໙. ອເຈລກສ຺ສປສຸຕ຺ຕໍ

໓໕໑. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ຑໍ ອນຸປ຺ປຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫປຕິໂນ ປຸຣາຓຄິຫິສຫາໂຍ. ອສ຺ໂສສິ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ – ‘‘ອເຈໂລ ກິຣ ກສ຺ສໂປ ມຈ຺ຉິກາສຓ຺ຑໍ ອນຸປ຺ປຕ຺ໂຕ ອມ຺ຫາກໍ ປຸຣາຓຄິຫິສຫາໂຍ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ເຍນ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ອເຈເລນ ກສ຺ສເປນ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອເຈລໍ ກສ຺ສປໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກີວຈິຣໍ ປພ຺ພຊິຕສ຺ສ, ຠນ຺ເຕ, ກສ຺ສປາ’’ຕິ? ‘‘ຕິໍສມຕ຺ຕານິ ໂຂ ເມ, ຄຫປຕິ, ວສ຺ສານິ ປພ຺ພຊິຕສ຺ສາ’’ຕິ. ‘‘ອິເມຫິ ປນ ເຕ, ຠນ຺ເຕ, ຕິໍສມຕ຺ເຕຫິ ວສ຺ເສຫິ ອຕ຺ຖິ ໂກຈິ ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ມາ [ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ໂມ (ສ຺ຍາ. ກໍ.)] ອລມຣິຍຎາຓທສ຺ສນວິເສໂສ ອຘິຄໂຕ ຜາສຸວິຫາໂຣ’’ຕິ? ‘‘ອິເມຫິ ໂຂ ເມ, ຄຫປຕິ, ຕິໍສມຕ຺ເຕຫິ ວສ຺ເສຫິ ປພ຺ພຊິຕສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ໂກຈິ ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ມາ ອລມຣິຍຎາຓທສ຺ສນວິເສໂສ ອຘິຄໂຕ ຜາສຸວິຫາໂຣ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ນຄ຺ເຄຍ຺ຍາ ຈ ມຸຓ຺ເຑຍ຺ຍາ ຈ ປາວຬນິປ຺ໂຜຏນາຍ ຈາ’’ຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອເຈລໍ ກສ຺ສປໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ ວຕ, ໂຠ, ອພ຺ຠຸຕໍ ວຕ, ໂຠ! ຘມ຺ມສ຺ສ ສ຺ວາກ຺ຂາຕຕາ [ສພ຺ພຕ຺ຖປິ ເອວເມວ ທິສ຺ສຕິ] ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຕິໍສມຕ຺ເຕຫິ ວສ຺ເສຫິ ນ ໂກຈິ ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ມາ ອລມຣິຍຎາຓທສ຺ສນວິເສໂສ ອຘິຄໂຕ ອຠວິສ຺ສ ຜາສຸວິຫາໂຣ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ນຄ຺ເຄຍ຺ຍາ ຈ ມຸຓ຺ເຑຍ຺ຍາ ຈ ປາວຬນິປ຺ໂຜຏນາຍ ຈາ’’ຕິ!

