໕. ສມ຺ປສາທນີຍສຸຕ຺ຕໍ

ສາຣິປຸຕ຺ຕສີຫນາໂທ

໑໔໑. ເອວໍ ເມ ສຸຕໍ – ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ນາຬນ຺ທາຍໍ ວິຫຣຕິ ປາວາຣິກມ຺ພວເນ. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ເອວໍປສນ຺ໂນ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວຕິ, ນ ຈາຫຸ ນ ຈ ຠວິສ຺ສຕິ ນ ເຈຕຣຫິ ວິຊ຺ຊຕິ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ຍທິທໍ ສມ຺ໂພຘິຍ’’ນ຺ຕິ.

໑໔໒. ‘‘ອຸຬາຣາ ໂຂ ເຕ ອຍໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອາສຠີ ວາຈາ ຠາສິຕາ, ເອກໍໂສ ຄຫິໂຕ, ສີຫນາໂທ ນທິໂຕ – ‘ເອວໍປສນ຺ໂນ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວຕິ; ນ ຈາຫຸ ນ ຈ ຠວິສ຺ສຕິ ນ ເຈຕຣຫິ ວິຊ຺ຊຕິ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ຍທິທໍ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ. ກິໍ ເຕ [ກິໍ ນຸ (ສີ. ປີ.), ກິໍ ນຸ ໂຂ ເຕ (ສ຺ຍາ.)], ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເຍ ເຕ ອເຫສຸໍ ອຕີຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ເຈຕສາ ເຈໂຕ ປຣິຈ຺ຈ ວິທິຕາ – ‘ເອວໍສີລາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ ອິຕິປິ, ເອວໍຘມ຺ມາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ ອິຕິປິ, ເອວໍປຎ຺ຎາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ ອິຕິປິ, ເອວໍວິຫາຣີ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ ອິຕິປິ, ເອວໍວິມຸຕ຺ຕາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ ອິຕິປີ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’.

‘‘ກິໍ ປນ ເຕ [ກິໍ ປນ (ສີ. ປີ.)], ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເຍ ເຕ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອນາຄຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ເຈຕສາ ເຈໂຕ ປຣິຈ຺ຈ ວິທິຕາ, `ເອວໍສີລາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອິຕິປິ, ເອວໍຘມ຺ມາ…ເປ… ເອວໍປຎ຺ຎາ… ເອວໍວິຫາຣີ… ເອວໍວິມຸຕ຺ຕາ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອິຕິປີ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’.

‘‘ກິໍ ປນ ເຕ [ກິໍ ປນ (ສີ. ປີ.)], ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຫໍ ເອຕຣຫິ ອຣຫໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ເຈຕສາ ເຈໂຕ ປຣິຈ຺ຈ ວິທິໂຕ – ‘ເອວໍສີໂລ ຠຄວາ ອິຕິປິ, ເອວໍຘມ຺ໂມ…ເປ… ເອວໍປຎ຺ໂຎ … ເອວໍວິຫາຣີ… ເອວໍວິມຸຕ຺ໂຕ ຠຄວາ ອິຕິປີ’’’ຕິ? ‘‘ໂນ ເຫຕໍ, ຠນ຺ເຕ’’.

‘‘ເອຕ຺ຖ ຈ ຫິ ເຕ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ອຣຫນ຺ເຕສຸ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘສຸ ເຈໂຕປຣິຍຎາຓໍ ນຕ຺ຖິ. ອຖ ກິໍ ຈຣຫິ ເຕ ອຍໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຸຬາຣາ ອາສຠີ ວາຈາ ຠາສິຕາ, ເອກໍໂສ ຄຫິໂຕ, ສີຫນາໂທ ນທິໂຕ – ‘ເອວໍປສນ຺ໂນ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວຕິ, ນ ຈາຫຸ ນ ຈ ຠວິສ຺ສຕິ ນ ເຈຕຣຫິ ວິຊ຺ຊຕິ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ຍທິທໍ ສມ຺ໂພຘິຍ’’’ນ຺ຕິ?

໑໔໓. ‘‘ນ ໂຂ ເມ [ນ ໂຂ ປເນຕໍ (ສ຺ຍາ. ກ.)], ຠນ຺ເຕ, ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ອຣຫນ຺ເຕສຸ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ເຘສຸ ເຈໂຕປຣິຍຎາຓໍ ອຕ຺ຖິ. ອປິ ຈ, ເມ [ເມ ຠນ຺ເຕ (ສີ. ປີ. ກ.)] ຘມ຺ມນ຺ວໂຍ ວິທິໂຕ. ເສຍ຺ຍຖາປິ, ຠນ຺ເຕ, ຣຎ຺ໂຎ ປຈ຺ຈນ຺ຕິມໍ ນຄຣໍ ທຬ຺ຫຸທ຺ຘາປໍ [ທຬ຺ຫຸທ຺ທາປໍ (ສີ. ປີ. ກ.)] ທຬ຺ຫປາກາຣໂຕຣຓໍ ເອກທ຺ວາຣໍ. ຕຕ຺ຣສ຺ສ ໂທວາຣິໂກ ປຓ຺ຑິໂຕ ພ຺ຍຕ຺ໂຕ ເມຘາວີ ອຎ຺ຎາຕານໍ ນິວາເຣຕາ, ຎາຕານໍ ປເວເສຕາ. ໂສ ຕສ຺ສ ນຄຣສ຺ສ ສມນ຺ຕາ ອນຸປຣິຍາຍປຖໍ ອນຸກ຺ກມມາໂນ ນ ປສ຺ເສຍ຺ຍ ປາກາຣສນ຺ຘິໍ ວາ ປາກາຣວິວຣໍ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ພິຬາຣນິກ຺ຂມນມຕ຺ຕມ຺ປິ. ຕສ຺ສ ເອວມສ຺ສ – ‘ເຍ ໂຂ ເກຈິ ໂອຬາຣິກາ ປາຓາ ອິມໍ ນຄຣໍ ປວິສນ຺ຕິ ວາ ນິກ຺ຂມນ຺ຕິ ວາ, ສພ຺ເພ ເຕ ອິມິນາວ ທ຺ວາເຣນ ປວິສນ຺ຕິ ວາ ນິກ຺ຂມນ຺ຕິ ວາ’ຕິ. ເອວເມວ ໂຂ ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ມນ຺ວໂຍ ວິທິໂຕ. ເຍ ເຕ, ຠນ຺ເຕ, ອເຫສຸໍ ອຕີຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ເຈຕໂສ ອຸປກ຺ກິເລເສ ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ ຈຕູສຸ ສຕິປຏ຺ຐາເນສຸ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຈິຕ຺ຕາ, ສຕ຺ຕ ສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ເຄ ຍຖາຠູຕໍ ຠາເວຕ຺ວາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌິໍສຸ. ເຍປິ ເຕ, ຠນ຺ເຕ, ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອນາຄຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ, ສພ຺ເພ ເຕ ຠຄວນ຺ໂຕ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ເຈຕໂສ ອຸປກ຺ກິເລເສ ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ ຈຕູສຸ ສຕິປຏ຺ຐາເນສຸ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຈິຕ຺ຕາ, ສຕ຺ຕ ສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ເຄ ຍຖາຠູຕໍ ຠາເວຕ຺ວາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸຊ຺ຌິສ຺ສນ຺ຕິ. ຠຄວາປິ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕຣຫິ ອຣຫໍ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ເຈຕໂສ ອຸປກ຺ກິເລເສ ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ ຈຕູສຸ ສຕິປຏ຺ຐາເນສຸ ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຈິຕ຺ໂຕ ສຕ຺ຕ ສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ເຄ ຍຖາຠູຕໍ ຠາເວຕ຺ວາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ສມ຺ມາສມ຺ໂພຘິໍ ອຠິສມ຺ພຸທ຺ໂຘ.

