໒. ກຬາຣສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໓໒. ທຸຕິເຍ ກຬາຣຂຕ຺ຕິໂຍຕິ ຕສ຺ສ ເຖຣສ຺ສ ນາມໍ. ທນ຺ຕາ ປນສ຺ສ ກຬາຣາ ວິສມສຓ຺ຐານາ, ຕສ຺ມາ ‘‘ກຬາໂຣ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຫີນາຍາວຕ຺ໂຕຕິ ຫີນສ຺ສ ຄິຫິຠາວສ຺ສ ອຕ຺ຖາຍ ນິວຕ຺ໂຕ. ອສ຺ສາສມລຕ຺ຖາຕິ ອສ຺ສາສໍ ອວສ຺ສຍໍ ປຕິຏ຺ຐໍ ນ ຫິ ນູນ ອລຕ຺ຖ, ຕໂຍ ມຄ຺ເຄ ຕີຓິ ຈ ຜລານິ ນູນ ນາລຕ຺ຖາຕິ ທີເປຕິ. ຍທິ ຫິ ຕານິ ລເຠຍ຺ຍ, ນ ສິກ຺ຂໍ ປຈ຺ຈກ຺ຂາຍ ຫີນາຍາວຕ຺ເຕຍ຺ຍາຕິ ອຍໍ ເຖຣສ຺ສ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ນ ຂ຺ວາຫໍ, ອາວຸໂສຕິ ອຫໍ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ‘‘ອສ຺ສາສໍ ປຕ຺ໂຕ, ນ ປຕ຺ໂຕ’’ຕິ ນ ກງ຺ຂາມິ. ເຖຣສ຺ສ ຫິ ສາວກປາຣມີຎາຓໍ ອວສ຺ສໂຍ, ຕສ຺ມາ ໂສ ນ ກງ຺ຂຕິ. ອາຍຕິໍ ປນາວຸໂສຕິ ອິມິນາ ‘‘ອາຍຕິໍ ປຏິສນ຺ຘິ ຕຸມ຺ຫາກໍ ອຸຄ຺ຆາຏິຕາ, ນ ອຸຄ຺ຆາຏິຕາ’’ຕິ ອຣຫຕ຺ຕປ຺ປຕ຺ຕິໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ນ ຂ຺ວາຫໍ, ອາວຸໂສ, ວິຈິກິຈ຺ຉາມີຕິ ອິມິນາ ເຖໂຣ ຕຕ຺ຖ ວິຈິກິຈ຺ຉາຠາວໍ ທີເປຕິ.

ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມີຕິ ‘‘ອິມໍ ສຸຕກາຣຓໍ ຠຄວໂຕ ອາໂຣເຈສ຺ສາມີ’’ຕິ ອຸປສງ຺ກມິ. ອຎ຺ຎາ ພ຺ຍາກຕາຕິ ອຣຫຕ຺ຕໍ ພ຺ຍາກຕໍ. ຂີຓາ ຊາຕີຕິ ນ ເຖເຣນ ເອວໍ ພ຺ຍາກຕາ, ອຍໍ ປນ ເຖໂຣ ຕຸຏ຺ໂຐ ປສນ຺ໂນ ເອວໍ ປທພ຺ຍຎ຺ຊນານິ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ອາຫ. ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາມນ຺ເຕສີຕິ ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ຘີໂຣ ຄມ຺ຠີໂຣ. ນ ໂສ ເກນຈິ ກາຣເຓນ ເອວໍ ພ຺ຍາກຣິສ຺ສຕິ. ສໍຂິຕ຺ເຕນ ປນ ປຎ຺ໂຫ ພ຺ຍາກໂຕ ຠວິສ຺ສຕິ. ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ນໍ ປຎ຺ຫໍ ພ຺ຍາກຣາເປສ຺ສາມີ’’ຕິ ອຎ຺ຎຕຣໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ອາມນ຺ເຕສິ.

