໗. ຫາຣສມ຺ປາຕຠູມິ
໗໒. ຌານໍ ວິຣາໂຄ. ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ ວິຕ຺ຖາເຣນ ກາຕພ຺ພານິ. ຕານິ ທຸວິຘານິ; ໂພຊ຺ຌງ຺ຄວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕານິ ຈ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານິ ຈ. ຕຕ຺ຖ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕານິ ພາຫິຣການິ, ໂພຊ຺ຌງ຺ຄສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານິ ອຣິຍປຸຄ຺ຄລານິ. ຕຕ຺ຖ ເຍນ ຉ ປຸຄ຺ຄລມູລານິ ເຕສໍ ນິກ຺ຂິເປຕ຺ວາ ຣາຄຈຣິໂຕ, ໂທສຈຣິໂຕ, ໂມຫຈຣິໂຕ, ຣາຄໂທສຈຣິໂຕ, ຣາຄໂມຫຈຣິໂຕ, ໂທສໂມຫຈຣິໂຕ, ສມຠາຄຈຣິໂຕ, ອິຕິ ອິເມສໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ຌານໍ ສມາປຊ຺ຊິຕານໍ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓານິ ປຏິປກ຺ໂຂ ເຕສໍ ປຏິຆາຕາຍ ຍຖາ ອສມຕ຺ໂຖ ຕີຓິ ອກຸສລມູລານິ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ໂລເຠນ ອກຸສລມູເລນ ອຠິຊ຺ຌາ ຈ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈຎ຺ຈ ອຸປ຺ປິລວຕໍ ອໂລເຠນ ກຸສລມູເລນ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ, ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈຎ຺ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ຈ ໂມຫປກ຺ໂຂ, ຕໍ ອໂມເຫນ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ໂທໂສ ຈ ຖິນມິທ຺ຘຎ຺ຈ ໂທສປກ຺ໂຂ, ຕໍ ອໂທເສນ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ.
ຕຕ຺ຖ ອໂລຠສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ກໍ ວິຕກ຺ເກຕິ. ຕຕ຺ຖ ອໂທສສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກໍ ວິຕກ຺ເກຕິ. ຕຕ຺ຖ ອໂມຫສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ກໍ ວິຕກ຺ເກຕິ. ຕຕ຺ຖ ອໂລຠສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ວິວິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ ກາເມຫິ. ຕຕ຺ຖ ອໂທສສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ອໂມຫສ຺ສ ປາຣິປູຣິຍາ ຈ ວິວິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ ປາປເກຫິ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ, ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣໍ ວິເວກຊໍ ປີຕິສຸຂໍ ປຐມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ.
ວິຕກ຺ກາຕິ ຕໂຍ ວິຕກ຺ກາ – ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ. ຕຕ຺ຖ ປຐມາຠິນິປາໂຕ ວິຕກ຺ໂກ, ປຏິລທ຺ຘສ຺ສ ວິຈຣຓໍ ວິຈາໂຣ. ຍຖາ ປຸຣິໂສ ທູຣໂຕ ປຸຣິສໍ ປສ຺ສຕິ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ, ນ ຈ ຕາວ ຊານາຕິ ເອໂສ ອິຕ຺ຖີຕິ ວາ ປຸຣິໂສຕິ ວາ ຍທາ ຕຸ ປຏິລຠຕິ ອິຕ຺ຖີຕິ ວາ ປຸຣິໂສຕິ ວາ ເອວໍ ວຓ຺ໂຓຕິ ວາ ເອວໍ ສຓ຺ຐາໂນຕິ ວາ ອິເມ ວິຕກ຺ກຍນ຺ໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິ ອຸປປຣິກ຺ຂນ຺ຕິ ກິໍ ນຸ ໂຂ ອຍໍ ສີລວາ ອຸທາຫຸ ທຸສ຺ສີໂລ ອຑ຺ໂຒ ວາ ທຸຄ຺ຄໂຕຕິ ວາ. ເອວໍ ວິຈາໂຣ ວິຕກ຺ເກ ອປ຺ເປຕິ, ວິຈາໂຣ ຈຣິຍຕິ ຈ ອນຸວຕ຺ຕຕິ ຈ. ຍຖາ ປກ຺ຂີ ປຸພ຺ພໍ ອາຍູຫຕິ ປຈ຺ຉາ ນາຍູຫຕິ ຍຖາ ອາຍູຫນາ ເອວໍ ວິຕກ຺ໂກ, ຍຖາ ປກ຺ຂານໍ ປສາຣຓໍ ເອວໍ ວິຈາໂຣ ອນຸປາລຕິ ວິຕກ຺ເກຕິ ວິຈຣຕິ ວິຈາເຣຕິ. ວິຕກ຺ກຍຕິ ວິຕກ຺ເກຕິ, ອນຸວິຈຣຕິ ວິຈາເຣຕິ. ກາມສຎ຺ຎາຍ ປຏິປກ຺ໂຂ ວິຕກ຺ໂກ, ພ຺ຍາປາທສຎ຺ຎາຍ ວິຫິໍສສຎ຺ຎາຍ ຈ ປຏິປກ຺ໂຂ ວິຈາໂຣ. ວິຕກ຺ການໍ ກມ຺ມໍ ອກຸສລສ຺ສ ອມນສິກາໂຣ, ວິຈາຣານໍ ກມ຺ມໍ ເຊຏ຺ຐານໍ ສໍວາຣຓາ. ຍຖາ ປລິໂກ ຕຸຓ຺ຫິໂກ ສຊ຺ຌາຍໍ ກໂຣຕິ ເອວໍ ວິຕກ຺ໂກ, ຍຖາ ຕໍເຍວ ອນຸປສ຺ສຕິ ເອວໍ ວິຈາໂຣ. ຍຖາ ອປຣິຎ຺ຎາ ເອວໍ ວິຕກ຺ໂກ. ຍຖາ ປຣິຎ຺ຎາ ເອວໍ ວິຈາໂຣ. ນິຣຸຕ຺ຕິປຏິສມ຺ຠິທາຍຎ຺ຈ ປຏິຠານປຏິສມ຺ຠິທາຍຎ຺ຈ ວິຕກ຺ໂກ, ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາຍຎ຺ຈ ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາຍຎ຺ຈ ວິຈາໂຣ. ກລ຺ລິຕາ ໂກສລ຺ລຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວິຕກ຺ໂກ, ອຠິນີຫາຣໂກສລ຺ລໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວິຈາໂຣ. ອິທໍ ກຸສລໍ ອິທໍ ອກຸສລໍ ອິທໍ ຠາເວຕພ຺ພໍ ອິທໍ ປຫາຕພ຺ພໍ ອິທໍ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພນ຺ຕິ ວິຕກ຺ໂກ, ຍຖາ ປຫານຎ຺ຈ ຠາວນາ ຈ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ຈ ເອວໍ ວິຈາໂຣ. ອິເມສຸ ວິຕກ຺ກວິຈາເຣສຸ ຐິຕສ຺ສ ທຸວິຘໍ ທຸກ຺ຂໍ ນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ກາຍິກຎ຺ຈ ເຈຕສິກຎ຺ຈ; ທຸວິຘໍ ສຸຂໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ກາຍິກຎ຺ຈ ເຈຕສິກຎ຺ຈ. ອິຕິ ວິຕກ຺ກຊນິຕໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ປີຕິ ກາຍິກໍ ສຸຂໍ ກາຍິໂກເຍວ. ຍາ ຕຕ຺ຖ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ເອກຄ຺ຄຕາ, ອຍໍ ສມາຘິ. ອິຕິ ປຐມໍ ຌານໍ ປຎ຺ຈງ຺ຄວິປ຺ປຫີນໍ ປຎ຺ຈງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕໍ.
ເຕສໍເຍວ ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ອຠິກ຺ຂຓໍ ອາເສວນາຍ ຕສ຺ສ ຕປ຺ໂປຓມານສໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ສ ວິຕກ຺ກວິຈາຣາ ໂອຬາຣິກາ ຂາຍນ຺ຕິ. ຍຎ຺ຈ ປີຕິສຸຂຎ຺ຈ ເນກ຺ຂມ຺ມຎ຺ຈ ໂອຬາຣິກໍ ຠວຕິ. ອປິ ຈ ສມາຘິຊາ ປີຕິ ຣຕິ ຈ ຊາຍຕິ. ຕສ຺ສ ວິຈາຣາຣມ຺ມຓໍ. ເຕສໍ ວູປສມາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ເຈໂຕ ສມ຺ປສີທຕິ. ເຍ ວິຕກ຺ກວິຈາຣາ ທ຺ເວ ຘມ຺ມານຸສ຺ສຣິຕພ຺ພາ. ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາ ທຣຓິຕພ຺ພໍ. ເຕສໍ ວູປສມາ ເອໂກທິຠາວໍ ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ສ ເອໂກທິຠາເວນ ປີຕິ ປາຣິປູຣິໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ຍາ ປີຕິ, ຕໍ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຍໍ ສຸຂໍ, ຕໍ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ຍາ ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕາ, ອຍໍ ສມາຘິ. ຕໍ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ຈຕຸຣງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕໍ. ໂສ ປີຕິຍາ ວິຣາຄາ ຍາຕິ ໂອຊຫິ ຊລ຺ລສຫຄຕໍ.
໗໓. ຕຕ຺ຖ ໂສມນສ຺ສຈິຕ຺ຕມຸປາທານນ຺ຕິ ຈ ໂສ ຕໍ ວິຈິນນ຺ໂຕ ອຸເປກ຺ຂເມວ ມນສິກໂຣຕິ. ໂສ ປີຕິຍາ ວິຣາຄາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ. ຍຖາ ຈ ປີຕິຍາ ສຸຂມານິຕໍ, ຕໍ ກາເຍນ ປຏິສໍເວເທຕິ ສມ຺ປຊາໂນ ວິຫຣຕິ. ເຍນ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ເຎນ ອຸເປກ຺ຂາປາຣິປູຣິໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ອິທໍ ຕຕິຍໍ ຌານໍ ຈຕຸຣງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕໍ.
ຕຖາ ກາຍິກສ຺ສ ສຸຂສ຺ສ ປຫານາຍ ປຐເມ ຌາເນ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ. ທຸຕິເຍ ຌາເນ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ. ໂສ ສຸຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ປຸພ຺ເພວ ໂສມນສ຺ສໂທມນສ຺ສານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ ອທຸກ຺ຂມສຸຂໍ ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ຕຕ຺ຖ ຈຕູຫິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ອຸເປກ຺ຂາ ປສາທາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ຈ. ເຕສໍ ນິໂຣຘາ ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ໂຫຕິ, ຕຕ຺ຖ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ຈ ອສຕິ ໂຫຕິ, ເຕສໍ ນິໂຣຘາ ສຕິມາ ໂຫຕິ, ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ, ເຕສໍ ນິໂຣຘາ ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ໂຫຕິ, ອິຕິ ອຸເປກ຺ຂາຍ ຈ ສຎ຺ຎາ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕາ ຈ ອິທໍ ວຸຈ຺ຈເຕ ຈ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ.
ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຣາຄຈຣິໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ຕສ຺ສ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ; ໂຍ ໂທສຈຣິໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ຕສ຺ສ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ; ໂຍ ໂມຫຈຣິໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ຕສ຺ສ ອສຕິ ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ.
ຕຕ຺ຖ ຣາຄຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຕຕິເຍ ຌາເນ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຈ ອນຸນໂຍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ, ໂທສຈຣິຕສ຺ສ ປຐເມ ຌາເນ ທຸຕິເຍ ຈ ປຏິຆໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ, ໂມຫຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ປຐເມ ຌາເນ ທຸຕິເຍ ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ. ຕຕິເຍ ຌາເນ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຈ ອສຕິ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ, ເອວເມວ ເຕສໍ ຕິຓ຺ຓໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ ໂວທານໍ ຄມິສ຺ສນ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ຣາຄໂທສຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ ອນຸນໂຍ ຈ ປຏິຆຎ຺ຈ, ເຕນ ຫານຠາຄິຍໍ [ປຫານຠາຄິຍໍ (ປີ. ກ.)] ຌານໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ຣາຄໂມຫຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອນຸນຍຕ຺ຕໍ ຈ ອາທີນວໍ ທສ຺ສິຕາ, ຕໍ ຕສ຺ສ ຫານຠາຄິຍໍ ຌານໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂທສໂມຫຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ປຏິໂຆ ຈ ອສຕິ ຈ ອສມ຺ປຊຎ຺ຎຎ຺ຈ ອາທີນວໍ ທສ຺ສິຕາ ເຕນ ຕສ຺ສ ຫານຠາຄິຍໍ ຌານໍ ໂຫຕິ.
ຕຕ຺ຖ ຣາຄໂທສໂມຫສມຠາຄຈຣິຕສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ວິເສສຠາຄິຍໍ ຌານໍ ໂຫຕິ, ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ ສຕ຺ຕສຸ ປຸຄ຺ຄເລສຸ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພານິ. ຈຕູສຸ ຈ ສມາຘີສຸ ຉນ຺ທສມາຘິນາ ປຐມໍ ຌານໍ, ວີຣິຍສມາຘິນາ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ, ຈິຕ຺ຕສມາຘິນາ ຕຕິຍໍ ຌານໍ, ວີມໍສາສມາຘິນາ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ. ອປ຺ປຓິຫິເຕນ ປຐມໍ ຌານໍ, ສຸຎ຺ຎຕາຍ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ, ອນິມິຕ຺ເຕນ ຕຕິຍໍ ຌານໍ, ອານາປານສ຺ສຕິຍາ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ. ກາມວິຕກ຺ກພ຺ຍາປາທານຎ຺ຈ ຕໍ ຕໍ ວູປສເມນ ປຐມໍ ຌານໍ ໂຫຕິ, ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສເມນ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ, ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ວູປສເມນ ຕຕິຍໍ ຌານໍ, ກາຍສງ຺ຂາຣານໍ ວູປສເມນ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານຎ຺ຈ. ຈາຄາຘິຏ຺ຐາເນນ ປຐມໍ ຌານໍ, ສຈ຺ຈາຘິຏ຺ຐາເນນ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ, ປຎ຺ຎາຘິຏ຺ຐາເນນ ຕຕິຍໍ ຌານໍ, ອຸປສມາຘິຏ຺ຐາເນນ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ. ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ ສງ຺ເຂປນິທ຺ເທເສນ ນິທ຺ທິຏ຺ຐານິ, ຕຕ຺ຖ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປາຣິປູຣິໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ອນຸວຕ຺ຕນການິ ຈຕ຺ຕາຣິ, ຕຕ຺ຖ ໂຍ ປຐມໍ ຌານໍ ນິສ຺ສາຍ ອາສວກ຺ຂຍໍ ປາປຸຓາຕິ, ໂສ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍປຏິປກ຺ເຂນ. ໂຍ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ນິສ຺ສາຍ ອາສວານໍ ຂຍໍ ປາປຸຓາຕິ, ໂສ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍປຏິປກ຺ເຂນ. ໂຍ ຕຕິຍໍ ຌານໍ ນິສ຺ສາຍ ອາສວານໍ ຂຍໍ ປາປຸຓາຕິ, ໂສ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາຍ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍປຏິປກ຺ເຂນ. ໂຍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ນິສ຺ສາຍ ອາສວານໍ ຂຍໍ ປາປຸຓາຕິ, ໂສ ສຸຂາຍ ປຏິປທາຍ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຍ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍປຏິປກ຺ເຂນ ຄໂຕ.
ປກິຓ຺ຓກນິທ຺ເທໂສ.
໗໔. ຍານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ, ເຕສໍ ຌານານໍ ອິມານິ ອງ຺ຄານິ, ເຕສໍ ອງ຺ຄານໍ ສມູໂຫ [ສມ຺ໂມໂຫ (ປີ. ກ.)] ອສ຺ສ ອງ຺ຄາ, ອຍໍ ຌານຠູມິ ໂກ ວິເສໂສຕິ ອສ຺ສ ວິເສໂສ. ອິເມ ສມ຺ຠາຣາ ເຕຫິ ອຍໍ ສມຸທາຄໂມ, ຕສ຺ສ ສມຸທາຄມສ຺ສ ອຍໍ ອຸປນິສາ, ຕາຍ ອຸປນິສາຍ ອຍໍ ຠາວນາ. ຕສ຺ສາ ຠາວນາຍ ອຍໍ ອາທີນໂວ. ເຕນ ອຍໍ ປຣິຫານິ. ກສ຺ສ ປຣິຫານີຕິ ຕທຸປຄຊ຺ຌາຍິໂນ [ຕທຸປກຊ຺ຌາຍິໂນ (ປີ. ກ.)]. ຕໍ ຍຖາ ຠຓິຕໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ໂຕ ອຍໍ ວິເສໂສ. ເຕນ ວິເສເສນ ອຍໍ ອສ຺ສາໂທ, ໂສ ກສ຺ສ ອສ຺ສາໂທ ອຌານິຍາ ຌາຍິໂນ, ຕສ຺ສາ ອຌານິຍາ ຌາຍິໂນ, ອິທໍ ກລ຺ລິຕາ ໂກສລ຺ເລ ຐິຕຊ຺ຌານໍ ອໂນມທ຺ທິຍຕໍ ຄຈ຺ຉຕິ ຌານພລໍ, ຌານພເລ ຐິຕສ຺ສ ອຍໍ ປາຣມິປ຺ປຕ຺ຕສ຺ສ ອິມານິ ຌານງ຺ຄານິ ອນາວິລສງ຺ກປ຺ໂປ ປຐເມ ຌາເນ ຌານງ຺ຄານິ ຠາວີ. ໂສ ປີຕິ ຕທນຸສາຣິຕ຺ຕາວ ປຐເມ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ ຕສ຺ສງ຺ຄຸໂນ ຈ ຘມ຺ມາ ຕທຠິສນ຺ນິຕາຍ ຈ. ປີຕິ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄຘມ຺ມຕາ ໂຂ ປນ ຕຖາ ປວຕ຺ຕສ຺ສ ສຫຄຕໍ ຌານງ຺ຄຘມ຺ມໍ ສສຸຂຕາຍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາໂທ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ ມໂນສມ຺ປສາທນຕາຍ ຕທຠິສນ຺ນິຕາຍ ຈ. ປີຕິ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາທນໍ ສມາຘິຕາ [ສມາຘິກາ (ປີ.)] ປີຕິ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ, ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາໂວ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ, ອຸເປກ຺ຂາ ຜສ຺ສຕາ ຕຕິເຍ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ, ສຸຂໍ ຕສ຺ສ ອງ຺ຄນ຺ຕິ ຈ. ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາໂວ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ, ອຸເປກ຺ຂາ ອທຸກ຺ຂມສຸຂາ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ, ອຠິນິສາຠູມິ ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ. ສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິ ຈ ອເນກຊ຺ຌາຠູມີສຸ ຌານງ຺ຄສມາຍຸຕ຺ຕາ ປີຕິ ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາໂວ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ ຌານງ຺ຄໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຌານຠູມິ? ສວິຕກ຺ເກ ສວິຈາເຣ ວິເວກາ ອນຸຄຕາ ປຐເມ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ອວິຕກ຺ເກ ອວິຈາເຣ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາທນໍ ຊນິຕໍ ປີຕິມນຸຄຕາ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ສຸຂສາຕສໂມຫິຕາ ສປ຺ປີຕິກາ ຕຕິເຍ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ຕສ຺ສ ສຸຂທຸກ຺ຂສຫຄຕາ ອຠິນີຫາຣສຫຄຕາ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ອປ຺ປມາຓສຫຄຕາ ສຕ຺ຕາຣມ຺ມຓາ ປຐເມ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ອຠິຠູມິອາຍຕນສຫຄຕາ ຣູປສຎ຺ຎີສຸ ທຸຕິເຍ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ວິໂມກ຺ຂສຫຄຕານໍ ວິໂມກ຺ເຂສຸ ຕຕິເຍ ຌາເນ ຌານຠູມິ. ອນຸປສ຺ສນາສຫຄຕາ ກາຍສງ຺ຂາຣາ ສມ຺ມາ ຈຕຸຕ຺ຖສ຺ສ ຌານສ຺ສ ຠູມິ.
໗໕. ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ຌານວິເສສາ? ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ປາປເກຫິ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກສຫຄຕາ ກາມຘາຕຸສມຕິກ຺ກມນຕາປິ, ອຍໍ ຌານວິເສໂສ. ອວິຕກ຺ກາ ເຈວ ອວິຈາຣາ ຈ ສປ຺ປີຕິກາຍ ສຕິສຫຄຕາຍ ປີຕິສຫຄຕາ ສຎ຺ຎາມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ. ອຍໍ ຌານວິເສໂສ. ອວິຕກ຺ກາຍ ຠູມິຍາ ອວິຈາເຣເຍວ ສຕິ ອນຸຄຕາ ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕາ ມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ. ຕທນຸຘມ຺ມຕາຍ ຈ ສຕິ ສຓ຺ຑຫຕິ [ສນ຺ທຫຕິ (ປີ.)]. ຕຎ຺ຈ ຠູມິໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ອຍໍ ຌານວິເສໂສ. ສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິສຫຄຕາ ສຎ຺ຎາມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ, ຕຎ຺ຈ ຠູມິໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ອຍໍ ຌານວິເສໂສ. ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນສຫຄຕາຍ ຠູມິຍໍ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນສຫຄຕາ ສຎ຺ຎາມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ, ຕຎ຺ຈ ຠູມິໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ, ອຍໍ ຌານວິເສໂສ.
ຌານສມ຺ຠາຣາ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ສມ຺ຠາໂຣ ກາມວິຕກ຺ກວິໂນທນາຘິປ຺ປາຍຕາ. ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ສມ຺ຠາໂຣ ພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກປຏິວິໂນທນາຘິປ຺ປາຍຕາ. ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ ສມ຺ຠາໂຣ ວິຫິໍສາວິຕກ຺ກປຏິວິໂນທນາຘິປ຺ປາຍຕາ. ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາ ສມ຺ຠາໂຣ ປຣິສຸທ຺ຘາຊີໂວ ຈຕຸນ຺ນໍ ສມາປຕ຺ຕີນໍ ສມ຺ຠາໂຣ ອກມ຺ມສ຺ສ ວິຫາຣິຕາ. ມຄ຺ຄສມ຺ຠາໂຣ ສມາປຕ຺ຕິປຊ຺ຊນຕາ. ຜລສມ຺ຠາໂຣ ຌານນິພ຺ພຕ຺ຕິຕາຍ ຌານສມຸທາຄໂມ. ກຸສລເຫຕຸ ຍໍ ຌານໍ ສມຸທຍໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ໂກ ຈ [ໂກຈິ (ກ.)] ນ ກຸໂຕຈິ ເນກ຺ຂມ຺ມປ຺ປຕ຺ຕາ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອາລມ຺ພນິໂຣຘສມາຘິ ສນ຺ໂຕ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອວີຕິກ຺ກນ຺ຕາ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຫານາຍ ເຕ ຈ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊຕາຍ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຕໍ ປນ ສນ຺ຘາຍ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອປຣິທາຫນາຍ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອຍໍ ຎາຓສມຸທາຄໂມ.
