ປາຏິເທສນີຍກຓ຺ໂຑ

໑. ປຐມປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ປາຏິເທສນີເຍສຸ ປຐເມ ອນ຺ຕຣຆຣໍ ປວິຏ຺ຐາຍາຕິ ວຈນໂຕ ສເຈ ຕສ຺ສາ ອນ຺ຕຣາຣາມາທີສຸ ຐຕ຺ວາປິ ທທມານາຍ ຫຕ຺ຖໂຕ ສຍໍ ຣຖິຍາພ຺ຍູຫສິງ຺ຆາຏກຆຣານໍ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ມິໍ ຐິໂຕປິ ຄຓ຺ຫາຕິ, ໂທໂສ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ສາ ປນ ຣຖິຍາທີສຸ ຐຕ຺ວາ ທທມານາຍ, ຣຖິຍາທີສຸ ວາ, ອນ຺ຕຣາຣາມາທີສຸ ວາ ຐຕ຺ວາປິ ຍໍກິຎ຺ຈິ ອາມິສໍ ອຊ຺ໂຌຫຣຓຕ຺ຖາຍ ຄຓ຺ຫໂຕ ປຏິຄ຺ຄຫເຓ ທຸກ຺ກຏໍ, ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ປາຏິເທສນີຍໍ. ຕສ຺ສ ເທເສຕພ຺ພາກາໂຣ ຄາຣຍ຺ຫໍ ອາວຸໂສຕິອາທິນາ ນເຍນ ສິກ຺ຂາປເທ ທສ຺ສິໂຕເຍວ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາຣພ຺ຠ ອຎ຺ຎາຕິກາຍ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອນ຺ຕຣຆຣໍ ປວິຏ຺ຐາຍ ຫຕ຺ຖໂຕ ອາມິສໍ ປຏິຄ຺ຄຫຓວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອສາຘາຣຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ອນາຓຕ຺ຕິກໍ, ຍຖາ ເຈຕໍ, ຕຖາ ເສສານິປິ, ຕິກປາຏິເທສນີຍໍ, ຍາມກາລິກາທີສຸ ປຏິຄ຺ຄຫເຓປິ ອຊ຺ໂຌຫຣເຓປິ ທຸກ຺ກຏໍ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ຍາວກາລິເກປິ ຕເຖວ, ຎາຕິກາຍ ອຎ຺ຎາຕິກສຎ຺ຎິເວມຕິການມ຺ປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຎາຕິກສຎ຺ຎິໂນ ປນ, ຎາຕິກາຍ ວາ ທາເປນ຺ຕິຍາ, ອຸປນິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ວາ ທທມານາຍ, ຍາ ຈ ອນ຺ຕຣາຣາມຠິກ຺ຂຸນຸປສ຺ສຍຕິຕ຺ຖິຍເສຍ຺ຍປຏິກ຺ກມເນສຸ ຐຕ຺ວາ ຄາມໂຕ ພຫິ ນີຫຣິຕ຺ວາ, ຍາມກາລິກາທີນິ ວາ ‘‘ສຕິ ປຈ຺ຈເຍ ປຣິຠຸຎ຺ຊາ’’ຕິ ເທຕິ, ຕສ຺ສ, ສິກ຺ຂມານສາມເຓຣີນຎ຺ຈ ຫຕ຺ຖໂຕ ຄເຫຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ປຣິປຸຓ຺ຓູປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ອຎ຺ຎາຕິກຕາ, ອນ຺ຕຣຆເຣ ຐິຕາຍ ຫຕ຺ຖໂຕ ສຫຕ຺ຖາ ປຏິຄ຺ຄຫຓໍ, ຍາວກາລິກຕາ, ອຊ຺ໂຌຫຣຓນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ເອຬກໂລມສທິສານີຕິ.

ປຐມປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໒. ທຸຕິຍປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ທຸຕິເຍ ອິຘ ສູປນ຺ຕິອາທິ ໂວສາສນາກາຣທສ຺ສນໍ. ອປສກ຺ກ ຕາວ ຠຄິນີຕິອາທິ ອປສາເທຕພ຺ພາກາຣທສ຺ສນໍ. ຕຕ຺ຣາຍໍ ວິນິຈ຺ຉໂຍ – ເອເກນາປິ ຠິກ຺ຂຸນາ ອນປສາທິເຕ ອຊ຺ໂຌຫຣຓຕ຺ຖາຍ ອາມິສໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕານໍ ປຏິຄ຺ຄຫເຓ ທຸກ຺ກຏໍ, ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ປາຏິເທສນີຍນ຺ຕິ.

ຣາຊຄເຫ ຉພ຺ພຄ຺ຄິເຍ ອາຣພ຺ຠ ຠິກ຺ຂຸນິຍາ ໂວສາສນ຺ຕິຍາ ນນິວາຣຓວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ຕິກປາຏິເທສນີຍໍ, ເອກໂຕອຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ໂວສາສນ຺ຕິຍາ ນນິວາເຣນ຺ຕສ຺ສ ທຸກ຺ກຏໍ, ຕຖາ ອນຸປສມ຺ປນ຺ນາຍ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ຈ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນສຎ຺ຎິໂນ, ປນ ໂຍ ຈ ອຕ຺ຕໂນ ວາ ຠຕ຺ຕໍ ທາເປນ຺ຕິຍາ, ອຎ຺ເຎສໍ ວາ ຠຕ຺ຕໍ ເທນ຺ຕິຍາ, ຍໍ ວາ ນ ທິນ຺ນໍ, ຕໍ ທາເປນ຺ຕິຍາ, ຍຕ຺ຖ ວາ ນ ທິນ຺ນໍ, ຕຕ຺ຖ, ສພ຺ເພສໍ ວາ ສມກໍ ທາເປນ຺ຕິຍາ, ສິກ຺ຂມານາຍ ວາ ສາມເຓຣິຍາ ວາ ໂວສາສນ຺ຕິຍາ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ຠຸຎ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ, ປຎ຺ຈ ໂຠຊນານິ ຐເປຕ຺ວາ ສພ຺ພຕ຺ຖ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ປຣິປຸຓ຺ຓູປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ປຎ຺ຈໂຠຊນຕາ, ອນ຺ຕຣຆເຣ ອນຸຎ຺ຎາຕປກາຣໂຕ ອຎ຺ຎຖາ ໂວສາສນາ, ອນິວາຣຓາ, ອຊ຺ໂຌຫຣຓນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ກຖິນສທິສານີຕິ.

ທຸຕິຍປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໓. ຕຕິຍປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຕຕິເຍ ເສກ຺ຂສມ຺ມຕານີຕິ ລທ຺ຘເສກ຺ຂສມ຺ມຸຕິການິ. ປຸພ຺ເພ ອນິມນ຺ຕິໂຕຕິ ຆຣູປຈາໂຣກ຺ກມນໂຕ ປຐມຕຣໍ ອຸປຈາຣໍ ອໂນກ຺ກມນ຺ເຕເຍວ ປຸພ຺ເພ ອນິມນ຺ຕິໂຕ. ອຄິລາໂນ ນາມ ໂຍ ສກ຺ໂກຕິ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕຸໍ. ປາຏິເທສນີຍນ຺ຕິ ຆຣູປຈາຣໍ ໂອກ຺ກມິຕ຺ວາ ອາມິສໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕສ຺ສ ປຏິຄ຺ຄຫເຓ ຕາວ ທຸກ຺ກຏໍ, ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຍຕ຺ຖກຕ຺ຖຈິ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ປາຏິເທສນີຍນ຺ຕິ.

