໗. ອເຈລກສ຺ສປສຸຕ຺ຕໍ

໑໗. ເອວໍ ເມ ສຸຕໍ – ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ຣາຊຄເຫ ວິຫຣຕິ ເວຬຸວເນ ກລນ຺ທກນິວາເປ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ນິວາເສຕ຺ວາ ປຕ຺ຕຈີວຣມາທາຍ ຣາຊຄຫໍ ປິຓ຺ຑາຍ ປາວິສິ. ອທ຺ທສາ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ທູຣໂຕວ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ. ທິສ຺ວານ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວຕາ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ອຏ຺ຐາສິ. ເອກມນ຺ຕໍ ຐິໂຕ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍາມ ມຍໍ ຠວນ຺ຕໍ ໂຄຕມໍ ກຎ຺ຈິເທວ [ກິຎ຺ຈິເທວ (ກ.)] ເທສໍ, ສເຈ ໂນ ຠວໍ ໂຄຕໂມ ໂອກາສໍ ກໂຣຕິ ປຎ຺ຫສ຺ສ ເວຍ຺ຍາກຣຓາຍາ’’ຕິ.

‘‘ອກາໂລ ໂຂ ຕາວ, ກສ຺ສປ, ປຎ຺ຫສ຺ສ; ອນ຺ຕຣຆຣໍ ປວິຏ຺ຐມ຺ຫາ’’ຕິ. ທຸຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ ‘‘ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍາມ ມຍໍ ຠວນ຺ຕໍ ໂຄຕມໍ ກຎ຺ຈິເທວ ເທສໍ, ສເຈ ໂນ ຠວໍ ໂຄຕໂມ ໂອກາສໍ ກໂຣຕິ ປຎ຺ຫສ຺ສ ເວຍ຺ຍາກຣຓາຍາ’’ຕິ. ‘‘ອກາໂລ ໂຂ ຕາວ, ກສ຺ສປ, ປຎ຺ຫສ຺ສ; ອນ຺ຕຣຆຣໍ ປວິຏ຺ຐມ຺ຫາ’’ຕິ. ຕຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ…ເປ… ອນ຺ຕຣຆຣໍ ປວິຏ຺ຐມ຺ຫາຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ນ ໂຂ ປນ ມຍໍ ຠວນ຺ຕໍ ໂຄຕມໍ ພຫຸເທວ ປຸຈ຺ຉິຕຸກາມາ’’ຕິ. ‘‘ປຸຈ຺ຉ, ກສ຺ສປ, ຍທາກງ຺ຂສີ’’ຕິ.

‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ‘ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ? ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ຠຄວາ ອໂວຈ. ‘ກິໍ ປນ, ໂຠ ໂຄຕມ, ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ? ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ຠຄວາ ອໂວຈ. ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ? ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ຠຄວາ ອໂວຈ. ‘ກິໍ ປນ ໂຠ ໂຄຕມ, ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ? ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ຠຄວາ ອໂວຈ. ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ນຕ຺ຖິ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ? ‘ນ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ນຕ຺ຖິ ທຸກ຺ຂໍ. ອຕ຺ຖິ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ. ‘ເຕນ ຫິ ຠວໍ ໂຄຕໂມ ທຸກ຺ຂໍ ນ ຊານາຕິ, ນ ປສ຺ສຕີ’ຕິ. ‘ນ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂໍ ນ ຊານາມິ, ນ ປສ຺ສາມິ. ຊານາມິ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂໍ; ປສ຺ສາມິ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂ’’’ນ຺ຕິ.

‘‘ກິ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ‘ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ວເທສິ. ‘ກິໍ ປນ, ໂຠ ໂຄຕມ, ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ວເທສິ. ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ສຍໍກຕຎ຺ຈ ປຣໍກຕຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ວເທສິ. ‘ກິໍ ປນ, ໂຠ ໂຄຕມ, ອສຍໍກາຣໍ ອປຣໍກາຣໍ ອຘິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ມາ ເຫວໍ, ກສ຺ສປາ’ຕິ ວເທສິ. ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ໂຠ ໂຄຕມ, ນຕ຺ຖິ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ນ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ນຕ຺ຖິ ທຸກ຺ຂໍ, ອຕ຺ຖິ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ວເທສິ. ‘ເຕນ ຫິ ຠວໍ ໂຄຕໂມ ທຸກ຺ຂໍ ນ ຊານາຕິ ນ ປສ຺ສຕີ’ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ໂຐ ສມາໂນ ‘ນ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂໍ ນ ຊານາມິ ນ ປສ຺ສາມິ. ຊານາມິ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂໍ; ປສ຺ສາມິ ຂ຺ວາຫໍ, ກສ຺ສປ, ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ວເທສິ. ອາຈິກ຺ຂຕຸ ຈ [ອຍໍ ຈກາໂຣ ສີ. ໂປຕ຺ຖເກ ນຕ຺ຖິ] ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ທຸກ຺ຂໍ. ເທເສຕຸ ຈ [ອຍໍ ຈກາໂຣ ສີ. ໂປຕ຺ຖເກ ນຕ຺ຖິ] ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ.

