ມກ຺ກຏີວຕ຺ຖຸກຖາ

໔໐. ອິທານິ ຍໍ ຕໍ ອຎ຺ຎໍ ວຕ຺ຖຸ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ, ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ເຕນ ໂຂ ປນ ສມເຍນາ’’ຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຣາຍໍ ອນຸຕ຺ຕານປທວຓ຺ຓນາ – ມກ຺ກຏິໍ ອາມິເສນາຕິ ມຫາວເນ ຠິກ຺ຂູນໍ ຂນ຺ຕິເມຕ຺ຕາທິຄຸຓານຸຠາເວນ ນິຣາສງ຺ກຈິຕ຺ຕາ ພຫູ ມິຄໂມຣກຸກ຺ກຸຏມກ຺ກຏາທໂຍ ຕິຣຈ຺ຉານາ ປຘານາຄາຣຏ຺ຐາເນສຸ ວິຈຣນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຣ ເອກໍ ມກ຺ກຏິໍ ອາມິເສນ ຍາຄຸຠຕ຺ຕຂຊ຺ຊກາທິນາ ອຸປລາເປຕ຺ວາ, ສງ຺ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ສາຕິ ຠຸມ຺ມວຈນໍ. ປຏິເສວຕີຕິ ປຈຸຣປຏິເສວໂນ ໂຫຕິ; ປຈຸຣຕ຺ເຖ ຫິ ວຕ຺ຕມານວຈນໍ. ໂສ ຠິກ຺ຂູຕິ ໂສ ເມຖຸນຘມ຺ມປຏິເສວນໂກ ຠິກ຺ຂຸ. ເສນາສນຈາຣິກໍ ອາຫິຓ຺ຑນ຺ຕາຕິ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ອາຄນ຺ຕຸກາ ພຸທ຺ຘທສ຺ສນາຍ ອາຄຕາ ປາໂຕວ ອາຄນ຺ຕຸກຠຕ຺ຕານິ ລຠິຕ຺ວາ ກຕຠຕ຺ຕກິຈ຺ຈາ ຠິກ຺ຂູນໍ ນິວາສນຏ຺ຐານານິ ປສ຺ສິສ຺ສາມາຕິ ວິຈຣິໍສຸ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ເສນາສນຈາຣິກໍ ອາຫິຓ຺ຑນ຺ຕາ’’ຕິ. ເຍນ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ເຕນຸປສງ຺ກມີຕິ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕາ ນາມ ເອກຠິກ຺ຂຸນາ ສທ຺ຘິໍ ວິສ຺ສາສໍ ກຕ຺ວາ ອຎ຺ເຎສຸປິ ຕາທິສຎ຺ເຎວ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ສາ ມກ຺ກຏີ ເຍນ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຈ ອຕ຺ຕໂນ ວິສ຺ສາສິກຠິກ຺ຂຸສ຺ເສວ ເຕສມ຺ປິ ຕໍ ວິກາຣໍ ທສ຺ເສສິ.

ເຉປ຺ປນ຺ຕິ ນງ຺ຄຸຏ຺ຐໍ. ໂອຑ຺ຑີຕິ ອຠິມຸຂໍ ຐເປສິ. ນິມິຕ຺ຕມ຺ປິ ອກາສີຕິ ເຍນ ນິຍາເມນ ຍາຍ ກິຣິຍາຍ ເມຖຸນາຘິປ຺ປາຍໍ ເຕ ຊານນ຺ຕິ ຕໍ ອກາສີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂສ ຠິກ຺ຂູຕິ ຍສ຺ສາຍໍ ວິຫາໂຣ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິລີຍິໍສູຕິ ເອກສ຺ມິໍ ໂອກາເສ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນາ ອຈ຺ຉິໍສຸ.

໔໑. ສຈ຺ຈໍ, ອາວຸໂສຕິ ສໂຫຑ຺ຒຄ຺ຄຫິໂຕ ໂຈໂຣ ວິຍ ປຈ຺ຈກ຺ຂໍ ທິສ຺ວາ ໂຈທິຕຕ຺ຕາ ‘‘ກິໍ ວາ ມຍາ ກຕ’’ນ຺ຕິອາທີນິ ວຕ຺ຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ໂຕ ‘‘ສຈ຺ຈໍ, ອາວຸໂສ’’ຕິ ອາຫ. ນນຸ, ອາວຸໂສ, ຕເຖວ ຕໍ ໂຫຕີຕິ ອາວຸໂສ ຍຖາ ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖິຍາ, ນນຸ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕິຕ຺ຖິຍາປິ ຕໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ຕເຖວ ໂຫຕິ. ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖິຍາປິ ຫິ ທສ຺ສນມ຺ປິ ຄຫຓມ຺ປິ ອາມສນມ຺ປິ ຜຸສນມ຺ປິ ຆຏ຺ຏນມ຺ປິ ທຸຏ຺ຐຸລ຺ລເມວ. ຕິຣຈ຺ຉານຄຕິຕ຺ຖິຍາປິ ຕໍ ສພ຺ພໍ ທຸຏ຺ຐຸລ຺ລເມວ. ໂກ ເອຕ຺ຖ ວິເສໂສ? ອເລສຏ຺ຐາເນ ຕ຺ວໍ ເລສໍ ໂອຑ຺ເຑສີຕິ.