ສາວຕ຺ຖິຍໍ ສມ຺ພຫຸເລ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ນ ມຕ຺ຕໍ ຊານິຕ຺ວາ ປຏິຄ຺ຄຫຓວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ປຸພ຺ເພ ອນິມນ຺ຕິໂຕ, ອຄິລາໂນ’’ຕິ ອິມາ ປເນຕ຺ຖ ທ຺ເວ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ, ຕິກປາຏິເທສນີຍໍ, ຍາມກາລິກາທີສຸ ປຏິຄ຺ຄຫເຓປິ ອຊ຺ໂຌຫາເຣປິ ທຸກ຺ກຏໍ, ຕຖາ ອເສກ຺ຂສມ຺ມເຕ ເສກ຺ຂສມ຺ມຕສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ຈ. ອເສກ຺ຂສມ຺ມຕສຎ຺ຎິໂນ, ປນ ໂຍ ຈ ປຸພ຺ເພ ນິມນ຺ຕິໂຕ ວາ ຄິລາໂນ ວາ ອຎ຺ຎສ຺ສ ວາ ເຕສໍ ຆເຣ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຠິກ຺ຂໍ ຄຓ຺ຫາຕິ, ຍສ຺ສ ຈ ຆຣໂຕ ນີຫຣິຕ຺ວາ, ອາສນສາລາທີສຸ ວາ ຠິກ຺ຂຸໍ ອທິສ຺ວາ ປຐມໍເຍວ ນີຫຣິຕ຺ວາ, ທ຺ວາຣມູເລ ວາ ຐປິຕໍ ເທນ຺ຕິ, ຕສ຺ສ ຕໍ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ, ນິຈ຺ຈຠຕ຺ຕເກ, ສລາກຠຕ຺ເຕ, ປກ຺ຂິເກ, ອຸໂປສຖິເກ, ປາຏິປທິເກ, ຍາມກາລິກາທິໍ ‘‘ສຕິ ປຈ຺ຈເຍ ປຣິຠຸຎ຺ຊາ’’ຕິ ທິນ຺ນໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ເສກ຺ຂສມ຺ມຕຕາ, ປຸພ຺ເພ ອນິມນ຺ຕິຕຕາ, ອຄິລານຕາ, ຆຣູປຈາໂຣກ຺ກມນໍ, ຐເປຕ຺ວາ ນິຈ຺ຈຠຕ຺ຕກາທີນິ ອຎ຺ຎໍ ອາມິສໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຠຸຎ຺ຊນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ເອຬກໂລມສທິສານີຕິ.

ຕຕິຍປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໔. ຈຕຸຕ຺ຖປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

ຈຕຸຕ຺ເຖ ຍານິ ໂຂ ປນ ຕານິ ອາຣຎ຺ຎການີຕິອາທິ ຈີວຣວິປ຺ປວາສສິກ຺ຂາປເທ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ. ປຸພ຺ເພ ອປ຺ປຏິສໍວິທິຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຍໍ ອິຕ຺ຖິຍາ ວາ ປຸຣິເສນ ວາ ຄຫຏ຺ເຐນ ວາ ປພ຺ພຊິເຕນ ວາ ອາຣາມໍ ວາ ອາຣາມູປຈາຣໍ ວາ ປວິສິຕ຺ວາ ‘‘ອິຕ຺ຖນ຺ນາມສ຺ສ, ຠນ຺ເຕ, ກຸລສ຺ສ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ ອາຫຣິຍິສ຺ສຕີ’’ຕິ (ປາຈິ. ໕໗໓) ອາໂຣຈິຕໍ, ຕໍ ປຈ຺ຉາ ຍຖາອາໂຣຈິຕເມວ ວາ ອາຫຣິຍຕຸ, ຕສ຺ສ ປຣິວາຣໍ ກຕ຺ວາ ອຎ຺ຎໍ ວາ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ພຫຸກມ຺ປິ, ‘‘ອິຕ຺ຖນ຺ນາມໍ ກຸລໍ ປຏິສໍວິທິຕໍ ກຕ຺ວາ ຂາທນີຍໍ ວາ ໂຠຊນີຍໍ ວາ ຄເຫຕ຺ວາ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ ສຸຕ຺ວາ ອຎ຺ຎານິ ວາ ກຸລານິ ເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ອາຫຣນ຺ຕຸ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ປຏິສໍວິທິຕໍ ນາມ. ຍໍ ປນ ເອວໍ ອນາໂຣຈິຕໍ ອນາຫຏຎ຺ຈ, ຕໍ ອປ຺ປຏິສໍວິທິຕໍ ນາມ. ອຄິລາໂນ ນາມ ໂຍ ສກ຺ໂກຕິ ປິຓ຺ຑາຍ ຄນ຺ຕຸໍ. ປາຏິເທສນີຍນ຺ຕິ ເອວຣູປໍ ອນ຺ຕມໂສ ອາຣາມມຊ຺ເຌນ ຄຈ຺ຉນ຺ເຕຫິ ອທ຺ຘິເກຫິ ທິນ຺ນມ຺ປິ ອາຣາເມ ວາ ອາຣາມູປຈາເຣ ວາ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອຊ຺ໂຌຫຣນ຺ຕສ຺ສ ປຏິຄ຺ຄຫເຓ ທຸກ຺ກຏໍ, ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ອຊ຺ໂຌຫາເຣ ປາຏິເທສນີຍນ຺ຕິ.