ສເຈ ຕໍ ສາຣິປຸຕ຺ຕາຕິ ອິທໍ ຠຄວາ ‘‘ນ ເອສ ອຕ຺ຕໂນ ຘມ຺ມຕາຍ ອຎ຺ຎໍ ພ຺ຍາກຣິສ຺ສຕິ, ປຎ຺ຫເມຕໍ ປຸຈ຺ຉິສ຺ສາມິ, ຕໍ ກເຖນ຺ໂຕວ ອຎ຺ຎໍ ພ຺ຍາກຣິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອຎ຺ຎໍ ພ຺ຍາກຣາເປຕຸໍ ເອວໍ ປຸຈ຺ຉິ. ຍໍນິທານາວຸໂສ, ຊາຕີຕິ, ອາວຸໂສ, ອຍໍ ຊາຕິ ນາມ ຍໍປຈ຺ຈຍາ, ຕສ຺ສ ປຈ຺ຈຍສ຺ສ ຂຍາ ຂີຓສ຺ມິໍ ຊາຕິຍາ ປຈ຺ຈເຍ ຊາຕິສງ຺ຂາຕໍ ຜລໍ ຂີຓນ຺ຕິ ວິທິຕໍ. ອິຘາປິ ຈ ເຖໂຣ ປຎ຺ເຫ ອກງ຺ຂິຕ຺ວາ ອຊ຺ຌາສເຍ ກງ຺ຂຕິ. ເອວໍ ກິຣສ຺ສ ອໂຫສິ – ‘‘ອຎ຺ຎາ ນາມ ຕຓ຺ຫາ ຂີຓາ, ອຸປາທານໍ ຂີຓໍ, ຠໂວ ຂີໂຓ, ປຈ຺ຈໂຍ ຂີໂຓ, ກິເລສາ ຂີຓາຕິອາທີຫິ ພຫູຫິ ກາຣເຓຫິ ສກ຺ກາ ພ຺ຍາກາຕຸໍ, ກຖໍ ກເຖນ຺ໂຕ ປນ ສຕ຺ຖຸ ອຊ຺ຌາສຍໍ ຄເຫຕຸໍ ສກ຺ຂິສ຺ສາມີ’’ຕິ.

ກິຎ຺ຈາປິ ເອວໍ ອຊ຺ຌາສເຍ ກງ຺ຂຕິ, ປຎ຺ຫໍ ປນ ອຏ຺ຐເປຕ຺ວາວ ປຈ຺ຈຍາກາຣວເສນ ພ຺ຍາກາສິ. ສຕ຺ຖາປິ ປຈ຺ຈຍາກາຣວເສເນວ ພ຺ຍາກຣາເປຕຸກາໂມ, ຕສ຺ມາ ເອສ ພ຺ຍາກໂຣນ຺ໂຕວ ອຊ຺ຌາສຍໍ ຄຓ຺ຫິ. ຕາວເທວ ‘‘ຄຫິໂຕ ເມ ສຕ຺ຖຸ ອຊ຺ຌາສໂຍ’’ຕິ ອຎ຺ຎາສິ. ອຖສ຺ສ ນຍສເຕນ ນຍສຫສ຺ເສນ ປຎ຺ຫພ຺ຍາກຣຓໍ ອຸປຏ຺ຐາສິ. ຍສ຺ມາ ປນ ຠຄວາ ອຸຕ຺ຕຣິ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ມາ ເຕນ ຕໍ ພ຺ຍາກຣຓໍ ອນຸໂມທິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ກຖໍ ຊານໂຕ ປນ ເຕຕິ ອິທໍ ກສ຺ມາ ອາຣຠິ? ສວິສເຍ ສີຫນາທໍ ນທາເປຕຸໍ. ເຖໂຣ ກິຣ ສູກຣນິຂາຕເລຓທ຺ວາເຣ ທີຆນຂປຣິພ຺ພາຊກສ຺ສ ເວທນາປຣິຄ຺ຄຫສຸຕ຺ເຕ ກຖິຍມາເນ ຕາລວຓ຺ຏໍ ຄເຫຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ພີຊຍມາໂນ ຐິໂຕ ຕິສ຺ໂສ ເວທນາ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ສາວກປາຣມີຎາຓໍ ອຘິຄໂຕ, ອຍມສ຺ສ ສວິສໂຍ. ອິມສ຺ມິໍ ສວິສເຍ ຐິໂຕ ສີຫນາທໍ ນທິສ຺ສຕີຕິ ນໍ ສນ຺ຘາຍ ສຕ຺ຖາ ອິທໍ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉິ. ອນິຈ຺ຈາຕິ ຫຸຕ຺ວາ ອຠາວຏ຺ເຐນ ອນິຈ຺ຈາ. ຍທນິຈ຺ຈໍ ຕໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ກິຎ຺ຈາປິ ສຸຂາ ເວທນາ ຐິຕິສຸຂາ ວິປຣິຓາມທຸກ຺ຂາ, ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ ຐິຕິທຸກ຺ຂາ ວິປຣິຓາມສຸຂາ, ອທຸກ຺ຂມສຸຂາ ຎາຓສຸຂາ ອຎ຺ຎາຓທຸກ຺ຂາ, ວິປຣິຓາມໂກຏິຍາ ປນ ສພ຺ພາວ ທຸກ຺ຂາ ນາມ ຊາຕາ. ວິທິຕນ຺ຕິ ຍສ຺ມາ ເອວໍ ເວທນາຕ຺ຕຍໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ວິທິຕໍ, ຕສ຺ມາ ຍາ ຕຕ຺ຖ ຕຓ຺ຫາ, ສາ ນ ອຸປຏ຺ຐາສີຕິ ທສ຺ເສຕິ.