໑໔໔. ‘‘ອິຘາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິໍ ຘມ຺ມສ຺ສວນາຍ. ຕສ຺ສ ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອຸຕ຺ຕຣຸຕ຺ຕຣໍ ປຓີຕປຓີຕໍ ກຓ຺ຫສຸກ຺ກສປ຺ປຏິຠາຄໍ. ຍຖາ ຍຖາ ເມ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ ອຸຕ຺ຕຣຸຕ຺ຕຣໍ ປຓີຕປຓີຕໍ ກຓ຺ຫສຸກ຺ກສປ຺ປຏິຠາຄໍ, ຕຖາ ຕຖາຫໍ ຕສ຺ມິໍ ຘມ຺ເມ ອຠິຎ຺ຎາ ອິເຘກຈ຺ຈໍ ຘມ຺ມໍ ຘມ຺ເມສຸ ນິຏ຺ຐມຄມໍ; ສຕ຺ຖຣິ ປສີທິໍ – ‘ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ, ສ຺ວາກ຺ຂາໂຕ ຠຄວຕາ ຘມ຺ໂມ, ສຸປ຺ປຏິປນ຺ໂນ ສາວກສງ຺ໂຆ’ຕິ.

ກຸສລຘມ຺ມເທສນາ

໑໔໕. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ. ຕຕ຺ຣິເມ ກຸສລາ ຘມ຺ມາ ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສຕິປຏ຺ຐານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ສມ຺ມປ຺ປຘານາ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ອິທ຺ຘິປາທາ, ປຎ຺ຈິນ຺ທ຺ຣິຍານິ, ປຎ຺ຈ ພລານິ, ສຕ຺ຕ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ, ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ຠິກ຺ຂຸ ອາສວານໍ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ. ຕໍ ຠຄວາ ອເສສມຠິຊານາຕິ, ຕໍ ຠຄວໂຕ ອເສສມຠິຊານໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິ ອຠິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ນຕ຺ຖິ, ຍທຠິຊານໍ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ອສ຺ສ, ຍທິທໍ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ.

ອາຍຕນປຓ຺ຓຕ຺ຕິເທສນາ

໑໔໖. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອາຍຕນປຓ຺ຓຕ຺ຕີສຸ. ຉຍິມານິ, ຠນ຺ເຕ, ອຊ຺ຌຕ຺ຕິກພາຫິຣານິ ອາຍຕນານິ. ຈກ຺ຂຸຎ຺ເຈວ ຣູປາ [ຣູປານິ (ກ.)] ຈ, ໂສຕຎ຺ເຈວ ສທ຺ທາ ຈ, ຆານຎ຺ເຈວ ຄນ຺ຘາ ຈ, ຊິວ຺ຫາ ເຈວ ຣສາ ຈ, ກາໂຍ ເຈວ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາ ຈ, ມໂນ ເຈວ ຘມ຺ມາ ຈ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອາຍຕນປຓ຺ຓຕ຺ຕີສຸ. ຕໍ ຠຄວາ ອເສສມຠິຊານາຕິ, ຕໍ ຠຄວໂຕ ອເສສມຠິຊານໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິ ອຠິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ນຕ຺ຖິ, ຍທຠິຊານໍ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ອສ຺ສ ຍທິທໍ ອາຍຕນປຓ຺ຓຕ຺ຕີສຸ.

ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິເທສນາ

໑໔໗. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕີສຸ. ຈຕສ຺ໂສ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ, ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິໂຍ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໍ ໂອກ຺ກມຕິ; ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ຐາຕິ; ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫາ ນິກ຺ຂມຕິ. ອຍໍ ປຐມາ ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໍ ໂອກ຺ກມຕິ; ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ຐາຕິ; ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫາ ນິກ຺ຂມຕິ. ອຍໍ ທຸຕິຍາ ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໍ ໂອກ຺ກມຕິ; ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ຐາຕິ; ອສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫາ ນິກ຺ຂມຕິ. ອຍໍ ຕຕິຍາ ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໍ ໂອກ຺ກມຕິ; ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິສ຺ມິໍ ຐາຕິ; ສມ຺ປຊາໂນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫາ ນິກ຺ຂມຕິ. ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ຄພ຺ຠາວກ຺ກນ຺ຕີສຸ.