໗໖. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຸປນິສາ? ກລ຺ຍາຓມິຕ຺ຕຕາ ຌານສ຺ສ ອຸປນິສາ. ກລ຺ຍາຓສມ຺ປວງ຺ກຕາ ຌານສ຺ສ ອຸປນິສາ. ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ ຌານສ຺ສ ອຸປນິສາ. ອສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຌານສ຺ສ ອຸປນິສາ. ສທ຺ຘມ຺ມສ຺ສວນໍ ຌານສ຺ສ ອຸປນິສາ. ສໍເວຊນິເຍ ຐາເນ ສໍວິຄ຺ຄສ຺ສ ໂຍນິໂສ ປຘານໍ. ອຍໍ ຌາໂນປນິສາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຠາວນາ? ເມຕ຺ຕາເສວນາ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ກຠາວນາ. ກຣຸຓາເສວນາ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ກຠາວນາ. ມຸທິຕາຠາວນາ ປີຕິສຸຂສມ຺ປຊຎ຺ຎາ ກາຣິຕາ. ອຸເປກ຺ຂາຠາວນາ ປສ຺ສວຕາ ອຸເປກ຺ຂາຠາວນາ ອປສ຺ສວຕາ ອຸເປກ຺ຂາ ຈ ອຊ຺ຌຸເປກ຺ຂາ ຈ, ອສຸຠສຎ຺ຎາຠາວນາ ທຸກ຺ຂາປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ ຠວສນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ ຠວສນ຺ຘານໍ, ສາ ຉພ຺ພິຘາ ຠາວນາ ຠາວິຕາ ພຫຸລີກຕາ ອນຸຏ຺ຐິຕາ ວຕ຺ຖຸກຕາ ຍານີກຕາ ປຣິຈິຕາ ສຸສມາຣທ຺ຘາ. ອຍໍ ຠາວນາ.
ເອວໍ ຠາວຍນ຺ຕສ຺ສ ອຍໍ ອາທີນໂວ. ປຐເມ ຌາເນ ສງ຺ຂາຣສມນ຺ນາຄໂຕ ເອໂສ ຘມ຺ໂມ ອສ຺ສຸໂຕ ສາສໂວ. ສເຈ ເອສ ຘມ຺ໂມ ອຍໍ ສີໂລ ອາສນ຺ນປຏິປກ຺ໂຂ ຈ ເອສ ຘມ຺ໂມ ກາໂມ ປຕິຈາໂຣ ປຕິວິຈາໂຣ ສມາປຕ຺ຕີນໍ ຈ ສພ຺ໂພຬາຣິໂກ ເອສ ຘມ຺ໂມ ວິຕກ຺ກວິຈາໂຣ ຈ. ຕຕ຺ຖ ຈິຕ຺ຕໍ ໂຂເຠນ຺ຕິ, ກາໂຍ ເຈຕ຺ຖ ກິລມຕິ, ກາຍມ຺ຫິ ເຈຕ຺ຖ ກິລນ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕໍ ວິຫຎ຺ຎຕິ. ອນຠິນີຫາຣກ຺ຂໂມວ ອຠິຎ຺ຎານໍ ອິເມ ອາທີນວາ ປຐເມ ຌາເນ.
ທຸຕິເຍ ຌາເນ ອິເມ ອາທີນວາ ປີຕິຜຣຓສຫຄໂຕ ຈ ເອໂສ ຘມ຺ໂມ, ນ ສມຸທາຈາຣສ຺ເສຕິ ຈິຕ຺ຕໍ. ອໂສຘຍໍ ອຸປຄໂມ ເຈສ ຘມ຺ໂມ ອຸປຄມິປຣິສ຺ສໂຍ [ອຸປຄມິປຣິຈໂຍ (ປີ.)] ໂທມນສ຺ສປຈ຺ຈຕ຺ຖິໂກ ເຈສ ຘມ຺ໂມ. ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຍຸຕ຺ຕີນໍ ປີຕິ ປຣຊ຺ຊໂຕ ເຈສ ຘມ຺ໂມ ທຸກ຺ກຣໍ ໂຫຕິ, ອວຕ຺ຕສນ຺ຕາສຠູມິປຣິວຊ຺ຊຍນ຺ໂຕ ຈຕູສຸ ທຸກ຺ຂຕາສຸ ເອສ ຘມ຺ໂມ ອນຸວິທ຺ຘາປນສທ຺ຘາຍ [ອນຸວິທ຺ຘາ ປສ຺ສຕິຍາ (ປີ.)] ທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ ນ ປລິໂພຘທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ ອຠິຎ຺ຎາທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ ໂຣຄທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ, ອິເມ ອາທີນວາ ທຸຕິເຍ ຌາເນ.
ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ອາທີນວາ ຕຕິເຍ ຌາເນ? ອຸເປກ຺ຂາສຸຂສຫຄຕາຍ ຕຕ຺ຖ ສາຕາວີນໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອຸເປກ຺ຂາສຸຂໍ ປຣິວຕ຺ຕິໂຕ ເອສ ຘມ຺ໂມ ເຕນ ນິຈ຺ຈສຎ຺ຎິຕານຎ຺ຈ ຍໍ ໂຫຕິ. ທຸກ຺ໂຂປນິຍໍ ສຸຂໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສງ຺ໂຂຠຕໍ ອຸປາທາຍ ສຸຂທຸກ຺ຂາຍ ຄໂຕ ສວຕິ. ສຸຂທຸກ຺ຂານຸກຕຎ຺ຈ ອຸປາທາຍ ອນຠິຫາຣກ຺ຂມໍ ຈິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຠິຎ຺ຎາຍ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາສຸ ສພ຺ເພປິ ເຈເຕ ຘມ຺ມາ ຕີສຸ ຌານສມາປຕ຺ຕີສຸ ຈຕູຫິ ຈ ທຸກ຺ຂຕາຫິ ອນຸວິທ຺ຘານໍ ສາ ຠຍາ ທຸກ຺ຂຕາຍ ປລິໂພຘທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ ອຠິຎ຺ຎາຍ ທຸກ຺ຂຕາຍ ຈ ອິເມ ອາທີນວາ ຕຕິເຍ ຌາເນ.
ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ອາທີນວາ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ? ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາສມາປຕ຺ຕິກາ ເຕ ຘມ຺ມານຸສມາປຕ຺ຕິກາ ເອຕິສ຺ສາ ຈ ຠູມິຍໍ ສາຕານໍ ພາລປຸຖຸຊ຺ຊນານໍ ອເນກວິຘານິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ໂອຬາຣິກາ ສຸຂຸເມຫິ ຈ ຣູປສຎ຺ຎາຫິ ອນຸວິຘານິ ເອຕານິ ຌານານິ ສທາ ອນຸທຍເມຕ຺ຕາຌານກລານຸທນຸກລາຍ ສາຘາຣຓາ, ທຸກ຺ກຣາ ຈ ສພ຺ເພ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາສມ຺ຠາຣາ ສມຸທາຄຕານິ ຈ ເອຕານິ ຌານານິ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ນິສ຺ສາຍ ສມຸທາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຖ ສມຸທາຄຕາ ຈ ເອເຕ ຘມ຺ມາ ນ ສມຕ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ອສມຸຄ຺ຄຫິຕນິມິຕ຺ຕາ ຈ ເອເຕ ຘມ຺ມາ ປຣິຫາຍນ຺ຕິ. ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ ຈ ເອເຕ ຘມ຺ມາ ນ ອຸປາທິຍນ຺ຕິ ນິຣຸຊ຺ຌງ຺ຄານິ ຈ, ເອເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ຌານານິ ນິມິຕ຺ຕານິ ນ ຌານນິມິຕ຺ຕສຎ຺ຎາ ໂວກິຣຕິ. ອປ຺ປຏິລທ຺ຘປຸພ຺ພາ ຈ ຌາຍີວເສນ ຈ ຠວຕິ [ຌາຍີ ຈ ວເສນ ຈ ຠວຕິ (ປີ. ກ.)]. ອິເມຫິ ອາທີນເວຫິ ອຍໍ ຌານປຣິຫານິ.
໗໗. ນິໂຣຘສມາປຕ຺ຕິຍາ ອປຏິສງ຺ຂາຍ ອວເສສສຎ຺ຎິໂນ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນສຫຄຕາ ສຎ຺ຎາມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ, ໂສ ນິໂຣຘສມາປຕ຺ຕິໂຕ ປຣິຫາຍຕິ. ອາເນຎ຺ຊສຎ຺ຎິໂນ ອສຎ຺ຎາຍຕນໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນສຫຄຕາ ມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ, ຕຎ຺ຈ ຠູມິໍ ນ ປຊານາຕິ, ໂສ ຕໂຕ ປຣິຫາຍຕິ. ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນສຎ຺ຎາ ມນສິກາຣາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕິ, ຕຎ຺ຈ ຠູມິໍ ນ ປຊານາຕິ, ໂສ ຕໂຕ ປຣິຫາຍຕິ. ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ ຣູປສຎ຺ຎາສຫຄຕາ. ວິຕ຺ຖາເຣນ…ເປ… ຍາວ ປຐເມ ຌາເນ ກາມສຎ຺ຎາສຫຄຕາ ກາຕພ຺ພາ. ສກສ຺ສ [ສາ ຕສ຺ສ (ປີ. ກ.)] ປຣິຫາຍຕິ, ກລງ຺ກຊ຺ຌາເນ ກລງ຺ກໍ ຌາຍຕິ, ປຣິສມນ຺ຕໂຕ ຌາຍຕິ, ຠິນ຺ທນ຺ໂຕ ຌາຍຕິ, ນ ສຊ຺ຌາຍຕິ, ອາຍູຫນ຺ໂຕ ຌາຍຕິ, ກິຎ຺ຈິ ຈ ນິປຣິຈິໂຕ ຌາຍຕິ. ອຕິວິຘາວນ຺ໂຕ ຌາຍຕິ, ອຕິມຎ຺ຎນ຺ໂຕ ຌາຍຕິ, ກາຍສງ຺ຂາເຣ ອປ຺ປຏິສມ຺ຠາເຣ ຌາຍຕິ, ປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ນິສ຺ສຣຓໍ ອຊານນ຺ໂຕ ຌາຍຕິ, ນີວຣຓາຠິຠູໂຕ ຌາຍຕິ, ອສ຺ສາປຕ຺ຕິມນສິກໂຣນ຺ໂຕ ຌານສ຺ສ ອສ຺ສາໂທ ກາມຣາຄປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ປຫານໍ ຌານສ຺ສ ອສ຺ສາໂທ ກາມຣາຄເຫຕູນໍ ຘມ຺ມານໍ ອຸທຍນ຺ຕິ, ນິຣຸຊ຺ຌງ຺ຄານິ ເອເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ຌານານິ ອຸປຣິມາ ສຸຂຸເປກ຺ຂາ ກາມກມ຺ມກິເລສານໍ ປຫານໍ ອສ຺ສາໂທ, ເອວໍ ໂຂ ປຸນ ຌານສ຺ສ ອສ຺ສາໂທ ມຫາສໍວາສມປ຺ປີຬິເຕ ໂລກສໍນິວາເສ ອສມ຺ໂພໂຘກາສາ ວິຄເມສ຺ສມິທໍ ຌານປ຺ປຫານາ. ອຍໍ ປລິໂຣຘມປ຺ປລິໂຣຘໂລກສນ຺ນິວາເສ ເອສນິຘມິທໍ ຌານໍ ອນມຕຄ຺ຄສໍສາຣສມາປນ຺ນານໍ ສຕ຺ຕານໍ ສໍສາຣປ຺ປຫານນາ ອານິສໍໂສ, ຍມິທໍ ຌານສ຺ສ ອສ຺ສາໂທ ກາຍສ຺ສ ອຌານິຍຌາຍິໂນ ຠວຕິ. ອຌານິຍຌານິຍຌາຍີຫິ ອປຣາມສນ຺ໂຕ ອຌານິຍຌາຍິຕໍ ຌາຍຕິ, ຍານິ ກລງ຺ກຊ຺ຌາຍິໂນ ປທານິ, ຕານິ ອນຸຘິຕານິ ປຏິປກ຺ເຂ.
໗໘. ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ? ສມາປຕ຺ຕິໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌານວິເສສໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌານນ຺ຕຣິກໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ສມາປຕ຺ຕິວຸຏ຺ຐານໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌາເນ ສຠາວໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌາເນ ອາທີນວໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌາເນ ນິສ຺ສຣຓໂກສລ຺ລໍ ຌານໂກສລ຺ລໍ, ຌານຜເລນ ອຸປາທາຍ ໂກສລ຺ລໍ, ຌານຜເລນ ປຏິສງ຺ຂານຜເລ ອປຣິຫານຘມ຺ມຕາ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຌາເນ ຈ ກີຬິຕາປິ ວິເສສຠາຄິຍໍ ຌານໍ ປຏິລພ຺ຠຕິ. ອິທໍ ປນສ຺ສາຕິ ຠວຫາຣິຕາ ຈ ອາຣມ຺ມຓານິມິຕ຺ຕຄ຺ຄາໂຫ ອນຠິນີຫາຣພລໍ, ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕາ ນິມິຕ຺ຕາສຸ ຄຕິສຫິຕາ ສມຖພເລນ ອສໍສີທນຎ຺ຈ ຌາເນ ມຄ຺ຄຜລໍ ສມຖໍ ປວຕ຺ເຕ ສມາຘິໂນ ອຸເປກ຺ຂາປລິປຸພ຺ພາປຣນິມິຕ຺ຕາສໂຍ ປຄ຺ຄາຫິໂນ [ມຄ຺ຄາຫິໂນ (ປີ.)] ສຕິພລໍ ຕໍ ປວຕ຺ຕິຕານຎ຺ຈ ວິປສ຺ສນານໍ ສມຎ຺ຎາພເລ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຌານປາຣມິຕາ? ສຸປາຣມິຕາ ເມຕ຺ຕາ ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາ ກາມສງ຺ຄສຕ຺ຕາຕິ [ອຸທາ. ໖໓ ອຸທາເນ ປສ຺ສິຕພ຺ພໍ] ຍມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ເທສນາຍ ໂວຫາເຣນ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ນິທ຺ທິຏ຺ຐານິ, ທຸກ຺ຂຎ຺ຈ ສມຸທໂຍ ຈ, ວິຈເຍນ ຫາເຣນ ເຍ ສໍໂຍຊນີເຍສຸ ຘມ຺ເມສຸ ວຊ຺ຊໍ ນ ປສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ໂອຆໍ ຕຣິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ນ ຕຣິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ ຈ ວິຈໂຍ ຈ ອິທໍ ນຸ ກິສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ, ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາຕິ ປຎ຺ຈ ກາມຄຸຓາ, ຕໍ ກາມຕຓ຺ຫາຍ ປທຏ຺ຐານໍ. ສໍໂຍຊເນ ວຊ຺ຊມປສ຺ສມານາຕິ ອວິຊ຺ຊາຍ ປທຏ຺ຐານໍ, ນ ຫິ ຊາຕຸ ສໍໂຍຊນສງ຺ຄສຕ຺ຕາ ໂອຆໍ ຕເຣຍ຺ຍຸໍ ວິປຸລໍ ມຫນ຺ຕນ຺ຕິ ອຸປາທານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາຕິ ກາມາ ທ຺ວິຘາ – ວຕ຺ຖຸກາມາ ຈ ກິເລສກາມາ ຈ, ຕຕ຺ຖ ກິເລສກາມາ ກາມຕຓ຺ຫາ ກາມຕຓ຺ຫາຍ ຍຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ ຣູປຕຓ຺ຫາ ຠວຕຓ຺ຫາ ລກ຺ຂເຓນ ຫາເຣນ, ສໍໂຍຊເນ ວຊ຺ຊມປສ຺ສມານາຕິ ສໍໂຍຊນສ຺ສ. ໂຍ ຕຕ຺ຖ ຉນ຺ທຣາໂຄ ຕສ຺ສ ກິໍ ປທຏ຺ຐານໍ? ສຸຂາ ເວທນາ ທ຺ເວ ຈ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ – ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ. ອິຕິ ສຸຂາຍ ເວທນາຍ ຄຫິຕາຍ ຕໂຍປິ ເວທນາ ຄຫິຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ເວທນາກ຺ຂນ຺ເຘ ຄຫິເຕ ສພ຺ເພ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ ຄຫິຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ຣູປສທ຺ທຄນ຺ຘຣສໂຜຏ຺ຐພ຺ພາ ຄຫິຕາ, ວຕ຺ຖຸກາເມສຸ ຄຫິເຕສຸ ສພ຺ພານິ ຉ ພາຫິຣານິ ອາຍຕນານິ ຄຫິຕານິ ໂຫນ຺ຕິ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກພາຫິເຣສຸ ອາຍຕເນສຸ ໂຍ ສໂຕ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈເຕ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ, ຕຕ຺ຖ ໂຍ ໂອຬາຣິກມ຺ຫິ ກິເລເສ ອຊ຺ຌາວສິໂຕ ສພ຺ພກິເລເສສຸ ໂຍ ນ ຕໂຕ ສຸຂຸມຕເຣສຸ ນ ວີຕຣາໂຄ ຠວຕິ. ຕຕ຺ຖ ພາຫິຣສໍໂຍຊນໍ ມມນ຺ຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສໍໂຍຊນໍ ອຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ໂອຆໍ ຕຣິຕຸກາມາ ເຕ ສໍໂຍຊນີເຍສຸ ຘມ຺ເມສຸ ອາທີນວານຸປສ຺ສິໂນ ວິຫຣິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາຕິ ເຍສຸ ຈ ສຕ຺ຕາ ເຍນ ຈ ສຕ຺ຕາ ເຍສຎ຺ຈ ສຕ຺ຕາ ອຍໍ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ ອາກາໂຣ ສພ຺ເພສໍ ຫາຣຠາຄິໂຍ.
໗໙. ຕຕ຺ຖ ກຕມານິ ຕີຓິ ວິປລ຺ລາສານິ ປທຏ຺ຐານານິ ຈ? ຈິຕ຺ຕວິປລ຺ລາສສ຺ສ ທິຏ຺ຐິວິປລ຺ລາສສ຺ສ ສຎ຺ຎາວິປລ຺ລາສສ຺ສ ຕໂຍ ວິປລ຺ລາສາ ຕີຓິ ອກຸສລມູລານິ ປທຏ຺ຐານໍ. ຕີຓິ ອກຸສລມູລານິ ຫີນປ຺ປຓີຕກາຣິຍກມ຺ມສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຈຕຸນ຺ນຎ຺ຈ ອຸປາທານານໍ ໂທໂສ ອກຸສລມູລໍ ທິສ຺ສຕິ. ຫີນປ຺ປຓີຕກາຣິຍກມ຺ມສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຍຖາ ມາຕຸຍາ ວາ ປິຕຸໂນ ວາ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ວາ ປຸນ ອຸຬາຣສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ອຠຍໍ ເທຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຎ຺ໂຎ ມິຈ຺ຉາ ປຏິປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ກາເຍນ ວາ ວາຈາຍ ວາ. ຕຕ຺ຖ ໂສ ພ຺ຍາປາທມຸປາທາຍ ເຕສໍ ອຸຬາຣານໍ ຣກ຺ຂາວຣຓຄຸຕ຺ຕິຍາ ອນຸປາລຍນ຺ໂຕ ໂຍ ອຸຬາຣານໍ ອຠຍໍ ເທຕິ. ເຕສໍ ອຠເຍ ທິນ຺ເນ ໂຍ ຕຕ຺ຖ ມິຈ຺ຉາ ປຏິປຊ຺ເຊຍ຺ຍ. ຕຕ຺ຖ ໂສ ພ຺ຍາປາທໍ ອຸປາທາຍນ຺ໂຕ ໂທສຊໍ ກມ຺ມໍ ກໂຣຕິ. ໂຍ ຕຕ຺ຖ ອສາຘຸ ອິນ຺ທ຺ຣິຍາ ນີວຣຓໍ ຍໍ ເຕສໍ ອຠຍໍ ທກ຺ຂິຓໂຕ ສຎ຺ຎໍ ອິທໍ ປຓີຕໍ ກາຣຓໍ ມຍາ ປຸນ ຕຕ຺ຖ ມິຈ຺ຉາປຏິປຕ຺ຕິ ອຍໍ ພ຺ຍາປາໂທ ຫີນຄມິວກມ຺ມໍ ໂລໂຠ ໂມໂຫ ຈ ອິມານິ ນີວຣຓານິ ວຈນານິ ຕານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຸປາທານານິ ເຕຫິ ຈຕູຫິ ອຸປາທາເນຫິ ໂຍ ໂສ ອຸປາທາໂນ ອິຕ຺ຖີ ວາ ປຸຣິໂສ ວາ ເຕສໍ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘານໍ ເຕເຍວ ອຸປາທາໂນ ສມຸທໂຍ ອິທໍ ທຸກ຺ຂຎ຺ຈ ສມຸທໂຍ ຈ ໂສເຍວ ເທສນາຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກາເມສຸ ເຍ ນ ປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ເຕ ອາທີນວານຸປສ຺ສນາຍ ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ອິຕິສ຺ສາ ກາມຘາຕຸຍາ ນິກ຺ຂມິຕຸກາມຕາ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມຈ຺ຉນ຺ໂທ. ໂຍ ຕຕ຺ຖ ອນຠິສງ຺ຂາຣານໍ ກິຎ຺ຈິ ວິໂສເຘຕິ ຕສ຺ສ ຘາວຣາ ວາ, ອຍໍ ອພ຺ຍາປາທຈ຺ຉນ຺ໂທ. ກິຎ຺ຈິ ວິຫິໍສຕິ, ອຍໍ ວິຫິໍສາຉນ຺ໂທ. ອິຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມາຠິນີຫຕາ ຕໂຍ ຉນ຺ທາ – ເນກ຺ຂມ຺ມຈ຺ຉນ຺ໂທ ອພ຺ຍາປາທຈ຺ຉນ຺ໂທ ອວິຫິໍສາຉນ຺ໂທ. ຕຕ຺ຖ ເນກ຺ຂມ຺ມຈ຺ຉນ຺ໂທ ອໂລໂຠ; ອພ຺ຍາປາທຈ຺ຉນ຺ໂທ ອໂທໂສ; ອວິຫິໍສາຉນ຺ໂທ ອໂມໂຫ. ອິມານິ ຕີຓິ ກຸສລມູລານິ ອຏ຺ຐສຸ ສມ຺ປຕ຺ເຕສຸ ປຣຫິຕານິ, ເຕສໍເຍວ ຈຕຸນ຺ນໍ ອຸປາທານານໍ ນິໂຣຘາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ສເຈ ວາ ປຸນ ກມ຺ມໍ ກເຣຍ຺ຍ ກຓ຺ຫໍ ວາ ສຸກ຺ກໍ ວາ ຕສ຺ສ ວິປາກຫານາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອິທໍ ກມ຺ມໍ ອກຓ຺ຫໍ ອສຸກ຺ກໍ ກມ຺ມກ຺ຂຍາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຕິຓ຺ຓໍ ອກຸສລມູລານໍ ນິໂຣໂຘ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ. ໂສເຍວ ມຄ຺ໂຄ ຕຕ຺ຖ ປຏິປທານິ ອິມານິ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານິ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ.
ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາຕິ ເຍ ເສກ຺ຂາ, ເຕ ເອເກເນວາກາເຣນ ສຕ຺ຕາ. ເຍ ປຸຖຸຊ຺ຊນາ, ເຕ ທ຺ວີຫາກາເຣຫິ ສຕ຺ຕາ, ຕສ຺ສາຍໍ ປຎ຺ໂຫ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີໂຍ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ກິຎ຺ຈາປິ ໂສຕາປນ຺ໂນ ປຏິເສວນາຍ, ໂນ ຈ ໂຂ ອຠິນິເວເສ ສຕ຺ໂຕ ໂຍ ຫິ ອປຈຍາຍ ປທຫຕິ, ນ ອຸປຈຍາຍ. ເສກ຺ໂຂ ຫິ ກິເລສວເສນ ກາເມ ປຏິເສວຕິ. ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ປນ ກິເລສສມຸຏ຺ຐານາຍ ກາເມ ປຏິເສວຕິ. ຕຕ຺ຖ ກາເມສຸ ສຕ຺ຕານໍ ຈຕຸໂອຆໍ ຕຣິສ຺ສຕີຕິ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີໂຍ, ອຍໍ ວິຠຕ຺ຕິ.
໘໐. ປຣິວຕ຺ຕໂນຕິ ກາເມ ເຍ ເນວ ສຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ຈ ສໍໂຍຊເນຫິ ສໍຍຸຕ຺ຕາ, ເຕ ໂອຆໍ ຕຣິສ຺ສນ຺ຕິ ວິປຸລໍ ມຫນ຺ຕນ຺ຕິ. ອຍໍ ສຸຕ຺ຕສ຺ສ ປຏິປກ຺ໂຂ.
ເວວຈນນ຺ຕິ ໂຍ ກາເມສຸ ສຕ຺ໂຕ ໂຍ ຈ ຕຕ຺ຖ ກາມານໍ ຄຸໂຓ, ຕຕ຺ຖ ວິໂສ ສຕ຺ໂຕ. ເຍປິ ກາມານໍ ອາຫາຣາ ຘມ຺ມາ, ຕຕ຺ຖ ວິໂສ ສຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖິມໍ ກາມານໍ ເວວຈນໍ ປາໂກ ຣໂຊ ສລ຺ລໍ ຄຓ຺ໂຑ ອີຕິ ອຸປທ຺ທໂວຕິ. ຍານິ ວາ ປນ ອຎ຺ຎານິ ເວວຈນານິ ຕຕ຺ຖ ວິໂສ ສຕ຺ໂຕຕິ ເວວຈນໍ. ສຕ຺ໂຕ ພນ຺ໂຘ ມຸຈ຺ຉິໂຕ ຄຘິໂຕ ອຊ຺ໂຌສິໂຕ ກາເມ ອຊ຺ຌາປນ຺ນາ ປຣິມຸຕ຺ໂຕ ຕພ຺ພຫຸລວິຫາຣີຕິ. ຍານິ ວາ ປນ ອຎ຺ຎານິ ເວວຈນານິ, ອຍໍ ເວວຈໂນ ນາມ. ກາມປ຺ປຈາຣປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ກິເລສໂຄຈຣປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວວຈນໍ. ສຕ຺ໂຕ ຕພ຺ພຫຸລວິຫາຣີຕິ ຍານິ ວາ ປນ ອຎ຺ຎານິ. ອິເມ ກາມປ຺ປຈາຣປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ກິເລສໂຄຈຣ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ, ພີຊປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ, ສງ຺ຂາຣາ ສໍໂຍຊນປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ, ອຸປາທານໍ ເຫຕຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ປຸຄ຺ຄໂລ ປຸຖຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ໂຕ.
ໂອຕຣໂຓຕິ ອິມາຍ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາໂທ ທຸກ຺ຂຎ຺ຈ ສມຸທໂຍ ຈ. ເຍ ກິເລສາ ເຍ ສງ຺ຂາຣາ ສໍໂຍຊນານິ ຈ ປຎ຺ຈສຸ ຂນ຺ເຘສຸ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ໂຘ ຘມ຺ມາຍຕເນສຸ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາຍຕນານິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ, ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ, ອຍໍ ອິນ຺ທ຺ຣິໂຍຕຣໂຓ.
ໂສຘໂນຕິ ເອຕ຺ຕໂກ. ເອເສວ ອາຣມ຺ໂຠ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ໂພ ສຸຕ຺ຕຕ຺ໂຖ.
ອຘິຏ຺ຐາໂນຕິ ອິເມ ຘມ຺ມາ ອຕ຺ຖິ ເອກຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ ອຕ຺ຖິ ເວມຕ຺ຕຕາຍ. ເຍ ສຎ຺ຎາ ພາຫິໂຣ ກາເມ, ເຕ ເວມຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ປຎ຺ຈສຸ ກາມຄຸເຓສຸ ສຕ຺ຕາຕິ ປຣິຍຸຏ຺ຐານວິປລ຺ລາສາ ເວມຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ ໂອຆໍ ຕເຣຍ຺ຍຸໍ. ວິປຸລໍ ມຫນ຺ຕນ຺ຕິ ອວິຊ຺ຊາ ເອກຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ.
ປຣິກ຺ຂາໂຣຕິ ຕສ຺ສ ໂກ ເຫຕຸ ໂກ ປຈ຺ຈໂຍ? ອາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ອໂຍນິໂສ ຈ ມນສິກາໂຣ ສນ຺ນິສ຺ສຍສ຺ສ ປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ອວິຊ຺ຊາ ສມນນ຺ຕຣປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ຣາຄານຸສໂຍ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ອຍໍ ເຫຕຸ, ອຍໍ ປຈ຺ຈໂຍ.
ສມາໂຣປໂນ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ເຍ ກາເມສຸ ສຕ຺ຕາ ສຸຄຕາ ສຸຣູປາຕິ ອຍໍ ກາມຘາຕຸຍາ ຉນ຺ໂທ ຣາໂຄ ເຕ ອປຸຎ຺ຎມຍາ ສງ຺ຂາຣາ. ເຕ ກິໍ ປຈ຺ຈຍາ? ອວິຊ຺ຊາ ປຈ຺ຈຍາ. ເຕ ກິສ຺ສ ປຈ຺ຈຍາ? ວິຎ຺ຎາຓສ຺ສ ປຈ຺ຈຍາ. ອິຕິ ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ສງ຺ຂາຣາ. ສງ຺ຂາຣປຈ຺ຈຍາ ວິຎ຺ຎາຓໍ ຍາວ ຊຣາມຣຓໍ ເອວເມຕສ຺ສ ເກວລສ຺ສ ມຫໂຕ ທຸກ຺ຂກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ສມຸທໂຍ ໂຫຕິ ເອກໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຄຕໍ. ປຎ຺ຈນີວຣຓິກໍ ສຸຕ຺ຕໍ ກາຕພ຺ພໍ.
໘໑. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເທສນາຫາໂຣ ນາມ? ຍາ ຈ ອຠິຊ຺ຌາ ໂຍ ຈ ພ຺ຍາປາໂທ ຍຎ຺ຈ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ, ອຍໍ ຕຓ຺ຫາ. ຍຎ຺ຈ ຖິນມິທ຺ຘໍ, ຍຎ຺ຈ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ຍາ ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາ, ອຍໍ ທິຏ຺ຐິ. ຍາ ປນ ກາຍສ຺ສ ອກມ຺ມນິຍຕາ ກິຎ຺ຈາປິ ຕໍ ມິທ຺ຘໍ ໂນ ຕຸ ສຠາວກິເລສຕາຍ ກິເລໂສ, ອິຕິ ຍາ ຈ ຈິຕ຺ຕສລ຺ລີຍນາ ຍາ ຈ ກາຍາກມ຺ມນິຍຕາ, ອຍໍ ປກ຺ໂຂປກິເລໂສ ນ ຕຸ ສຠາວກິເລໂສ. ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕສຎ຺ຎານຸປຈິຕ຺ຕໍ ກິລມໂຖ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈານຸປຈິຕ຺ຕໍ ຖິນໍ ຍາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ລີຍນາ, ອິຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ຈຕ຺ຕາຣິ ນີວຣຓານິ ສຠາວກິເລສາ ຖິນມິທ຺ຘໍ ນີວຣຓປກ຺ໂຂປກິເລໂສ. ຍຖາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ ສຠາວອາສວຕາຍ ອາສວາ ໂນ ຕຸ ຈິຕ຺ຕສາສວຕາຍ ອາສວາ. ສຠາວຕາຍ ອາສວາ. ປກ຺ເຂ ອາສວຕາຍ ອາສວາ. ອຖ ປນາຫ ສຸຕ຺ຕນ຺ຕໍ ເຍນ ເຕ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ວາ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ວາ ອາສວາ, ເຕເຍວ ເອເຕ ວຕ຺ຕພ຺ພາ ສາສວາ ວາ ອນາສວາ ວາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ. ອຠິຊ຺ຌາ ກາມຕຓ຺ຫາ ຣູປຕຓ຺ຫາ ຠວຕຓ຺ຫາ. ຍໍ ວາ ປນ ກິຎ຺ຈິ ອຊ຺ໂຌສານຄຕໍ ສາສວາ ອຠິຊ຺ຌິຕສ຺ສ ເມຕ຺ຕານຸປສ຺ສິຍ ໂຍ ອນຕ຺ຖໍ ຈຣຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ພ຺ຍາປາທໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ອຈຣິ ຈຣິສ຺ສຕີຕິ. ເອວໍ ນວ ອາຆາຕວຕ຺ຖູນິ ກຕ຺ຕພ຺ພານິ, ຕສ຺ເສວໍ ພ຺ຍາປາທານຸປສ຺ສິສ຺ສ ກິເລໂສ ໂຍ ປຣິທາໂຫ ກາຍກິລມໂຖ ອກມ຺ມນິຍຕາ ມິທ຺ຘໍ. ຈິຕ຺ຕານຸປສ຺ສິສ຺ສ ປຏິຆາເຕນ ຂິຍນາ, ອິທໍ ຖິນມິທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ອຘິກຣຓອວູປສໂມ, ອິທໍ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ. ຍໍ ກິໍ ກສຖມີຕິ [ກຣຖມີຕິ (ປີ. ກ.)] ອິທໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ. ຍໍ ຍຖາ ອິທໍ ສນ຺ຕີຣຓໍ, ອຍໍ ວິຈິກິຈ຺ຉາ. ຕຕ຺ຖ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ຕຓ຺ຫາ ຈ ອຕ຺ຖິ, ອິທໍ ປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ. ອາວຣຓໍ ນີວຣຓໍ ຉທນໍ ອຸປກ຺ກິເລໂສ ຈ ອຕ຺ຖິ, ອິທໍ ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ກາມຣາຄປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ພ຺ຍາປາໂທ ພ຺ຍາປາທປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຖິນມິທ຺ຘໍ ຖິນມິທ຺ຘປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ອວິຊ຺ຊາປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ວິຈິກິຈ຺ຉາ ວິຈິກິຈ຺ຉາປຣິຍຸຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ກາມຣາຄປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ອນຸສຍສໍໂຍຊນສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ພ຺ຍາປາທປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ປຏິຆສໍໂຍຊນສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຖິນມິທ຺ຘປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ ມານສໍໂຍຊນສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ອວິຊ຺ຊາປຣິຍຸຏ຺ຐານຎ຺ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາປຣິຍຸຏ຺ຐານຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິສໍໂຍຊນສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ? ກາມຣາຄປຣິຍຸຏ຺ຐາເນ ວຸຕ຺ເຕ ສພ຺ພານິ ປຣິຍຸຏ຺ຐານານິ ວຸຕ຺ຕານິ ໂຫນ຺ຕີຕິ. ສໍໂຍຊເນສຸ ວຸຕ຺ເຕສຸ ສພ຺ພສໍໂຍຊນານິ ວຸຕ຺ຕານິ ໂຫນ຺ຕິ. ອຍໍ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ.
໘໒. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ເຍ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ຌານປຏິປກ຺ໂຂ ໂສ ທຸກ຺ຂສມຸທໂຍ. ຍໍ ຜລໍ, ອິທໍ ທຸກ຺ຂໍ. ຕຕ຺ຖ ກາມຈ຺ຉນ຺ທສ຺ສ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ປຏິປກ຺ໂຂ; ພ຺ຍາປາທສ຺ສ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ປຏິປກ຺ໂຂ; ຕິຓ຺ຓໍ ນີວຣຓານໍ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ ປຏິປກ຺ໂຂ. ອິຕິ ອິເມ ຕໂຍ ວິຕກ຺ກາ. ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ສມາຘິກ຺ຂນ຺ຘໍ ຠຊຕິ. ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ສີລກ຺ຂນ຺ຘໍ ຠຊຕິ. ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘໍ ຠຊຕິ. ອິເມ ຕໂຍ ຂນ຺ຘາ. ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ ນີວຣຓປ຺ປຫານາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ. ຍໍ ນີວຣຓປ຺ປຫານໍ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ. ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານິ. ອຍໍ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ? ປຎ຺ຈ ນີວຣຓານິ ທສ ຠວນ຺ຕິ. ຍທປິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສາຣຊ຺ຊຕິ, ຕທປິ ນີວຣຓໍ. ຍທປິ ພຫິທ຺ຘາ ສາຣຊ຺ຊຕິ, ຕທປິ ນີວຣຓໍ, ເອວໍ ຍາວ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ອິເມ ທສ ນີວຣຓາ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕພຫິທ຺ຘາ ກິເລສາ ອິມານິ ທ຺ເວ ສໍໂຍຊນານິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສໍໂຍຊນຎ຺ຈ ພຫິທ຺ຘາສໍໂຍຊນຎ຺ຈ. ຕຕ຺ຖ ອຫນ຺ຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ, ມມນ຺ຕິ ພຫິທ຺ຘາ. ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ, ເອກສຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ພຫິທ຺ຘາ. ໂຍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ຉນ຺ທຣາໂຄ ຣູເປສຸ ອວີຕຣາໂຄ ຠວຕິ ອວີຕຈ຺ຉນ຺ໂທ. ເອວໍ ຍາວ ວິຎ຺ຎາເຓ, ອຍໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕາ ຕຓ຺ຫາ. ຍໍ ຉສຸ ພາຫິເຣສຸ ອາຍຕເນສຸ ຕີສຸ ຈ ຠເວສຸ ອຊ຺ໂຌສານໍ, ອຍໍ ພຫິທ຺ຘາ ຕຓ຺ຫາ. ອິມານິ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ສໍໂຍຊນານິ ສໍໂຍຊນີຍາ ຈ ຘມ຺ມາ. ຕຕ຺ຖ ສໍໂຍຊເນສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຍາ ນິພ຺ພິທານຸປສ຺ສນາ ຈ, ອຍໍ ມຄ຺ໂຄ. ຍໍ ສໍໂຍຊນປ຺ປຫານໍ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ. ອຍໍ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຠຕ຺ຕິຫາໂຣ? ສໍໂຍຊນນ຺ຕິ ນ ເອຕໍ ເອກໍເສນ. ມານສໍໂຍຊນໍ ທິຏ຺ຐິຠາຄິຍນ຺ຕິ ນ ຕໍ ເອກໍເສນ ອທິຏ຺ຐມານໍ ນິສ຺ສາຍມານໍ ນ ປຊຫຕິ. ໂຍ ປຎ຺ຈ ອຸທ຺ຘມ຺ຠາຄິໂຍ ມາໂນ ກິຎ຺ຈາປິ ໂສ ທິຏ຺ຐິປກ຺ເຂ ສິຍາ. ນ ຕຸ ໂອຣມ຺ຠາຄິຍໍ ສໍໂຍຊນໍ ຕສ຺ສ ປຫານາຍ ສໍວຕ຺ຕຕີຕິ. ໂຍ ຈ ອຫໍກາໂຣ ນ ປວິທ຺ໂຘຍໍ ປນສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ. ກທາສຸ ນາມາຫໍ ຕໍ ສນ຺ຕໍ ອາຍຕນໍ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣິສ຺ສາມິ, ຍໍ ອຣິຍາ ສນ຺ຕໍ ອາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣິສ຺ສນ຺ຕີຕິ, ອຍໍ ອຠິຊ຺ຌາ ນ ຈ ຕໍ ນີວຣຓໍ. ອຕ຺ຖິ ປນ ອຣຫໂຕ ກາຍກິເລສມິທ຺ຘຎ຺ຈ ໂອກ຺ກມຕິ ນ ຈ ຕໍ ນີວຣຓໍ ຕສ຺ສ ຖິນມິທ຺ຘໍ ນີວຣຓນ຺ຕິ. ນ ເອກໍເສນ. ອຍໍ ວິຠຕ຺ຕິຫາໂຣ.
ປຣິວຕ຺ຕໂນຕິ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ປຎ຺ຈງ຺ຄິເກນ ຌາເນນ ປຫານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອຍໍ ເຕສໍ ປຏິປກ຺ໂຂ ນີວຣໂຓ ອສຸກສ຺ສ ປຫີນາຕິ ນ ອຎ຺ຎານຸມິນິຕພ຺ພໍ, ປຣມຕ຺ຖມຊ຺ຌຕ຺ຕໍ, ອຍໍ ປຣິວຕ຺ຕນາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເວວຈໂນ? ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ຉນ຺ທຣາໂຄ ເປມໍ ນິກນ຺ຕີຕິ ເວວຈນໍ. ນີວຣຓໍ ຉທນໍ ອຸປກ຺ກິເລໂສ ປຣິຍຸຏ຺ຐານນ຺ຕິ ເວວຈນໍ.
ປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ກິຈ຺ຈປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ [ປຈ຺ຈາປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ (ກ.)] ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ພ຺ຍາປາໂທ ວິກ຺ເຂປປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ຖິນມິທ຺ຘໍ ອສມຸຄ຺ຆາຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ເອວໍ ສພ຺ເພປິ ເອເຕ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ວິກ຺ເຂປປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂອຕຣໂຓ? ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ຕຓ຺ຫາ ຈ ຕຕ຺ຖ ອວິຊ຺ຊາມູລາ ນີວຣຓາ. ຍາ ຕຓ຺ຫາ ອິເມ ສງ຺ຂາຣາ, ເຕ ອວິຊ຺ຊາປຈ຺ຈຍາ ອິເມ ທ຺ເວ ຘມ຺ມາ ປຎ຺ຈສຸ ຂນ຺ເຘສຸ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ຘປຣິຍາປນ຺ນາ, ອາຍຕເນສຸ ຘມ຺ມາຍຕນໍ, ຘາຕູສຸ ຘມ຺ມຘາຕຸ, ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ອິເມສໍ ຘມ຺ມານໍ ປທຏ຺ຐານໍ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ຈ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ຈ ອິຕ຺ຖິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ຈ ປຸຣິສິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ຈ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ? ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຍຖາ ອາຣພ຺ຠ ນິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂສ ອຕ຺ໂຖ ຠາສິໂຕ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫິ ປເທຫິ.
ຕຕ຺ຖ ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ຈ ພ຺ຍາປາໂທ ຈ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ຈ ນ ເອກຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ, ກາມາຕິ ນ ເອກຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ, ອຖ ຂລຸ ເວມຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ອຍໍ ອຘິຏ຺ຐາໂນ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຣິກ຺ຂາໂຣ? ກາມຈ຺ຉນ຺ທສ຺ສ ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ ສຸຠາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈໂຍ; ສຸຠນິມິຕ຺ຕຎ຺ຈ ເຫຕຸ. ພ຺ຍາປາທສ຺ສ ອໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ ອາຆາຕວຕ຺ຖູນິ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ; ປຏິຆານຸສໂຍ ເຫຕຸ. ຖິນມິທ຺ຘສ຺ສ ປຏິສໍຫາໂຣ ປຈ຺ຈໂຍ; ປວຕ຺ຕິຍາ ກິລມຖາ ຈລນາ ຕຎ຺ຈ ເຫຕຸ. ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈສ຺ສ ຣຊນີຍໍ ອາຣມ຺ມຓິຍໍ ອສ຺ສາທິຍາກິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຕາວ ອປຣິປຸຓ຺ຓຎ຺ຈ ຎາຓໍ ປຈ຺ຈໂຍ; ກາມສຎ຺ຎາ ຈ ທິຏ຺ຐິອນຸສໂຍ ຈ ເຫຕຸ. ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ນວ ມານວິຘາ ອາຣມ຺ມຓໍ ມານານຸສໂຍ, ໂສວ ປຈ຺ຈໂຍ; ວິຈິກິຈ຺ຉານຸສໂຍ ເຫຕຸ. ເອເຕ ປຎ຺ຈ ຘມ຺ມາ ສເຫຕຸ ສປ຺ປຈ຺ຈຍາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ສມາໂຣປໂນ ຫາໂຣ? ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ເອເຕ ອາສວາ ຄຓ຺ຑາປິ [ຕຓ຺ຫາປິ (ປີ.)] ເອເຕ ສລ຺ລາປິ ເອເຕ ອຸປາທານານິ ເອເຕ. ເຕສຸ ເອວ ພາຫິເຣສຸ ຘມ຺ເມສຸ ສໍກິເລສຠາຄິຍໍ ສຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ອຍໍ ສມາໂຣປໂນ ຫາໂຣ.
ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ ສໍກິເລສິກຠາຄິຍໍ ສຸຕ຺ຕໍ.
໘໓. ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ຄາຖາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເທສນາ ຫາໂຣ? ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ໂກ ອຕ຺ໂຖ ຂນ຺ຘວວຕ຺ຖາເນນ ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ຘໍ ເທເສຕິ, ຘາຕຸວວຕ຺ຖາເນນ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸໍ, ອາຍຕນວວຕ຺ຖາເນນ ມນາຍຕນໍ, ອິນ຺ທ຺ຣິຍວວຕ຺ຖາເນນ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ຕສ຺ສ ກິໍ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ? ສໍຂິຕ຺ເຕນ ຉ ຘມ຺ມາ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ ກຸສລມູລານິ ຈ ອກຸສລມູລານິ ຈ ອນິມິຕ຺ຕໍ ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ກຸສລມູລໍ ເທສິຕໍ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ? ມໂນ ເຕສໍ ປຸພ຺ພງ຺ຄມໍ, ຍຖາປິ ພລສ຺ສ ຣາຊາ ປຸພ຺ພງ຺ຄໂມ, ເອວເມວ ຘມ຺ມານໍ ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ. ຕຕ຺ຖ ຕິວິຘານໍ ປຸພ຺ພງ຺ຄມານໍ ເນກ຺ຂມ຺ມຈ຺ຉນ຺ເທນ ອພ຺ຍາປາທຈ຺ຉນ຺ເທນ ອວິຫິໍສາຉນ຺ເທນ. ອໂລຠສ຺ສ ເນກ຺ຂມ຺ມຈ຺ຉນ຺ເທນ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ. ອໂທສສ຺ສ ອພ຺ຍາປາທຈ຺ຉນ຺ເທນ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ. ອໂມຫສ຺ສ ອວິຫິໍສາຉນ຺ເທນ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ. ຕຕ຺ຖ ມໂນເສຏ຺ຐາຕິ ມນສາ ອິເມ ຘມ຺ມາ ອຸສ຺ສຏາ ມເນນ ວາ ນິມ຺ມິຕາ. ມໂນວ ອິເມສໍ ຘມ຺ມານໍ ເສຏ຺ໂຐຕິ ມໂນວ ອິເມສໍ ຘມ຺ມານໍ ເສຏ຺ຐເຊຏ຺ໂຐຕິ ມໂນວ ອິເມສໍ ຘມ຺ມານໍ ອາຘິປຈ຺ຈໍ ກໂຣຕີຕິ ມໂນເສຏ຺ຐາ. ມໂນຊວາຕິ ຍຕ຺ຖ ມໂນ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕຕ຺ຖ ອິເມ ຘມ຺ມາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ມໂນຊວາ. ຍຖາ ວາໂຕ ສີຆໍ ຄຈ຺ຉຕິ ອຎ຺ໂຎ ວາ ໂກຈິ ສີຆໍ ຄາມໂກ ວຸຈ຺ຈເຕ ວາຕຊໂວຕິ ປກ຺ຂິຄາມິໂກຕິ, ເອວເມວ ອິເມ ຘມ຺ມາ ມເນນ ສມ຺ປຊາຍມານາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ຕຕ຺ຖ ອິເມ ຘມ຺ມາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ມໂນຊວາຕິ. ເຕ ຕິວິຘາ ຉນ຺ທສມຸທານິຕາ ອນາວິລຕາ ຈ ສງ຺ກປ຺ໂປ. ສຕ຺ຕວິຘາ ຈ ກາຍິກໍ ສຸຈຣິຕໍ ວາຈສິກໍ ສຸຈຣິຕໍ, ເຕ ທສ ກຸສລກມ຺ມປຖາ. ຕຕ຺ຖ ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ມໂນກມ຺ມໍ. ຠາສຕິ ວາຕິ ວຈີກມ຺ມໍ. ກໂຣຕິ ວາຕິ ກາຍກມ຺ມໍ. ອິເມຫິ ອິມສ຺ມິໍ ສຸຕ຺ເຕ ທສ ກຸສລກມ຺ມປຖາ ປຣມາປິ ສນ຺ຕາ ສີລວຕາ ປຣມາ. ໂສ ຠວຕິ ວິວຕ຺ຕິຍໍ ນ ໂລກນິຍ຺ຍານາຍ ວາສນາຠາຄິຍໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຠວຕິ. ອຍໍ ເທສນາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ ຫາໂຣ? ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ກຸສລມູລານິ ຈ ອຏ຺ຐງ຺ຄສມ຺ມຕ຺ຕານິ. ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ.
ຍຸຕ຺ຕີຕິ ທສນ຺ນໍ ກຸສລກມ຺ມປຖານໍ ໂຍ ວິປາໂກ, ໂສ ສຸຂເວທນີໂຍ ອພ຺ຍາປາທສ຺ສງ຺ຄມາໂນ. ຉາຍາວ ອນປາຍິນີຕິ ອນຸຄຈ຺ຉຕິ ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ.
ປທຏ຺ຐານນ຺ຕິ ອຏ຺ຐາຣສນ຺ນໍ ມໂນປວິຈາຣານໍ ປທຏ຺ຐານໍ. ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ສພ຺ພກຸສລປກ຺ຂສ຺ສ ອິເມ ຘມ຺ມາ ປທຏ຺ຐານໍ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ໂຍ ເຈຕໂສ ປສາໂທ, ອິທໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຠາສຕິ ວາຕິ ສມ຺ມາວາຈາຍ. ກໂຣຕິ ວາຕິ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ຕສ຺ສ ຈ ສມ຺ມາວາຍາມສ຺ສ ຈ ປທຏ຺ຐານໍ.
ລກ຺ຂໂຓຕິ ອິຕິ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ເວທນາປຸພ຺ພງ຺ຄມາປິ ເອເຕ, ສຎ຺ຎາປຸພ຺ພງ຺ຄມາປິ ເອເຕ, ສງ຺ຂາຣປຸພ຺ພງ຺ຄມາປິ ເອເຕ. ເຍ ເກຈິ ຘມ຺ມາ ສຫຊາຕາ ສພ຺ເພ ປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ເອເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ. ຕໂຕ ນໍ ສຸຂມນ຺ເວຕີຕິ ໂສມນສ຺ສມປິ ນໍ ອນ຺ເວຕິ ຍໍ ສຸສຸຂຈ຺ຉາຍາ ຕທາປິ ນໍ ສຸຂໍ ຕທປິ ອນ຺ເວຕິ.
໘໔. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາຕິ ນ ອິທໍ ເອກາທິວຈນໍ. ກິໍ ກາຣຓາ? ສພ຺ເພ ເຍວ ອິເມ ຉວິຎ຺ຎາຓກາຍາ, ອິມມ຺ຫິ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ສຸເຂນ ອຕ຺ຖິກາ, ເຕ ມນໍ ປສາເທນ຺ຕີຕິ ອຍໍ ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອຕ຺ໂຖ ປຸພ຺ເພເຍວ ນິທ຺ທິຏ຺ໂຐ.
ຍານິ ຫິ ກຸສລມູລານິ, ຕານິ ອຏ຺ຐານິສໍສມຕ຺ຕາ ເຫຕຸ, ອຍໍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ. ທສ ຐານານິ ເທສນາເຫຕູນິ ເທສນາປຈ຺ຈຍາ ນິທ຺ເທສນາ ຈ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ມຎ຺ເຎ ທຸກ຺ເຂນ ສຫ ນາມຣູປໍ ວິຎ຺ຎາຓສຈ຺ຈນ຺ຕິ ອງ຺ເຄນ ກຸສລມູລໍ ປຫີຍຕິ, ອຍໍ ອປ຺ປຫີນຠູມິຍໍ ສມຸທໂຍ. ຍໍ ເຕສໍ ປຫານາ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ. ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານິ. ອຍໍ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ.
ວິຠຕ຺ຕີຕິ –
ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ, ມໂນເສຏ຺ຐາ ມໂນມຍາ;
ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນ, ຠາສຕິ ວາ ກໂຣຕິ ວາ;
ຕໂຕ ນໍ ສຸຂມນ຺ເວຕິ, ຉາຍາວ ອນປາຍິນີຕິ.
ຕໍ ນ ເອກໍເສນ ສມຓສ຺ສ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ວາ ປນ ໂຫຕິ. ຕສ຺ສ ວາ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກສ຺ສ ສກສຕ຺ເຖ ຈິຕ຺ຕໍ ປສາເທຕິ, ເຕນ ຈ ປສນ຺ເນນ ຈິຕ຺ເຕນ ຠາສຕິ ພ຺ຍາກໂຣຕິ ນ ຕໍ ສຸຂມນ຺ເວຕິ ນ ຉາຍາວ ອນຸຄາມິນີ, ທຸກ຺ຂເມວ ຕໍ ອນ຺ເວຕິ. ຍຖາ ວຫນ຺ຕໍ ຈກ຺ກໍ ປທມນ຺ເວຕິ, ອິທໍ ຕໍ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີຍໍ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນ ກາຍກມ຺ມໍ ວຈີກມ຺ມໍ ສຸຂເວທນີຍນ຺ຕິ ສມຄ຺ຄເຕ ສຸຂເວທນີຍໍ ມິຈ຺ຉຄ຺ຄເຕ ທຸກ຺ຂເວທນີຍໍ, ອຍໍ ວິຠຕ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຣິວຕ຺ຕໂນ ຫາໂຣ? ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ຍໍ ມນສາ ປທຸຏ຺ເຐນ ຠາສຕິ ວາ ກໂຣຕິ ວາ ທຸກ຺ຂມສ຺ສານຸຄາມິນີ, ເອຕານິເຍວ ທ຺ເວ ສຸຕ຺ຕານິ ຠາສິຕານິ ເອສ ເອວ ຈ ປຏິປກ຺ໂຂ. ເວວຈນນ຺ຕິ ຍທິທໍ ມໂນຈິຕ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ.
ປຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ອຍໍ ມໂນ ກິຎ຺ຈິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ຘມ຺ມາຕິ ກຸສລກມ຺ມປຖປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ມໂນເສຏ຺ຐາຕິ ວິສິຏ຺ຐປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ມໂນຊວາຕິ ສຫປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ເນກ຺ຂມ຺ມປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ອນາວິລສງ຺ກປ຺ປທຸຕິຍຊ຺ຌານປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ອສ຺ສທ຺ຘານໍ ປຏິປກ຺ຂປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ຠາສຕິ ວາຕິ ສມ຺ມາວາຈາປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ກໂຣຕິ ວາຕິ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ຕໂຕ ນໍ ສຸຂມນ຺ເວຕີຕິ ຌານສມາຘານໍ. ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາເທ ວິຎ຺ຎາຓໍ. ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ເມຕ຺ຕາ ຈ ມຸທຸຕາ ຈ ຌາເນສຸ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ຕຕິຍຎ຺ຈ. ຂນ຺ເຘສຸ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ຘປຣິຍາປນ຺ໂນ. ຘາຕູສຸ ຘມ຺ມຘາຕຸ, ອາຍຕເນສຸ ຘມ຺ມາຍຕນໍ. ຍໍ ກຸສລໍ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ປທຏ຺ຐານໍ. ອິເມສໍ ຘມ຺ມານໍ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປນ຺ນານໍ ຜສ຺ສປຈ຺ຈຍາ ສຸຂເວທນີໂຍ ຜສ຺ໂສ ສຸຂເວທນາ ມໂນປວິຈາເຣສຸ ໂສມນສ຺ສວິຈາໂຣ ຉຕ຺ຕິໍເສສຸ ປຐມປເທສຸ ຉ ໂສມນສ຺ສເນກ຺ຂມ຺ມສ຺ສິຕາ. ອິຕິ ອຍໍ ໂອຕຣໂຓ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ? ຍໍ ອຕ຺ຖໍ ອາຣພ຺ຠ ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຠາສິຕໍ. ໂສ ອຕ຺ໂຖ ນິຍຸຕ຺ໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາຣພ຺ຠ ສຸຕ຺ຕໍ. ອຍໍ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ.
໘໕. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອຘິຏ຺ຐາໂນ ຫາໂຣ? ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາຕິ ເວວຈນປຎ຺ຎຕ຺ຕິ, ນ ເອກຕ຺ຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ຘມ຺ມາຕິ ເອກໂຕ ນ ເວວຈນປຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ມນສາ ເຈ ປສນ຺ເນນາຕິ ໂສ ປສາໂທ ທ຺ວິໂຘ ອຊ຺ຌຕ຺ຕຎ຺ຈ ອພ຺ຍາປາທາວິກ຺ຂມ຺ຠນພຫິທ຺ຘາ ຈ ໂອກປ຺ປນໂຕ. ໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕປສາໂທ ທ຺ວິໂຘ. ສມຸຄ຺ຆາຕປສາໂທ ຈ ວິກ຺ຂມ຺ຠນປສາໂທ ຈ ພ຺ຍາປາທປຣິຍຸຏ຺ຐານໍ. ວິຆາໂຕ ນ ມູລປສາໂທ ຊາຕມູລມ຺ປິ ວາ. ປສາໂທ ສພ຺ຍາປາທໍ ວິຆາເຕນ. ຕໂຕ ນໍ ສຸຂມນ຺ເວຕີຕິ ສຸຂໍ ກາຍິກຎ຺ຈ ເຈຕສິກຎ຺ຈ ອປ຺ປິຍວິປ຺ປໂຍໂຄປິ ປິຍສມ຺ປໂຍໂຄປິ ເນກ຺ຂມ຺ມສຸຂມ຺ປິ ປຸຖຸຊ຺ຊນສຸຂມ຺ປິ ປີຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ຄມ຺ປິ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ. ຍມ຺ປິ ປສ຺ສທ຺ຘກາໂຍ ສຸຂໍ ເວເທຕິ, ຕມ຺ປິ ກາຍິກໍ ສຸຂໍ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ ຈ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ. ຍມ຺ປິ ປສ຺ສທ຺ຘກາໂຍ ສຸຂໍ ເວເທສິ, ຕມ຺ປິ ຕຎ຺ຈ ສຸຂປທຏ຺ຐານໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ຍຖາວຸຕ຺ຕໍ ຕໍ ອປຣາມຏ຺ຐໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ. ອນ຺ເວຕີຕິ ອປ຺ປນາ ສນ຺ທິສ຺ສຕິ ນ ຈາຍໍ ວາ ປຕ຺ຕຠູໂຕ ອນ຺ເວຕິ. ຕທິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ທ຺ວີຫິ ອາກາເຣຫິ ອຘິຏ຺ຐາຕພ຺ພໍ. ເຫຕຸນາ ຈ ໂຍ ປສນ຺ນມານໂສ ວິປາເກນ ຈ ໂຍ ທຸກ຺ຂເວທນີໂຍ.
ປຣິກ຺ຂາໂຣຕິ ຠຄວາ ປຎ຺ຈສເຕນ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆນ ນຄຣໍ ປວິສຕິ ຣາຊຄຫໍ. ຕຕ຺ຖ ມນຸສ຺ໂສ ປຸຄ຺ຄໂລ ຠຄວນ຺ຕໍ ປຣິວິສຕິ, ຕສ຺ສ ປສາໂທ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ ກຸສລມູລປຸພ຺ພໂຍຄາວຈໂຣປິ. ໂສ ອຎ຺ເຎສຎ຺ຈ ອກ຺ຂາຕິ, ອິທໍ ວາຈໍ ຠາສຕິ ລາຠາ ເຕສໍ, ເຍສໍ ນິເວສນໍ ຠຄວາ ປວິສຕິ, ອມ຺ຫາກມ຺ປິ ຍທິ ຠເວຍ຺ຍ ມຍມ຺ປິ ຠຄວໂຕ ສໍປສາທໍ ລຈ຺ຉມ຺ຫາຕິ. ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຎ຺ຊລິໍ ປຓາເມຕ຺ວາ ‘‘ນໂມ ຠຄວໂຕ ນໂມ ຠຄວໂຕ’’ຕິ ອພ຺ຍາປາທມາໂນ ເອກມນ຺ເຕ ອຏ຺ຐາສິ. ຕທນນ຺ຕເຣ ຠຄວາ ອິມໍ ສຸຕ຺ຕໍ ອຠາສິຕ຺ຖ ‘‘ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ’’ຕິ. ສພ຺ພໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຕຖາ ຍໍ ປເຣສໍ ຠາສຕິ ອິທໍ ວາຈາກມ຺ມໍ. ຍໍ ອຎ຺ຊລິໍ ປຓາເມຕິ, ອິທໍ ກາຍກມ຺ມໍ. ໂຍ ມໂນປສາໂທ, ອິທໍ ມໂນກມ຺ມໍ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ປເຣສໍ ປກາເສຕິ ຠາສຕິ ວຓ຺ຓໍ. ເຍສໍ ຠຄວາ ນິເວສນໍ ຄຈ຺ຉຕີຕິ. ສພ຺ພໍ ຕສ຺ສ ອໂລໂຠ ກຸສລມູລໍ. ຍໍ ຠຄວຕິ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ໂຕ, ຕສ຺ສ ອໂທໂສ ກຸສລມູລໍ. ຍໍ ອຎ຺ຊລິໍ ປຓາເມຕິ ມານຎ຺ຈ ນິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ, ຕຕ຺ຖສ຺ສ ອໂມໂຫ ກຸສລມູລໍ ປາຕຸຠວຕິ. ຍໍ ອຸຬາຣປຎ຺ຎໍ ປຏິລຠຕິ, ອິທມສ຺ສ ທິຏ຺ຐິວິປລ຺ລາສປ຺ປຫານໍ. ຍໍ ຕຖາເຍວ ສໍວໂຣ ໂຫຕິ, ອິທມສ຺ສ ສຎ຺ຎາວິປລ຺ລາສປ຺ປຫານໍ. ຍໍ ມນສ຺ສ ປສາທນໍ, ອິທມສ຺ສ ຈິຕ຺ຕວິປລ຺ລາສປ຺ປຫານນ຺ຕິ ອກຸສລວິປລ຺ລາສານໍ ວິກ຺ຂມ຺ຠນໍ ປຫານໍ ປຈ຺ຈໂຍ. ຕີຓິ ກຸສລມູລານິ ໂຍ ອນາວິລຈິຕ຺ຕສງ຺ກປ຺ໂປ, ໂສ ຕສ຺ສ ມນສິກາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຍໍ ກິເລເສຫິ ວິກ຺ຂມ຺ຠນໍ ອິຕິ ວິປລ຺ລາສາ ຈ ອາຣມ຺ມຓາ ສປ຺ປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ ກຸສລມູລານິ ຈ ສນ຺ທິສ຺ສຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ, ໂສ ຈ ມນສິກາໂຣ ເຫຕຸນາ ອິມິນາ ປຈ຺ຈເຍນ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ສສຕ຺ຖາຣມ຺ມຓໍ ຈິຕ຺ຕໍ ປວຕ຺ຕໍ ອຍໍ ພຸທ຺ຘານຸສ຺ສຕິ. ຍມ຺ປິ ຠຄວໂຕ ຄຸເຓ ມນສິ ກໂຣຕິ, ອຍມສ຺ສ ຘມ຺ມານຸສ຺ສຕິ. ຕຕ຺ຖ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ເຫຕຸ, ອຍຎ຺ຈ ປຈ຺ຈໂຍ. ວາຈາ ປຎ຺ຎາ ເຫຕຸ ວິຕກ຺ກວິຈາຣາ ປຈ຺ຈໂຍ. ກາຍສງ຺ຂາຣາ ກມ຺ມສ຺ສ ອຠິສງ຺ຂາໂຣ ນາມ ເຫຕຸ ວາ ອປ຺ປຈ຺ຈໂຍ ສຸຂເວທນີຍສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ອຸປຈໂຍ ເຫຕຸກາ ກມ຺ມສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ.
໘໖. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ສມາໂຣປໂນ ຫາໂຣ? ມນສາເຍວ ປສນ຺ເນນ ສໂຕເຍເວຕ຺ຖ ປສນ຺ໂນ ອປິ ຈ ຈິຕ຺ຕໂວທານາ ສຕ຺ຕາ ວິມຸຈ຺ຈນ຺ຕີຕິ ເຕນ ສຕ຺ຕາ ຈິຕ຺ຕປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຈິຕ຺ເຕນ ປສນ຺ເນນ ເຈຕນາປິ ຕຕ຺ຖ ຈິຕ຺ຕຠູຕາ ຠວນ຺ຕີຕິ ປຏິຆາ ອຍໍ ເຈຕນານໍ ປສາເທນ ກາໂຍ ຈສ຺ສ ປສາໂທ, ໂສ ຈ ອາຣຠຕິ ປສາເທນ ປສນ຺ໂນ ສຎ຺ຎານນ຺ຕິ ຈສ຺ສ ອວິປຣີຕາ, ໂສ ປຎ຺ຈວິໂຘ ວິກ຺ຂມ຺ຠນາ, ກາຍປສ຺ສມ຺ຠນາເຍວາ ປສາໂທ ຈິຕ຺ຕສິໂຕ ຈິຕ຺ຕໍ ປນ ປຸພ຺ພໍເຍວ ປສນ຺ນໍ. ອຍໍ ສມາໂຣປນາ. ເອວໍ ປຎ຺ຈນ຺ນມ຺ປິ ປສາໂທ. ຕໂຕ ນໍ ສຸຂມນ຺ເວຕີຕິ ກຕມໍ ຠຄວາ ນິທ຺ທິສຕິ? ນ ຫິ ອຕ຺ຕສຈ຺ຈໍ ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ວິປາໂກ ອນ຺ເວຕິ. ຕສ຺ສ ອຸປາໂຍ ອນຸຄຈ຺ຉຕິ ຍທາ ສິຕປຈ຺ຈຍາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊເຕ ໂສມນສ຺ສໍ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣປິ ອນ຺ເວຕິ. ອຍໍ ສມາໂຣປໂນ ຫາໂຣ.