ສາຘຸ ສາຘູຕິ ເຖຣສ຺ສ ເວທນາປຣິຈ຺ເຉທຊານເນ ສມ຺ປຫໍສນໍ. ເຖໂຣ ຫິ ເວທນາ ເອກາຕິ ວາ ທ຺ເວ ຕິສ຺ໂສ ຈຕສ຺ໂສຕິ ວາ ອວຸຕ຺ເຕປິ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ຕາສໍ ຕິສ຺ໂສຕິ ປຣິຈ຺ເຉທໍ ອຎ຺ຎາສິ, ເຕນ ຕໍ ຠຄວາ ສມ຺ປຫໍສນ຺ໂຕ ເອວມາຫ. ທຸກ຺ຂສ຺ມິນ຺ຕິ ອິທໍ ຠຄວາ ອິມິນາ ອຘິປ຺ປາເຍນ ອາຫ – ‘‘ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ຍໍ ຕຍາ ‘ອິມິນາ ກາຣເຓນ ເວທນາສຸ ຕຓ຺ຫາ ນ ອຸປຏ຺ຐາສີ’ຕິ ພ຺ຍາກຕໍ, ຕໍ ສຸພ຺ຍາກຕໍ. ‘ຕິສ຺ໂສ ເວທນາ’ຕິ ວິຠຊນ຺ເຕນ ປນ ເຕ ອຕິປ຺ປປຎ຺ໂຈ ກໂຕ, ຕໍ ‘ທຸກ຺ຂສ຺ມິ’ນ຺ຕິ ພ຺ຍາກໂຣນ຺ເຕນປິ ຫິ ເຕ ສຸພ຺ຍາກຕເມວ ຠເວຍ຺ຍ. ຍໍກິຎ຺ຈິ ເວທຍິຕໍ, ຕໍ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ຎາຕມຕ຺ເຕປິ ຫິ ເວທນາສຸ ຕຓ຺ຫາ ນ ຕິຏ຺ຐຕິ’’.