ອາເທສນວິຘາເທສນາ

໑໔໘. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອາເທສນວິຘາສຸ. ຈຕສ຺ໂສ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ, ອາເທສນວິຘາ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ນິມິຕ຺ເຕນ ອາທິສຕິ – ‘ເອວມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕ຺ຖມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕິປິ ເຕ ຈິຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ໂສ ພຫຸໍ ເຈປິ ອາທິສຕິ, ຕເຖວ ຕໍ ໂຫຕິ, ໂນ ອຎ຺ຎຖາ. ອຍໍ ປຐມາ ອາເທສນວິຘາ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ນ ເຫວ ໂຂ ນິມິຕ຺ເຕນ ອາທິສຕິ. ອປິ ຈ ໂຂ ມນຸສ຺ສານໍ ວາ ອມນຸສ຺ສານໍ ວາ ເທວຕານໍ ວາ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ອາທິສຕິ – ‘ເອວມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕ຺ຖມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕິປິ ເຕ ຈິຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ໂສ ພຫຸໍ ເຈປິ ອາທິສຕິ, ຕເຖວ ຕໍ ໂຫຕິ, ໂນ ອຎ຺ຎຖາ. ອຍໍ ທຸຕິຍາ ອາເທສນວິຘາ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ນ ເຫວ ໂຂ ນິມິຕ຺ເຕນ ອາທິສຕິ, ນາປິ ມນຸສ຺ສານໍ ວາ ອມນຸສ຺ສານໍ ວາ ເທວຕານໍ ວາ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ອາທິສຕິ. ອປິ ຈ ໂຂ ວິຕກ຺ກຍໂຕ ວິຈາຣຍໂຕ ວິຕກ຺ກວິປ຺ຜາຣສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ອາທິສຕິ – ‘ເອວມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕ຺ຖມ຺ປິ ເຕ ມໂນ, ອິຕິປິ ເຕ ຈິຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ໂສ ພຫຸໍ ເຈປິ ອາທິສຕິ, ຕເຖວ ຕໍ ໂຫຕິ, ໂນ ອຎ຺ຎຖາ. ອຍໍ ຕຕິຍາ ອາເທສນວິຘາ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ນ ເຫວ ໂຂ ນິມິຕ຺ເຕນ ອາທິສຕິ, ນາປິ ມນຸສ຺ສານໍ ວາ ອມນຸສ຺ສານໍ ວາ ເທວຕານໍ ວາ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ອາທິສຕິ, ນາປິ ວິຕກ຺ກຍໂຕ ວິຈາຣຍໂຕ ວິຕກ຺ກວິປ຺ຜາຣສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ອາທິສຕິ. ອປິ ຈ ໂຂ ອວິຕກ຺ກໍ ອວິຈາຣໍ ສມາຘິໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ [ວິຕກ຺ກວິຈາຣສມາຘິສມາປນ຺ນສ຺ສ (ສ຺ຍາ. ກ.) ອ. ນິ. ໓.໖໑ ປສ຺ສິຕພ຺ພໍ] ເຈຕສາ ເຈໂຕ ປຣິຈ຺ຈ ປຊານາຕິ – ‘ຍຖາ ອິມສ຺ສ ໂຠໂຕ ມໂນສງ຺ຂາຣາ ປຓິຫິຕາ. ຕຖາ ອິມສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອນນ຺ຕຣາ ອິມໍ ນາມ ວິຕກ຺ກໍ ວິຕກ຺ເກສ຺ສຕີ’ຕິ. ໂສ ພຫຸໍ ເຈປິ ອາທິສຕິ, ຕເຖວ ຕໍ ໂຫຕິ, ໂນ ອຎ຺ຎຖາ. ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ອາເທສນວິຘາ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອາເທສນວິຘາສຸ.

ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິເທສນາ

໑໔໙. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕີສຸ. ຈຕສ຺ໂສ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ, ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິໂຍ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ ປຘານມນ຺ວາຍ ອນຸໂຍຄມນ຺ວາຍ ອປ຺ປມາທມນ຺ວາຍ ສມ຺ມາມນສິກາຣມນ຺ວາຍ ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອິມເມວ ກາຍໍ ອຸທ຺ຘໍ ປາທຕລາ ອໂຘ ເກສມຕ຺ຖກາ ຕຈປຣິຍນ຺ຕໍ ປູຣໍ ນານປ຺ປກາຣສ຺ສ ອສຸຈິໂນ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ – ‘ອຕ຺ຖິ ອິມສ຺ມິໍ ກາເຍ ເກສາ ໂລມາ ນຂາ ທນ຺ຕາ ຕໂຈ ມໍສໍ ນ຺ຫາຣຸ ອຏ຺ຐິ ອຏ຺ຐິມິຎ຺ຊໍ ວກ຺ກໍ ຫທຍໍ ຍກນໍ ກິໂລມກໍ ປິຫກໍ ປປ຺ຜາສໍ ອນ຺ຕໍ ອນ຺ຕຄຸຓໍ ອຸທຣິຍໍ ກຣີສໍ ປິຕ຺ຕໍ ເສມ຺ຫໍ ປຸພ຺ໂພ ໂລຫິຕໍ ເສໂທ ເມໂທ ອສ຺ສຸ ວສາ ເຂໂຬ ສິງ຺ຆານິກາ ລສິກາ ມຸຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ອຍໍ ປຐມາ ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອິມເມວ ກາຍໍ ອຸທ຺ຘໍ ປາທຕລາ ອໂຘ ເກສມຕ຺ຖກາ ຕຈປຣິຍນ຺ຕໍ ປູຣໍ ນານປ຺ປກາຣສ຺ສ ອສຸຈິໂນ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ – ‘ອຕ຺ຖິ ອິມສ຺ມິໍ ກາເຍ ເກສາ ໂລມາ…ເປ… ລສິກາ ມຸຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ອຕິກ຺ກມ຺ມ ຈ ປຸຣິສສ຺ສ ຉວິມໍສໂລຫິຕໍ ອຏ຺ຐິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ. ອຍໍ ທຸຕິຍາ ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອິມເມວ ກາຍໍ ອຸທ຺ຘໍ ປາທຕລາ ອໂຘ ເກສມຕ຺ຖກາ ຕຈປຣິຍນ຺ຕໍ ປູຣໍ ນານປ຺ປກາຣສ຺ສ ອສຸຈິໂນ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ – ‘ອຕ຺ຖິ ອິມສ຺ມິໍ ກາເຍ ເກສາ ໂລມາ…ເປ… ລສິກາ ມຸຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ອຕິກ຺ກມ຺ມ ຈ ປຸຣິສສ຺ສ ຉວິມໍສໂລຫິຕໍ ອຏ຺ຐິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ. ປຸຣິສສ຺ສ ຈ ວິຎ຺ຎາຓໂສຕໍ ປຊານາຕິ, ອຸຠຍໂຕ ອພ຺ໂພຈ຺ຉິນ຺ນໍ ອິຘ ໂລເກ ປຕິຏ຺ຐິຕຎ຺ຈ ປຣໂລເກ ປຕິຏ຺ຐິຕຎ຺ຈ. ອຍໍ ຕຕິຍາ ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອິມເມວ ກາຍໍ ອຸທ຺ຘໍ ປາທຕລາ ອໂຘ ເກສມຕ຺ຖກາ ຕຈປຣິຍນ຺ຕໍ ປູຣໍ ນານປ຺ປກາຣສ຺ສ ອສຸຈິໂນ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ – ‘ອຕ຺ຖິ ອິມສ຺ມິໍ ກາເຍ ເກສາ ໂລມາ…ເປ… ລສິກາ ມຸຕ຺ຕ’ນ຺ຕິ. ອຕິກ຺ກມ຺ມ ຈ ປຸຣິສສ຺ສ ຉວິມໍສໂລຫິຕໍ ອຏ຺ຐິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂຕິ. ປຸຣິສສ຺ສ ຈ ວິຎ຺ຎາຓໂສຕໍ ປຊານາຕິ, ອຸຠຍໂຕ ອພ຺ໂພຈ຺ຉິນ຺ນໍ ອິຘ ໂລເກ ອປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຎ຺ຈ ປຣໂລເກ ອປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕຎ຺ຈ. ອຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖາ ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ທສ຺ສນສມາປຕ຺ຕີສຸ.

