໘. ມຫາສີຫນາທສຸຕ຺ຕໍ

ອເຈລກສ຺ສປວຕ຺ຖຸ

໓໘໑. ເອວໍ ເມ ສຸຕໍ – ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ອຸຣຸຎ຺ຎາຍໍ [ອຸຊຸຎ຺ຎາຍໍ (ສີ. ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ.)] ວິຫຣຕິ ກຓ຺ຓກຕ຺ຖເລ ມິຄທາເຍ. ອຖ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວຕາ ສທ຺ຘິໍ ສມ຺ໂມທິ. ສມ຺ໂມທນີຍໍ ກຖໍ ສາຣຓີຍໍ ວີຕິສາເຣຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ອຏ຺ຐາສິ. ເອກມນ຺ຕໍ ຐິໂຕ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ສຸຕໍ ເມຕໍ, ໂຠ ໂຄຕມ – ‘ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ສພ຺ພໍ ຕປໍ ຄຣຫຕິ, ສພ຺ພໍ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ເອກໍເສນ ອຸປກ຺ໂກສຕິ ອຸປວທຕີ’ຕິ. ເຍ ເຕ, ໂຠ ໂຄຕມ, ເອວມາຫໍສຸ – ‘ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ສພ຺ພໍ ຕປໍ ຄຣຫຕິ, ສພ຺ພໍ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ເອກໍເສນ ອຸປກ຺ໂກສຕິ ອຸປວທຕີ’ຕິ, ກຈ຺ຈິ ເຕ ໂຠໂຕ ໂຄຕມສ຺ສ ວຸຕ຺ຕວາທິໂນ, ນ ຈ ຠວນ຺ຕໍ ໂຄຕມໍ ອຠູເຕນ ອພ຺ຠາຈິກ຺ຂນ຺ຕິ, ຘມ຺ມສ຺ສ ຈານຸຘມ຺ມໍ ພ຺ຍາກໂຣນ຺ຕິ, ນ ຈ ໂກຈິ ສຫຘມ຺ມິໂກ ວາທານຸວາໂທ ຄາຣຍ຺ຫໍ ຐານໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ? ອນພ຺ຠກ຺ຂາຕຸກາມາ ຫິ ມຍໍ ຠວນ຺ຕໍ ໂຄຕມ’’ນ຺ຕິ.

໓໘໒. ‘‘ເຍ ເຕ, ກສ຺ສປ, ເອວມາຫໍສຸ – ‘ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ສພ຺ພໍ ຕປໍ ຄຣຫຕິ, ສພ຺ພໍ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ເອກໍເສນ ອຸປກ຺ໂກສຕິ ອຸປວທຕີ’ຕິ, ນ ເມ ເຕ ວຸຕ຺ຕວາທິໂນ, ອພ຺ຠາຈິກ຺ຂນ຺ຕິ ຈ ປນ ມໍ ເຕ ອສຕາ ອຠູເຕນ. ອິຘາຫໍ, ກສ຺ສປ, ເອກຈ຺ຈໍ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ປສ຺ສາມິ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ອປາຍໍ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ວິນິປາຕໍ ນິຣຍໍ ອຸປປນ຺ນໍ. ອິຘ ປນາຫໍ, ກສ຺ສປ, ເອກຈ຺ຈໍ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ປສ຺ສາມິ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ສຸຄຕິໍ ສຄ຺ຄໍ ໂລກໍ ອຸປປນ຺ນໍ.

໓໘໓. ‘‘ອິຘາຫໍ, ກສ຺ສປ, ເອກຈ຺ຈໍ ຕປສ຺ສິໍ ອປ຺ປທຸກ຺ຂວິຫາຣິໍ ປສ຺ສາມິ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ອປາຍໍ ທຸຄ຺ຄຕິໍ ວິນິປາຕໍ ນິຣຍໍ ອຸປປນ຺ນໍ. ອິຘ ປນາຫໍ, ກສ຺ສປ, ເອກຈ຺ຈໍ ຕປສ຺ສິໍ ອປ຺ປທຸກ຺ຂວິຫາຣິໍ ປສ຺ສາມິ ທິພ຺ເພນ ຈກ຺ຂຸນາ ວິສຸທ຺ເຘນ ອຕິກ຺ກນ຺ຕມານຸສເກນ ກາຍສ຺ສ ເຠທາ ປຣໍ ມຣຓາ ສຸຄຕິໍ ສຄ຺ຄໍ ໂລກໍ ອຸປປນ຺ນໍ. ໂຍຫໍ, ກສ຺ສປ, ອິເມສໍ ຕປສ຺ສີນໍ ເອວໍ ອາຄຕິຎ຺ຈ ຄຕິຎ຺ຈ ຈຸຕິຎ຺ຈ ອຸປປຕ຺ຕິຎ຺ຈ ຍຖາຠູຕໍ ປຊານາມິ, ໂສຫໍ ກິໍ ສພ຺ພໍ ຕປໍ ຄຣຫິສ຺ສາມິ, ສພ຺ພໍ ວາ ຕປສ຺ສິໍ ລູຂາຊີວິໍ ເອກໍເສນ ອຸປກ຺ໂກສິສ຺ສາມິ ອຸປວທິສ຺ສາມິ?