ກຖໍ ວິໂມກ຺ຂາຕິ ກຕຣາ ວິໂມກ຺ຂາ, ກຕເຣນ ວິໂມກ຺ເຂນ ຕຍາ ອຎ຺ຎາ ພ຺ຍາກຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ? ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວິໂມກ຺ຂາຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕວິໂມກ຺ເຂນ, ອຊ຺ຌຕ຺ຕສງ຺ຂາເຣ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ປຕ຺ຕອຣຫຕ຺ເຕນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ຈຕຸກ຺ກໍ ເວທິຕພ຺ພໍ – ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອຠິນິເວໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວຸຏ຺ຐານໍ, ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອຠິນິເວໂສ ພຫິທ຺ຘາ ວຸຏ຺ຐານໍ, ພຫິທ຺ຘາ ອຠິນິເວໂສ ພຫິທ຺ຘາ ວຸຏ຺ຐານໍ, ພຫິທ຺ຘາ ອຠິນິເວໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວຸຏ຺ຐານນ຺ຕິ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕຎ຺ຫິ ອຠິນິເວສິຕ຺ວາ ພຫິທ຺ຘາຘມ຺ມາປິ ທຏ຺ຐພ຺ພາເຍວ, ພຫິທ຺ຘາ ອຠິນິເວສິຕ຺ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕຘມ຺ມາປິ. ຕສ຺ມາ ໂກຈິ ຠິກ຺ຂຸ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສງ຺ຂາເຣສຸ ຎາຓໍ ໂອຕາເຣຕ຺ວາ ເຕ ວວຕ຺ຖເປຕ຺ວາ ພຫິທ຺ຘາ ໂອຕາເຣຕິ, ພຫິທ຺ຘາປິ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ປຸນ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ໂອຕາເຣຕິ, ຕສ຺ສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕ ສງ຺ຂາເຣ ສມ຺ມສນກາເລ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐານໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອຠິນິເວໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ນາມ. ໂກຈິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສງ຺ຂາເຣສຸ ຎາຓໍ ໂອຕາເຣຕ຺ວາ ເຕ ວວຕ຺ຖເປຕ຺ວາ ພຫິທ຺ຘາ ໂອຕາເຣຕິ, ຕສ຺ສ ພຫິທ຺ຘາ ສງ຺ຂາເຣ ສມ຺ມສນກາເລ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐານໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ອຠິນິເວໂສ ພຫິທ຺ຘາ ວຸຏ຺ຐານໍ ນາມ. ໂກຈິ ພຫິທ຺ຘາ ສງ຺ຂາເຣສຸ ຎາຓໍ ໂອຕາເຣຕ຺ວາ, ເຕ ວວຕ຺ຖເປຕ຺ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ໂອຕາເຣຕິ, ອຊ຺ຌຕ຺ຕມ຺ປິ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ປຸນ ພຫິທ຺ຘາ ໂອຕາເຣຕິ, ຕສ຺ສ ພຫິທ຺ຘາ ສງ຺ຂາເຣ ສມ຺ມສນກາເລ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐານໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ພຫິທ຺ຘາ ອຠິນິເວໂສ ພຫິທ຺ຘາ ວຸຏ຺ຐານໍ ນາມ. ໂກຈິ ພຫິທ຺ຘາ ສງ຺ຂາເຣສຸ ຎາຓໍ ໂອຕາເຣຕ຺ວາ ເຕ ວວຕ຺ຖເປຕ຺ວາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ໂອຕາເຣຕິ, ຕສ຺ສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕສງ຺ຂາເຣ ສມ຺ມສນກາເລ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐານໍ ໂຫຕິ. ອິຕິ ພຫິທ຺ຘາ ອຠິນິເວໂສ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວຸຏ຺ຐານໍ ນາມ. ຕຕ຺ຣ ເຖໂຣ ‘‘ອຊ຺ຌຕ຺ຕສງ຺ຂາເຣ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເຕສໍ ວວຕ຺ຖານກາເລ ມຄ຺ຄວຸຏ຺ຐາເນນ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕສ຺ມີ’’ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວິໂມກ຺ຂາ ຂ຺ວາຫໍ, ອາວຸໂສຕິ ອາຫ.