‘‘ຕຸຍ຺ຫໍ ປນ, ຄຫປຕິ, ກີວຈິຣໍ ອຸປາສກຕ຺ຕໍ ອຸປຄຕສ຺ສາ’’ຕິ? ‘‘ມຍ຺ຫມ຺ປິ ໂຂ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ຕິໍສມຕ຺ຕານິ ວສ຺ສານິ ອຸປາສກຕ຺ຕໍ ອຸປຄຕສ຺ສາ’’ຕິ. ‘‘ອິເມຫິ ປນ ເຕ, ຄຫປຕິ, ຕິໍສມຕ຺ເຕຫິ ວສ຺ເສຫິ ອຕ຺ຖິ ໂກຈິ ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ມາ ອລມຣິຍຎາຓທສ຺ສນວິເສໂສ ອຘິຄໂຕ ຜາສຸວິຫາໂຣ’’ຕິ? ‘‘ຄິຫິໂນປິ ສິຍາ, ຠນ຺ເຕ. ອຫຎ຺ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຍາວເທວ ອາກງ຺ຂາມິ, ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣໍ ວິເວກຊໍ ປີຕິສຸຂໍ ປຐມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣາມິ. ອຫຎ຺ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຍາວເທວ ອາກງ຺ຂາມິ, ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສມາ …ເປ… ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣາມິ. ອຫຎ຺ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຍາວເທວ ອາກງ຺ຂາມິ, ປີຕິຍາ ຈ ວິຣາຄາ…ເປ… ຕຕິຍໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣາມິ. ອຫຎ຺ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຍາວເທວ ອາກງ຺ຂາມິ, ສຸຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ…ເປ… ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣາມິ. ສເຈ ໂຂ ປນາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວໂຕ [ຠຄວຕາ (ສ຺ຍາ. ກໍ.)] ປຐມຕຣໍ ກາລໍ ກເຣຍ຺ຍໍ, ອນຈ຺ຉຣິຍໍ ໂຂ ປເນຕໍ ຍໍ ມໍ ຠຄວາ ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ – ‘ນຕ຺ຖິ ຕໍ ສໍໂຍຊນໍ ເຍນ ສໍໂຍຊເນນ ສໍຍຸຕ຺ໂຕ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ປຸນ ອິມໍ ໂລກໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາ’’’ຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຈິຕ຺ຕໍ ຄຫປຕິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ ວຕ ໂຠ, ອພ຺ຠຸຕໍ ວຕ ໂຠ! ຘມ຺ມສ຺ສ ສ຺ວາກ຺ຂາຕຕາ, ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຄິຫີ ໂອທາຕວສໂນ [ຄິຫີ ໂອທາຕວສນາ (ສີ. ປີ.)] ເອວຣູປໍ ອຸຕ຺ຕຣິມນຸສ຺ສຘມ຺ມາ ອລມຣິຍຎາຓທສ຺ສນວິເສສໍ ອຘິຄມິສ຺ສຕິ [ອຘິຄມິສ຺ສນ຺ຕິ (ສີ. ປີ.)] ຜາສຸວິຫາຣໍ. ລເຠຍ຺ຍາຫໍ, ຄຫປຕິ, ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ລເຠຍ຺ຍໍ ອຸປສມ຺ປທ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ຈິຕ຺ໂຕ ຄຫປຕິ ອເຈລໍ ກສ຺ສປໍ ອາທາຍ ເຍນ ເຖຣາ ຠິກ຺ຂູ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເຖເຣ ຠິກ຺ຂູ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ອມ຺ຫາກໍ ປຸຣາຓຄິຫິສຫາໂຍ. ອິມໍ ເຖຣາ ປພ຺ພາເຊນ຺ຕຸ ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕຸ. ອຫມສ຺ສ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ກຣິສ຺ສາມິ ຈີວຣປິຓ຺ຑປາຕເສນາສນຄິລານປ຺ປຈ຺ຈຍເຠສຊ຺ຊປຣິກ຺ຂາຣານ’’ນ຺ຕິ. ອລຕ຺ຖ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອລຕ຺ຖ ອຸປສມ຺ປທໍ. ອຈິຣູປສມ຺ປນ຺ໂນ ຈ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ເອໂກ ວູປກຏ຺ໂຐ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ ອາຕາປີ ປຫິຕຕ຺ໂຕ ວິຫຣນ຺ໂຕ ນຈິຣສ຺ເສວ – ຍສ຺ສຕ຺ຖາຍ ກຸລປຸຕ຺ຕາ ສມ຺ມເທວ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊນ຺ຕິ, ຕທນຸຕ຺ຕຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍປຣິໂຍສານໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫາສິ. ‘‘ຂີຓາ ຊາຕິ, ວຸສິຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ກຕໍ ກຣຓີຍໍ, ນາປຣໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາ’’ຕິ ອພ຺ຠຎ຺ຎາສິ. ອຎ຺ຎຕໂຣ ຈ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ອຣຫຕໍ ອໂຫສີຕິ. ນວມໍ.