໓໘໔. ‘‘ສນ຺ຕິ, ກສ຺ສປ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ປຓ຺ຑິຕາ ນິປຸຓາ ກຕປຣປ຺ປວາທາ ວາລເວຘິຣູປາ. ເຕ ຠິນ຺ທນ຺ຕາ ມຎ຺ເຎ ຈຣນ຺ຕິ ປຎ຺ຎາຄເຕນ ທິຏ຺ຐິຄຕານິ. ເຕຫິປິ ເມ ສທ຺ຘິໍ ເອກຈ຺ເຈສຸ ຐາເນສຸ ສເມຕິ, ເອກຈ຺ເຈສຸ ຐາເນສຸ ນ ສເມຕິ. ຍໍ ເຕ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ສາຘູ’ຕິ, ມຍມ຺ປິ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ເຕ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ, ມຍມ຺ປິ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ເຕ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ສາຘູ’ຕິ, ມຍໍ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ເຕ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ, ມຍໍ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ສາຘູ’ຕິ.

‘‘ຍໍ ມຍໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ສາຘູ’ຕິ, ປເຣປິ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ມຍໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ, ປເຣປິ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ມຍໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ, ປເຣ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ສາຘູ’ຕິ. ຍໍ ມຍໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວເທມ ‘ສາຘູ’ຕິ, ປເຣ ຕໍ ເອກຈ຺ຈໍ ວທນ຺ຕິ ‘ນ ສາຘູ’ຕິ.

ສມນຸຍຸຎ຺ຊາປນກຖາ

໓໘໕. ‘‘ຕ຺ຍາຫໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອວໍ ວທາມິ – ເຍສຸ ໂນ, ອາວຸໂສ, ຐາເນສຸ ນ ສເມຕິ, ຕິຏ຺ຐນ຺ຕຸ ຕານິ ຐານານິ. ເຍສຸ ຐາເນສຸ ສເມຕິ, ຕຕ຺ຖ ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕໍ ສມນຸຄາຫນ຺ຕໍ ສມນຸຠາສນ຺ຕໍ ສຕ຺ຖາຣາ ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ສງ຺ເຆນ ວາ ສງ຺ຆໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ ອກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ສາວຊ຺ຊາ ສາວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ອເສວິຕພ຺ພາ ອເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ນ ອລມຣິຍາ ນ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ກຓ຺ຫາ ກຓ຺ຫສງ຺ຂາຕາ. ໂກ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ປຫາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ສມໂຓ ວາ ໂຄຕໂມ, ປເຣ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ຄຓາຈຣິຍາ’ຕິ?

໓໘໖. ‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ ອກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ສາວຊ຺ຊາ ສາວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ອເສວິຕພ຺ພາ ອເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ນ ອລມຣິຍາ ນ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ກຓ຺ຫາ ກຓ຺ຫສງ຺ຂາຕາ. ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ປຫາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ຍໍ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ປເຣ ຄຓາຈຣິຍາ’ຕິ. ອິຕິຫ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ອມ຺ເຫວ ຕຕ຺ຖ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປສໍເສຍ຺ຍຸໍ.

໓໘໗. ‘‘ອປຣມ຺ປິ ໂນ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕໍ ສມນຸຄາຫນ຺ຕໍ ສມນຸຠາສນ຺ຕໍ ສຕ຺ຖາຣາ ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ສງ຺ເຆນ ວາ ສງ຺ຆໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ກຸສລາ ກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ອນວຊ຺ຊາ ອນວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ເສວິຕພ຺ພາ ເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ອລມຣິຍາ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ສຸກ຺ກາ ສຸກ຺ກສງ຺ຂາຕາ. ໂກ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ສມໂຓ ວາ ໂຄຕໂມ, ປເຣ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ຄຓາຈຣິຍາ’ ຕິ?

໓໘໘. ‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ກຸສລາ ກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ອນວຊ຺ຊາ ອນວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ເສວິຕພ຺ພາ ເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ອລມຣິຍາ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ສຸກ຺ກາ ສຸກ຺ກສງ຺ຂາຕາ. ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ຍໍ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ປເຣ ຄຓາຈຣິຍາ’ຕິ. ອິຕິຫ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ອມ຺ເຫວ ຕຕ຺ຖ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປສໍເສຍ຺ຍຸໍ.

໓໘໙. ‘‘ອປຣມ຺ປິ ໂນ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕໍ ສມນຸຄາຫນ຺ຕໍ ສມນຸຠາສນ຺ຕໍ ສຕ຺ຖາຣາ ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ສງ຺ເຆນ ວາ ສງ຺ຆໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ ອກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ສາວຊ຺ຊາ ສາວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ອເສວິຕພ຺ພາ ອເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ນ ອລມຣິຍາ ນ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ກຓ຺ຫາ ກຓ຺ຫສງ຺ຂາຕາ. ໂກ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ປຫາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ໂຄຕມສາວກສງ຺ໂຆ ວາ, ປເຣ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ຄຓາຈຣິຍສາວກສງ຺ຆາ’ຕິ?

໓໙໐. ‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ ອກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ສາວຊ຺ຊາ ສາວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ອເສວິຕພ຺ພາ ອເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ນ ອລມຣິຍາ ນ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ກຓ຺ຫາ ກຓ຺ຫສງ຺ຂາຕາ. ໂຄຕມສາວກສງ຺ໂຆ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ປຫາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ຍໍ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ປເຣ ຄຓາຈຣິຍສາວກສງ຺ຆາ’ຕິ. ອິຕິຫ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ອມ຺ເຫວ ຕຕ຺ຖ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປສໍເສຍ຺ຍຸໍ.