ມຫານາມ ສກ຺ກສ຺ສ ສຸຕ຺ຕໍ [ປສ຺ສ ສໍ. ນິ. ໕.໑໐໑໗]. ຕສ຺ມິໍ ເຈ ສມເຍ ອສ຺ສໂຕ ອສມ຺ປຊາໂນ ກາລໍ ກເຣຍ຺ຍ ກາເມ ຠວຕິ. ອສ຺ສໂຕ ອຠິສມາຫາໂຣ ໂຍ ມາ ຠາຍິ, ມຫານາມ, ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ສທ຺ຘາປຣິຠາວິຕໍ ສີລປຣິຠາວິຕໍ ສຸຕຈາຄປຣິຠາວິຕນ຺ຕິ ວິຕ຺ຖາເຣນ ກາຕພ຺ພໍ. ຈາເຄນ ຈ ປຎ຺ຎາຍ ຈ ກິໍ ທສ຺ເສຕິ? ຍາ ສທ຺ຘາ, ສາ ເຈຕໂສ ປສາໂທ. ຍາ ອນາວິລສງ຺ກປ຺ປິຕາ, ສາ ສທ຺ຘາ. ກິໍ ກາຣຓາ? ອນາວິລລກ຺ຂຓາ. ອນາວິລລກ຺ຂຓາ ຫິ ສທ຺ຘາ. ອປເຣ ອາຫຸ ຄຸຓປຣິສຸທ຺ຘິນິຏ຺ຐາຄມນລກ຺ຂຓາ, ຍຎ຺ຈ ອປເຣ ວາ ວຈນປຏິຄ຺ຄຫລກ຺ຂຓາ ສທ຺ຘາ. ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ ອຕ຺ຕານໍ ຍທິ ເອວໍ ໂອກປ຺ເປຕິ ‘‘ນາຫໍ ກິຎ຺ຈິ ຊານາມີຕິ ເອສາ ອຫໍ ຕຕ຺ຖ ອນຸຎ຺ຎຕ຺ຕາ ອນຎ຺ຎຕາ’’ຕິ. ອຍໍ ສທ຺ຘາຕິ. ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ ເອກສຏ຺ຐິຍາ ທິຏ຺ຐິຄຕານໍ ອາທີນວານຸປສ຺ສນາ ອນິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂມນຕ຺ຕາຕິ. ເຕນ ຈ ປທິຏ຺ຐໍ ຠວຕິ ຍຖາ ຄມ຺ຠີເຣ ອຸທປາເນ ອຸທກໍ ຈກ຺ຂຸນາ ປສ຺ສຕິ ນ ຈ ກາເຍນ ອຠິສມ຺ຠຸນາຕິ. ເອວມສ຺ສ ອຣິຍາ ນິຊ຺ຌານກ຺ຂນ຺ຕິຍາ ທິຏ຺ຐິ ຠວຕິ, ນ ຈ ສຈ຺ຉິກຕາ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ສທ຺ຘາ. ສາ ຈ ໂລກິກາ. ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ ຂມຕິ ປຸຖຸຊ຺ຊນຠູຕສ຺ສ ວີສຕິ ຈາຕິ ໂກ ສກ຺ກາຍາຘີນາ ນ ນິເວໂສ. ນ ເອຕໍ ເອກນ຺ຕິ ນຍສຎ຺ຎາ ຍຖາຠູຕໍ ທິຏ຺ຐິຍາ ຕຸ ຂລຸ ມຸທູຫິ ປຎ຺ຈຫິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ທສ຺ສນມຄ຺ເຄນ ປຫີນາ ຠວນ຺ຕິ. ທິຏ຺ເຐກຏ຺ຐາ ຈ ກິເລສາ, ອຍໍ ສທ຺ຘາ.
ໂສຕາປຕ຺ຕງ຺ຄມທຸກ຺ຂາຍໍ ຠູມິຍໍ ປຣິປຸຓ຺ຓາ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ຠູມິຍໍ ເສກ຺ຂສີລໍ ອຣິຍາ ຘາຣນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ຠູມິຍໍ ມຸທຸປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ຠູມິຍໍ ຂນ຺ເຘຫິ ອນຕ຺ຖິກຕາ, ອຍໍ ຈາໂຄ. ຕສ຺ມາ ສທ຺ຘາ ຈາຄາຘິຏ຺ຐາເນນ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພາ. ຍຕິເກນ [ເຕນ (ກ.)] ຠິຍ຺ໂຍ ມເນນ ສາ ຫິສ຺ສ ວິປຣີຕາ ທິຏ຺ຐິກາ ອສ຺ສທ຺ຘາ, ສາ ນຍນອຸປຘີສຸ ປມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາ. ຕຕ຺ຖ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ໂຍ ກາມໍ ປຣິວິສ຺ສນ຺ຕິ ອິຕິ ສນ຺ຕປາປປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄາ ນ ຈາຄາຘິຏ຺ຐານໍ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິເຍນ ປຎ຺ຎາຘິຏ຺ຐານໍ, ສີເລນ ອຸປສມາຘິຏ຺ຐານໍ. ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ສີລໍ ປຣິຠາວຍນ຺ຕິ ສທ຺ຘາ ສີລໍ ຈາໂຄ ຈ ປຎ຺ຎາຕິ. ຕຕ຺ຖ ສທ຺ຘາຍ ໂອຆໍ ຕຣຕິ. ຍໍ ສີລໍ, ອຍໍ ອປ຺ປມາໂທ. ໂຍ ຈາໂຄ, ອິທໍ ປຎ຺ຎາຍ ກມ຺ມໍ. ຍາ ປຎ຺ຎາ, ອິທໍ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຕຕ຺ຖ ຍໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ຕໍ ຕີສຸ ອເວຈ຺ຈປ຺ປສາເທສຸ. ຍໍ ສີລໍ, ຕໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ. ໂຍ ຈາໂຄ, ໂສ ຈຕູສຸ ຌາເນສຸ. ຍາ ປຎ຺ຎາ, ສາ ສຈ຺ເຈສຸ, ສຕິ ສພ຺ພຕ຺ຖຄາມິນີ. ຕສ຺ສ ເສກ຺ຂສ຺ສ ຠທ຺ທິກາ ຠຕິ, ຠທ຺ທິໂກ ອຠິສມ຺ປຣາໂຍ. ຕສ຺ສ ສມ຺ມຸຏ຺ຐສ຺ສຕິກສ຺ສ ສີລໍ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ນ ກາຍສມ຺ມຸຏ຺ຐສ຺ສຕິຕາຍ ຕານິ ວາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ຕໍ ວາ ກຸສລມູລໍ ກມ຺ມວິປາກໍ ຠວຕິ. ຕສ຺ສ ຕິກສ຺ສ ອຕ຺ຖນິທ຺ເທໂສ. ຕຕ຺ຖ ສທ຺ຘາ ສີລໍ ຈາໂຄ ປຎ຺ຎາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ. ຍາ ສທ຺ຘາ ຍາ ຈ ປຎ຺ຎາ, ອິທໍ ມໂນສຸຈຣິຕໍ. ຍໍ ສີລໍ, ອິທໍ ກາຍິກໍ ວາຈສິກໍ ສຸຈຣິຕໍ. ໂຍ ຈາໂຄ, ອິທໍ ເຈຕສິກໍ ອໂລໂຠ ສຸຈຣິຕໍ. ອິຕິ ຈິຕ຺ເຕ ຄຫິເຕ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ ຄຫິຕາ ຠວນ຺ຕິ. ອິເມຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສຸຈຣິຕໍ ອິທໍ ທຸກ຺ຂຎ຺ຈ ອຣິຍສຈ຺ຈໍ ປທຏ຺ຐານໍ ມຄ຺ຄສ຺ສ.
໘໗. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ ຫາໂຣ? ຍາ ຈ ສທ຺ຘາ ຍຎ຺ຈ ສີລໍ. ຕໍ ກິສ຺ສ ກໂຣຕິ? ຍາ ສທ຺ຘາ ຕາຍ ຠຄວນ຺ຕໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ ມຕ຺ເຕນປິ ຫຕ຺ຖິນາ ສມາຄຕາ, ອສ຺ສ ໂຠ ກຸກ຺ກຸຣາ ສພ຺ພໍ ສີເລນ ນປ຺ປຏິປຊ຺ຊຕິ ກາເຍນ ວາ ວາຈາຍ ວາ ຐານໍ ວິສາຣໂທ ຠວຕີຕິ ອວິປ຺ປຏິສາຣີ ປຎ຺ຎາ ຍສ຺ສ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕິ. ຕສ຺ສ ອຂຓ຺ຑສ຺ສ ສີລໍ ຍໍ ນ ປຈ຺ຉິ ຕສ຺ສໍ ໂມຫສ຺ສ ອກຸສລຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິສຫຄຕໍ ວາ, ອຍໍ ວິຈໂຍ ຫາໂຣ. ຘມ຺ມວາທິໂນ ຠທ຺ທິກາຣາຕິ ຠວິສ຺ສຕິ ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປທຏ຺ຐາໂນ ຫາໂຣ? ຍມິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ປຣິຠາວິຕໍ ສທ຺ຘາຍ ສີເລນ ຈາເຄນ ປຎ຺ຎາຍ ສມາຘິນາ ປຐມຊ຺ຌານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຍາ ສທ຺ຘາ ອສ຺ສ ອນາວິລສງ຺ກປ຺ໂປ, ຕໍ ທຸຕິຍຊ຺ຌານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຕີຓິ ຈ ອເວຈ຺ຈປ຺ປສາທາ ຍໍ ສີລໍ, ຕໍ ອຣິຍກນ຺ຕໍ, ຕໍ ສີລກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຍາ ປຎ຺ຎາ, ສາ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ອິເມ ຈ ຘມ຺ມາ ອິທຎ຺ຈ ຈິຕ຺ຕໍ ເອໂກທິຠູຕສມາຘິສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສທ຺ຘາ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຈາໂຄ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສທ຺ຘາ ຈ ປຎ຺ຎາ ຈ ວິປສ຺ສນາ ປທຏ຺ຐານໍ. ສີລຎ຺ຈ ຈາໂຄ ຈ ສມຖສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສທ຺ຘາ ຈ ປຎ຺ຎາ ຈ ອວິຊ຺ຊາ ວິຣາຄາຍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິຍາ ປທຏ຺ຐານໍ. ສີລຎ຺ຈ ຈາໂຄ ຈ ຣາຄວິຣາຄາຍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິຍາ ປທຏ຺ຐານໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ? ວິຎ຺ຎາເຓ ວຸຕ຺ເຕ ສທ຺ຘາສຕິຠາວິເຕ ສພ຺ເພ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ ວຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ. ສທ຺ຘາຍ ຠຓິຕາຍ ສພ຺ພານິ ສຕ຺ຕ ຘນານິ ຠຓິຕານິ ໂຫນ຺ຕິ ສທ຺ຘາຘນໍ…ເປ… ສີລກ຺ຂນ຺ເຘ ວຸຕ຺ເຕ ສມາຘິກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ວຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ. ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ປຣິຠາວິຕໍ ປຈ຺ຉິມເກ ກາເລ ນ ຕທນຸປຣິວຕ຺ຕິ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕິ. ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາປິ ຕທນຸປຣິວຕ຺ຕິນີ ຠວຕິ. ເຍປິ ຕຊ຺ຊາຕິກາ ຘມ຺ມາ, ເຕປິ ຕທນຸປຣິວຕ຺ຕິໂນ ຠວນ຺ຕິ. ຣູປສຎ຺ຎາ ຣູປສຎ຺ເຈຕນານຸປສ຺ສນມນສິກາໂຣ ເອວໍ ຉນ຺ນໍ ອາຍຕນານໍ ວິຎ຺ຎາຓກາເຍ, ອຍໍ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ອິຘ ສຸຕ຺ເຕ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ຠທ຺ທິກໍ ຠຕິໍ ອາກງ຺ເຂຍ຺ຍ ຠທ຺ທິກຎ຺ຈ ອຠິສມ຺ປຣາຍໍ, ເຕ ສທ຺ຘໍ ສີລໍ ຈາຄໍ ປຎ຺ຎຎ຺ຈ ມນສິ ກຣິສ຺ສນ຺ຕິ, ອຍໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ເຍ ຈຎ຺ເຎປິ ສຕ຺ຕາ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສມ຺ມຸຂໍ ນ ປຏິຍຸຊ຺ຌນ຺ເຕ, ອິມໍ ຘມ຺ມໍ ໂສຕາ ອວິປ຺ປຏິສາຣໂຕ ກາລໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕີຕິ, ອຍໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ.
໘໘. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ? ອິທມ຺ປິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ສທ຺ຘາ ຈ ປຎ຺ຎາ ຈ ອສ຺ສທ຺ຘິຍຎ຺ຈ ອວິຊ຺ຊຎ຺ຈ ຫນນ຺ຕິ. ສີລຎ຺ຈ ຈາໂຄ ຈ ຕຓ຺ຫາ ຈ ໂທສຎ຺ຈ ຫນນ຺ຕິ. ຕສ຺ສ ທ຺ເວ ມູລານິ ປຫີຍນ຺ຕິ. ທຸກ຺ຂໍ ນິວຕ຺ເຕຕິ ອປ຺ປຫີນຠູມິຍຎ຺ຈ ທ຺ວິມູລານິ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ. ທ຺ເວ ອຣິຍສຈ຺ຈານິ ສມໂຖ ຈ ວິປສ຺ສນາ ຈ. ທ຺ວິນ຺ນໍ ມູລານໍ ປຫານໍ. ອິມານິ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ນິໂຣໂຘ ຈ ມຄ຺ໂຄ ຈ. ອຍໍ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຠຕ຺ຕິ? ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ສທ຺ຘາປຣິຠາວິຕໍ…ເປ… ສເຈ ປຸຖຸຊ຺ຊນສ຺ສ ຕສ຺ສປິ ຠທ຺ທິກາ ຠຕິ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ນ ເອກໍເສນ ຕສ຺ສ ກມ຺ມໍ ທິຏ຺ເຐເຍວ ຘມ຺ເມ ວິປາກນ຺ຕິ ປຈ຺ເຈສ຺ສຕິ, ອປຣມ຺ຫິ ວາ ປຣິຍາເຍ ຠວິສ຺ສຕິ. ຍໍ ວາ ອຕີຕໍ ວິປາກາຍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕໍ, ຕປ຺ປຈ຺ຈຍານິ ເຈຕານິ, ເຍ ຍຖາ ມຫາກມ຺ມວິຠງ຺ເຄ ‘‘ເຕນາຍໍ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓິໂຍ ນິທ຺ເທໂສ ຘມ຺ມຈາຣິໂນ ຍາ ຠທ຺ທິກາ ຠຕີ’’ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຣິວຕ຺ຕນາ? ອສ຺ສທ຺ຘິຍໍ ທຸສ຺ສີລ຺ຍໍ ຍໍ ມຈ຺ເຉຣໍ ທຸປ຺ປຎ຺ຎໍ ຈ [ທຸປ຺ປຎ຺ຎິຍໍ (ກ.)] ຍຎ຺ຈ ປຏິປກ຺ເຂນ ປຫີນາ ຠວນ຺ຕິ, ອຍໍ ປຣິວຕ຺ຕນາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ເວວຈນໍ? ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ປຣິຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ…ເປ… ຍໍ ສທ຺ຘາພລໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຍໍ ສີລໍ ຕໍ ສຸຈຣິຕໍ, ສໍຍໂມ ນິຍໂມ ທໂມ ຂນ຺ຘຕາ ອິມານິ ຕສ຺ສ ເວວຈນານິ. ໂຍ ຈາໂຄ ໂສ ປຏິນິສ຺ສຄ຺ໂຄ ອໂລໂຠ ໂວສຄ຺ໂຄ ຈາໂຄຍິຏ຺ຐານໍ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ສາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎປ຺ປຠາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຎ຺ຎາພລໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ? ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ພີຊໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ປຣິຠາວນາ ວາສນາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ສທ຺ຘາ ປສາທປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ສີລໍ ສຸຈຣິຕປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ຈາໂຄ ປຸຎ຺ຎກິຣິຍປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ໂຕ. ປຎ຺ຎາ ວີມໍສປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ອິເມ ຕໂຍ ຘມ຺ມາ ສທ຺ຘາ ສີລໍ ຈາໂຄ ປຎ຺ຎວໂຕ ປາຣິສຸທ຺ຘິໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂອຕຣໂຓ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ, ຕໍ ຂນ຺ເຘສຸ ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຘາຕູສຸ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ, ອາຍຕເນສຸ ມນາຍຕນໍ. ເຍ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ, ເຕ ຂນ຺ເຘສຸ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ເຘ ປຣິຍາປນ຺ນາ…ເປ… ຘາຕູສຸ ອາຍຕເນສຸ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ? ອິທໍ ຠຄວໂຕ ຠາສິຕໍ ມຫານາເມນ ສກ຺ເກນ ປຸຈ຺ຉິເຕນ ສພ຺ພໍ ຕໍ ນິຍຸຕ຺ຕໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອຘິຏ຺ຐາໂນ? ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ເວມຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ອກຸສເລຫິ ຈິຕ຺ເຕຫິ ອປຣິຠາວິເຕຫິ ປຣິຠາວິຕນ຺ຕິ ຍານິ ປຸນ ປຣິຠາວິຕານິ ອຎ຺ເຎສມ຺ປິ ຕຕ຺ຖ ອຸປາທາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ສພ຺ເພປິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ເອກຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ຠທ຺ທິກາ ຠຕີຕິ ກາມໂຠຄິໂນ ເຕວ ຣູປຘາຕຸ ອຣູປຘາຕຸ ມນຸສ຺ສາຕິ ສພ຺ພາ ຠທ຺ທິກາ ຠຕິ ຕເທວ ກຖາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ອຍໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຣິກ຺ຂາໂຣ? ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ປຈ຺ຈໂຍ ອາຘິປເຕຍ຺ຍປຈ຺ຈຍຕາຍ ມນສິກາໂຣ. ເຫຕຸປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ສທ຺ຘາຍ ໂລກິກາ ປຎ຺ຎາ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍຕາຍ ປຈ຺ຈໂຍ. ໂຍນິໂສ ຈ ມນສິກາໂຣ ປຈ຺ຈໂຍ. ສີລສ຺ສ ປຕິຣູປເທສວາໂສ ປຈ຺ຈໂຍ. ອຕ຺ຕສມ຺ມາປຓິຘານຎ຺ຈ ເຫຕຸ. ຈາຄສ຺ສ ອໂລໂຠ ເຫຕຸ. ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ຈ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ. ປຎ຺ຎາ ປຣໂຕ ຈ ໂຆໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕຎ຺ຈ ໂຍນິໂສ ມນສິກາໂຣ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍ ຈ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ສມາໂຣປໂນ? ຍໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ປຣິຠາວິຕນ຺ຕິ ເຈຕສິກາປິ. ເອຕ຺ຖ ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ປຣິຠາວິຕາ ຠທ຺ທິກາ ເຕ ຠຕິ ຠວິສ຺ສຕິ, ຠທ຺ທິກາ ອຸປປຕ຺ຕິໂກ ອຠິສມ຺ປຣາໂຍ. ອິຕິ ເຍ ເກຈິ ມນຸສ຺ສກາ ອຸປໂຠຄປຣິໂຠຄາ ສພ຺ເພ ຠທ຺ທິກາ ຠຕິເຍວ, ອຍໍ ສມາໂຣປໂນ.
໘໙. ອຸທ຺ຘໍ ອໂຘ ສພ຺ພຘິ ວີຕຣາໂຄຕິ ຄາຖາ [ປສ຺ສ ອຸທາ. ໖໑ ອຸທາເນ]. ຕຕ຺ຖ ກິໍ ອຸທ຺ຘໍ ນາມ? ຍໍ ອິໂຕ ອຸທ຺ຘໍ ຠວິສ຺ສຕິ ອນາຄາມີ, ອິທໍ ອຸທ຺ຘໍ. ອໂຘ ນາມ ຍມຕິກ຺ກນ຺ຕມຕີຕໍ, ອິທມໂວຈ ອປທານຕນ຺ຕິ ອຸທ຺ຘໍ. ຕຕ຺ຖ ອຕີເຕນ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ປຸພ຺ພນ຺ຕາກປ຺ປິການໍ ອປຣນ຺ຕທິຏ຺ຐິ ເກສຎ຺ຈິ, ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິໍ ຍໍ [ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍໍ (ກ.)] ວຸຕ຺ຕກປ຺ປິການໍ ອິມາ ເຈວ ທິຏ຺ຐິໂຍ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ ຈ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ຈ. ຕຕ຺ຖາຍໍ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ອິມານິ ປນ຺ນຣສ ປທານິ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ສສ຺ສຕໍ ຠຊນ຺ຕິ. ຣູປວນ຺ຕໍ ເມ ອຕ຺ຕາ, ອຕ຺ຕນິ ເມ ຣູປໍ, ຣູປໍ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ ຍທຸຈ຺ຈເຕ ປຎ຺ຎໍ ປຣິທຫນ຺ຕິ. ຍາ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ ສາ ປຎ຺ຈສຕານິ ອຸຈ຺ເຉທໍ ຠຊນ຺ຕິ. ເຕ ‘‘ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິ ປສ຺ສນ຺ຕິ, ຣູປໍ ເມ ອຕ຺ຕາຕິ ຕຖາຣູປາ ຈຕຸພ຺ພິຘາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ອຸຈ຺ເຉເທນ ຈ ສສ຺ສເຕນ ຈ. ເອວໍ ປຎ຺ຈສຸ ຂນ຺ເຘສຸ ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາຍ ທິຏ຺ຐິຍາ ປນ຺ນຣສ ປທານິ ປຸພ຺ພນ຺ຕໍ ຠຊນ຺ຕິ. ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິຍາ ປຎ຺ຈ ປທານິ ອປຣນ຺ຕໍ ຠຊນ຺ຕິ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິຍາ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ປສ຺ສນ຺ຕາ ຣູປໍ ອຕ຺ຕໂຕ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ໂສ ອຸຈ຺ເຉທວາທີ ຣູປວນ຺ຕຎ຺ຈ ອຕ຺ຕານໍ, ອຕ຺ຕນິ ຈ ຣູປໍ, ຣູປສ຺ມິໍ ວາ ອຕ຺ຕາຕິ ໂສ ປສ຺ສຕິ ຈາຕິ ອິຕິ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ ຈ, ອຕ຺ຕໂຕ ປຏິສ຺ສຣຕິ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ປຸພ຺ພນ຺ຕໂຕ ຈ ປຏິສ຺ສຣຕິ. ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ນ ສມນຸປສ຺ສຕິ. ຕສ຺ສ ທິຏ຺ຐາສວາ ປຫານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ໂຍ ຕີສຸ ອທ຺ຘາສຸ ປຸພ຺ພນ຺ເຕ ຈ ອປຣນ຺ເຕ ຈ ເຕນ ເຕນ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາເນນ ອຸທ຺ຘໍ ອໂຘ ສພ຺ພຘິ ວີຕຣາໂຄ ‘‘ອຫມສ຺ມີ’’ຕິ ນ ອນຸປສ຺ສຕີຕິ ອິມິນາ ທ຺ວາເຣນ ອິມິນາ ປໂຍເຄນ ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ອິທໍ ທສ຺ສນຠູມິ ຈ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລຎ຺ຈ ໂສ ອຣິໂຍ ປໂຍໂຄ ອນຠາວໍຄເຕນ ສໍສາເຣນ ອປຸນພ຺ຠວາຕິ ໂຍ ໂກຈິ ອຣິໂຍ ປໂຍໂຄ ປຸນພ຺ຠວາຍ ມຸທູນິ ວາ ປຎ຺ຈິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ມຊ຺ຌານິ ອຘິມຕ຺ຕານິ ວາ ສພ຺ພໍ ອປຸນພ຺ຠວປ຺ປຫານາຍ ສໍວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອຫນ຺ຕິ ທິຏ຺ໂຐໂຆ ກາໂມໂຆ ຠໂວໂຆ ອວິຊ຺ໂຊໂຆ ຈ ໂອຘິໂສ. ຕຕ຺ຖ ເທສນາຫາເຣນ ຈຕ຺ຕາຣິ ສຈ຺ຈານິ ປຎ຺ຈຫິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜເລນ ຈ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ມຄ຺ໂຄ ຈ ນິໂຣໂຘ ຈ. ສກ຺ກາຍສມຸທເຍນ ທ຺ເວ ສຈ຺ຈານິ ທຸກ຺ຂຎ຺ຈ ສມຸທໂຍ ຈ, ອຍໍ ເທສນາ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ? ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ອສມນຸປສ຺ສນ຺ໂຕ ຕີຓິ ທສ຺ສນປ຺ປຫາຕພ຺ພານິ ສໍໂຍຊນານິ ປຊຫຕິ. ອຍໍ ວິຈໂຍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຍຸຕ຺ຕິ? ຕິວິຘາ ປຸຄ຺ຄລາ ໂກຈິ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎູ ໂກຈິ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູ ໂກຈິ ເນຍ຺ໂຍ. ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎູ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ຈ ຕໂຕ ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ຕໂຕ ມຸທິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ເນຍ຺ໂຍ. ຕຕ຺ຖ ອຸຄ຺ຆຏິຕຎ຺ຎູ ຕິກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍຕາຍ ທສ຺ສນຠູມິມາຄມ຺ມ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລໍ ປາປຸຓາຕິ, ເອກພີຊໂກ ຠວຕິ. ອຍໍ ປຐໂມ ໂສຕາປນ຺ໂນ. ວິປຎ຺ຈິຕຎ຺ຎູ ມຸທູຫິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ທສ຺ສນຠູມິມາຄມ຺ມ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລໍ ປາປຸຓາຕິ, ໂກລໍໂກໂລ ຈ ໂຫຕິ. ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ໂສຕາປນ຺ໂນ. ຕຕ຺ຖ ເນຍ຺ໂຍ ທສ຺ສນຠູມິມາຄມ຺ມ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລໍ ປາປຸຓາຕິ, ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸປຣໂມ ຈ ຠວຕິ. ອຍໍ ຕຕິໂຍ ໂສຕາປນ຺ໂນ.
ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ ມຸທຸມຊ຺ຌາຘິມຕ຺ເຕຫິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍຫິ ມຸທຸມຊ຺ຌາຘິມຕ຺ຕໍ ຠູມິໍ ສຈ຺ຉິກເຣຍ຺ຍ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິປ຺ປຫາເນນ ວາ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ປຊຫຕິ. ອຍໍ ຍຸຕ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປທຏ຺ຐາໂນ? ຕຕ຺ຖ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ສພ຺ພມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ປທຏ຺ຐານໍ. ສກ຺ກາໂຍ ນາມຣູປສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ນາມຣູປໍ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ປທຏ຺ຐານໍ. ປຎ຺ຈ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ຣູປີນິ ຣູປຣາຄສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສຬາຍຕນໍ ອຫໍກາຣສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ? ທ຺ວີສຸ ທິຏ຺ຐີສຸ ປຫີນາສຸ ຕຕ຺ຖ ເອກາ ທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ ປຫານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອຸທ຺ຘໍ ຈ ອໂຘ ຈ ວີຕຣາໂຄ ສພ຺ພຣຊນີເຍສຸ ວີຕຣາໂຄ ໂຫຕິ. ຕຊ຺ຊາ ປຣຠູມິຍໍ, ອິທໍ ປຈ຺ຈຍນ຺ຕິ ຍຖາຠູຕໍ ປສ຺ສຕິ. ໂສ ສພ຺ພປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາທໍ ອາມສຕິ. ອຍໍ ລກ຺ຂໂຓ ຫາໂຣ.
໙໐. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ສຕ຺ຕາ ເຍ ນາຠິຣມິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ທິຏ຺ຐິປ຺ປຫານາຍ ວາຍມິສ຺ສນ຺ຕິ. ອຍເມຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອຍໍ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ? ຍານິມານິ ມຸທູນິ ປຎ຺ຈິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ຕານິ ໂອຣມ຺ຠາຄິຍານິ ປຎ຺ຈິນ຺ທ຺ຣິຍານິ. ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ສມູຫນນ຺ຕິ ອຠິຊ຺ຌາພ຺ຍາປາໂທ ຈ ຠາວນາກາເຣນ ເສກ຺ຂາຍ ວິມຸຕ຺ຕິຍາ ພລໍ ສທ຺ຘາ, ອຸທ຺ຘມ຺ຠາຄິຍານິ ທິຏ຺ຐິວເສນ ພລໍ ສທ຺ຘາ, ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອາຣຠິຕຕ຺ຕາ ສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຄ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ ອຈ຺ຈນ຺ຕໍ ນິຏ຺ຐໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຍານິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ, ອຍໍ ມຄ຺ໂຄ ສໍກິເລສປ຺ປຫານໍ. ອຍໍ ນິໂຣໂຘ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ໂມ, ອິທໍ ທຸກ຺ຂໍ. ອຍໍ ອາວຏ຺ໂຏ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຠຕ຺ຕິ ຫາໂຣ? ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ໂຍ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ໂສ ຈ ໂຂ ອຘິມຕ຺ເຕນ ໂລກິກາ ຍໍ ຠູມິຍໍ ນ ຕຸ ອຣິເຍນ ປໂຍເຄນ ໂສ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິ ປຊຫຕິ. ຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຕຊ຺ຊາຍ ຠູມິຍາ ອຘິມຕ຺ຕາຍ. ຕຕ຺ຖ ຕຊ຺ຊາຍ ຠູມິຍໍ ປຎ຺ຈຫິ ອາກາເຣຫິ ອຘິມຕ຺ຕຕໍ ປຏິລຠຕິ ສີເລນ ວເຕນ ພາຫຸສ຺ສຈ຺ເຈນ ສມາຘິນາ ເນກ຺ຂມ຺ມສຸເຂນ. ຕຕ຺ຖ ອປ຺ປຕ຺ເຕ ປຕ຺ຕສຎ຺ຎີ ອຘິມານໍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ເອຕສ຺ມິໍເຍວ ວຕ຺ຖຸປ຺ປຕ຺ຕິຍໍ ຠຄວາ ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຠາສຕິ. ສີລວາ ວຕມຕ຺ເຕນາຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ອປ຺ປຕ຺ເຕ ປຕ຺ຕສຎ຺ຎີ ຕສ຺ສ ໂຍ ສມາຘິ, ໂສ ສາມິໂສ ກາປຸຣິສເສວິໂຕ ປນ ໂສ ກາປຸຣິສາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ປຸຖຸຊ຺ຊນາ. ອາມິສໍ ຍຎ຺ຈ ອຣິຍມຄ຺ຄມາຄມ຺ມ ໂລກິກາ ອນຣິຍໍ ເຕນ ສມາຘິ ໂຫຕິ ອນຣິໂຍ ກາປຸຣິສເສວິໂຕ. ໂຍ ປນ ອຣິຍາກາເຣນ ຍຖາຠູຕໍ ນ ຊານາຕິ ນ ປສ຺ສຕິ [ຊານາຕິ ປສ຺ສຕິ (ປີ.)], ໂສ ອຘິຄມນໍ ປຊຫຕິ ໂຍ ອຣິເຍນ ສມາຘິນາ ອກາປຸຣິສເສວິເຕນ ນິຣາມິເສນ ນີຍຕິ, ຕຕ຺ຖ ອກາປຸຣິສາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຣິຍປຸຄ຺ຄລາ. ໂຍ ເຕຫິ ເສວິໂຕ ສມາຘິ, ໂສ ອກາປຸຣິສເສວິໂຕ. ຕສ຺ມາ ເອກໍ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີຍໍ ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ອສມນຸປສ຺ສນ຺ໂຕ ຕຖາ ປາເຕຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຣິວຕ຺ຕນາ? ອິມາຍ ທສ຺ສນຠູມິຍາ ກິເລສາ ປຫາຕພ຺ພາ, ເຕຫິ ປຫີຍນ຺ຕິ ອນິທ຺ທິຏ຺ຐາປິ ຠຄວຕາ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພາ ໂຍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ເວວຈນໍ? ຍາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິຍາ ອຕ຺ຕທິຏ຺ຐິຍາ. ອຍໍ ຠູມິ. ເຍ ກິເລສາ ປຫາຕພ຺ພາ. ເຕ ອປ຺ປຫີຍນ຺ຕິ ອນິທ຺ທິຏ຺ຐາປິ ຠຄວຕາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ຈ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ ຈ, ສາ ປຣິຍນ຺ຕທິຏ຺ຐິ ຈ. ຍາ ອປຣິຍນ຺ຕທິຏ຺ຐິ ຈ, ສາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ ຈ. ຍາ ອຸຈ຺ເຉທທິຏ຺ຐິ, ສາ ນຕ຺ຖິກາ ທິຏ຺ຐິ. ຍາ ສສ຺ສຕທິຏ຺ຐິ, ສາ ອກິຣິຍທິຏ຺ຐິ. ອິທໍ ເວວຈນໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ? ຕຓ຺ຫາ ສໍໂຍຊນປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາ. ມຄ຺ໂຄ ປຏິລາຠປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ໂຕ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍາ ປຏິລາຠປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕາຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂອຕຣໂຓ? ສກ຺ກາໂຍ ທຸກ຺ຂໍ ທສ຺ສນປ຺ປຫາຕພ຺ໂພ. ສມຸທໂຍ ມຄ຺ໂຄ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ຕານິ ຈ ນິທ຺ທິຏ຺ຐານິ ຂນ຺ຘຘາຕຸອາຍຕເນສຸ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ? ຍຎ຺ຫິ ອາຣພ຺ຠ ຠຄວຕາ ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ຠາສິຕໍ, ໂສ ອາຣພ຺ຠ ນິທ຺ທິຏ຺ໂຐ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຣິກ຺ຂາໂຣ? ນາມຣູປສ຺ສ ເຫຕຸປຈ຺ຈໂຍປິ ວິຎ຺ຎາຓໍ ເຫຕຸ ພີຊໍ. ເຕນ ອວິຊ຺ຊາ ຈ ສງ຺ຂາຣາ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ. ນິວຕ຺ຕິນໂຍ ນ ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ ສພ຺ພຠໂວ, ເຍ ຈ ສພ຺ພຠວສ຺ສ ເຫຕຸ ປຣຠຓ຺ຑປຈ຺ຈໂຍ ອິຕິ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ປຣໂຕ ຈ ໂຆໂສ ໂຍນິໂສ ຈ ມນສິກາໂຣ ປຈ຺ຈໂຍ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ເອສາ ເຫຕຸ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ ຠວຕິ, ຍາ ສມ຺ມາສມາຘິ [ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ (ປີ.)], ອຍໍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ສມາໂຣປໂນ? ‘‘ອຍມຫມສ຺ມີ’’ຕິ ອສມນຸປສ຺ສີ ທຸກ຺ຂໂຕ ໂຣຄໂຕ…ເປ… ປນ຺ນຣສ ປທານິ. ສີລານິ ຠຄວາ ກິມຕ຺ຖິຍານິ ກິມານິສໍສານິ. ສີລານິ, ອານນ຺ທ, ອວິປ຺ປຏິສາຣຕ຺ຖານິ ຍາວ ວິມຸຕ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ທຸວິໂຘ ອຕ຺ໂຖ – ປຸຣິສຕ຺ໂຖ ຈ ວຈນຕ຺ໂຖ ຈ.
໙໑. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຸຣິສຕ຺ໂຖ? ຍາຍໍ ນ ປຈ຺ຉານຸຕາປິຕາ ອຍໍ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ, ອຍໍ ປຸຣິສຕ຺ໂຖ. ຍຖາ ໂກຈິ ພ຺ຣູຫຍຕິ ອິມຕ຺ຖມາເສວຕິ ໂສ ຠເຓຍ຺ຍ, ກິຎ຺ຈິ ມເມຕ຺ຖ ອຘີນໍ ຕສ຺ສຕ຺ຖາຍ ອິທໍ ກິຣິຍໍ ອາຣຠາມີຕິ. ອຍໍ ປຸຣິສຕ຺ໂຖ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວຈນຕ຺ໂຖ? ສີລານິ ກາຍິກໍ ວາ ວາຈສິກໍ ວາ ສຸຈຣິຕໍ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣຕິ. ຕຕ຺ຖ ສີລສ຺ສ ວຕສ຺ສ ຈ ຠາໂສເຍວ. ອນຎ຺ຎາ ສຸຄຕກມ຺ມຕາ ສຸຈຣິຕໍ ອຍໍ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ. ເອວໍ ຍາວ ວິມຸຕ຺ຕີຕິ ເອກເມກສ຺ມິໍ ປເທ ທ຺ເວ ອຕ຺ຖາ – ປຸຣິສຕ຺ໂຖ ຈ ວຈນຕ຺ໂຖ ຈ, ຍຖາ ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ເອວໍ ສພ຺ເພສຸ ສຸຕ຺ເຕສຸ ທ຺ເວ ທ຺ເວ ອຕ຺ຖາ. ອຍໍ ຫິ ປຣມຕ຺ໂຖ ອຸຕ຺ຕມຕ຺ໂຖ ຈ. ຍໍ ນິພ຺ພານສຈ຺ຉິກໍ ນິສ຺ສາຍ ຍໍ ສກໍ ສຈ຺ຉິກາຕພ຺ພໍ ຠວຕິ, ໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ ກຕສ຺ສ [ສຕສ຺ສ (ກ.)] ກຕ຺ໂຖຕິ. ອຍໍ ປຸນ ເວວຈນໍ ສມ຺ປຊານາຕິ. ອິມິນາ ນິຍຸຕ຺ຕຕ຺ຖມຠິລພ຺ຠນ຺ຕິ ວຈນຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ອຕ຺ຖໍ ສາວໂກ ອຠິກງ຺ຂຕິ. ຕສ຺ສ ໂຍ ປຏິລາໂຠ, ອຍໍ ປຸຣິສຕ຺ໂຖ. ຍໍ ຍໍ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ຘມ຺ມສ຺ສ ຍາ ອຕ຺ຖວິຎ຺ຎຕ຺ຕິ. ອຍໍ ອຕ຺ໂຖ, ຕຕ຺ຖ ສີລານໍ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ອຕ຺ໂຖປິ ອານິສໍໂສປິ. ເອໂສ ຈ ອານິສໍໂສ ຍໍ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ນ ຄຈ຺ຉຕິ. ຍຖາ ຕໍ ຠຄວຕາ ເອສານິສໍໂສ ຘມ຺ເມ ສຸຈິຓ຺ເຓ ນ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ ຘມ຺ມຈາຣີ, ອຍໍ ອຕ຺ໂຖ.
ຍໍ ປຸຣິໂສ ຠາວນາຠູມິຍໍ ສີລານິ ອາຣພ຺ຠ ສີເລນ ສໍຍຸຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ ເອວໍ ຍາວ ວິມຸຕ຺ຕິ ຕຖາ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ຈ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ອນຸສຍວເສນ ນິທ຺ທິຏ຺ໂຐ, ຕຎ຺ຈ ສີລໍ ອຍໍ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ. ປາໂມຊ຺ຊປີຕິປສ຺ສທ຺ຘີຕິ ຈ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິເຍນ, ອຍໍ ສມາຘິກ຺ຂນ຺ໂຘ. ຍໍ ສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອຍໍ ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ. ອິເມ ຕໂຍ ຂນ຺ຘາ ສີລໍ ສມາຘິ ປຎ຺ຎາ ຈ ຕຖາ ສີລໍ ປຣິປູເຣຕິ ຍໍ ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ເຕນ ກາຣເຓນ ໂສ ສີລໍ ປຣິປູເຣຕິ, ອນຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ອກຸສລສ຺ສ ອນຸປ຺ປາທາຍ ວາຍມຕິ, ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ປຫານາຍ ອນຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ກຸສລສ຺ສ ອຸປ຺ປາທາຍ, ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ກຸສລສ຺ສ ຠິຍ຺ໂຍຠາວາຍ ອິຕິ ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ຕຕ຺ຖ ໂຍ ສມາຘິກ຺ຂນ຺ໂຘ, ອິທໍ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ປຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຕໍ ຈຕູສຸ ສມ຺ມປ຺ປຘາເນສຸ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ຕຖາ ໂຍ ອນຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ອກຸສລສ຺ສ ອນຸປ຺ປາທາຍ ວາຍມຕິ, ອິທໍ ປຐມໍ ສມ຺ມປ຺ປຘານໍ. ຍໍ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ, ອິທໍ ທຸຕິຍໍ. ຈຕ຺ຕາຣິ ສມ຺ມປ຺ປຘານານິ ຈຕູສຸ ຌາເນສຸ ປສ຺ສິຕພ຺ພານິ. ຕຖາ ສີລກ຺ຂນ຺ເຘນ ເນກ຺ຂມ຺ມຘາຕຸ ຈ ອຘິກາ [ອາທິກາ (ປີ.)], ຕໂຍ ຈ ວິຕກ຺ກາ ເນກ຺ຂມ຺ມວິຕກ຺ໂກ ອພ຺ຍາປາທວິຕກ຺ໂກ ອວິຫິໍສາວິຕກ຺ໂກ ຈ. ສາຘາຣຓຠູຕາ. ຍາ ປິຍາຍມານສ຺ສ ປາໂມຊ຺ເຊນ ອິທໍ ກາຍິກໍ ສຸຂໍ ອານິຕໍ ອນິຍມີຕິເປເມນ, ອິທໍ ທຸກ຺ຂໍ. ໂຍ ຕຕ຺ຖ ອວິກ຺ເຂໂປ, ອຍໍ ສມາຘິ. ອິທໍ ປຎ຺ຈງ຺ຄິກໍ ປຐມໍ ຌານໍ. ຍາ ເຈຕສິກາ ປສ຺ສທ຺ຘິ ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣໍ ວິໂຣຘນໍ, ໂຍ ກິເລໂສ ຈ ປຣິທາໂຫ, ໂສ ປຐເມ ຌາເນ ນິຣຸທ຺ໂຘ. ຕຖາ ຍາ ຈ ກິເລສປສ຺ສທ຺ຘິ ຍາ ຈ ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ປສ຺ສທ຺ຘິ, ອຸຠເຍປິ ເອເຕ ຘມ຺ເມ ປສ຺ສທ຺ຘາຍໍ. ຕຕ຺ຖ ກາຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ສຸຂໍ ສຸຂາຍນາ, ອິທໍ ປີຕິສຸຂິໂນ ປສ຺ສທ຺ຘິ. ໂຍປິ ເອໂກທິຠາໂວ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ, ເຕນ ເອໂກທິຠາເວນ ຍໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາທນໍ, ອິທໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານງ຺ຄໍ. ອິຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕຎ຺ຈ ສມ຺ປສາໂທ ເຈຕໂສ ຈ ເອໂກທິຠາໂວ ປີຕິ ຈ ສຸຂຎ຺ຈ, ອິທໍ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ຈຕຸຣງ຺ຄິກໍ. ໂຍ ປສ຺ສທ຺ຘກາໂຍ ສຸຂໍ ເວເທຕິ, ເຕນ ອຘິມຕ຺ເຕນ ສຸເຂນ ຜຣິຕ຺ວາ ສຸຂໍ ເຈຕສິກໍ ຍໍ, ໂສ ປີຕິວີຕຣາໂຄ ເອວໍ ຕສ຺ສ ປີຕິວີຕຣາຄຕາຍ ອຸເປກ຺ຂໍ ປຏິລຠຕິ. ໂສ ປີຕິຍາ ຈ ວິຣາຄາ ອຸເປກ຺ຂໍ ປຏິລຠຕິ. ສຸຂຎ຺ຈ ປຏິສໍເວເທຕິ. ສຕິ ຈ ສມ຺ມາ ປຎ຺ຎາຍ ປຏິລຠຕິ. ສເຈ ສຕິ ເອກຄ຺ຄຕາ ອິທໍ ປຎ຺ຈງ຺ຄິກໍ ຕຕິຍໍ ຌານໍ. ຍໍ ສຸຂິໂນ ຈິຕ຺ຕໍ ສມາຘິຍຕິ, ອຍໍ ເອກຄ຺ຄຕາຍ ປຣາວິຘານຠາຄິຍາ, ປຐເມ ຌາເນ ອຕ຺ຖິ ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕາ ໂນ ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ເວທນາ ສພ຺ພໍ ປາຣິປູຣິໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ຍຖາ ຈຕຸຕ຺ເຖ ຌາເນ, ຕຖາ ຍາ ອຸເປກ຺ຂາ ປສ຺ສມ຺ຠຍໍ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ຈິຕ຺ເຕກຄ຺ຄຕາ ຈ, ອິທໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ.
