໔. ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍສຸຕ຺ຕໍ

໒໔. ຣາຊຄເຫ ວິຫຣຕິ ເວຬຸວເນ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ຣາຊຄຫໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມໂຕ ສາຣິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ອຕິປ຺ປໂຄ ໂຂ ຕາວ ຣາຊຄເຫ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕຸໍ. ຍໍນູນາຫໍ ເຍນ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍານໍ ປຣິພ຺ພາຊການໍ ອາຣາໂມ ເຕນຸປສງ຺ກເມຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ເຍນ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍານໍ ປຣິພ຺ພາຊການໍ ອາຣາໂມ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເຕຫິ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ປຣິພ຺ພາຊເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ນໍ ໂຂ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ສາຣິປຸຕ຺ຕໍ ເຕ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອຕທໂວຈຸໍ –

‘‘ສນ຺ຕາວຸໂສ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕິ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕິ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ອິຘ, ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ກິໍວາທີ ກິມກ຺ຂາຍີ? ກຖໍ ພ຺ຍາກຣມານາ ຈ ມຍໍ ວຸຕ຺ຕວາທິໂນ ເຈວ ສມຓສ຺ສ ໂຄຕມສ຺ສ ອສ຺ສາມ, ນ ຈ ສມຓໍ ໂຄຕມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍາມ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍາມ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸປາໂຕ [ວາທານຸວາໂທ (ກ.) ທີ. ນິ. ໑.໓໘໑] ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາ’’ຕິ?

‘‘ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ທຸກ຺ຂໍ ວຸຕ຺ຕໍ ຠຄວຕາ. ກິໍ ປຏິຈ຺ຈ? ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ. ອິຕິ ວທໍ ວຸຕ຺ຕວາທີ ເຈວ ຠຄວໂຕ ອສ຺ສ, ນ ຈ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸປາໂຕ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ.

‘‘ຕຕ຺ຣາວຸໂສ, ເຍ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ.

‘‘ຕຕ຺ຣາວຸໂສ, ເຍ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ.

ອສ຺ໂສສິ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ອາຍສ຺ມໂຕ ສາຣິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ເຕຫິ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ປຣິພ຺ພາຊເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ອິມໍ ກຖາສລ຺ລາປໍ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ຣາຊຄເຫ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາຠຕ຺ຕໍ ປິຓ຺ຑປາຕປຏິກ຺ກນ຺ໂຕ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ຍາວຕໂກ ອາຍສ຺ມໂຕ ສາຣິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ເຕຫິ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ປຣິພ຺ພາຊເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ອໂຫສິ ກຖາສລ຺ລາໂປ ຕໍ ສພ຺ພໍ ຠຄວໂຕ ອາໂຣເຈສິ.

‘‘ສາຘຸ ສາຘຸ, ອານນ຺ທ, ຍຖາ ຕໍ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ສມ຺ມາ ພ຺ຍາກຣມາໂນ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ. ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຂ, ອານນ຺ທ, ທຸກ຺ຂໍ ວຸຕ຺ຕໍ ມຍາ. ກິໍ ປຏິຈ຺ຈ? ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ. ອິຕິ ວທໍ ວຸຕ຺ຕວາທີ ເຈວ ເມ ອສ຺ສ, ນ ຈ ມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸປາໂຕ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ.

‘‘ຕຕ຺ຣານນ຺ທ, ເຍ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ. ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ.

‘‘ຕຕ຺ຣານນ຺ທ, ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ.

‘‘ເອກມິທາຫໍ, ອານນ຺ທ, ສມຍໍ ອິເຘວ ຣາຊຄເຫ ວິຫຣາມິ ເວຬຸວເນ ກລນ຺ທກນິວາເປ. ອຖ ຂ຺ວາຫໍ, ອານນ຺ທ, ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ຣາຊຄຫໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິໍ. ຕສ຺ສ ມຍ຺ຫໍ, ອານນ຺ທ, ເອຕທໂຫສິ – ‘ອຕິປ຺ປໂຄ ໂຂ ຕາວ ຣາຊຄເຫ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣິຕຸໍ. ຍໍນູນາຫໍ ເຍນ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍານໍ ປຣິພ຺ພາຊການໍ ອາຣາໂມ ເຕນຸປສງ຺ກເມຍ຺ຍ’’’ນ຺ຕິ.

‘‘ອຖ ຂ຺ວາຫໍ, ອານນ຺ທ, ເຍນ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍານໍ ປຣິພ຺ພາຊການໍ ອາຣາໂມ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເຕຫິ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ປຣິພ຺ພາຊເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິໍ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິໍ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ນໍ ໂຂ ມໍ, ອານນ຺ທ, ເຕ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອຕທໂວຈຸໍ –

‘ສນ຺ຕາວຸໂສ ໂຄຕມ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕິ ປນາວຸໂສ ໂຄຕມ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕາວຸໂສ ໂຄຕມ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ສນ຺ຕິ ປນາວຸໂສ ໂຄຕມ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ. ອິຘ ໂນ ອາຍສ຺ມາ ໂຄຕໂມ ກິໍວາທີ ກິມກ຺ຂາຍີ? ກຖໍ ພ຺ຍາກຣມານາ ຈ ມຍໍ ວຸຕ຺ຕວາທິໂນ ເຈວ ອາຍສ຺ມໂຕ ໂຄຕມສ຺ສ ອສ຺ສາມ, ນ ຈ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ໂຄຕມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍາມ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍາມ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸປາໂຕ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາ’’’ຕິ?