໓໙໑. ‘‘ອປຣມ຺ປິ ໂນ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕໍ ສມນຸຄາຫນ຺ຕໍ ສມນຸຠາສນ຺ຕໍ ສຕ຺ຖາຣາ ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ສງ຺ເຆນ ວາ ສງ຺ຆໍ. ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ກຸສລາ ກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ອນວຊ຺ຊາ ອນວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ເສວິຕພ຺ພາ ເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ອລມຣິຍາ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ສຸກ຺ກາ ສຸກ຺ກສງ຺ຂາຕາ. ໂກ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ໂຄຕມສາວກສງ຺ໂຆ ວາ, ປເຣ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ຄຓາຈຣິຍສາວກສງ຺ຆາ’ຕິ?

໓໙໒. ‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ເຍ ອິເມສໍ ຠວຕໍ ຘມ຺ມາ ກຸສລາ ກຸສລສງ຺ຂາຕາ, ອນວຊ຺ຊາ ອນວຊ຺ຊສງ຺ຂາຕາ, ເສວິຕພ຺ພາ ເສວິຕພ຺ພສງ຺ຂາຕາ, ອລມຣິຍາ ອລມຣິຍສງ຺ຂາຕາ, ສຸກ຺ກາ ສຸກ຺ກສງ຺ຂາຕາ. ໂຄຕມສາວກສງ຺ໂຆ ອິເມ ຘມ຺ເມ ອນວເສສໍ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕຕິ, ຍໍ ວາ ປນ ໂຠນ຺ໂຕ ປເຣ ຄຓາຈຣິຍສາວກສງ຺ຆາ’ຕິ. ອິຕິຫ, ກສ຺ສປ, ວິຎ຺ຎູ ສມນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕາ ສມນຸຄາຫນ຺ຕາ ສມນຸຠາສນ຺ຕາ ອມ຺ເຫວ ຕຕ຺ຖ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປສໍເສຍ຺ຍຸໍ.

ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ

໓໙໓. ‘‘ອຕ຺ຖິ, ກສ຺ສປ, ມຄ຺ໂຄ ອຕ຺ຖິ ປຏິປທາ, ຍຖາປຏິປນ຺ໂນ ສາມໍເຍວ ຎສ຺ສຕິ ສາມໍ ທກ຺ຂຕິ [ທກ຺ຂິຕິ (ສີ.)] – ‘ສມໂຓວ ໂຄຕໂມ ກາລວາທີ ຠູຕວາທີ ອຕ຺ຖວາທີ ຘມ຺ມວາທີ ວິນຍວາທີ’ຕິ. ກຕໂມ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຄ຺ໂຄ, ກຕມາ ຈ ປຏິປທາ, ຍຖາປຏິປນ຺ໂນ ສາມໍເຍວ ຎສ຺ສຕິ ສາມໍ ທກ຺ຂຕິ – ‘ສມໂຓວ ໂຄຕໂມ ກາລວາທີ ຠູຕວາທີ ອຕ຺ຖວາທີ ຘມ຺ມວາທີ ວິນຍວາທີ’ຕິ? ອຍເມວ ອຣິໂຍ ອຏ຺ຐງ຺ຄິໂກ ມຄ຺ໂຄ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ – ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ ສມ຺ມາວາຈາ ສມ຺ມາກມ຺ມນ຺ໂຕ ສມ຺ມາອາຊີໂວ ສມ຺ມາວາຍາໂມ ສມ຺ມາສຕິ ສມ຺ມາສມາຘິ. ອຍໍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ມຄ຺ໂຄ, ອຍໍ ປຏິປທາ, ຍຖາປຏິປນ຺ໂນ ສາມໍເຍວ ຎສ຺ສຕິ ສາມໍ ທກ຺ຂຕິ ‘ສມໂຓວ ໂຄຕໂມ ກາລວາທີ ຠູຕວາທີ ອຕ຺ຖວາທີ ຘມ຺ມວາທີ ວິນຍວາທີ’’’ຕິ.

ຕໂປປກ຺ກມກຖາ

໓໙໔. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ອິເມປິ ໂຂ, ອາວຸໂສ ໂຄຕມ, ຕໂປປກ຺ກມາ ເອເຕສໍ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສາມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ. ອເຈລໂກ ໂຫຕິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ, ນ ເອຫິຠທ຺ທນ຺ຕິໂກ, ນ ຕິຏ຺ຐຠທ຺ທນ຺ຕິໂກ, ນາຠິຫຏໍ, ນ ອຸທ຺ທິສ຺ສກຕໍ, ນ ນິມນ຺ຕນໍ ສາທິຍຕິ. ໂສ ນ ກຸມ຺ຠິມຸຂາ ປຏິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ, ນ ກໂຬປິມຸຂາ ປຏິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕິ, ນ ເອຬກມນ຺ຕຣໍ, ນ ທຓ຺ຑມນ຺ຕຣໍ, ນ ມຸສລມນ຺ຕຣໍ, ນ ທ຺ວິນ຺ນໍ ຠຸຎ຺ຊມານານໍ, ນ ຄພ຺ຠິນິຍາ, ນ ປາຍມານາຍ, ນ ປຸຣິສນ຺ຕຣຄຕາຍ, ນ ສງ຺ກິຕ຺ຕີສຸ, ນ ຍຕ຺ຖ ສາ ອຸປຏ຺ຐິໂຕ ໂຫຕິ, ນ ຍຕ຺ຖ ມກ຺ຂິກາ ສຓ຺ຑສຓ຺ຑຈາຣິນີ, ນ ມຈ຺ຉໍ, ນ ມໍສໍ, ນ ສຸຣໍ, ນ ເມຣຍໍ, ນ ຖຸໂສທກໍ ປິວຕິ. ໂສ ເອກາຄາຣິໂກ ວາ ໂຫຕິ ເອກາໂລປິໂກ, ທ຺ວາຄາຣິໂກ ວາ ໂຫຕິ ທ຺ວາໂລປິໂກ…ເປ… ສຕ຺ຕາຄາຣິໂກ ວາ ໂຫຕິ ສຕ຺ຕາໂລປິໂກ; ເອກິສ຺ສາປິ ທຕ຺ຕິຍາ ຍາເປຕິ, ທ຺ວີຫິປິ ທຕ຺ຕີຫິ ຍາເປຕິ… ສຕ຺ຕຫິປິ ທຕ຺ຕີຫິ ຍາເປຕິ; ເອກາຫິກມ຺ປິ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ, ທ຺ວີຫິກມ຺ປິ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ… ສຕ຺ຕາຫິກມ຺ປິ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ. ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ.

