໘. ສຸທຕ຺ຕສຸຕ຺ຕໍ

໒໔໒. ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ຣາຊຄເຫ ວິຫຣຕິ ສີຕວເນ. ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ອນາຖປິຓ຺ຑິໂກ ຄຫປຕິ ຣາຊຄຫໍ ອນຸປ຺ປຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ ເກນຈິເທວ ກຣຓີເຍນ. ອສ຺ໂສສິ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິໂກ ຄຫປຕິ – ‘‘ພຸທ຺ໂຘ ກິຣ ໂລເກ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ’’ຕິ. ຕາວເທວ ຈ ປນ ຠຄວນ຺ຕໍ ທສ຺ສນາຍ ອຸປສງ຺ກມິຕຸກາໂມ ໂຫຕິ. ອຖສ຺ສ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ເອຕທໂຫສິ – ‘‘ອກາໂລ ໂຂ ອຊ຺ຊ ຠຄວນ຺ຕໍ ທສ຺ສນາຍ ອຸປສງ຺ກມິຕຸໍ. ສ຺ເວ ທານາຫໍ ກາເລນ ຠຄວນ຺ຕໍ ທສ຺ສນາຍ ຄມິສ຺ສາມີ’’ຕິ ພຸທ຺ຘຄຕາຍ ສຕິຍາ ນິປຊ຺ຊິ. ຣຕ຺ຕິຍາ ສຸທໍ ຕິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ວຸຏ຺ຐາສິ ປຠາຕນ຺ຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ. ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິໂກ ຄຫປຕິ ເຍນ ສິວຖິກທ຺ວາຣໍ [ສີວຖິກທ຺ວາຣໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.)] ເຕນຸປສງ຺ກມິ. ອມນຸສ຺ສາ ທ຺ວາຣໍ ວິວຣິໍສຸ. ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ນຄຣມ຺ຫາ ນິກ຺ຂມນ຺ຕສ຺ສ ອາໂລໂກ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອນ຺ຘກາໂຣ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ ອຸທປາທິ, ຕໂຕວ ປຸນ ນິວຕ຺ຕິຕຸກາໂມ ອໂຫສິ. ອຖ ໂຂ ສິວໂກ [ສີວໂກ (ສີ. ປີ.)] ຍກ຺ໂຂ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ສທ຺ທມນຸສ຺ສາເວສິ –

‘‘ສຕໍ ຫຕ຺ຖີ ສຕໍ ອສ຺ສາ, ສຕໍ ອສ຺ສຕຣີຣຖາ;

ສຕໍ ກຎ຺ຎາສຫສ຺ສານິ, ອາມຸກ຺ກມຓິກຸຓ຺ຑລາ;

ເອກສ຺ສ ປທວີຕິຫາຣສ຺ສ, ກລໍ ນາຄ຺ຆນ຺ຕິ ໂສຬສິໍ.

‘‘ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ, ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ;

ອຠິກ຺ກມນໍ ເຕ ເສຍ຺ໂຍ, ໂນ ປຏິກ຺ກມນ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ອນ຺ຘກາໂຣ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອາໂລໂກ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຍໍ ອໂຫສິ ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ, ໂສ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠິ. ທຸຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ອາໂລໂກ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອນ຺ຘກາໂຣ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ ອຸທປາທິ, ຕໂຕວ ປຸນ ນິວຕ຺ຕິຕຸກາໂມ ອໂຫສິ. ທຸຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ສິວໂກ ຍກ຺ໂຂ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ສທ຺ທມນຸສ຺ສາເວສິ –

‘‘ສຕໍ ຫຕ຺ຖີ ສຕໍ ອສ຺ສາ…ເປ…

ກລໍ ນາຄ຺ຆນ຺ຕິ ໂສຬສິໍ.

‘‘ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ, ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ;

ອຠິກ຺ກມນໍ ເຕ ເສຍ຺ໂຍ, ໂນ ປຏິກ຺ກມນ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ອນ຺ຘກາໂຣ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອາໂລໂກ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຍໍ ອໂຫສິ ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ, ໂສ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠິ. ຕຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ອາໂລໂກ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອນ຺ຘກາໂຣ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ ອຸທປາທິ, ຕໂຕວ ປຸນ ນິວຕ຺ຕິຕຸກາໂມ ອໂຫສິ. ຕຕິຍມ຺ປິ ໂຂ ສິວໂກ ຍກ຺ໂຂ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ສທ຺ທມນຸສ຺ສາເວສິ –

‘‘ສຕໍ ຫຕ຺ຖີ ສຕໍ ອສ຺ສາ…ເປ…

ກລໍ ນາຄ຺ຆນ຺ຕິ ໂສຬສິໍ.

‘‘ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ, ອຠິກ຺ກມ ຄຫປຕິ;

ອຠິກ຺ກມນໍ ເຕ ເສຍ຺ໂຍ, ໂນ ປຏິກ຺ກມນ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິກສ຺ສ ຄຫປຕິສ຺ສ ອນ຺ຘກາໂຣ ອນ຺ຕຣຘາຍິ, ອາໂລໂກ ປາຕຸຣໂຫສິ, ຍໍ ອໂຫສິ ຠຍໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ໂລມຫໍໂສ, ໂສ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠິ. ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິໂກ ຄຫປຕິ ເຍນ ສີຕວນໍ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ.

ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນ ຠຄວາ ຣຕ຺ຕິຍາ ປຈ຺ຈູສສມຍໍ ປຈ຺ຈຸຏ຺ຐາຍ ອພ຺ໂຠກາເສ ຈງ຺ກມຕິ. ອທ຺ທສາ ໂຂ ຠຄວາ ອນາຖປິຓ຺ຑິກໍ ຄຫປຕິໍ ທູຣໂຕວ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ. ທິສ຺ວານ ຈງ຺ກມາ ໂອໂຣຫິຕ຺ວາ ປຎ຺ຎຕ຺ເຕ ອາສເນ ນິສີທິ. ນິສຊ຺ຊ ໂຂ ຠຄວາ ອນາຖປິຓ຺ຑິກໍ ຄຫປຕິໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ເອຫິ ສຸທຕ຺ຕາ’’ຕິ. ອຖ ໂຂ ອນາຖປິຓ຺ຑິໂກ ຄຫປຕິ, ນາເມນ ມໍ ຠຄວາ ອາລປຕີຕິ, ຫຏ຺ໂຐ ອຸທຄ຺ໂຄ ຕຕ຺ເຖວ ຠຄວໂຕ ປາເທສຸ ສິຣສາ ນິປຕິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຈ຺ຈິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ສຸຂມສຍິຕ຺ຖາ’’ຕິ?

‘‘ສພ຺ພທາ ເວ ສຸຂໍ ເສຕິ, ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ;

ໂຍ ນ ລິມ຺ປຕິ ກາເມສຸ, ສີຕິຠູໂຕ ນິຣູປຘິ.

‘‘ສພ຺ພາ ອາສຕ຺ຕິໂຍ ເຉຕ຺ວາ, ວິເນຍ຺ຍ ຫທເຍ ທຣໍ;

ອຸປສນ຺ໂຕ ສຸຂໍ ເສຕິ, ສນ຺ຕິໍ ປປ຺ປຸຍ຺ຍ ເຈຕສາ’’ຕິ [ເຈຕໂສຕິ (ສີ.)].