ສພ຺ພຸປາທານກ຺ຂຍາຕິ ສພ຺ເພສໍ ຈຕຸນ຺ນມ຺ປິ ອຸປາທານານໍ ຂເຍນ. ຕຖາ ສໂຕ ວິຫຣາມີຕິ ເຕນາກາເຣນ ສຕິຍາ ສມນ຺ນາຄໂຕ ວິຫຣາມິ. ຍຖາ ສຕໍ ວິຫຣນ຺ຕນ຺ຕິ ເຍນາກາເຣນ ມໍ ສຕິຍາ ສມນ຺ນາຄຕໍ ວິຫຣນ຺ຕໍ. ອາສວາ ນານຸສ຺ສວນ຺ຕີຕິ ຈກ຺ຂຸໂຕ ຣູເປ ສວນ຺ຕິ ອາສວນ຺ຕິ ສນ຺ທນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ເອວໍ ຉຫິ ທ຺ວາເຣຫິ ຉສຸ ອາຣມ຺ມເຓສຸ ສວນຘມ຺ມາ ກາມາສວາທໂຍ ອາສວາ ນານຸສ຺ສວນ຺ຕິ ນານຸປ຺ປວຑ຺ຒນ຺ຕິ, ຍຖາ ເມ ນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຕ຺ຕານຎ຺ຈ ນາວຊານາມີຕິ ອຕ຺ຕານຎ຺ຈ ນ ອວຊານາມິ. ອິມິນາ ໂອມານປຫານໍ ກຖິຕໍ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ປຊານນາ ປສນ຺ນາ ໂຫຕິ.

ສມເຓນາຕິ ພຸທ຺ຘສມເຓນ. ເຕສ຺ວາຫໍ ນ ກງ຺ຂາມີຕິ ເຕສຸ ອຫໍ ‘‘ກຕໂຣ ກາມາສໂວ, ກຕໂຣ ຠວາສໂວ, ກຕໂຣ ທິຏ຺ຐາສໂວ, ກຕໂຣ ອວິຊ຺ຊາສໂວ’’ຕິ ເອວໍ ສຣູປເຠທໂຕປິ, ‘‘ຈຕ຺ຕາໂຣ ອາສວາ’’ຕິ ເອວໍ ຄຓນປຣິຈ຺ເຉທໂຕປິ ນ ກງ຺ຂາມິ. ເຕ ເມ ປຫີນາຕິ ນ ວິຈິກິຈ຺ຉາມີຕິ ເຕ ມຍ຺ຫໍ ປຫີນາຕິ ວິຈິກິຈ຺ຉໍ ນ ອຸປ຺ປາເທມິ. ອິທໍ ຠຄວາ ‘‘ເອວໍ ພ຺ຍາກໂຣນ຺ເຕນປິ ຕຍາ ສຸພ຺ຍາກຕໍ ຠເວຍ຺ຍ ‘ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວິໂມກ຺ຂາ ຂ຺ວາຫໍ, ອາວຸໂສ’ຕິອາທີນິ ປນ ເຕ ວທນ຺ເຕນ ອຕິປ຺ປປຎ຺ໂຈ ກໂຕ’’ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ.

ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ວິຫາຣໍ ປາວິສີຕິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕວຣພຸທ຺ຘາສນໂຕ ອຸຏ຺ຐຫິຕ຺ວາ ວິຫາຣໍ ອນ຺ໂຕມຫາຄນ຺ຘກຸຏິໍ ປາວິສິ ອສມ຺ຠິນ຺ນາຍ ເອວ ປຣິສາຍ. ກສ຺ມາ? ພຸທ຺ຘາ ຫິ ອນິຏ຺ຐິຕາຍ ເທສນາຍ ອສມ຺ຠິນ຺ນາຍ ປຣິສາຍ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ຄນ຺ຘກຸຏິໍ ປວິສນ຺ຕາ ປຸຄ຺ຄລໂຖມນຕ຺ຖໍ ວາ ປວິສນ຺ຕິ ຘມ຺ມໂຖມນຕ຺ຖໍ ວາ. ຕຕ຺ຖ ປຸຄ຺ຄລໂຖມນຕ຺ຖໍ ປວິສນ຺ໂຕ ສຕ຺ຖາ ເອວໍ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ອິມໍ ມຍາ ສໍຂິຕ຺ເຕນ ອຸທ຺ເທສໍ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐໍ ວິຕ຺ຖາເຣນ ຈ ອວິຠຕ຺ຕໍ ຘມ຺ມປຏິຄ຺ຄາຫກາ ຠິກ຺ຂູ ອຸຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອານນ຺ທໍ ວາ ກຈ຺ຈາຍນໍ ວາ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຸຈ຺ຉິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ມຍ຺ຫໍ ຎາເຓນ ສໍສນ຺ເທຕ຺ວາ ກເຖສ຺ສນ຺ຕິ, ຕໂຕປິ ຘມ຺ມປຏິຄ຺ຄາຫກາ ປຸນ ມໍ ປຸຈ຺ຉິສ຺ສນ຺ຕິ. ເຕສມຫໍ ‘ສຸກຖິຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ອານນ຺ເທນ, ສຸກຖິຕໍ ກຈ຺ຈາຍເນນ, ມໍ ເຈປິ ຕຸມ຺ເຫ ເອຕມຕ຺ຖໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍາຖ, ອຫມ຺ປິ ນໍ ເອວເມວ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ ເອວໍ ເຕ ປຸຄ຺ຄເລ ໂຖເມສ຺ສາມິ. ຕໂຕ ເຕສຸ ຄາຣວໍ ຊເນຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂູ ອຸປສງ຺ກມິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕປິ ຠິກ຺ຂູ ອຕ຺ເຖ ຈ ຘມ຺ເມ ຈ ນິໂຍເຊສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕ ເຕຫິ ນິໂຍຊິຕາ ຕິສ຺ໂສ ສິກ຺ຂາ ປຣິປູເຣຕ຺ວາ ທຸກ຺ຂສ຺ສນ຺ຕໍ ກຣິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ.