໓໙໕. ‘‘ອິເມປິ ໂຂ, ອາວຸໂສ ໂຄຕມ, ຕໂປປກ຺ກມາ ເອເຕສໍ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສາມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ. ສາກຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ສາມາກຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ນີວາຣຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ທທ຺ທຸລຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ຫຏຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ກຓຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ອາຈາມຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ປິຎ຺ຎາກຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ຕິຓຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ໂຄມຍຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ, ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປຕິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ.

໓໙໖. ‘‘ອິເມປິ ໂຂ, ອາວຸໂສ ໂຄຕມ, ຕໂປປກ຺ກມາ ເອເຕສໍ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ສາມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎສງ຺ຂາຕາ ຈ. ສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ, ຉວທຸສ຺ສານິປິ ຘາເຣຕິ, ປໍສຸກູລານິປິ ຘາເຣຕິ, ຕິຣີຏານິປິ ຘາເຣຕິ, ອຊິນມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ອຊິນກ຺ຂິປມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ກຸສຈີຣມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ວາກຈີຣມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ຜລກຈີຣມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ເກສກມ຺ພລມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ວາຬກມ຺ພລມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ອຸລູກປກ຺ຂິກມ຺ປິ ຘາເຣຕິ, ເກສມສ຺ສຸໂລຈໂກປິ ໂຫຕິ ເກສມສ຺ສຸໂລຈນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ອຸພ຺ຠຏ຺ຐໂກປິ [ອຸພ຺ຠຏ຺ຐິໂກປິ (ກ.)] ໂຫຕິ ອາສນປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ, ອຸກ຺ກຸຏິໂກປິ ໂຫຕິ ອຸກ຺ກຸຏິກປ຺ປຘານມນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ກຓ຺ຏກາປສ຺ສຍິໂກປິ ໂຫຕິ ກຓ຺ຏກາປສ຺ສເຍ ເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕິ, ຜລກເສຍ຺ຍມ຺ປິ ກປ຺ເປຕິ, ຖຓ຺ຑິລເສຍ຺ຍມ຺ປິ ກປ຺ເປຕິ, ເອກປສ຺ສຍິໂກປິ ໂຫຕິ ຣໂຊຊລ຺ລຘໂຣ, ອພ຺ໂຠກາສິໂກປິ ໂຫຕິ ຍຖາສນ຺ຖຕິໂກ, ເວກຏິໂກປິ ໂຫຕິ ວິກຏໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ອປານໂກປິ ໂຫຕິ ອປານກຕ຺ຕມນຸຍຸຕ຺ໂຕ, ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

ຕໂປປກ຺ກມນິຣຕ຺ຖກຖາ

໓໙໗. ‘‘ອເຈລໂກ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ…ເປ… ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ຕສ຺ສ ຈາຍໍ ສີລສມ຺ປທາ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ ອຠາວິຕາ ໂຫຕິ ອສຈ຺ຉິກຕາ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອາຣກາວ ສາມຎ຺ຎາ ອາຣກາວ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎາ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປິ.

‘‘ສາກຠກ຺ໂຂ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ, ສາມາກຠກ຺ໂຂ…ເປ… ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປຕິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ. ຕສ຺ສ ຈາຍໍ ສີລສມ຺ປທາ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ ອຠາວິຕາ ໂຫຕິ ອສຈ຺ຉິກຕາ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອາຣກາວ ສາມຎ຺ຎາ ອາຣກາວ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎາ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປິ.

‘‘ສາຓານິ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ຘາເຣຕິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ…ເປ… ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ຕສ຺ສ ຈາຍໍ ສີລສມ຺ປທາ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ ອຠາວິຕາ ໂຫຕິ ອສຈ຺ຉິກຕາ. ອຖ ໂຂ ໂສ ອາຣກາວ ສາມຎ຺ຎາ ອາຣກາວ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎາ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປີ’’ຕິ.

໓໙໘. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ທຸກ຺ກຣໍ, ໂຠ ໂຄຕມ, ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ປກຕິ ໂຂ ເອສາ, ກສ຺ສປ, ໂລກສ຺ມິໍ ‘ທຸກ຺ກຣໍ ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’ນ຺ຕິ. ອເຈລໂກ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ…ເປ… ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສາມຎ຺ຎໍ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎໍ ວາ ທຸກ຺ກຣໍ ສຸທຸກ຺ກຣໍ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸກ຺ກຣໍ ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’ນ຺ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ຫນ຺ທາຫໍ ອເຈລໂກ ໂຫມິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ…ເປ… ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣາມີ’ຕິ.

‘‘ຍສ຺ມາ ຈ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອິມາຍ ມຕ຺ຕາຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສາມຎ຺ຎໍ ວາ ໂຫຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎໍ ວາ ທຸກ຺ກຣໍ ສຸທຸກ຺ກຣໍ, ຕສ຺ມາ ເອຕໍ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸກ຺ກຣໍ ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’ນ຺ຕິ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປິ.