ປຸຄ຺ຄລປຓ຺ຓຕ຺ຕິເທສນາ

໑໕໐. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຸຄ຺ຄລປຓ຺ຓຕ຺ຕີສຸ. ສຕ຺ຕິເມ, ຠນ຺ເຕ, ປຸຄ຺ຄລາ. ອຸຠໂຕຠາຄວິມຸຕ຺ໂຕ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ໂຕ ກາຍສກ຺ຂີ ທິຏ຺ຐິປ຺ປຕ຺ໂຕ ສທ຺ຘາວິມຸຕ຺ໂຕ ຘມ຺ມານຸສາຣີ ສທ຺ຘານຸສາຣີ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຸຄ຺ຄລປຓ຺ຓຕ຺ຕີສຸ.

ປຘານເທສນາ

໑໕໑. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຘາເນສຸ. ສຕ຺ຕິເມ, ຠນ຺ເຕ ສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ ສຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ຘມ຺ມວິຈຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ວີຣິຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ປີຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ປສ຺ສທ຺ຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ສມາຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຘາເນສຸ.

ປຏິປທາເທສນາ

໑໕໒. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຏິປທາສຸ. ຈຕສ຺ໂສ ອິມາ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາ ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ, ທຸກ຺ຂາ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ, ສຸຂາ ປຏິປທາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ, ສຸຂາ ປຏິປທາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາຕິ. ຕຕ຺ຣ, ຠນ຺ເຕ, ຍາຍໍ ປຏິປທາ ທຸກ຺ຂາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ, ອຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາ ອຸຠເຍເນວ ຫີນາ ອກ຺ຂາຍຕິ ທຸກ຺ຂຕ຺ຕາ ຈ ທນ຺ຘຕ຺ຕາ ຈ. ຕຕ຺ຣ, ຠນ຺ເຕ, ຍາຍໍ ປຏິປທາ ທຸກ຺ຂາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ, ອຍໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາ ທຸກ຺ຂຕ຺ຕາ ຫີນາ ອກ຺ຂາຍຕິ. ຕຕ຺ຣ, ຠນ຺ເຕ, ຍາຍໍ ປຏິປທາ ສຸຂາ ທນ຺ຘາຠິຎ຺ຎາ, ອຍໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາ ທນ຺ຘຕ຺ຕາ ຫີນາ ອກ຺ຂາຍຕິ. ຕຕ຺ຣ, ຠນ຺ເຕ, ຍາຍໍ ປຏິປທາ ສຸຂາ ຂິປ຺ປາຠິຎ຺ຎາ, ອຍໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາ ອຸຠເຍເນວ ປຓີຕາ ອກ຺ຂາຍຕິ ສຸຂຕ຺ຕາ ຈ ຂິປ຺ປຕ຺ຕາ ຈ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຏິປທາສຸ.

ຠສ຺ສສມາຈາຣາທິເທສນາ

໑໕໓. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ຠສ຺ສສມາຈາເຣ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ນ ເຈວ ມຸສາວາທຸປສຎ຺ຫິຕໍ ວາຈໍ ຠາສຕິ ນ ຈ ເວຠູຕິຍໍ ນ ຈ ເປສຸຓິຍໍ ນ ຈ ສາຣມ຺ຠຊໍ ຊຍາເປກ຺ໂຂ; ມນ຺ຕາ ມນ຺ຕາ ຈ ວາຈໍ ຠາສຕິ ນິຘານວຕິໍ ກາເລນ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠສ຺ສສມາຈາເຣ.

‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຸຣິສສີລສມາຈາເຣ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສຈ຺ໂຈ ຈສ຺ສ ສທ຺ໂຘ ຈ, ນ ຈ ກຸຫໂກ, ນ ຈ ລປໂກ, ນ ຈ ເນມິຕ຺ຕິໂກ, ນ ຈ ນິປ຺ເປສິໂກ, ນ ຈ ລາເຠນ ລາຠໍ ນິຊິຄີສນໂກ [ຊິຊິຄິໍສນໂກ (ສ຺ຍາ.), ນິຊິຄິໍສິຕາ (ສີ. ປີ.)], ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣ, ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎູ, ສມກາຣີ, ຊາຄຣິຍານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ອຕນ຺ທິໂຕ, ອາຣທ຺ຘວີຣິໂຍ, ຌາຍີ, ສຕິມາ, ກລ຺ຍາຓປຏິຠາໂນ, ຄຕິມາ, ຘິຕິມາ, ມຕິມາ, ນ ຈ ກາເມສຸ ຄິທ຺ໂຘ, ສໂຕ ຈ ນິປໂກ ຈ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຸຣິສສີລສມາຈາເຣ.