໔໒. ອນ຺ຕມໂສ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕາຍປິ ປາຣາຊິໂກ ໂຫຕິ ອສໍວາໂສຕິ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕາຍປິ ເມຖຸນໍ ຘມ຺ມໍ ປຏິເສວິຕ຺ວາ ປາຣາຊິໂກ ເຍວ ໂຫຕີຕິ ທຬ຺ຫຕຣໍ ສິກ຺ຂາປທມກາສິ. ທຸວິຘຎ຺ຫິ ສິກ຺ຂາປທໍ – ໂລກວຊ຺ຊໍ, ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊຎ຺ຈ. ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ສ ສຈິຕ຺ຕກປກ຺ເຂ ຈິຕ຺ຕໍ ອກຸສລເມວ ໂຫຕິ, ຕໍ ໂລກວຊ຺ຊໍ ນາມ. ເສສໍ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊໍ. ຕຕ຺ຖ ໂລກວຊ຺ເຊ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານາ ຣຸນ຺ຘນ຺ຕີ ທ຺ວາຣໍ ປິທຫນ຺ຕີ ໂສຕໍ ປຈ຺ຉິນ຺ທມານາ ຄາຬ຺ຫຕຣໍ ກໂຣນ຺ຕີ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ອຘິມານາ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ສຸປິນນ຺ຕາຕິ ອຍໍ ປນ ວີຕິກ຺ກມາຠາວາ ອພ຺ໂພຫາຣິກຕ຺ຕາ ຈ ວຸຕ຺ຕາ. ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ເຊ ອກເຕ ວີຕິກ຺ກເມ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານາ ສິຖິລໍ ກໂຣນ຺ຕີ ໂມເຈນ຺ຕີ ທ຺ວາຣໍ ທທມານາ ອປຣາປຣມ຺ປິ ອນາປຕ຺ຕິໍ ກຸຣຸມານາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຄຓໂຠຊນປຣມ຺ປຣໂຠຊນາທີສຸ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ ວິຍ. ‘‘ອນ຺ຕມໂສ ຕງ຺ຂຓິກາຍປີ’’ຕິ ເອວຣູປາ ປນ ກເຕ ວີຕິກ຺ກເມ ອຸປ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຄຕິກາວ ໂຫຕິ. ອິທໍ ປນ ປຐມສິກ຺ຂາປທໍ ຍສ຺ມາ ໂລກວຊ຺ຊໍ, ນ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊໍ; ຕສ຺ມາ ອຍມນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຣຸນ຺ຘນ຺ຕີ ທ຺ວາຣໍ ປິທຫນ຺ຕີ ໂສຕໍ ປຈ຺ຉິນ຺ທມານາ ຄາຬ຺ຫຕຣໍ ກໂຣນ຺ຕີ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ.

ເອວໍ ທ຺ເວປິ ວຕ຺ຖູນິ ສມ຺ປິຓ຺ເຑຕ຺ວາ ມູລຈ຺ເຉຊ຺ຊວເສນ ທຬ຺ຫຕຣໍ ກຕ຺ວາ ປຐມປາຣາຊິເກ ປຎ຺ຎຕ຺ເຕ ອປຣມ຺ປິ ອນຸປຎ຺ຎຕ຺ຕຕ຺ຖາຍ ວຊ຺ຊິປຸຕ຺ຕກວຕ຺ຖຸ ອຸທປາທິ. ຕສ຺ສຸປ຺ປຕ຺ຕິທສ຺ສນຕ຺ຖເມຕໍ ວຸຕ຺ຕໍ – ‘‘ເອວຎ຺ຈິທໍ ຠຄວຕາ ຠິກ຺ຂູນໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ໂຫຕີ’’ຕິ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ຠຄວຕາ ຠິກ຺ຂູນໍ ອິທໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ເອວໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ ຈ ອິທຎ຺ຈ ອຎ຺ຎມ຺ປິ ວຕ຺ຖຸ ອຸທປາທີຕິ.

ມກ຺ກຏີວຕ຺ຖຸກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.