‘‘ສາກຠກ຺ໂຂ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ, ສາມາກຠກ຺ໂຂ…ເປ… ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປຕິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສາມຎ຺ຎໍ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎໍ ວາ ທຸກ຺ກຣໍ ສຸທຸກ຺ກຣໍ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸກ຺ກຣໍ ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’ນ຺ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ຫນ຺ທາຫໍ ສາກຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫມິ, ສາມາກຠກ຺ໂຂ ວາ…ເປ… ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປມິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ’ຕິ.

‘‘ສາຓານິ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ຘາເຣຕິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ…ເປ… ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສາມຎ຺ຎໍ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎໍ ວາ ທຸກ຺ກຣໍ ສຸທຸກ຺ກຣໍ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸກ຺ກຣໍ ສາມຎ຺ຎໍ ທຸກ຺ກຣໍ ພ຺ຣຫ຺ມຎ຺ຎ’ນ຺ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ຫນ຺ທາຫໍ ສາຓານິປິ ຘາເຣມິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣມິ…ເປ… ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣາມີ’ຕິ.

໓໙໙. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ທຸຊ຺ຊາໂນ, ໂຠ ໂຄຕມ, ສມໂຓ, ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’’ຕິ. ‘‘ປກຕິ ໂຂ ເອສາ, ກສ຺ສປ, ໂລກສ຺ມິໍ ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ. ອເຈລໂກ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ…ເປ… ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນໂສ ອຠວິສ຺ສ ຎາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ອຍໍ ອເຈລໂກ ໂຫຕິ, ມຸຕ຺ຕາຈາໂຣ, ຫຕ຺ຖາປເລຂໂນ…ເປ… ອິຕິ ເອວຣູປໍ ອທ຺ຘມາສິກມ຺ປິ ປຣິຍາຍຠຕ຺ຕໂຠຊນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕີ’ຕິ.

‘‘ຍສ຺ມາ ຈ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອິມາຍ ມຕ຺ຕາຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ໂຫຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ຕສ຺ມາ ເອຕໍ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ. ຍໂຕ ໂຂ [ຍໂຕ ຈ ໂຂ (ກ.)], ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປິ.

‘‘ສາກຠກ຺ໂຂ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ໂຫຕິ ສາມາກຠກ຺ໂຂ…ເປ… ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປຕິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນໂສ ອຠວິສ຺ສ ຎາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ອຍໍ ສາກຠກ຺ໂຂ ວາ ໂຫຕິ ສາມາກຠກ຺ໂຂ…ເປ… ວນມູລຜລາຫາໂຣ ຍາເປຕິ ປວຕ຺ຕຜລໂຠຊີ’ຕິ.

‘‘ຍສ຺ມາ ຈ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອິມາຍ ມຕ຺ຕາຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ໂຫຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ຕສ຺ມາ ເອຕໍ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປິ.

‘‘ສາຓານິ ເຈປິ, ກສ຺ສປ, ຘາເຣຕິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ…ເປ… ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ. ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ມຕ຺ຕາຍ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ອຠວິສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ເນຕໍ ອຠວິສ຺ສ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ.

‘‘ສກ຺ກາ ຈ ປເນໂສ ອຠວິສ຺ສ ຎາຕຸໍ ຄຫປຕິນາ ວາ ຄຫປຕິປຸຕ຺ເຕນ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ກຸມ຺ຠທາສິຍາປິ – ‘ອຍໍ ສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ, ມສາຓານິປິ ຘາເຣຕິ…ເປ… ສາຍຕຕິຍກມ຺ປິ ອຸທໂກໂຣຫນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕີ’ຕິ.

‘‘ຍສ຺ມາ ຈ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕ຺ເຣວ ອິມາຍ ມຕ຺ຕາຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອິມິນາ ຕໂປປກ຺ກເມນ ສມໂຓ ວາ ໂຫຕິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ວາ ທຸຊ຺ຊາໂນ ສຸທຸຊ຺ຊາໂນ, ຕສ຺ມາ ເອຕໍ ກລ຺ລໍ ວຈນາຍ – ‘ທຸຊ຺ຊາໂນ ສມໂຓ ທຸຊ຺ຊາໂນ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ’ຕິ. ຍໂຕ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ອເວຣໍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ ເມຕ຺ຕຈິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕິ, ອາສວານຎ຺ຈ ຂຍາ ອນາສວໍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິໍ ປຎ຺ຎາວິມຸຕ຺ຕິໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສມໂຓ ອິຕິປິ ພ຺ຣາຫ຺ມໂຓ ອິຕິປີ’’ຕິ.

ສີລສມາຘິປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ

໔໐໐. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ, ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຕມາ ປນ ສາ, ໂຠ ໂຄຕມ, ສີລສມ຺ປທາ, ກຕມາ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ, ກຕມາ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ’’ຕິ? ‘‘ອິຘ, ກສ຺ສປ, ຕຖາຄໂຕ ໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອຣຫໍ, ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ…ເປ… (ຍຖາ ໑໙໐-໑໙໓ ອນຸຈ຺ເຉເທສຸ, ເອວໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ) ຠຍທສ຺ສາວີ ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ, ກາຍກມ຺ມວຈີກມ຺ເມນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ກຸສເລນ ປຣິສຸທ຺ຘາຊີໂວ ສີລສມ຺ປນ຺ໂນ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ເຎນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ສນ຺ຕຸຏ຺ໂຐ.