ອນຸສາສນວິຘາເທສນາ

໑໕໔. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອນຸສາສນວິຘາສຸ. ຈຕສ຺ໂສ ອິມາ ຠນ຺ເຕ ອນຸສາສນວິຘາ – ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ອປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ຕຖາ ປຏິປຊ຺ຊມາໂນ ຕິຓ຺ຓໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ໂສຕາປນ຺ໂນ ຠວິສ຺ສຕິ ອວິນິປາຕຘມ຺ໂມ ນິຍໂຕ ສມ຺ໂພຘິປຣາຍໂຓ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ຕຖາ ປຏິປຊ຺ຊມາໂນ ຕິຓ຺ຓໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ຣາຄໂທສໂມຫານໍ ຕນຸຕ຺ຕາ ສກທາຄາມີ ຠວິສ຺ສຕິ, ສກິເທວ ອິມໍ ໂລກໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ທຸກ຺ຂສ຺ສນ຺ຕໍ ກຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ຕຖາ ປຏິປຊ຺ຊມາໂນ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ໂອຣມ຺ຠາຄິຍານໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ໂອປປາຕິໂກ ຠວິສ຺ສຕິ ຕຕ຺ຖ ປຣິນິພ຺ພາຍີ ອນາວຕ຺ຕິຘມ຺ໂມ ຕສ຺ມາ ໂລກາ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຍຖານຸສິຏ຺ຐໍ ຕຖາ ປຏິປຊ຺ຊມາໂນ ອາສວານໍ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອນຸສາສນວິຘາສຸ.

ປຣປຸຄ຺ຄລວິມຸຕ຺ຕິຎາຓເທສນາ

໑໕໕. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຣປຸຄ຺ຄລວິມຸຕ຺ຕິຎາເຓ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຕິຓ຺ຓໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ໂສຕາປນ຺ໂນ ຠວິສ຺ສຕິ ອວິນິປາຕຘມ຺ໂມ ນິຍໂຕ ສມ຺ໂພຘິປຣາຍໂຓ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ຕິຓ຺ຓໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ຣາຄໂທສໂມຫານໍ ຕນຸຕ຺ຕາ ສກທາຄາມີ ຠວິສ຺ສຕິ, ສກິເທວ ອິມໍ ໂລກໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ທຸກ຺ຂສ຺ສນ຺ຕໍ ກຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ໂອຣມ຺ຠາຄິຍານໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ ໂອປປາຕິໂກ ຠວິສ຺ສຕິ ຕຕ຺ຖ ປຣິນິພ຺ພາຍີ ອນາວຕ຺ຕິຘມ຺ໂມ ຕສ຺ມາ ໂລກາ’ຕິ. ຊານາຕິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ປຣໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ ໂຍນິໂສມນສິກາຣາ – ‘ອຍໍ ປຸຄ຺ຄໂລ ອາສວານໍ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣິສ຺ສຕີ’ຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຣປຸຄ຺ຄລວິມຸຕ຺ຕິຎາເຓ.

ສສ຺ສຕວາທເທສນາ

໑໕໖. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ສສ຺ສຕວາເທສຸ. ຕໂຍເມ, ຠນ຺ເຕ, ສສ຺ສຕວາທາ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ເອກມ຺ປິ ຊາຕິໍ ທ຺ເວປິ ຊາຕິໂຍ ຕິສ຺ໂສປິ ຊາຕິໂຍ ຈຕສ຺ໂສປິ ຊາຕິໂຍ ປຎ຺ຈປິ ຊາຕິໂຍ ທສປິ ຊາຕິໂຍ ວີສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຕິໍສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຈຕ຺ຕາລີສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ປຎ຺ຎາສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຊາຕິສຕມ຺ປິ ຊາຕິສຫສ຺ສມ຺ປິ ຊາຕິສຕສຫສ຺ສມ຺ປິ ອເນການິປິ ຊາຕິສຕານິ ອເນການິປິ ຊາຕິສຫສ຺ສານິ ອເນການິປິ ຊາຕິສຕສຫສ຺ສານິ, ‘ອມຸຕ຺ຣາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອມຸຕ຺ຣ ອຸທປາທິໍ; ຕຕ຺ຣາປາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອິຘູປປນ຺ໂນ’ຕິ. ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ໂສ ເອວມາຫ – ‘ອຕີຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ – ສໍວຏ຺ຏິ ວາ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິ ວາຕິ. ອນາຄຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ – ສໍວຏ຺ຏິສ຺ສຕິ ວາ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິສ຺ສຕິ ວາຕິ. ສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈ ວຎ຺ໂຌ ກູຏຏ຺ໂຐ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິໂຕ. ເຕ ຈ ສຕ຺ຕາ ສນ຺ຘາວນ຺ຕິ ສໍສຣນ຺ຕິ ຈວນ຺ຕິ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ອຕ຺ຖິຕ຺ເວວ ສສ຺ສຕິສມ’ນ຺ຕິ. ອຍໍ ປຐໂມ ສສ຺ສຕວາໂທ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ເອກມ຺ປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏໍ ທ຺ເວປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ຕີຓິປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ຈຕ຺ຕາຣິປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ປຎ຺ຈປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ທສປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ, ‘ອມຸຕ຺ຣາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອມຸຕ຺ຣ ອຸທປາທິໍ; ຕຕ຺ຣາປາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອິຘູປປນ຺ໂນ’ຕິ. ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ໂສ ເອວມາຫ – ‘ອຕີຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ ສໍວຏ຺ຏິ ວາ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິ ວາຕິ. ອນາຄຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ ສໍວຏ຺ຏິສ຺ສຕິ ວາ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິສ຺ສຕິ ວາຕິ. ສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈ ວຎ຺ໂຌ ກູຏຏ຺ໂຐ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິໂຕ. ເຕ ຈ ສຕ຺ຕາ ສນ຺ຘາວນ຺ຕິ ສໍສຣນ຺ຕິ ຈວນ຺ຕິ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ອຕ຺ຖິຕ຺ເວວ ສສ຺ສຕິສມ’ນ຺ຕິ. ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ສສ຺ສຕວາໂທ.

‘‘ປຸນ ຈປຣໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິເຘກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ທສປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ວີສມ຺ປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ຕິໍສມ຺ປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ ຈຕ຺ຕາລີສມ຺ປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏານິ, ‘ອມຸຕ຺ຣາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອມຸຕ຺ຣ ອຸທປາທິໍ; ຕຕ຺ຣາປາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອິຘູປປນ຺ໂນ’ຕິ. ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ໂສ ເອວມາຫ – ‘ອຕີຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ ສໍວຏ຺ຏິປິ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິປີຕິ; ອນາຄຕໍປາຫໍ ອທ຺ຘານໍ ຊານາມິ ສໍວຏ຺ຏິສ຺ສຕິປິ ໂລໂກ ວິວຏ຺ຏິສ຺ສຕິປີຕິ. ສສ຺ສໂຕ ອຕ຺ຕາ ຈ ໂລໂກ ຈ ວຎ຺ໂຌ ກູຏຏ຺ໂຐ ເອສິກຏ຺ຐາຍິຏ຺ຐິໂຕ. ເຕ ຈ ສຕ຺ຕາ ສນ຺ຘາວນ຺ຕິ ສໍສຣນ຺ຕິ ຈວນ຺ຕິ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ອຕ຺ຖິຕ຺ເວວ ສສ຺ສຕິສມ’ນ຺ຕິ. ອຍໍ ຕຕິໂຍ ສສ຺ສຕວາໂທ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ສສ຺ສຕວາເທສຸ.

ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິຎາຓເທສນາ

໑໕໗. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິຎາເຓ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ, ເອກມ຺ປິ ຊາຕິໍ ທ຺ເວປິ ຊາຕິໂຍ ຕິສ຺ໂສປິ ຊາຕິໂຍ ຈຕສ຺ໂສປິ ຊາຕິໂຍ ປຎ຺ຈປິ ຊາຕິໂຍ ທສປິ ຊາຕິໂຍ ວີສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຕິໍສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຈຕ຺ຕາລີສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ປຎ຺ຎາສມ຺ປິ ຊາຕິໂຍ ຊາຕິສຕມ຺ປິ ຊາຕິສຫສ຺ສມ຺ປິ ຊາຕິສຕສຫສ຺ສມ຺ປິ ອເນເກປິ ສໍວຏ຺ຏກປ຺ເປ ອເນເກປິ ວິວຏ຺ຏກປ຺ເປ ອເນເກປິ ສໍວຏ຺ຏວິວຏ຺ຏກປ຺ເປ, ‘ອມຸຕ຺ຣາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອມຸຕ຺ຣ ອຸທປາທິໍ; ຕຕ຺ຣາປາສິໍ ເອວໍນາໂມ ເອວໍໂຄຕ຺ໂຕ ເອວໍວຓ຺ໂຓ ເອວມາຫາໂຣ ເອວໍສຸຂທຸກ຺ຂປ຺ປຏິສໍເວທີ ເອວມາຍຸປຣິຍນ຺ໂຕ, ໂສ ຕໂຕ ຈຸໂຕ ອິຘູປປນ຺ໂນ’ຕິ. ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ສນ຺ຕິ, ຠນ຺ເຕ, ເທວາ [ສຕ຺ຕາ (ສ຺ຍາ.)], ເຍສໍ ນ ສກ຺ກາ ຄຓນາຍ ວາ ສງ຺ຂາເນນ ວາ ອາຍຸ ສງ຺ຂາຕຸໍ. ອປິ ຈ, ຍສ຺ມິໍ ຍສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕຠາເວ ອຠິນິວຸຏ຺ຐປຸພ຺ໂພ [ອຠິນິວຸຕ຺ຖປຸພ຺ໂພ (ສີ. ສ຺ຍາ. ປີ.)] ໂຫຕິ ຍທິ ວາ ຣູປີສຸ ຍທິ ວາ ອຣູປີສຸ ຍທິ ວາ ສຎ຺ຎີສຸ ຍທິ ວາ ອສຎ຺ຎີສຸ ຍທິ ວາ ເນວສຎ຺ຎີນາສຎ຺ຎີສຸ. ອິຕິ ສາກາຣໍ ສອຸທ຺ເທສໍ ອເນກວິຫິຕໍ ປຸພ຺ເພນິວາສໍ ອນຸສ຺ສຣຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ປຸພ຺ເພນິວາສານຸສ຺ສຕິຎາເຓ.

ຈຸຕູປປາຕຎາຓເທສນາ

໑໕໘. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕຎາເຓ. ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ສຕ຺ເຕ ປສ຺ສຕິ ຈວມາເນ ອຸປປຊ຺ຊມາເນ ຫີເນ ປຓີເຕ ສຸວຓ຺ເຓ ທຸພ຺ພຓ຺ເຓ ສຸຄເຕ ທຸຄ຺ຄເຕ ຍຖາກມ຺ມູປເຄ ສຕ຺ເຕ ປຊານາຕິ – ‘ອິເມ ວຕ ໂຠນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕາ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ວຈີທຸຈ຺ຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ມໂນທຸຈ຺ຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ອຣິຍານໍ ອຸປວາທກາ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກາ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກມ຺ມສມາທານາ. ເຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ອປາຍໍ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ວິນິປາຕໍ ນິຣຍໍ ອຸປປນ຺ນາ. ອິເມ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕາ ກາຍສຸຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ວຈີສຸຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ມໂນສຸຈຣິເຕນ ສມນ຺ນາຄຕາ ອຣິຍານໍ ອນຸປວາທກາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິກາ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິກມ຺ມສມາທານາ. ເຕ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ສຸຄຕິໍ ສຄ຺ຄໍ ໂລກໍ ອຸປປນ຺ນາ’ຕິ. ອິຕິ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ສຕ຺ເຕ ປສ຺ສຕິ ຈວມາເນ ອຸປປຊ຺ຊມາເນ ຫີເນ ປຓີເຕ ສຸວຓ຺ເຓ ທຸພ຺ພຓ຺ເຓ ສຸຄເຕ ທຸຄ຺ຄເຕ ຍຖາກມ຺ມູປເຄ ສຕ຺ເຕ ປຊານາຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ສຕ຺ຕານໍ ຈຸຕູປປາຕຎາເຓ.