‘‘ເອວໍ ວຸຕ຺ຕາຫໍ, ອານນ຺ທ, ເຕ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິເຍ ປຣິພ຺ພາຊເກ ເອຕທໂວຈໍ – ‘ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ທຸກ຺ຂໍ ວຸຕ຺ຕໍ ມຍາ. ກິໍ ປຏິຈ຺ຈ? ຜສ຺ສໍ ປຏິຈ຺ຈ. ອິຕິ ວທໍ ວຸຕ຺ຕວາທີ ເຈວ ເມ ອສ຺ສ, ນ ຈ ມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸປາໂຕ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາ’’’ຕິ.

‘‘ຕຕ຺ຣາວຸໂສ, ເຍ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ. ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ ຕທປິ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ.

‘‘ຕຕ຺ຣາວຸໂສ, ເຍ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ…ເປ… ເຍປິ ເຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ກມ຺ມວາທາ ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂໍ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ຜສ຺ສາ ປຏິສໍເວທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ. ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ ຠນ຺ເຕ, ອພ຺ຠຸຕໍ ຠນ຺ເຕ! ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ເອເກນ ປເທນ ສພ຺ໂພ ອຕ຺ໂຖ ວຸຕ຺ໂຕ ຠວິສ຺ສຕິ. ສິຍາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ເອເສວຕ຺ໂຖ ວິຕ຺ຖາເຣນ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ຄມ຺ຠີໂຣ ເຈວ ອສ຺ສ ຄມ຺ຠີຣາວຠາໂສ ຈາ’’ຕິ?

‘‘ເຕນ ຫານນ຺ທ, ຕຎ຺ເຎເວຕ຺ຖ ປຏິຠາຕູ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ‘ຊຣາມຣຓໍ, ອາວຸໂສ ອານນ຺ທ, ກິໍນິທານໍ ກິໍສມຸທຍໍ ກິໍຊາຕິກໍ ກິໍປຠວ’ນ຺ຕິ? ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ – ‘ຊຣາມຣຓໍ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ຊາຕິນິທານໍ ຊາຕິສມຸທຍໍ ຊາຕິຊາຕິກໍ ຊາຕິປຠວ’ນ຺ຕິ. ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ.

‘‘ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ‘ຊາຕິ ປນາວຸໂສ ອານນ຺ທ, ກິໍນິທານາ ກິໍສມຸທຍາ ກິໍຊາຕິກາ ກິໍປຠວາ’ຕິ? ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ – ‘ຊາຕິ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ຠວນິທານາ ຠວສມຸທຍາ ຠວຊາຕິກາ ຠວປ຺ປຠວາ’ຕິ. ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ.

‘‘ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ‘ຠໂວ ປນາວຸໂສ ອານນ຺ທ, ກິໍນິທາໂນ ກິໍສມຸທໂຍ ກິໍຊາຕິໂກ ກິໍປຠໂວ’ຕິ? ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ – ‘ຠໂວ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ອຸປາທານນິທາໂນ ອຸປາທານສມຸທໂຍ ອຸປາທານຊາຕິໂກ ອຸປາທານປ຺ປຠໂວ’ຕິ. ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ.

‘‘ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ອຸປາທານໍ ປນາວຸໂສ…ເປ… ຕຓ຺ຫາ ປນາວຸໂສ…ເປ… ເວທນາ ປນາວຸໂສ…ເປ… ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ‘ຜສ຺ໂສ ປນາວຸໂສ ອານນ຺ທ, ກິໍນິທາໂນ ກິໍສມຸທໂຍ ກິໍຊາຕິໂກ ກິໍປຠໂວ’ຕິ? ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ – ‘ຜສ຺ໂສ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ສຬາຍຕນນິທາໂນ ສຬາຍຕນສມຸທໂຍ ສຬາຍຕນຊາຕິໂກ ສຬາຍຕນປ຺ປຠໂວ’ຕິ. ‘ຉນ຺ນໍຕ຺ເວວ, ອາວຸໂສ, ຜສ຺ສາຍຕນານໍ ອເສສວິຣາຄນິໂຣຘາ ຜສ຺ສນິໂຣໂຘ; ຜສ຺ສນິໂຣຘາ ເວທນານິໂຣໂຘ; ເວທນານິໂຣຘາ ຕຓ຺ຫານິໂຣໂຘ; ຕຓ຺ຫານິໂຣຘາ ອຸປາທານນິໂຣໂຘ; ອຸປາທານນິໂຣຘາ ຠວນິໂຣໂຘ; ຠວນິໂຣຘາ ຊາຕິນິໂຣໂຘ; ຊາຕິນິໂຣຘາ ຊຣາມຣຓໍ ໂສກປຣິເທວທຸກ຺ຂໂທມນສ຺ສຸປາຍາສາ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ. ເອວເມຕສ຺ສ ເກວລສ຺ສ ທຸກ຺ຂກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ນິໂຣໂຘ ໂຫຕີ’ຕິ. ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ. ຈຕຸຕ຺ຖໍ.