໔໐໑. ‘‘ກຖຎ຺ຈ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລສມ຺ປນ຺ໂນ ໂຫຕິ? ອິຘ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ປາຓາຕິປາຕໍ ປຫາຍ ປາຓາຕິປາຕາ ປຏິວິຣໂຕ ໂຫຕິ ນິຫິຕທຓ຺ໂຑ ນິຫິຕສຕ຺ໂຖ ລຊ຺ຊີ ທຍາປນ຺ໂນ, ສພ຺ພປາຓຠູຕຫິຕານຸກມ຺ປີ ວິຫຣຕິ. ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ສີລສມ຺ປທາຍ …ເປ… (ຍຖາ ໑໙໔ ຍາວ ໒໑໐ ອນຸຈ຺ເຉເທສຸ)

‘‘ຍຖາ ວາ ປເນເກ ໂຠນ຺ໂຕ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ສທ຺ຘາເທຍ຺ຍານິ ໂຠຊນານິ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ເຕ ເອວຣູປາຍ ຕິຣຈ຺ຉານວິຊ຺ຊາຍ ມິຈ຺ຉາຊີເວນ ຊີວິຕໍ ກປ຺ເປນ຺ຕິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ – ສນ຺ຕິກມ຺ມໍ ປຓິຘິກມ຺ມໍ…ເປ… (ຍຖາ ໒໑໑ ອນຸຈ຺ເຉເທ) ໂອສຘີນໍ ປຕິໂມກ຺ໂຂ ອິຕິ ວາ ອິຕິ, ເອວຣູປາຍ ຕິຣຈ຺ຉານວິຊ຺ຊາຍ ມິຈ຺ຉາຊີວາ ປຏິວິຣໂຕ ໂຫຕິ. ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ສີລສມ຺ປທາຍ.

‘‘ສ ໂຂ ໂສ [ອຍໍ ໂຂ (ກ.)], ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ເອວໍ ສີລສມ຺ປນ຺ໂນ ນ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ຍທິທໍ ສີລສໍວຣໂຕ. ເສຍ຺ຍຖາປິ, ກສ຺ສປ, ຣາຊາ ຂຕ຺ຕິໂຍ ມຸທ຺ຘາວສິຕ຺ໂຕ ນິຫຕປຈ຺ຈາມິຕ຺ໂຕ ນ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ຍທິທໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກໂຕ. ເອວເມວ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ເອວໍ ສີລສມ຺ປນ຺ໂນ ນ ກຸໂຕຈິ ຠຍໍ ສມນຸປສ຺ສຕິ, ຍທິທໍ ສີລສໍວຣໂຕ. ໂສ ອິມິນາ ອຣິເຍນ ສີລກ຺ຂນ຺ເຘນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອນວຊ຺ຊສຸຂໍ ປຏິສໍເວເທຕິ. ເອວໍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລສມ຺ປນ຺ໂນ ໂຫຕິ. ອຍໍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ສີລສມ຺ປທາ…ເປ… ປຐມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາຍ…ເປ… ທຸຕິຍໍ ຌານໍ…ເປ… ຕຕິຍໍ ຌານໍ…ເປ… ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ. ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາຍ. ອຍໍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ.

‘‘ໂສ ເອວໍ ສມາຫິເຕ ຈິຕ຺ເຕ…ເປ… ຎາຓທສ຺ສນາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຠິນີຫຣຕິ ອຠິນິນ຺ນາເມຕິ…ເປ… ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາຍ…ເປ… ນາປຣໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາຕິ ປຊານາຕິ…ເປ… ອິທມ຺ປິສ຺ສ ໂຫຕິ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາຍ. ອຍໍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ.

‘‘ອິມາຍ ຈ, ກສ຺ສປ, ສີລສມ຺ປທາຍ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາຍ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາຍ ອຎ຺ຎາ ສີລສມ຺ປທາ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປທາ ປຎ຺ຎາສມ຺ປທາ ອຸຕ຺ຕຣິຕຣາ ວາ ປຓີຕຕຣາ ວາ ນຕ຺ຖິ.

ສີຫນາທກຖາ

໔໐໒. ‘‘ສນ຺ຕິ, ກສ຺ສປ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ສີລວາທາ. ເຕ ອເນກປຣິຍາເຍນ ສີລສ຺ສ ວຓ຺ຓໍ ຠາສນ຺ຕິ. ຍາວຕາ, ກສ຺ສປ, ອຣິຍໍ ປຣມໍ ສີລໍ, ນາຫໍ ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕໂນ ສມສມໍ ສມນຸປສ຺ສາມິ, ກຸໂຕ ຠິຍ຺ໂຍ! ອຖ ໂຂ ອຫເມວ ຕຕ຺ຖ ຠິຍ຺ໂຍ, ຍທິທໍ ອຘິສີລໍ.

‘‘ສນ຺ຕິ, ກສ຺ສປ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ຕໂປຊິຄຸຈ຺ຉາວາທາ. ເຕ ອເນກປຣິຍາເຍນ ຕໂປຊິຄຸຈ຺ຉາຍ ວຓ຺ຓໍ ຠາສນ຺ຕິ. ຍາວຕາ, ກສ຺ສປ, ອຣິຍາ ປຣມາ ຕໂປຊິຄຸຈ຺ຉາ, ນາຫໍ ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕໂນ ສມສມໍ ສມນຸປສ຺ສາມິ, ກຸໂຕ ຠິຍ຺ໂຍ! ອຖ ໂຂ ອຫເມວ ຕຕ຺ຖ ຠິຍ຺ໂຍ, ຍທິທໍ ອຘິເຊຄຸຈ຺ຉໍ.

