕນາຕິ ອວາປຸຣຓໍ. ປຐມສງ຺ຄຫໂຕ ປຈ຺ຉາ ເທສິຕຕ຺ຕາ ທຸຕິຍສງ຺ຄເຫ ສງ຺ຄິຕໍ. ເສສໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ພາກຸລສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາຍ ລີນຕ຺ຖປ຺ປກາສນາ ສມຕ຺ຕາ.