ສກ຺ເກສຸ ສມ຺ພຫຸເລ ຠິກ຺ຂູ ອາຣພ຺ຠ ອາຣາເມ ໂຈເຣ ປຏິວສນ຺ເຕ ອນາໂຣຈນວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ‘‘ອຄິລາໂນ’’ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ເອກາ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຕິກປາຏິເທສນີຍໍ, ຍາມກາລິກາທີສຸ ອາຫາຣຕ຺ຖາຍ ປຏິຄ຺ຄຫເຓປິ ອຊ຺ໂຌຫາເຣປິ ທຸກ຺ກຏເມວ, ຕຖາ ປຏິສໍວິທິເຕ ອປ຺ປຏິສໍວິທິຕສຎ຺ຎິໂນ ເວມຕິກສ຺ສ ຈ, ປຏິສໍວິທິຕສຎ຺ຎິໂນ, ປນ ຄິລານສ຺ສ, ໂຍ ຈ ປຏິສໍວິທິຕໍ ກຕ຺ວາ ອາຫຏໍ ວາ ຄິລານາວເສສກໍ ວາ ພຫາຣາເມ ວາ ປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ, ຕຕ຺ຖຊາຕກເມວ ວາ ມູລຜລາທິໍ, ຍາມກາລິກາທີສຸ ວາ ຍໍກິຎ຺ຈິ ‘‘ສຕິ ປຈ຺ຈເຍ ປຣິຠຸຎ຺ຊາ’’ຕິ ລທ຺ຘໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ, ອຸມ຺ມຕ຺ຕກາທີນຎ຺ຈ ອນາປຕ຺ຕິ. ຍຖາວຸຕ຺ຕອາຣຎ຺ຎກເສນາສນຕາ, ຍາວກາລິກສ຺ສ ອຕຕ຺ຖຊາຕກຕາ, ອຄິລານຕາ, ອຄິລານາວເສສກຕາ, ອປ຺ປຏິສໍວິທິຕຕາ, ອຊ຺ຌາຣາເມ ປຏິຄ຺ຄຫຓໍ, ອຊ຺ໂຌຫຣຓນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ສຕ຺ຕ ອງ຺ຄານິ. ສມຸຏ຺ຐານາທີນິ ກຖິນສທິສາເນວ, ອິທໍ ປນ ກິຣິຍາກິຣິຍນ຺ຕິ.

ຈຕຸຕ຺ຖປາຏິເທສນີຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ກງ຺ຂາວິຕຣຓິຍາ ປາຕິໂມກ຺ຂວຓ຺ຓນາຍ

ປາຏິເທສນີຍວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.