‘‘ສນ຺ຕິ, ກສ຺ສປ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ປຎ຺ຎາວາທາ. ເຕ ອເນກປຣິຍາເຍນ ປຎ຺ຎາຍ ວຓ຺ຓໍ ຠາສນ຺ຕິ. ຍາວຕາ, ກສ຺ສປ, ອຣິຍາ ປຣມາ ປຎ຺ຎາ, ນາຫໍ ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕໂນ ສມສມໍ ສມນຸປສ຺ສາມິ, ກຸໂຕ ຠິຍ຺ໂຍ! ອຖ ໂຂ ອຫເມວ ຕຕ຺ຖ ຠິຍ຺ໂຍ, ຍທິທໍ ອຘິປຎ຺ຎໍ.

‘‘ສນ຺ຕິ, ກສ຺ສປ, ເອເກ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ວິມຸຕ຺ຕິວາທາ. ເຕ ອເນກປຣິຍາເຍນ ວິມຸຕ຺ຕິຍາ ວຓ຺ຓໍ ຠາສນ຺ຕິ. ຍາວຕາ, ກສ຺ສປ, ອຣິຍາ ປຣມາ ວິມຸຕ຺ຕິ, ນາຫໍ ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕໂນ ສມສມໍ ສມນຸປສ຺ສາມິ, ກຸໂຕ ຠິຍ຺ໂຍ! ອຖ ໂຂ ອຫເມວ ຕຕ຺ຖ ຠິຍ຺ໂຍ, ຍທິທໍ ອຘິວິມຸຕ຺ຕິ.

໔໐໓. ‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ສີຫນາທໍ ໂຂ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ຕຎ຺ຈ ໂຂ ສຸຎ຺ຎາຄາເຣ ນທຕິ, ໂນ ປຣິສາສູ’ຕິ. ເຕ – ‘ມາ ເຫວ’ນ຺ຕິສ຺ສຸ ວຈນີຍາ. ‘ສີຫນາທຎ຺ຈ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ປຣິສາສຸ ຈ ນທຕີ’ຕິ ເອວມສ຺ສຸ, ກສ຺ສປ, ວຈນີຍາ.

‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ສີຫນາທຎ຺ຈ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ປຣິສາສຸ ຈ ນທຕິ, ໂນ ຈ ໂຂ ວິສາຣໂທ ນທຕີ’ຕິ. ເຕ – ‘ມາ ເຫວ’ນ຺ຕິສ຺ສຸ ວຈນີຍາ. ‘ສີຫນາທຎ຺ຈ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ປຣິສາສຸ ຈ ນທຕິ, ວິສາຣໂທ ຈ ນທຕີ’’ຕິ ເອວມສ຺ສຸ, ກສ຺ສປ, ວຈນີຍາ.

‘‘ຐານໍ ໂຂ ປເນຕໍ, ກສ຺ສປ, ວິຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອວໍ ວເທຍ຺ຍຸໍ – ‘ສີຫນາທຎ຺ຈ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ປຣິສາສຸ ຈ ນທຕິ, ວິສາຣໂທ ຈ ນທຕິ, ໂນ ຈ ໂຂ ນໍ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ…ເປ… ປຎ຺ຫຎ຺ຈ ນໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ເນສໍ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ…ເປ… ປຎ຺ຫຎ຺ຈ ເນສໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ປຎ຺ຫສ຺ສ ເວຍ຺ຍາກຣເຓນ ຈິຕ຺ຕໍ ອາຣາເຘຕິ…ເປ… ປຎ຺ຫສ຺ສ ຈ ເວຍ຺ຍາກຣເຓນ ຈິຕ຺ຕໍ ອາຣາເຘຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ໂສຕພ຺ພໍ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ…ເປ… ໂສຕພ຺ພຎ຺ຈສ຺ສ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ສຸຕ຺ວາ ປສີທນ຺ຕິ…ເປ… ສຸຕ຺ວາ ຈສ຺ສ ປສີທນ຺ຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ປສນ຺ນາກາຣໍ ກໂຣນ຺ຕິ…ເປ… ປສນ຺ນາກາຣຎ຺ຈ ກໂຣນ຺ຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ຕຖຕ຺ຕາຍ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕິ…ເປ… ຕຖຕ຺ຕາຍ ຈ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕິ; ໂນ ຈ ໂຂ ປຏິປນ຺ນາ ອາຣາເຘນ຺ຕີ’ຕິ. ເຕ – ‘ມາ ເຫວ’ນ຺ຕິສ຺ສຸ ວຈນີຍາ. ‘ສີຫນາທຎ຺ຈ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ນທຕິ, ປຣິສາສຸ ຈ ນທຕິ, ວິສາຣໂທ ຈ ນທຕິ, ປຎ຺ຫຎ຺ຈ ນໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ, ປຎ຺ຫຎ຺ຈ ເນສໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກໂຣຕິ, ປຎ຺ຫສ຺ສ ຈ ເວຍ຺ຍາກຣເຓນ ຈິຕ຺ຕໍ ອາຣາເຘຕິ, ໂສຕພ຺ພຎ຺ຈສ຺ສ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ, ສຸຕ຺ວາ ຈສ຺ສ ປສີທນ຺ຕິ, ປສນ຺ນາກາຣຎ຺ຈ ກໂຣນ຺ຕິ, ຕຖຕ຺ຕາຍ ຈ ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕິ, ປຏິປນ຺ນາ ຈ ອາຣາເຘນ຺ຕີ’ຕິ ເອວມສ຺ສຸ, ກສ຺ສປ, ວຈນີຍາ.