ອິທ຺ຘິວິຘເທສນາ

໑໕໙. ‘‘ອປຣໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຍຖາ ຠຄວາ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິ ອິທ຺ຘິວິຘາສຸ. ທ຺ເວມາ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິວິຘາໂຍ – ອຕ຺ຖິ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ສາສວາ ສອຸປຘິກາ, ‘ໂນ ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຕ຺ຖິ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ອນາສວາ ອນຸປຘິກາ ‘ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ‘‘ກຕມາ ຈ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ສາສວາ ສອຸປຘິກາ, ‘ໂນ ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ? ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ເອກຈ຺ໂຈ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ອາຕປ຺ປມນ຺ວາຍ…ເປ… ຕຖາຣູປໍ ເຈໂຕສມາຘິໍ ຜຸສຕິ, ຍຖາສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ ອເນກວິຫິຕໍ ອິທ຺ຘິວິຘໍ ປຈ຺ຈນຸໂຠຕິ. ເອໂກປິ ຫຸຕ຺ວາ ພຫຸຘາ ໂຫຕິ, ພຫຸຘາປິ ຫຸຕ຺ວາ ເອໂກ ໂຫຕິ; ອາວິຠາວໍ ຕິໂຣຠາວໍ ຕິໂຣກຸຏ຺ຏໍ ຕິໂຣປາກາຣໍ ຕິໂຣປພ຺ພຕໍ ອສຊ຺ຊມາໂນ ຄຈ຺ຉຕິ ເສຍ຺ຍຖາປິ ອາກາເສ. ປຖວິຍາປິ ອຸມ຺ມຸຊ຺ຊນິມຸຊ຺ຊໍ ກໂຣຕິ, ເສຍ຺ຍຖາປິ ອຸທເກ. ອຸທເກປິ ອຠິຊ຺ຊມາເນ ຄຈ຺ຉຕິ, ເສຍ຺ຍຖາປິ ປຖວິຍໍ. ອາກາເສປິ ປລ຺ລງ຺ເກນ ກມຕິ, ເສຍ຺ຍຖາປິ ປກ຺ຂີ ສກຸໂຓ. ອິເມປິ ຈນ຺ທິມສູຣິເຍ ເອວໍມຫິທ຺ຘິເກ ເອວໍມຫານຸຠາເວ ປາຓິນາ ປຣາມສຕິ ປຣິມຊ຺ຊຕິ. ຍາວ ພ຺ຣຫ຺ມໂລກາປິ ກາເຍນ ວສໍ ວຕ຺ເຕຕິ. ອຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ສາສວາ ສອຸປຘິກາ, ‘ໂນ ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ.

‘‘ກຕມາ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ອນາສວາ ອນຸປຘິກາ, ‘ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ? ອິຘ, ຠນ຺ເຕ, ຠິກ຺ຂຸ ສເຈ ອາກງ຺ຂຕິ – ‘ປຏິກູເລ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫເຣຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ, ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ຕຕ຺ຖ ວິຫຣຕິ. ສເຈ ອາກງ຺ຂຕິ – ‘ອປ຺ປຏິກູເລ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫເຣຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ, ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ຕຕ຺ຖ ວິຫຣຕິ. ສເຈ ອາກງ຺ຂຕິ – ‘ປຏິກູເລ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລ ຈ ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫເຣຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ, ອປ຺ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ຕຕ຺ຖ ວິຫຣຕິ. ສເຈ ອາກງ຺ຂຕິ – ‘ປຏິກູເລ ຈ ອປ຺ປຏິກູເລ ຈ ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ວິຫເຣຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ, ປຏິກູລສຎ຺ຎີ ຕຕ຺ຖ ວິຫຣຕິ. ສເຈ ອາກງ຺ຂຕິ – ‘ປຏິກູລຎ຺ຈ ອປ຺ປຏິກູລຎ຺ຈ ຕທຸຠຍໍ ອຠິນິວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ວິຫເຣຍ຺ຍໍ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ’ຕິ, ອຸເປກ຺ຂໂກ ຕຕ຺ຖ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ. ອຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິ ອນາສວາ ອນຸປຘິກາ ‘ອຣິຍາ’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອຕທານຸຕ຺ຕຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອິທ຺ຘິວິຘາສຸ. ຕໍ ຠຄວາ ອເສສມຠິຊານາຕິ, ຕໍ ຠຄວໂຕ ອເສສມຠິຊານໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິ ອຠິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ນຕ຺ຖິ, ຍທຠິຊານໍ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ອສ຺ສ ຍທິທໍ ອິທ຺ຘິວິຘາສຸ.

ອຎ຺ຎຖາສຕ຺ຖຸຄຸຓທສ຺ສນໍ

໑໖໐. ‘‘ຍໍ ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ສທ຺ເຘນ ກຸລປຸຕ຺ເຕນ ປຕ຺ຕພ຺ພໍ ອາຣທ຺ຘວີຣິເຍນ ຖາມວຕາ ປຸຣິສຖາເມນ ປຸຣິສວີຣິເຍນ ປຸຣິສປຣກ຺ກເມນ ປຸຣິສໂຘຣຍ຺ເຫນ, ອນຸປ຺ປຕ຺ຕໍ ຕໍ ຠຄວຕາ. ນ ຈ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວາ ກາເມສຸ ກາມສຸຂລ຺ລິການຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ຫີນໍ ຄມ຺ມໍ ໂປຖຸຊ຺ຊນິກໍ ອນຣິຍໍ ອນຕ຺ຖສໍຫິຕໍ, ນ ຈ ອຕ຺ຕກິລມຖານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ທຸກ຺ຂໍ ອນຣິຍໍ ອນຕ຺ຖສໍຫິຕໍ. ຈຕຸນ຺ນຎ຺ຈ ຠຄວາ ຌານານໍ ອາຠິເຈຕສິການໍ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສຸຂວິຫາຣານໍ ນິກາມລາຠີ ອກິຈ຺ຉລາຠີ ອກສິຣລາຠີ.

ອນຸໂຍຄທານປ຺ປກາໂຣ

໑໖໑. ‘‘ສເຈ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍ – ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ອາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອເຫສຸໍ ອຕີຕມທ຺ຘານໍ ອຎ຺ເຎ ສມຓາ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕຣາ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ‘ໂນ’ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ. ‘ກິໍ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອນາຄຕມທ຺ຘານໍ ອຎ຺ເຎ ສມຓາ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕຣາ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ‘ໂນ’ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ. ‘ກິໍ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຕ຺ເຖຕຣຫິ ອຎ຺ໂຎ ສມໂຓ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ຠຄວຕາ ຠິຍ຺ໂຍຠິຎ຺ຎຕໂຣ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ‘ໂນ’ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ.

‘‘ສເຈ ປນ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍ – ‘ກິໍ ນຸ ໂຂ, ອາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອເຫສຸໍ ອຕີຕມທ຺ຘານໍ ອຎ຺ເຎ ສມຓາ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວາ ຠຄວຕາ ສມສມາ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ‘ເອວ’ນ຺ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ. ‘ກິໍ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອນາຄຕມທ຺ຘານໍ ອຎ຺ເຎ ສມຓາ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວາ ຠຄວຕາ ສມສມາ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ‘‘ເອວ’’ນ຺ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ. ‘ກິໍ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຕ຺ເຖຕຣຫິ ອຎ຺ເຎ ສມຓາ ວາ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວາ ຠຄວຕາ ສມສມາ ສມ຺ໂພຘິຍ’ນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ ຠນ຺ເຕ ‘ໂນ’ຕິ ວເທຍ຺ຍໍ.