໙໒. ຍຖາ ສມາຘິ ທສ຺ສຍິຕພ຺ພໍ, ຕຖາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຕໍ ຈຕູສຸ ອຣິຍສຈ຺ເຈສຸ ປສ຺ສິຕພ຺ພໍ. ຍໍ ສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ສາ ປຊານນາ ຈຕຸພ຺ພິຘາ ອສຸຠໂຕ ທຸກ຺ຂໂຕ ອນຕ຺ຕໂຕ ຈ, ຍທາຣມ຺ມຓໍ ຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ອຣິຍສຈ຺ຈໍ, ຍໍ ປຊານນ຺ໂຕ ນິພ຺ພິນ຺ທຕິ ວິມຸຈ຺ຈຕິ ຕຖາ ຍໍ ກາມາສວສ຺ສ ປຫານໍ ຠວາສວສ຺ສ ທິຏ຺ຐາສວສ຺ສ ອວິຊ຺ຊາສວສ຺ສ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ ອປ຺ປຫີນຠູມິຍໍ ອາສວສມຸທໂຍ. ອິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຣິຍສຈ຺ຈານິ ຍຖາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປສ຺ສິຕພ຺ພໍ. ຍຖາຍໍ ສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອຍໍ ທສ຺ສນຠູມິ. ໂສຕາປຕ຺ຕິຜລຎ຺ຈ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານນ຺ໂຕ ນິພ຺ພິນ຺ທຕີຕິ, ອິທໍ ຕນຸກຎ຺ຈ. ກາມຣາຄພ຺ຍາປາທໍ ສກທາຄາມິຜລຎ຺ຈ ຍໍ ນິພ຺ພິນ຺ທຕິ ວິຣຊ຺ຊຕິ, ອຍໍ ປຐມຊ຺ຌານຠາວນາຠູມິ ຈ ຣາຄວິຣາຄາ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິ ອນາຄາມິຜລຎ຺ຈ. ຍໍ ວິມຸຕ຺ຕິ ວິມຸຈ຺ຈຕິ, ອຍໍ ອວິຊ຺ຊາວິຣາຄາ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິ ອຣຫຕ຺ຕຎ຺ຈ. ອິເມ ອວິປ຺ປຏິສາຣາ ຈ ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສມ຺ມປ຺ປຘານາ ອວິປ຺ປຏິສາຣາ ຕຎ຺ຈ ອຸປຣິ ຍາວ ສມາຘິ, ເອວໍ ເຕ ຈຕ຺ຕາຣິ ຌານານິ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍຎ຺ຈ ຍໍ ສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ. ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ ສີລປາຣິປູຣິມຸປາທາຍ ຈາຄສໍຫິເຕນ ຈ ນິພ຺ເພຘິການຎ຺ຈ ນິມິຕ຺ຕານໍ ອນາວິລມນາ, ອິທໍ ສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ. ຍໍ ປຸນ ອິມາຍ ຘມ຺ມເທສນາຍ ຕີສຸ ຐາເນສຸ ທິຏ຺ໂຐຄມນກິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ກິເລສປຫາເນນ ຈ ເສກ຺ຂສີລໍ, ອິທໍ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ຈຕ຺ຕາຣິ ຈ ໂສຕາປຕ຺ຕິຍງ຺ຄານິ ຜລານິ. ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍານິ ໂສປນິຍາຫາຣີນິ ສພ຺ພສຸຕ຺ເຕສຸ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພານິ. ຍໍ ຌານໍ ປຏິລຠນໍ ວີຣິຍຄຫິຕໍເຍວ ຎາຓໍ ປຏິສ຺ສຣໂຕ, ອຍໍ ສຸຕມຍີ ປຎ຺ຎາ. ໂຍ ສມາຘິ ປຸພ຺ພາປຣນິມິຕ຺ຕາຠາໂສ ອໂນມຄຕິຕາຍ ຍຖາກາໂມ, ອຍໍ ຈິນ຺ຕາມຍີ ປຎ຺ຎາ, ຍໍ ຕຖາສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອຍໍ ຠາວນາມຍີ ປຎ຺ຎາ. ອຍໍ ສຸຕ຺ຕນິທ຺ເທໂສ.
ອິມໍ ສຸຕ຺ຕໍ ນິພ຺ເພຘຠາຄິຍໍ ພຸຊ຺ຌກາຣຘິກໍ ພຸຊ຺ຌິຕພ຺ພໍ. ເຍຫິ ອງ຺ເຄຫິ ສມນ຺ນາຄຕໍ ຕໍ ພຸຊ຺ຌິສ຺ສນ຺ຕິ ຕສ຺ສ ອງ຺ຄານິ ພຸຊ຺ຌິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕນ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ. ຕຖາ ອາທິໂຕ ຍາວ ສີລໍ ວຕໍ ເຈຕນາ ກຣຓີຍາ, ກິສ຺ສ ສີລານິ ປາຣິປູເຣຕິ. ອນຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ອກຸສລສ຺ສ ອນຸປ຺ປາທາຍ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ອກຸສລສ຺ສ ປຫານາຍ ອນຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ກຸສລສ຺ສ ອຸປ຺ປາທາຍ ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຈ ກຸສລສ຺ສ ຠິຍ຺ໂຍຠາວາຍ, ອິທໍ ວີຣິຍໍ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ພຸຊ຺ຌິຕສ຺ສ ອງ຺ຄນ຺ຕິ. ອຍໍ ວີຣິຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ອິມິນາ ວີຣິເຍນ ທ຺ເວ ຘມ຺ມາ ອາທິໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ປາໂມຊ຺ຊຎ຺ຈ ຍາ ປຸນ ປີຕິ ອວິປ຺ປຏິສາຣປຈ຺ຈຍາ ປາໂມຊ຺ຊປຈ຺ຈຍາ, ອຍໍ ປີຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ຍໍ ປີຕິມນສ຺ສ ກາໂຍ ປສ຺ສມ຺ຠຕິ. ອຍໍ ປສ຺ສທ຺ຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ເຕນ ກາຍິກສຸຂມານິຕໍ ຍໍ ສຸຂິໂນ ຈິຕ຺ຕໍ ສມາຘິຍຕິ, ອຍໍ ສມາຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ຍໍ ສມາຫິໂຕ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອຍໍ ຘມ຺ມວິຈຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ຍາ ສີລມຸປາທາຍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄານໍ ອຸປາທາຍານຸໂລມຕາ ນິມິຕ຺ຕາຍນາ ປີຕິຠາຄິຍານຎ຺ຈ ວິເສສຠາຄິຍານຎ຺ຈ ອປິລາປນຕາ ສຫຄຕາ ໂຫຕິ ອນວມຄ຺ໂຄ, ອຍໍ ສຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ຍໍ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາຕິ, ອຈ຺ຈາຣທ຺ຘວີຣິຍໍ ກໂຣຕິ. ອຸທ຺ຘຈ຺ຈຠູມີຕິ ກຕາ ອຠິປຕ຺ຖິຕໍ ເປເສຕິ. ໂກສຊ຺ຊຠູມີຕິ ຄຣຫິໂຕ ຣຫິເຕຫິ ອງ຺ເຄຫິ ພຸຊ຺ຌຕິ ຍໍ ຈກ຺ຂຸສມຖປຖໍ, ສາ ອຸເປກ຺ຂາຕິ. ເຕນ ສາ ອຸເປກ຺ຂາ ຕສ຺ສ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄສ຺ສ ອງ຺ຄນ຺ຕິ ກຣິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄຕິ ວຸຈ຺ຈເຕ. ເອໂສ ສຸຕ຺ຕນິທ຺ເທໂສ.
໙໓. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ເທສນາ? ອສ຺ມິໍ ສຸຕ຺ເຕ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຣິຍສຈ຺ຈານິ ເທສິຕານິ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ? ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ຍາວ ວິມຸຕ຺ຕິ ອິມິສ຺ສາຍ ປຸຈ຺ຉາຍ ມິນິກິມຕ຺ຖສ຺ສມີຕິ ທ຺ເວ ປທານິ ປຸຈ຺ຉາ ທ຺ເວ ປທານິ ວິສຊ຺ຊນານິ ທ຺ວີຫິ ປເທຫິ ທ຺ເວ ອຠິຎ຺ຎໍ ທ຺ວີຫິ ເຈວ ປເທຫິ ວິສຊ຺ຊນາ ກິໍ ປຸຈ຺ຉຕິ ນິພ຺ພາຘິກໍ ກາຍຠູມິໍ ກມ຺ມສ຺ສ ຕຖາ ຫິ ປຕິຏ຺ຐາ ຈ ອເສກ຺ເຂ ຘມ຺ເມ ອຸປ຺ປາເທຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຍຸຕ຺ຕິ? ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ຠວຕິ ກິໍ ນິຈ຺ຉນ຺ທສ຺ສ ຈ ວິຣາໂຄ ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ປທຏ຺ຐານໍ? ວີຣິຍໍ ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສມາຘິ ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ວີຣິຍໍ ອໂທສສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ສມາຘິ ອໂລຠສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ປຎ຺ຎາ ອໂມຫສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຕິຓ຺ຓໍ ມຄ຺ຄງ຺ຄານໍ ປທຏ຺ຐານໍ, ສມ຺ມາວາຈາຍ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ຕສ຺ສ ສມ຺ມາອາຊີວສ຺ສ. ສມາຘິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຕິຓ຺ຓໍ ມຄ຺ຄງ຺ຄານໍ ປທຏ຺ຐານໍ, ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ປສ຺ສ ສມ຺ມາວາຈາຍ ສມ຺ມາສມາຘິໂນ. ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ມຄ຺ຄງ຺ຄານໍ ປທຏ຺ຐານໍ, ສມ຺ມາສຕິຍາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ຈ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ? ສີລກ຺ຂນ຺ເຘ ວຸຕ຺ເຕ ສພ຺ເພ ຕໂຍ ຂນ຺ຘາ ວຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ, ສີລເມວ ຫິ ເສໂລປມຕາ ຍຖາ ເສໂລ ສພ຺ພປຈ຺ຈຕ຺ຖິເກຫິ ອກຣຓີໂຍ ເອວໍ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ສພ຺ພກິເລເສຫິ ນ ກມ຺ປຕີຕິ, ອຍໍ ອໂມໂຫ. ວິຣຕ຺ຕໍ [ປສ຺ສ ອຸທາ. ໓໔ ອຸທານປາຬິຍໍ] ຣຊນີເຍສູຕິ ອຍໍ ອໂລໂຠ. ໂກປເນຍ຺ເຍ ນ ກຸປ຺ປຕີຕິ ອຍໍ ອໂທໂສ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຎາ ອໂມໂຫ ກຸສລມູລໍ, ອໂລໂຠ ອໂລໂຠເຍວ, ອໂທໂສ ອໂທໂສເຍວ. ອິເມຫິ ຕີຫິ ກຸສລມູເລຫິ ເສກ຺ຂຠູມິຍໍ ຐິໂຕ ອເສກ຺ຂມຄ຺ຄໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ. ເສກ຺ຂຠູມິ ສມ຺ປຕ຺ຕິກມ຺ມຘມ຺ເມ ອຸປ຺ປາເທຕິ, ສາ ຈ ສມ຺ມາວິມຸຕ຺ຕິ, ຍຎ຺ຈ ວິມຸຕ຺ຕິຣສຎາຓທສ຺ສນໍ ອິເມ ທສ ອເສກ຺ຂານໍ ອຣຫຕ຺ຕໍ ຘມ຺ມາ. ຕຕ຺ຖ ອຏ຺ຐງ຺ຄິເກນ ມຄ຺ເຄນ ຈຕຸພ຺ພິຘາ ຠາວນາປິ ລພ຺ຠຕິ. ສີລຠາວນາ ກາຍຠາວນາ ຈິຕ຺ຕຠາວນາ ປຎ຺ຎາຠາວນາ ຈ. ຕຕ຺ຖ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ເຕນ ສມ຺ມາອາຊີເວນ ຈ ກາໂຍ ຠາວິໂຕ. ສມ຺ມາວາຈາຍ ສມ຺ມາວາຍາເມນ ຈ ສີລໍ ຠາວິຕໍ. ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ເປນ ສມ຺ມາສມາຘິນາ ຈ ຈິຕ຺ຕໍ ຠາວິຕໍ. ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ສມ຺ມາສຕິຍາ ຈ ປຎ຺ຎາ ຠາວິຕາ. ອິມາຍ ຈຕຸພ຺ພິຘາຍ ຠາວນາຍ ທ຺ເວ ຘມ຺ມາ ຠາວນາປາຣິປູຣິໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ປຎ຺ຎຎ຺ຈ. ຈິຕ຺ຕໍ ຠາວນາຍ ສມໂຖ, ປຎ຺ຎາ ຠາວນາຍ ວິປສ຺ສນາ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຎາ ອວິຊ຺ຊາປຫາເນນ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປກ຺ກິເລເສຫິ ອມິສ຺ສີກຕນ຺ຕິ. ປຎ຺ຎາ ຠາວນາຍ ຈິຕ຺ຕຠາວນໍເຍວ ປຣິປູເຣຕິ. ເອວໍ ຍສ຺ສ ສຸຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ກຸໂຕ ຕໍ ທຸກ຺ຂເມສ຺ສຕີຕິ. ອປິ ຈ ໂຂ ປນ ຕສ຺ສ ອາຍສ຺ມໂຕ ອພ຺ຍາປາທຘາຕຸ ອຘິມຸຕ຺ຕາ, ນ ໂສ ເປຕໍ ສມາປນ຺ໂນ ຕສ຺ສ ສງ຺ຂາປຫາຣໍ ເທຕິ, ສງ຺ຂາວິຕກ຺ກິເຕ ສຣີເຣ ທຸກ຺ຂໍ ນ ເວທິຍຕິ, ອຍໍ ສຸຕ຺ຕຕ຺ໂຖ.
໙໔. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ເທສນາ? ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ທສ ອເສກ຺ຂາ ອຣຫຕ຺ຕຘມ຺ມາ ເທສິຕາ ອປ຺ປມາຓາ ຈ ສມ຺ມາ ວິຠາວນາ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ? ເສໂລປມຕາ ເຍ ເຍ ຘມ຺ມາ ເວທນີຍສຸຂທຸກ຺ໂຂປຄຕາ, ເຕ ສພ຺ເພ ນິຣູປໍ ວານຸປສ຺ສນ຺ຕານໍ ວູປຄຕາ ກາຍໂຕ ເວທຍິຕປຣິກ຺ຂາໂຣ ອປ຺ປວຕ຺ຕິໂຕ ທຸກ຺ຂໍ ນ ເວທິຍຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຍຸຕ຺ຕິ, ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ກຸໂຕ ຕໍ [ນໍ (ກ.)] ທຸກ຺ຂເມສ຺ສຕີຕິ. ຕີສຸ ຠາວນາສຸ ທຸກ຺ຂໍ ນກ຺ຂມຕິ ຈິຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕຠາວນາຍ ຈ. ນິໂຣຘຠາວນາຍ ຈ ອານນ຺ຕຣິກາ ສມາຘິຠາວນາຍ ຈ. ອິຕິ ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ສມາຘິ ຜລສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ? ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ [ປສ຺ສ ອຸທາ. ໓໔ ອຸທານປາຬິຍໍ] ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕານິ ຠາວິຕານິ ຍຖາ ປຐມໍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐານິ ປຎ຺ຎາ ສີລໍ ກາໂຍ ຈິຕ຺ຕໍ, ສີລມ຺ປິ ສຸຠາວິຕໍ ກາຍິກເຈຕສິກຎ຺ຈ ຐິຕຕ຺ຕາ ນານຸປກມ຺ປຕີຕິ ເວທນາປິ ຕຖາ ສຎ຺ຎາປິ ສງ຺ຂາຣາປິ. ກຸໂຕ ຕໍ ທຸກ຺ຂເມສ຺ສຕີຕິ ສຸຂມ຺ປິ ນານຸຄຈ຺ຉຕິ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂມ຺ປິ ນາຄຕນ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ອິຘ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ທຸກ຺ເຂນ ອຘິກາ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ເອວຣູປາຫິ ສມາປຕ຺ຕີຫິ ວິຣຫິສ຺ສນ຺ຕິ. ອຍເມຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ເຍ ຈ ອປ຺ປສນ຺ນາ, ເຕ ຫິ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ, ປສນ຺ນານຎ຺ຈ ປີຕິປາໂມຊ຺ຊໍ ຠວິສ຺ສຕິ, ອຍໍ ຕຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອາວຏ຺ໂຏຕິ ນຕ຺ຖິ ອາວຏ຺ຏນສ຺ສ ຠູມິ.
ວິຠຕ຺ຕີຕິ ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ກຸໂຕ ຕໍ ທຸກ຺ຂເມສ຺ສຕີຕິ ທຸວິໂຘ ນິທ຺ເທໂສ – ທຸກ຺ຂເຫຕຸນິທ຺ເທໂສ ຈ ປຏິປກ຺ຂນິທ຺ເທໂສ ຈ. ໂກ ໂສ ທຸກ຺ຂເຫຕຸ? ຍໂຕ ທຸກ຺ຂໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ ປຏິປກ຺ເຂ ວຸຕ຺ເຕ ເສສຘມ຺ມານໍ ສີລໍ ເຫຕຸ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ ຈ, ເຕ ສພ຺ເພ ຘມ຺ມາ ວຸຕ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ເອກໂພຘິປກ຺ຂິເຍ ຘມ຺ເມ ວຸຕ຺ເຕ ສພ຺ເພ ໂພຘຄມນີຍາ ຘມ຺ມາ ວຸຕ຺ຕາ ຠວນ຺ຕິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ຠຄວໂຕ ໂກ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ອວິປ຺ປຏິສາເຣນ ຉນ຺ທິກາ, ເຕ ສີລປາຣິປູຣີ ຠວນ຺ຕິ ປາໂມຊ຺ຊຉນ຺ທິກາ ອວິປ຺ປຏິສາຣີປາຣິປູຣີ, ອຍເມຕ຺ຖ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ…ເປ… ອຍໍ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາວຏ຺ໂຏ? ອິທໍ ສຸຕ຺ຕໍ ນິພ຺ເພຘຠາຄິຍໍ. ໂຍ ນິພ຺ເພໂຘ, ອຍໍ ນິໂຣໂຘ. ເຍນ ນິພ຺ພິຊ຺ຌຕິ, ໂສ ມຄ຺ໂຄ. ຍໍ ນິພ຺ພິຊ຺ຌຕິ, ຕໍ ທຸກ຺ຂໍ. ຍໍ ນິພ຺ເພຘຄາມິນາ ມຄ຺ເຄນ ປຫີຍຕິ, ສມຸທໂຍຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ວິຠຕ຺ຕິ? ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣຕິ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີຍໍ, ປຣາມສນ຺ຕສ຺ສ ນຕ຺ຖິ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ຍາວ ໂທສກຕໍ ກາເຍນ ວາ ວາຈາຍ ວາ ອກຸສລໍ ອາຣຠຕິ. ກິຎ຺ຈິປິສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ ‘‘ສຸກຕເມຕໍ ສຸຈຣິຕເມຕໍ ໂນ ຈສ຺ສ ເຕນ ອວິປ຺ປຏິສາເຣນ ປາໂມຊ຺ຊໍ ຊາຍຕິ ຍາວ ວິມຸຕ຺ຕິ, ຕສ຺ສ ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ’’ຕິ ວິຠຊ຺ຊພ຺ຍາກຣຓີຍໍ, ອຍໍ ວິຠຕ຺ຕິຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຣິວຕ຺ຕນາ? ອິເມຫິ ສຕ຺ຕຫິ ອຸປນິສາສມ຺ປຕ຺ຕີຫິ ເອກາທສ ອຸປນິສາ ວິຠຕ຺ຕິຍໍ ປຊຫານໍ ປຊຫນ຺ຕິ, ອຍໍ ປຣິວຕ຺ຕນາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ເວວຈນາ? ອິເມສໍ ອຣິຍຘມ຺ມານໍ ພລໂພຊ຺ຌງ຺ຄວິໂມກ຺ຂສມາຘິສມາປຕ຺ຕີນໍ ອິມານິ ເວວຈນານິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ? ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣຕິ ສີລກ຺ຂນ຺ເຘ ເນກ຺ຂມ຺ມປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ນິສຊ຺ຊປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຈ ເອວໍ ທສ ອງ຺ຄານິ ທ຺ວີຫິ ທ຺ວີຫິ ອງ຺ເຄຫິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕານິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂອຕຣໂຓ? ອິທໍ ນິພ຺ເພຘຠາຄິຍສຸຕ຺ຕໍ ປຎ຺ຈສຸ ໂອຕິຓ຺ຓໍ ຍຖາ ຍໍ ປຐມໍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ ເອວມິນ຺ທ຺ຣິຍາທິຂນ຺ຘຘາຕຸອາຍຕເນສຸ ນິທ຺ທິສິຕພ຺ພານິ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ຫາໂຣ? ສີລວໂຕ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣຕິ ນ ຕາວ ສຸທ຺ໂຘ ອາຣມ຺ໂຠ ອວິປ຺ປຏິສາຣິໂນ ປາໂມຊ຺ຊນ຺ຕິ ນ ຕາວ ສຸທ຺ໂຘ ອາຣມ຺ໂຠ ຍານິ ເອກາທສ ປທານິ ເທສິຕານິ ຍທາ ຕທາ ສຸທ຺ໂຘ ອາຣມ຺ໂຠ, ອຍໍ ໂສຘໂນ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອຘິຏ຺ຐາໂນ? ສີລເວມຕ຺ຕຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ເອວໍ ທສ ປທານິ ສພ຺ພານິ ສີລກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ອານິສໍໂສ, ເຕ ຈ ປຕິຣູປເທສວາໂສ ຈ ປຈ຺ຈໂຍ ອຕ຺ຕສມ຺ມາປຓິຘານຎ຺ຈ ເຫຕຸ, ສມາຘິກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ສຸຂໍ ເຫຕຸ ປສ຺ສທ຺ຘິ ປຈ຺ຈໂຍ, ເຍນ ຌານສຫຊາຕິ ຈ ຐານນ຺ຕິ ຌານງ຺ຄາ ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ ກາເມສຸ ອາທີນວານຸປສ຺ສນາ ສມາຘິໂນ ປຈ຺ຈໂຍ ເນກ຺ຂມ຺ເມ ອານິສໍສທສ຺ສາວິຕາ ເຫຕຸ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສມາໂຣປນາ? ຍໍ ວີຣິຍິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ໂສ ສີລກ຺ຂນ຺ໂຘ. ຍໍ ສີລໍ, ເຕ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ປຘານາ. ຍໍ ຘມ຺ມານຸຘມ຺ມປຏິປຕ຺ຕິ, ໂສ ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວໂຣ.