ອຖ ວາ ປນສ຺ສ ເອວໍ ໂຫຕິ – ‘‘ເອສ ມຍິ ປກ຺ກນ຺ເຕ ອຕ຺ຕໂນ ອານຸຠາວໍ ກຣິສ຺ສຕິ, ອຖ ນໍ ອຫມ຺ປິ ຕເຖວ ໂຖເມສ຺ສາມິ, ຕໍ ມມ ໂຖມນໍ ສຸຕ຺ວາ ຄາຣວຊາຕາ ຠິກ຺ຂູ ອິມໍ ອຸປສງ຺ກມິຕພ຺ພໍ, ວຈນຎ຺ຈສ຺ສ ໂສຕພ຺ພໍ ສທ຺ຘາຕພ຺ພໍ ມຎ຺ຎິສ຺ສນ຺ຕິ, ຕໍ ເຕສໍ ຠວິສ຺ສຕິ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ຫິຕາຍ ສຸຂາຍາ’’ຕິ ຘມ຺ມໂຖມນຕ຺ຖໍ ປວິສນ຺ໂຕ ເອວໍ ຈິນ຺ເຕສິ ຍຖາ ຘມ຺ມທາຍາທສຸຕ຺ເຕ ຈິນ຺ເຕສິ. ຕຕ຺ຣ ຫິສ຺ສ ເອວໍ ອໂຫສິ – ‘‘ມຍິ ວິຫາຣໍ ປວິຏ຺ເຐ ອາມິສທາຍາທໍ ຄຣຫນ຺ໂຕ ຘມ຺ມທາຍາທຎ຺ຈ ໂຖເມນ຺ໂຕ ອິມິສ຺ສໍເຍວ ປຣິສຕິ ນິສິນ຺ໂນ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ຘມ຺ມໍ ເທເສສ຺ສຕິ, ເອວໍ ທ຺ວິນ຺ນມ຺ປິ ອມ຺ຫາກໍ ເອກຊ຺ຌາສຍາຍ ມຕິຍາ ເທສິຕາ ອຍໍ ເທສນາ ອຄ຺ຄາ ຈ ຄຣຸກາ ຈ ຠວິສ຺ສຕິ ປາສາຓຈ຺ຉຕ຺ຕສທິສາ’’ຕິ.