ຕິຕ຺ຖິຍປຣິວາສກຖາ

໔໐໔. ‘‘ເອກມິທາຫໍ, ກສ຺ສປ, ສມຍໍ ຣາຊຄເຫ ວິຫຣາມິ ຄິຊ຺ຌກູເຏ ປພ຺ພເຕ. ຕຕ຺ຣ ມໍ ອຎ຺ຎຕໂຣ ຕປພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ ນິຄ຺ໂຣໂຘ ນາມ ອຘິເຊຄຸຈ຺ເຉ ປຎ຺ຫໍ ອປຸຈ຺ຉິ. ຕສ຺ສາຫໍ ອຘິເຊຄຸຈ຺ເຉ ປຎ຺ຫໍ ປຸຏ຺ໂຐ ພ຺ຍາກາສິໍ. ພ຺ຍາກເຕ ຈ ປນ ເມ ອຕ຺ຕມໂນ ອໂຫສິ ປຣໍ ວິຍ ມຕ຺ຕາຍາ’’ຕິ. ‘‘ໂກ ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວໂຕ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ນ ອຕ຺ຕມໂນ ອສ຺ສ ປຣໍ ວິຍ ມຕ຺ຕາຍ? ອຫມ຺ປິ ຫິ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວໂຕ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ອຕ຺ຕມໂນ ປຣໍ ວິຍ ມຕ຺ຕາຍ. ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ, ຠນ຺ເຕ, ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ, ຠນ຺ເຕ. ເສຍ຺ຍຖາປິ, ຠນ຺ເຕ, ນິກ຺ກຸຊ຺ຊິຕໍ ວາ ອຸກ຺ກຸຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ວາ ວິວເຣຍ຺ຍ, ມູຬ຺ຫສ຺ສ ວາ ມຄ຺ຄໍ ອາຈິກ຺ເຂຍ຺ຍ, ອນ຺ຘກາເຣ ວາ ເຕລປຊ຺ໂຊຕໍ ຘາເຣຍ຺ຍ – ‘ຈກ຺ຂຸມນ຺ໂຕ ຣູປານິ ທກ຺ຂນ຺ຕີ’ຕິ; ເອວເມວໍ ຠຄວຕາ ອເນກປຣິຍາເຍນ ຘມ຺ໂມ ປກາສິໂຕ. ເອສາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວນ຺ຕໍ ສຣຓໍ ຄຈ຺ຉາມິ, ຘມ຺ມຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆຎ຺ຈ. ລເຠຍ຺ຍາຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ລເຠຍ຺ຍໍ ອຸປສມ຺ປທ’’ນ຺ຕິ.

໔໐໕. ‘‘ໂຍ ໂຂ, ກສ຺ສປ, ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍປຸພ຺ໂພ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ອາກງ຺ຂຕິ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອາກງ຺ຂຕິ ອຸປສມ຺ປທໍ, ໂສ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມາເສ ປຣິວສຕິ, ຈຕຸນ຺ນໍ ມາສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ ປພ຺ພາເຊນ຺ຕິ, ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍ. ອປິ ຈ ເມຕ຺ຖ ປຸຄ຺ຄລເວມຕ຺ຕຕາ ວິທິຕາ’’ຕິ. ‘‘ສເຈ, ຠນ຺ເຕ, ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍປຸພ຺ພາ ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ ອາກງ຺ຂນ຺ຕິ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອາກງ຺ຂນ຺ຕິ ອຸປສມ຺ປທໍ, ຈຕ຺ຕາໂຣ ມາເສ ປຣິວສນ຺ຕິ, ຈຕຸນ຺ນໍ ມາສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ ປພ຺ພາເຊນ຺ຕິ, ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍ. ອຫໍ ຈຕ຺ຕາຣິ ວສ຺ສານິ ປຣິວສິສ຺ສາມິ, ຈຕຸນ຺ນໍ ວສ຺ສານໍ ອຈ຺ຈເຍນ ອາຣທ຺ຘຈິຕ຺ຕາ ຠິກ຺ຂູ ປພ຺ພາເຊນ຺ຕຸ, ອຸປສມ຺ປາເທນ຺ຕຸ ຠິກ຺ຂຸຠາວາຍາ’’ຕິ.

ອລຕ຺ຖ ໂຂ ອເຈໂລ ກສ຺ສໂປ ຠຄວໂຕ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ, ອລຕ຺ຖ ອຸປສມ຺ປທໍ. ອຈິຣູປສມ຺ປນ຺ໂນ ໂຂ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ເອໂກ ວູປກຏ຺ໂຐ ອປ຺ປມຕ຺ໂຕ ອາຕາປີ ປຫິຕຕ຺ໂຕ ວິຫຣນ຺ໂຕ ນ ຈິຣສ຺ເສວ – ຍສ຺ສຕ຺ຖາຍ ກຸລປຸຕ຺ຕາ ສມ຺ມເທວ ອຄາຣສ຺ມາ ອນຄາຣິຍໍ ປພ຺ພຊນ຺ຕິ, ຕທນຸຕ຺ຕຣໍ – ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍປຣິໂຍສານໍ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາ ສຈ຺ຉິກຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫາສິ. ‘ຂີຓາ ຊາຕິ, ວຸສິຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ກຕໍ ກຣຓີຍໍ, ນາປຣໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕາຍາ’ຕິ – ອພ຺ຠຎ຺ຎາສິ. ອຎ຺ຎຕໂຣ ໂຂ ປນາຍສ຺ມາ ກສ຺ສໂປ ອຣຫຕໍ ອໂຫສີຕິ.

ມຫາສີຫນາທສຸຕ຺ຕໍ ນິຏ຺ຐິຕໍ ອຏ຺ຐມໍ.