‘‘‘ໂສ ກໂຣຕິ ໂສ ປຏິສໍເວທຍຕີ’ຕິ [ປຏິສໍເວທິຍຕີຕິ (ສີ. ປີ. ກ.)] ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອາທິໂຕ ສໂຕ ‘ສຍໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ວທໍ ສສ຺ສຕໍ ເອຕໍ ປເຣຕິ. ‘ອຎ຺ໂຎ ກໂຣຕິ ອຎ຺ໂຎ ປຏິສໍເວທຍຕີ’ຕິ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ເວທນາຠິຕຸນ຺ນສ຺ສ ສໂຕ ‘ປຣໍກຕໍ ທຸກ຺ຂ’ນ຺ຕິ ອິຕິ ວທໍ ອຸຈ຺ເຉທໍ ເອຕໍ ປເຣຕິ. ເອເຕ ເຕ, ກສ຺ສປ, ອຸໂຠ ອນ຺ເຕ ອນຸປຄມ຺ມ ມຊ຺ເຌນ ຕຖາຄໂຕ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ – ‘ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ສງ຺ຂາຣາ; ສງ຺ຂາຣປຈ຺ຈຍາ ວິຎ຺ຎາຓໍ…ເປ… ເອວເມຕສ຺ສ ເກວລສ຺ສ ທຸກ຺ຂກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ສມຸທໂຍ ໂຫຕິ. ອວິຊ຺ຊາຍ ຕ຺ເວວ ອເສສວິຣາຄນິໂຣຘາ ສງ຺ຂາຣນິໂຣໂຘ; ສງ຺ຂາຣນິໂຣຘາ ວິຎ຺ຎາຓນິໂຣໂຘ…ເປ… ເອວເມຕສ຺ສ ເກວລສ຺ສ ທຸກ຺ຂກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ນິໂຣໂຘ ໂຫຕີ’’’ຕິ.

ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ, ຠນ຺ເຕ! ເສຍ຺ຍຖາປິ, ຠນ຺ເຕ, ນິກ຺ກຸຊ຺ຊິຕໍ ວາ ອຸກ຺ກຸຊ຺ເຊຍ຺ຍ…ເປ… ຈກ຺ຂຸມນ຺ໂຕ ຣູປານິ ທກ຺ຂນ຺ຕີຕິ; ເອວເມວໍ ຠຄວຕາ ອເນກປຣິຍາເຍນ ຘມ຺ໂມ ປກາສິໂຕ. ເອສາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວນ຺ຕໍ ສຣຓໍ ຄຈ຺ຉາມິ ຘມ຺ມຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆຎ຺ຈ. ລເຠຍ຺ຍາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ລເຠຍ຺ຍໍ ອຸປສມ຺ປທ’’ນ຺ຕິ.

‘‘ໂຍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍປຸພ຺ໂພ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ອາກງ຺ຂຕິ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອາກງ຺ຂຕິ ອຸປສມ຺ປທໍ, ໂສ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມາເສ ປຣິວສຕິ. ຈຕຸນ຺ນໍ ມາສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ [ອຈ຺ຈເຍນ ປຣິວຸຏ຺ຐປຣິວາສໍ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] (ປຣິວຸຕ຺ຖປຣິວາສໍ) ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ [ຠິກ຺ຂູ ອາກງ຺ຂມານາ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] ປພ຺ພາເຊນ຺ຕິ ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍ. ອປິ ຈ ມຍາ ປຸຄ຺ຄລເວມຕ຺ຕຕາ ວິທິຕາ’’ຕິ.

‘‘ສເຈ, ຠນ຺ເຕ, ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍປຸພ຺ໂພ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ອາກງ຺ຂຕິ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອາກງ຺ຂຕິ ອຸປສມ຺ປທໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ມາເສ ປຣິວສຕິ. ຈຕຸນ຺ນໍ ມາສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ [ອຈ຺ຈເຍນ ປຣິວຸຏ຺ຐປຣິວາສໍ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] (ປຣິວຸຕ຺ຖປຣິວາສໍ) ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ [ຠິກ຺ຂູ ອາກງ຺ຂມານາ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] ປພ຺ພາເຊນ຺ຕິ ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍ. ອຫໍ ຈຕ຺ຕາຣິ ວສ຺ສານິ ປຣິວສິສ຺ສາມິ, ຈຕຸນ຺ນໍ ວສ຺ສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ [ອຈ຺ຈເຍນ ປຣິວຸຏ຺ຐປຣິວາສໍ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] (ປຣິວຸຕ຺ຖປຣິວາສໍ) ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ ປພ຺ພາເຊນ຺ຕຸ ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕຸ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍາ’’ຕິ.

ອລຕ຺ຖ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອລຕ຺ຖ ອຸປສມ຺ປທໍ. ອຈິຣູປສມ຺ປນ຺ໂນ ຈ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ເອໂກ ວູປກຏ຺ໂຐ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ ອາຕາປີ ປຫິຕຕ຺ໂຕ ວິຫຣນ຺ໂຕ ນຈິຣສ຺ເສວ – ຍສ຺ສຕ຺ຖາຍ ກຸລປຸຕ຺ຕາ ສມ຺ມເທວ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊນ຺ຕິ ຕທນຸຕ຺ຕຣໍ – ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍປຣິໂຍສານໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫາສິ. ‘‘ຂີຓາ ຊາຕິ ວຸສິຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ກຕໍ ກຣຓີຍໍ, ນາປຣໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາ’’ຕິ ອພ຺ຠຎ຺ຎາສິ. ອຎ຺ຎຕໂຣ ຈ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ອຣຫຕໍ ອໂຫສີຕິ. ສຕ຺ຕມໍ.