໕. ອຎ຺ຎຕຣພ຺ຣຫ຺ມສຸຕ຺ຕໍ

໑໗໖. ສາວຕ຺ຖິນິທານໍ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ເອວຣູປໍ ປາປກໍ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຫຕິ – ‘‘ນຕ຺ຖິ ໂສ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ໂຍ ອິຘ ອາຄຈ຺ເຉຍ຺ຍາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ເຈຕສາ ເຈໂຕປຣິວິຕກ຺ກມຎ຺ຎາຍ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ…ເປ… ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມໂຕ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ຠຄວາ ເອຕຣຫິ ວິຫຣຕີ’’ຕິ? ອທ຺ທສາ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ [ມຫາໂມຄ຺ຄລາໂນ (ກ.)] ຠຄວນ຺ຕໍ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສິນ຺ນໍ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປນ຺ນໍ. ທິສ຺ວານ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ ສມິຎ຺ຊິຕໍ ວາ ພາຫໍ ປສາເຣຍ຺ຍ, ປສາຣິຕໍ ວາ ພາຫໍ ສມິຎ຺ເຊຍ຺ຍ ເອວເມວ – ເຊຕວເນ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ປຸຣຕ຺ຖິມໍ ທິສໍ ນິສ຺ສາຍ [ອຸປນິສ຺ສາຍ (ສີ.)] ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນີຈຕຣໍ ຠຄວໂຕ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມໂຕ ມຫາກສ຺ສປສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ຠຄວາ ເອຕຣຫິ ວິຫຣຕີ’’ຕິ? ອທ຺ທສາ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ…ເປ… ທິສ຺ວານ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ…ເປ… ເອວເມວ – ເຊຕວເນ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາກສ຺ສໂປ ທກ຺ຂິຓໍ ທິສໍ ນິສ຺ສາຍ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນີຈຕຣໍ ຠຄວໂຕ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມໂຕ ມຫາກປ຺ປິນສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ຠຄວາ ເອຕຣຫິ ວິຫຣຕີ’’ຕິ? ອທ຺ທສາ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາກປ຺ປິໂນ ຠຄວນ຺ຕໍ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ…ເປ… ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປນ຺ນໍ. ທິສ຺ວານ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ…ເປ… ເອວເມວ – ເຊຕວເນ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາກປ຺ປິໂນ ປຈ຺ຉິມໍ ທິສໍ ນິສ຺ສາຍ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນີຈຕຣໍ ຠຄວໂຕ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມໂຕ ອນຸຣຸທ຺ຘສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ຠຄວາ ເອຕຣຫິ ວິຫຣຕີ’’ຕິ? ອທ຺ທສາ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອນຸຣຸທ຺ໂຘ…ເປ… ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປນ຺ນໍ. ທິສ຺ວານ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ…ເປ… ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອນຸຣຸທ຺ໂຘ ອຸຕ຺ຕຣໍ ທິສໍ ນິສ຺ສາຍ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອຸປຣິ ເວຫາສໍ ປລ຺ລງ຺ເກນ ນິສີທິ ເຕໂຊຘາຕຸໍ ສມາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນີຈຕຣໍ ຠຄວໂຕ.

ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ຄາຖາຍ ອຊ຺ຌຠາສິ –

‘‘ອຊ຺ຊາປິ ເຕ ອາວຸໂສ ສາ ທິຏ຺ຐິ, ຍາ ເຕ ທິຏ຺ຐິ ປຸເຣ ອຫຸ;

ປສ຺ສສິ ວີຕິວຕ຺ຕນ຺ຕໍ, ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປຠສ຺ສຣ’’ນ຺ຕິ.

‘‘ນ ເມ ມາຣິສ ສາ ທິຏ຺ຐິ, ຍາ ເມ ທິຏ຺ຐິ ປຸເຣ ອຫຸ;

ປສ຺ສາມິ ວີຕິວຕ຺ຕນ຺ຕໍ, ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ປຠສ຺ສຣໍ;

ສ຺ວາຫໍ ອຊ຺ຊ ກຖໍ ວຊ຺ຊໍ, ອຫໍ ນິຈ຺ໂຈມ຺ຫິ ສສ຺ສໂຕ’’ຕິ.

ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ສໍເວເຊຕ຺ວາ – ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ພລວາ ປຸຣິໂສ ສມິຎ຺ຊິຕໍ ວາ ພາຫໍ ປສາເຣຍ຺ຍ, ປສາຣິຕໍ ວາ ພາຫໍ ສມິຎ຺ເຊຍ຺ຍ ເອວເມວ – ຕສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ເຊຕວເນ ປາຕຸຣໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມາ ອຎ຺ຎຕຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊໍ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘‘ເອຫິ ຕ຺ວໍ, ມາຣິສ, ເຍນາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ເຕນຸປສງ຺ກມ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານໍ ເອວໍ ວເທຫິ – ‘ອຕ຺ຖິ ນຸ ໂຂ, ມາຣິສ ໂມຄ຺ຄລ຺ລານ, ອຎ຺ເຎປິ ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ສາວກາ ເອວໍມຫິທ຺ຘິກາ ເອວໍມຫານຸຠາວາ; ເສຍ຺ຍຖາປິ ຠວໍ ໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ກສ຺ສໂປ ກປ຺ປິໂນ ອນຸຣຸທ຺ໂຘ’’’ຕິ? ‘‘ເອວໍ, ມາຣິສາ’’ຕິ ໂຂ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ໂຊ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ປຏິສ຺ສຸຕ຺ວາ ເຍນາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຕ຺ຖິ ນຸ ໂຂ, ມາຣິສ ໂມຄ຺ຄລ຺ລານ, ອຎ຺ເຎປິ ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ສາວກາ ເອວໍມຫິທ຺ຘິກາ ເອວໍມຫານຸຠາວາ; ເສຍ຺ຍຖາປິ ຠວໍ ໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ກສ຺ສໂປ ກປ຺ປິໂນ ອນຸຣຸທ຺ໂຘ’’ຕິ? ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊໍ ຄາຖາຍ ອຊ຺ຌຠາສິ –

‘‘ເຕວິຊ຺ຊາ ອິທ຺ຘິປຕ຺ຕາ ຈ, ເຈໂຕປຣິຍາຍໂກວິທາ;

ຂີຓາສວາ ອຣຫນ຺ໂຕ, ພຫູ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາວກາ’’ຕິ.

ອຖ ໂຂ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ໂຊ ອາຍສ຺ມໂຕ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານສ຺ສ ຠາສິຕໍ ອຠິນນ຺ທິຕ຺ວາ ອນຸໂມທິຕ຺ວາ ເຍນ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອາຍສ຺ມາ ມາຣິສ, ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລາໂນ ເອວມາຫ –

‘‘ເຕວິຊ຺ຊາ ອິທ຺ຘິປຕ຺ຕາ ຈ, ເຈໂຕປຣິຍາຍໂກວິທາ;

ຂີຓາສວາ ອຣຫນ຺ໂຕ, ພຫູ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາວກາ’’ຕິ.

ອິທມໂວຈ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ໂຊ. ອຕ຺ຕມໂນ ຈ ໂສ ພ຺ຣຫ຺ມາ ຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊສ຺ສ ຠາສິຕໍ ອຠິນນ຺ທີຕິ.