໙໕. ຍສ຺ສ ເສໂລປມໍ ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄາຖາ [ປສ຺ສ ອຸທາ. ໓໔ ອຸທາເນ], ເສໂລປມນ຺ຕິ ອຸປມາ ຍຖາ ເສໂລ ວາເຕນ ນ ກມ຺ປຕິ ນ ອຸຓ຺ເຫນ ນ ສີເຕນ ສໍກມ຺ປຕິ. ຍຖາ ອເນກາ ອເຈຕນາ, ເຕ ອຸຓ຺ເຫນ ມິລາຍນ຺ຕິ, ສີເຕນ ອວສຸສ຺ສນ຺ຕິ, ວາເຕນ ຠຊນ຺ຕິ. ນ ເອວໍ ເສໂລ ວິຣຕ຺ຕໍ ຣຊນີເຍສຸ ໂທສນີເຍ ນ ທຸສ຺ສຕີຕິ ກາຣຓໍ ໂທສນີເຍ ໂທມນສ຺ສນ຺ຕໍ, ນ ທຸຏ຺ເຐນ ວາ ກມ຺ປຕິ ອຸຓ຺ເຫນ ວາ, ໂສ ມິລາຍຕິ ສີເຕນ ວາ ອວສຸສ຺ສຕິ, ເອວໍ ຈິຕ຺ຕໍ ຣາເຄນ ນານຸສ຺ສຕິ ສີເຕນ ກມ຺ປຕີຕິ. ກິໍ ກາຣຓໍ? ວິຣຕ຺ຕໍ ຣຊນີເຍສຸ ໂທສນີເຍ ນ ທຸສ຺ສຕິ. ກິໍ ກາຣຓໍ? ໂທສນີເຍ ປນສ຺ສນ຺ຕິ ນ ທຸສ຺ສຕິ, ອທຸຏ຺ຐໍ ຕໍ ນ ໂກສິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕນ ກຸປ຺ປນີເຍ ນ ກຸປ຺ປຕິ, ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ກຸໂຕ ຕໍ ທຸກ຺ຂນິທ຺ເທໂສ ຈ ກຸໂຕ ເອວຣູປສ຺ສ ທຸກ຺ຂໍ ອາຄມິສ຺ສຕີຕິ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ.
ປຣິວຕ຺ຕນາຕິ ກຸໂຕ ຕໍ ທຸກ຺ຂເມສ຺ສຕີຕິ ຍໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ອນຸປາທິເສສາ ອຍໍ ນຕ຺ຖິ ໂສປາທິເສສາ ອຍໍ ອຕ຺ຖິ. ປຸນ ເອວມາຫໍສຸ ຕໍ ຂຓໍ ຕໍ ມຸຫຸຕ຺ຕໍ ອຸຠຍເມວ ອເວທຍິຕໍ ໂສປາທິເສສໍ ຍຎ຺ຈ ອນຸປາທິເສສໍ ຍຎ຺ຈ ຕໍ ຂຓໍ ຕໍ ມຸຫຸຕ຺ຕໍ ອນຸປາທິເສສໍ ຍຎ຺ຈ ໂສປາທິເສສໍ ຈ ອເວທຍິຕໍ. ສຸຂມາປນ຺ນສ຺ສ ອນາວຕ຺ຕິກນ຺ຕິ ອຍເມຕ຺ຖ ວິເສໂສ ປຣິວຕ຺ຕນາ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເວວຈໂນ? ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ວາ ຠາວິຕໍ ສຸຠາວິຕໍ ອນຸຏ຺ຐິຕໍ ວຕ຺ຖຸກຕໍ ສຸສມາຣທ຺ຘໍ. ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ມໂນ ວິຎ຺ຎາຓໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ? ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ສງ຺ຂາຣາ ວູປສມປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ. ສມາຘິ ອເສກ຺ຂປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ໂຕ. ທຸກ຺ຂໍ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂອຕຣໂຓ? ຈິຕ຺ເຕ ນິທ຺ທິຏ຺ເຐ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ ໂຫນ຺ຕິ, ອຍໍ ຂນ຺ເຘສຸ ໂອຕຣໂຓ, ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸຍາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາຍ ອຏ຺ຐາຣສ ຘາຕຸໂຍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ ໂຫນ຺ຕິ, ອຍໍ ຘາຕູສຸ ໂອຕຣໂຓ. ມນາຍຕເນ ນິທ຺ທິຏ຺ເຐ ສພ຺ພານິ ອາຍຕນານິ ນິທ຺ທິຏ຺ຐານິ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ມນາຍຕນໍ ນາມຣູປສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ນາມຣູປປຈ຺ຈຍາ ສຬາຍຕນໍ. ຕຖາ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາເທ. ອຍໍ ໂອຕຣໂຓ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂສຘໂນ ສຸທ຺ໂຘເຍວ ອາຣມ຺ໂຠ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອຘິຏ຺ຐາໂນ? ຉຬິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຠາວນາ ເອກຕ຺ຕາຍໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຉຏ຺ຐິເຕນ ກາໂຍ ເອກຕ຺ຕາຍ ປຎ຺ຎຕ຺ໂຕ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປຣິກ຺ຂາໂຣ? ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ປຸພ຺ພເຫຕຸ ສມຸປ຺ປາທາຍ ມນສິກາໂຣ ຈ ຕປ຺ໂປຓຕາ ຈ ຍໍ ອສມາຫິຕຠູມິຍໍ ຈ ວິເສສຘມ຺ມານໍ ອຠາວິຕຕ຺ຕາ ຈິຕ຺ຕສຕຕໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ສເຈ ສມາຘິໂນ ສຸຂໍ ເຫຕຸ ອວິປ຺ປຏິສາໂຣ ປຈ຺ຈໂຍ, ອຍໍ ເຫຕຸ ອຍໍ ປຈ຺ຈໂຍ ປຣິກ຺ຂາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສມາໂຣປນາ? ຍສ຺ເສວໍ ຠາວິຕນ຺ຕິ ຕສ຺ສ ຘມ຺ມາ ສມາໂຣປຍິຕພ຺ພາ. ກາໂຍ ສີລໍ ປຎ຺ຎາ ຠາວິຕຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ອນຠິຣຕໍ ອນປຓຕໍ ອເນກໍ ອນຸຕໍ ອນາປຊ຺ຊາສຕ຺ຕໍ ອຍໍ ສມຎ຺ຎາຍຕນາ ນ ຕສ຺ສ ເສກ຺ຂສ຺ສ ສມ຺ມາສມາຘິ ສພ຺ເພ ອເສກ຺ຂາ ທສ ອຣຫນ຺ຕຘມ຺ມາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ ໂຫນ຺ຕິ. ອເສກ຺ຂຠາຄິຍານິ ສຸຕ຺ຕານິ.
໙໖. ຍສ຺ສ ນູນ, ຠນ຺ເຕ, ກາຍຄຕາສຕິ ອຠາວິຕາ, ອຍໍ ໂສ ອຎ຺ຎຕຣໍ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິໍ [ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີນໍ (ກ.)] ອາສຊ຺ຊ ສມາປຊ຺ຊ ອປ຺ປຏິນິສຊ຺ຊ ຊນປທຈາຣິກໍ ປກ຺ກເມຍ຺ຍ, ໂສ ອາຍສ຺ມາ ອິມສ຺ມິໍ ວິປ຺ປຏິຊານາຕິ ທ຺ເວ ປຊານິ ປຏິຊານາຕິ ຈິຕ຺ຕຠາວນາຍຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຫານໍ, ກາຍຠາວນາຍຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐິປ຺ປຫານໍ, ກາຍຠາວນາຍຎ຺ຈ ຕຓ຺ຫາປຫານໍ, ຍໍ ປຐມໍ ອຸປມໍ ກໂຣຕິ. ອສຸຈິນາປິ ສຸຈິນາປິ ປຖວີ ເນວ ອຏ຺ຏິຍຕິ ນ ຊິຄຸຈ຺ຉຕິ ນ ປີຕິປາໂມຊ຺ຊໍ ປຏິລຠຕິ, ເອວເມວ ຫິ ປຖວີສເມນ ໂສ ເຈຕສາ ອນ຺ວເຍນ ອປ຺ປເກນ ອເວເຣນ ອພ຺ຍາປຊ຺ເຊນ ວິຫຣາມີຕິ. ອິຕິ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ກິໍ ປຏິຊານາຕິ, ກາຍຠາວນາຍ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍປຫານໍ ປຏິຊານາຕິ, ຈິຕ຺ຕຠາວນາຍ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍປຫານໍ ປຏິຊານາຕິ. ກາຍິກາ ເວທນາ ຣາຄານຸສຍມນຸຄຕານໍ ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຏິກ຺ຂິປຕິ. ນ ຫິ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ຍາ ເຈຕສິກາ ສຸຂເວທນາ ຕຕ຺ຖ ອຍໍ ປຏິລາຠປຈ຺ຈຍາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສໍ. ໂສຕໍ ປຏິກ຺ຂິປຕິ, ນ ຫິ ມໂນສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ເວທນໍ. ຕຕ຺ຖ ຈຕູສຸ ມຫາຠູເຕສຸ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ອນຸສຍປຏິຆປຫານໍ ຠຓຕິ. ກາເມ ຣູປຎ຺ຈ ຕຎ຺ຈ ອເສກ຺ຂຠູມິຍໍ. ກາເຍ ກາຍານຸປສ຺ສນາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສຸຂວິຫາຣຎ຺ຈ. ພເລນ ຈ ອຸສ຺ສາເຫນ ຈ ສພ຺ພໍ ມນສິ ກຕຕ຺ຕານໍ ປຫານໍ ເມທໍ ກຕາລິກາຍ ຈ ປຸຣິເສນ ຈ ມຓ຺ຑນກຊາຕິເກນ ຈ, ເອເຕຫິ ອິມສ຺ສ ມາຕາປິຕຸສມ຺ຠູຕໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓໍ, ໂສ ກາເຍນ ຈ ກາຍານຸປສ຺ສນາຍ ຈ ຈິຕ຺ເຕນ ຈ ຈິຕ຺ຕານຸປສ຺ສນາຍ ຈ ທ຺ເວ ຘມ຺ເມ ຘາເຣຕິ. ກາຍກິເລສວຕ຺ຖຸໍ ຈິຕ຺ເຕນ ຈ ຈິຕ຺ຕສນ຺ນິສ຺ສເຍ ຈິຕ຺ເຕນ ສຸຠາວິເຕນ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ຈ ສມາປຕ຺ຕີນໍ ວິຫຣິຕຸໍ ປຏິຊານາຕິ.
ຄຫປຕິປຸຕ຺ໂຕປມຕາຍ ຈ ຍຖາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ນານາຣງ຺ຄານໍ ວຕ຺ຖກຣຓ຺ຑໂກ ປຸຓ຺ໂຓ ຠເວຍ຺ຍ, ໂສ ຍໍ ຍເທວ ວຕ຺ຖຍຸຄໍ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມເຍ ອາກງ຺ຂຕິ, ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມເຍ ນິພ຺ພາເປຕິ, ເອວໍ ມຊ຺ຌນ຺ຫິກສມເຍ, ສາຍນ຺ຫສມເຍ, ເອວເມວ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສຸຠາວິຕຕ຺ຕາ ຍຖາຣູເປນ ວິຫາເຣນ ອາກງ຺ຂຕິ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ວິຫຣິຕຸໍ, ຕຖາຣູເປນ [ຍຖາຣູເປນ (ປີ. ກ.)] ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ວິຫຣຕິ, ມຊ຺ຌນ຺ຫິກສມເຍ, ສາຍນ຺ຫສມເຍ. ເຕນ ເວສ ອາຍສ຺ມຕາ ອຸປມາຍ ເມ ອາສິຕາຍ ປຖວີ ວາ ອນຸຕ຺ຕຣາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍຠາວນາ ຠາວິຕຈິຕ຺ເຕນ. ເຕນ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ອິທໍ ອຏ຺ຐວິຘໍ ຠາວນໍ ປຏິຊານາຕິ ຈຕູສຸ ມຫາຠູເຕສຸ, ກາຍຠາວນໍ ອຸປກຈຓ຺ຑາລໍ ປຸຣິສເມຕກໍ ຠວຕລາກາສຸ ຈິຕ຺ຕຠາວນໍ, ອິມາຫິ ຠາວນາຫິ ຕາຍ ຠາວນາຍ ຈ ສມຖາ ປາຣິປູຣິມນ຺ເຕຫິ. ອິເມຫິ ຈຕູຫິ ປຎ຺ຎາປາຣິປູຣິມນ຺ເຕຫິ.
໙໗. ກຖໍ ອຸປກຈຓ຺ຑາລໍ ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ກາໂຍ ປກຕິຍາ ອປ຺ປຏິກູລໍ ກາເຍ ອຸທ຺ຘຸມາຕກສຎ຺ຎາ ສໍຂິຕ຺ເຕນ ນວ ສຎ຺ຎາ ອິເມ ປຏິກູລາ ຘມ຺ມາ ເຈໂສ ອາຍສ຺ມາ ປຏິກູລໂຕ ອຊິຄຸຈ຺ຉິໂຕ ກາຍຄຕາສຕິຍາ ຠາວນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ, ນ ຫິ ຕສ຺ສ ຊິຄຸຈ຺ຉປ຺ປຫາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຏິກູລຕິ.
ກຖໍ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕີຕິ? ກາໂຍ ສພ຺ພໂລກສ຺ສ ອປ຺ປຏິກູໂລ ຕໍ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ອສຸຠສຎ຺ຎາຍ ວິຫຣຕິ. ເອວໍ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕີຕິ ອປິ ສພ຺ໂພຍໍ ໂລກສ຺ສ ຍມິທໍ ມຸຓ຺ໂຑ ປຕ຺ຕປາຓີ ກຸເລສຸ ປິຓ຺ຑາຍ ວິຈຣຕິ, ເຕນ ຈ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ສຸວຓ຺ຓທຸພ຺ພຓ຺ເຓນ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ຈິຕ຺ເຕນ ຈ ກາເຍນ ນິພ຺ພິທາສຫຄເຕນ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ, ເອວໍ ປຏິກູເລສຸ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ສຸຠສຎ຺ຎິໂນ ອິຕ຺ຖິຣູເປ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຊິຄຸຈ຺ຉິໂນ ວິນີລກວິປຸພ຺ພເກ ຕຕ຺ຖ ໂສ ອາຍສ຺ມາ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ຈ ສມ຺ປຊາໂນ ຈ? ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ສຸຠສຎ຺ຎິໂນ ອິຕ຺ຖິຣູເປ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຊິຄຸຈ຺ຉິໂນ ວິນີລກວິປຸພ຺ພເກ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ‘ເນຕໍ ມມ’‘ເນໂສຫມສ຺ມິ’‘ເນໂສ ເມ’ ອຕ຺ຕາຕິ ວິຫຣຕິ. ເອວໍ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ.
ອປໂຣ ປຣິຍາໂຍ. ເຕຘາຕຸໂກ ໂລກສນ຺ນິວາໂສ ສພ຺ພພາລປຸຖຸຊ຺ຊນານໍ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎາ. ຕຕ຺ຖ ຈ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ. ເອວໍ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ປຏິກູລສຎ຺ຎິໂນ ສພ຺ພເສກ຺ຂາ ອິຘ ກາ ເຕຘາຕຸເກ ສພ຺ພໂລເກ. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຠູມິປ຺ປຕ຺ໂຕ ສມາຘິຜເລ ສຈ຺ຉິກໂຕ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ກິໍ ກາຣຓໍ? ນ ຫິ ຕໍ ອຕ຺ຖິ ຍສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ປຫານາຍ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ອຸປ຺ປາເທຍ຺ຍ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ເຕຘາຕຸເກ ໂລກສນ຺ນິວາເສ ຍາວ ກາມໂລກຠູມຕາ ຫິ ຣາຄານໍ ວີຕຣາຄານໍ ປຏິກູລສມຕາ ຣູປາຣູປຘາຕຸໍ ອປ຺ປຏິກູລສມຕາ. ຕຕ຺ຖ ຈ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ. ເອວໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ປຣໂຕ ທຸຣຸຕ຺ຕານໍ ທຸຣາຄຕານໍ ວຈນປຖານໍ ຕໍ ວຈນໍ ອປ຺ປຏິກູລໍ ຍາວຕາ ວາຈໂສ ອປ຺ປຕິຣູປາ ຕຖາ ຊນສ຺ສ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎາ. ຕຕ຺ຖ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອຠິຎ຺ຎາຍ ສຈ຺ຉິກໂຕ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ, ເອວໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
໙໘. ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ຈ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ຈ ສມ຺ປຊາໂນ? ຍຎ຺ຈ ເນສໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ ເຍ ຘມ຺ມາ ທຸຈ຺ຈຣິຕາ, ເຕ ຘມ຺ມາ ອປ຺ປຏິກູລາ. ຕຕ຺ຖ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອິຕິ ປຏິສຎ຺ຈິກ຺ຂຕິ ເຍ ຘມ຺ມາ ທຸຈ຺ຈຣິຕາ, ເຕ ຘມ຺ມາ ອນິຏ຺ຐວິປາກາ. ເຍ ຘມ຺ມາ ສຸຈຣິຕາ, ເຕ ອາຈຍຄາມິໂນ. ໂສ ຈ ສຸຈຣິຕໍ ອາຈຍຄາມິນິໍ ກຣິຕ຺ວາ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ອນິຏ຺ຐວິປາກໍ ກຣິຕ຺ວາ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ.
ອຖ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ. ຕຓ຺ຫາ ປຏິກູລຘມ຺ມາ ກິໍ ກາຣຓໍ? ຕຓ຺ຫາວເສນ ຫິ ສຕ຺ຕາ ທ຺ວີຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສຕ຺ຕາ, ກພຬີກາເຣ ອາຫາເຣ ຣສຕຓ຺ຫາຍ ສຕ຺ຕາ, ຜສ຺ເສ ສຸຂສຎ຺ຎາຍ ສຕ຺ຕາ. ຕຕ຺ຖາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ກພຬີກາເຣ ຈ ອາຫາເຣ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ, ຜສ຺ເສ ຈ ທຸກ຺ຂສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ. ເອວໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ຕຓ຺ຫາກ຺ຂຍໍ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ນິພ຺ພານໍ ຕຖາ ພາລປຸຖຸຊ຺ຊນານໍ ປຏິກູລສຎ຺ຎາ ປຫຕສຎ຺ຎາ ຈ. ຕຕ຺ຖາຍສ຺ມໂຕ ສາຣິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎາ ອພ຺ຍາປາທສຎ຺ຎາ ຈ ສາມໍ ປຎ຺ຎາຍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ເອວໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູເລສຸ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລສຸ ຈ ຘມ຺ເມສຸ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ? ຕຕິເຍ ຈ ນິພ຺ພາເນ ປຏິກູລສຎ຺ຎິໂນ ຍເສນ ຈ ກິຕ຺ຕິນິ ຈ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎິໂນ. ຕຕ຺ຖາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອສ຺ສາທຎ຺ຈ ອາທີນວຎ຺ຈ ນິສ຺ສຣຓຎ຺ຈ ຍຖາຠູຕໍ ສມ຺ມາປຎ຺ຎາຍ ປຏິຊານນ຺ໂຕ ປຏິກູລຎ຺ຈ ອປ຺ປຏິກູລຎ຺ຈ ຘມ຺ມໍ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫຣຕິ.
ກຖໍ ປຏິກູລໍ ອປ຺ປຏິກູລຎ຺ຈ ຘມ຺ມໍ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ຊຍິຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ? ສໂຕ ຈ ສມ຺ປຊາໂນ ຈ, ຍຎ຺ຈ ສມນຸປສ຺ສຕິ ອນຸນໂຍ ອປ຺ປຏິກູໂລ ຘມ຺ໂມ ປຏິໂຆ ຈ ປຏິກູໂລ ຘມ຺ໂມ, ຕຕ຺ຖາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອນຸນຍສ຺ສ ປຏິຆປ຺ປຫີນຕ຺ຕາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ຈ. ຍຎ຺ຈສ຺ສ ສມນຸປສ຺ສຕິ ອຍໍ ປຎ຺ຈວິຘາ ອນຸຕ຺ຕຣາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍຠາວນາ. ອຍໍ ສຸຕ຺ຕນິທ຺ເທໂສ.
໙໙. ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ເທສນາຫາໂຣ? ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ກິໍ ເທສິຕພ຺ພໍ? ຕຕ຺ຖ ວຸຈ຺ຈເຕ, ອິມມ຺ຫິ ສຸຕ຺ເຕ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສຸຂວິຫາໂຣ ເທສິໂຕ, ຕຖາ ວິມຸຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຓາ ຈ ອຘິປຎ຺ຎາຘມ຺ມໍ ເທສິຕໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈໂຍ? ເຍ ກາເຍ ກາຍານຸປສ຺ສິໂນ ວິຫຣນ຺ຕິ, ເຕສໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອນຸນຍປ຺ປຏິເຆນ ນ ວິຫຣຕິ ອນຸນຍປ຺ປຏິເຆນ ຈາຠິຣມມານສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ສມຄ຺ຄຕໍ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ຠາວນາຍ ພລເມຕໍ, ອຍໍ ວິຈໂຍ ຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຍຸຕ຺ຕິຫາໂຣ? ກາຍຠາວນາຍ ຈ ຈິຕ຺ຕຠາວນາຍ ຈ ນ ກິຎ຺ຈິ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ ອຕິມຎ຺ຎິສ຺ສຕີຕິ. ອຕ຺ຖິ ເອສາ ຍຸຕ຺ຕິ, ອຍໍ ຍຸຕ຺ຕິຫາໂຣ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປທຏ຺ຐາໂນ ຫາໂຣ? ກາຍຠາວນາຍ ປຐມສ຺ສ ສຕິ ອຸປຏ຺ຐານສ຺ສ ປທຏ຺ຐານໍ. ຍາ ປຖວີສມຈິຕ຺ຕຕາ, ສາ ອນິຈ຺ຈານຸປສ຺ສນາຍ ປທຏ຺ຐານໍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ລກ຺ຂໂຓ? ຍໍ ປຖວີສເມນ ເຈຕສາ ວິຫຣຕິ ອຕ຺ຕານຸປສ຺ສີ ປຖວີສເມນ ຄິຫີ ວິຫຣຕິ. ໂກ ອຕ຺ໂຖ ປຖວີສເມນາຕິ? ຍຖາ ເຍ ຈ ເສໂລປມຕາຍ ອກມ຺ມຍຸຕ຺ຕາ ເອວເມວ ປຖວີສໂມ ອຍໍ ຫິຣິຍຕາຍ. ອຍໍ ລກ຺ຂໂຓ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ຈຕຸພ຺ຍູໂຫ ຫາໂຣ? ອິມມ຺ຫິ ພ຺ຍາກຣເຓ ໂກ ຕສ຺ສ ອາຍສ຺ມໂຕ ອຘິປ຺ປາໂຍ? ເຍ ເກຈິ ອຣຫນ຺ຕາ ອິນ຺ທ຺ຣິຍຠາວນໍ ອາກງ຺ຂິຍນ຺ຕິ, ເຕ ປຖວີສມຕໍ ອຸປ຺ປາທຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ. ອຍໍ ອຘິປ຺ປາໂຍ.
ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາວຏ຺ໂຏຕິ? ນຕ຺ຖິ ອາວຏ຺ຏສ຺ສ ຠູມິ.