‘‘ສເຈ ປນ ມໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍ – ‘ກິໍ ປນາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ເອກຈ຺ຈໍ ອພ຺ຠນຸຊານາຕິ, ເອກຈ຺ຈໍ ນ ອພ຺ຠນຸຊານາຕີ’ຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ອຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ – ‘ສມ຺ມຸຂາ ເມຕໍ, ອາວຸໂສ, ຠຄວໂຕ ສຸຕໍ, ສມ຺ມຸຂາ ປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ – ‘‘ອເຫສຸໍ ອຕີຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ ມຍາ ສມສມາ ສມ຺ໂພຘິຍ’’ນ຺ຕິ. ສມ຺ມຸຂາ ເມຕໍ, ອາວຸໂສ, ຠຄວໂຕ ສຸຕໍ, ສມ຺ມຸຂາ ປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ – ‘‘ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ອນາຄຕມທ຺ຘານໍ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ ມຍາ ສມສມາ ສມ຺ໂພຘິຍ’’ນ຺ຕິ. ສມ຺ມຸຂາ ເມຕໍ, ອາວຸໂສ, ຠຄວໂຕ ສຸຕໍ ສມ຺ມຸຂາ ປຏິຄ຺ຄຫິຕໍ – ‘‘ອຏ຺ຐານເມຕໍ ອນວກາໂສ ຍໍ ເອກິສ຺ສາ ໂລກຘາຕຸຍາ ທ຺ເວ ອຣຫນ຺ໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘາ ອປຸພ຺ພໍ ອຈຣິມໍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ, ເນຕໍ ຐານໍ ວິຊ຺ຊຕີ’’’ຕິ.

‘‘ກຈ຺ຈາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ເອວໍ ພ຺ຍາກຣມາໂນ ວຸຕ຺ຕວາທີ ເຈວ ຠຄວໂຕ ໂຫມິ, ນ ຈ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ຂາມິ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກໂຣມິ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸວາໂທ [ວາທານຸປາໂຕ (ສີ.)] ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ? ‘‘ຕຄ຺ຆ ຕ຺ວໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອວໍ ປຸຏ຺ໂຐ ເອວໍ ພ຺ຍາກຣມາໂນ ວຸຕ຺ຕວາທີ ເຈວ ເມ ໂຫສິ, ນ ຈ ມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ຂສິ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກໂຣສິ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸວາໂທ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ.

ອຈ຺ຉຣິຍອພ຺ຠຸຕໍ

໑໖໒. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອາຍສ຺ມາ ອຸທາຍີ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອຈ຺ຉຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອພ຺ຠຸຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາ ສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ສລ຺ເລຂຕາ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຕຖາຄໂຕ ເອວໍມຫິທ຺ຘິໂກ ເອວໍມຫານຸຠາໂວ, ອຖ ຈ ປນ ເນວຕ຺ຕານໍ ປາຕຸກຣິສ຺ສຕິ! ເອກເມກຎ຺ເຈປິ ອິໂຕ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ມໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ອຕ຺ຕນິ ສມນຸປສ຺ເສຍ຺ຍຸໍ, ເຕ ຕາວຕເກເນວ ປຏາກໍ ປຣິຫເຣຍ຺ຍຸໍ. ອຈ຺ຉຣິຍໍ, ຠນ຺ເຕ, ອພ຺ຠຸຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ຕຖາຄຕສ຺ສ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາ ສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ສລ຺ເລຂຕາ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຕຖາຄໂຕ ເອວໍ ມຫິທ຺ຘິໂກ ເອວໍມຫານຸຠາໂວ. ອຖ ຈ ປນ ເນວຕ຺ຕານໍ ປາຕຸກຣິສ຺ສຕີ’’ຕິ!

‘‘ປສ຺ສ ໂຂ ຕ຺ວໍ, ອຸທາຍິ, ‘ຕຖາຄຕສ຺ສ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາ ສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ສລ຺ເລຂຕາ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຕຖາຄໂຕ ເອວໍມຫິທ຺ຘິໂກ ເອວໍມຫານຸຠາໂວ, ອຖ ຈ ປນ ເນວຕ຺ຕານໍ ປາຕຸກຣິສ຺ສຕິ’! ເອກເມກຎ຺ເຈປິ ອິໂຕ, ອຸທາຍິ, ຘມ຺ມໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ອຕ຺ຕນິ ສມນຸປສ຺ເສຍ຺ຍຸໍ, ເຕ ຕາວຕເກເນວ ປຏາກໍ ປຣິຫເຣຍ຺ຍຸໍ. ປສ຺ສ ໂຂ ຕ຺ວໍ, ອຸທາຍິ, ‘ຕຖາຄຕສ຺ສ ອປ຺ປິຈ຺ຉຕາ ສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ສລ຺ເລຂຕາ. ຍຕ຺ຣ ຫິ ນາມ ຕຖາຄໂຕ ເອວໍມຫິທ຺ຘິໂກ ເອວໍມຫານຸຠາໂວ, ອຖ ຈ ປນ ເນວຕ຺ຕານໍ ປາຕຸກຣິສ຺ສຕີ’’’ຕິ!

໑໖໓. ອຖ ໂຂ ຠຄວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ສາຣິປຸຕ຺ຕໍ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘‘ຕສ຺ມາ ຕິຫ ຕ຺ວໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອິມໍ ຘມ຺ມປຣິຍາຍໍ ອຠິກ຺ຂຓໍ ຠາເສຍ຺ຍາສິ ຠິກ຺ຂູນໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ອຸປາສການໍ ອຸປາສິການໍ. ເຍສມ຺ປິ ຫິ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ໂມຆປຸຣິສານໍ ຠວິສ຺ສຕິ ຕຖາຄເຕ ກງ຺ຂາ ວາ ວິມຕິ ວາ, ເຕສມິມໍ ຘມ຺ມປຣິຍາຍໍ ສຸຕ຺ວາ ຕຖາຄເຕ ກງ຺ຂາ ວາ ວິມຕິ ວາ, ສາ ປຫີຍິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ອິຕິ ຫິທໍ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ຠຄວໂຕ ສມ຺ມຸຂາ ສມ຺ປສາທໍ ປເວເທສິ. ຕສ຺ມາ ອິມສ຺ສ ເວຍ຺ຍາກຣຓສ຺ສ ສມ຺ປສາທນີຍໍ ຕ຺ເວວ ອຘິວຈນນ຺ຕິ.

ສມ຺ປສາທນີຍສຸຕ຺ຕໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ ປຎ຺ຈມໍ.