ອິຘ ປນ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ສາຣິປຸຕ຺ຕໍ ອຸກ຺ກໍເສຕ຺ວາ ປກາເສຕ຺ວາ ຐເປຕຸກາໂມ ປຸຄ຺ຄລໂຖມນຕ຺ຖໍ ອຸຏ຺ຐາຍາສນາ ວິຫາຣໍ ປາວິສິ. ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ ຠຄວາ ນິສິນ຺ນາສເນເຍວ ອນ຺ຕຣຫິໂຕ ຈິຕ຺ຕຄຕິຍາ ວິຫາຣໍ ປວິສຕີຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຍທິ ຫິ ກາຍຄຕິຍາ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ສພ຺ພາ ປຣິສາ ຠຄວນ຺ຕໍ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍ, ສາ ເອກວາຣໍ ຠິນ຺ນາ ປຸນ ທຸສ຺ສນ຺ນິປາຕາ ຠເວຍ຺ຍາຕິ ຠຄວາ ອທິສ຺ສມາເນນ ກາເຍນ ຈິຕ຺ຕຄຕິຍາ ເອວ ປາວິສິ.

ເອວໍ ປວິຏ຺ເຐ ປນ ຠຄວຕິ ຠຄວໂຕ ອຘິປ຺ປາຍານຸຣູປເມວ ສີຫນາທໍ ນທິຕຸກາໂມ ຕຕ຺ຣ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ສາຣິປຸຕ຺ໂຕ ອຈິຣປກ຺ກນ຺ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ. ປຸພ຺ເພ ອປ຺ປຏິສໍວິທິຕນ຺ຕິ ອິທໍ ນາມ ປຸຈ຺ຉິສ຺ສຕີຕິ ປຸພ຺ເພ ມຍາ ອວິທິຕໍ ອຎ຺ຎາຕໍ. ປຐມໍ ປຎ຺ຫນ຺ຕິ, ‘‘ສເຈ ຕໍ, ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ ກຖໍ ຊານຕາ ປນ ຕຍາ, ອາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ກຖໍ ປສ຺ສຕາ ອຎ຺ຎາ ພ຺ຍາກຕາ ຂີຓາ ຊາຕີ’’ຕິ ອິມໍ ປຐມໍ ປຎ຺ຫໍ. ທນ຺ຘາຍິຕຕ຺ຕນ຺ຕິ ສຕ຺ຖຸ ອາສຍຊານນຕ຺ຖໍ ທນ຺ຘຠາໂວ ອສີຆຕາ. ປຐມໍ ປຎ຺ຫໍ ອນຸໂມທີຕິ, ‘‘ຊາຕິ ປນາວຸໂສ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ກິໍນິທານາ’’ຕິ ອິມໍ ທຸຕິຍໍ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ໂຕ, ‘‘ຍໍນິທານາວຸໂສ, ຊາຕີ’’ຕິ ເອວໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕໍ ປຐມໍ ປຎ຺ຫໍ ອນຸໂມທິ.

ເອຕທໂຫສີຕິ ຠຄວຕາ ອນຸໂມທິເຕ ນຍສເຕນ ນຍສຫສ຺ເສນ ປຎ຺ຫສ຺ສ ເອກງ຺ຄຓິກຠາເວນ ປາກຏີຠູຕຕ຺ຕາ ເອຕໍ ອໂຫສິ. ທິວສມ຺ປາຫໍ ຠຄວໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍນ຺ຕິ ສກລທິວສມ຺ປິ ອຫໍ ຠຄວໂຕ ເອຕໍ ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາທຕ຺ຖໍ ປຸຏ຺ໂຐ ສກລທິວສມ຺ປິ ອຎ຺ຎມຎ຺ເຎຫິ ປທພ຺ຍຎ຺ຊເນຫິ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍໍ. ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມີຕິ ເອວໍ ກິຣສ຺ສ ອໂຫສິ – ‘‘ເຖໂຣ ອຸຬາຣສີຫນາທໍ ນທຕິ, ສຸກາຣຓໍ ເອຕໍ, ທສພລສ຺ສ ນໍ ອາໂຣເຈສ຺ສາມີ’’ຕິ. ຕສ຺ມາ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ.

ສາ ຫິ ຠິກ຺ຂຸ ສາຣິປຸຕ຺ຕສ຺ສ ຘມ຺ມຘາຕູຕິ ເອຕ຺ຖ ຘມ຺ມຘາຕູຕິ ປຈ຺ຈຍາກາຣສ຺ສ ວິວຏຠາວທສ຺ສນສມຕ຺ຖໍ ສາວກປາຣມີຎາຓໍ. ສາວການຎ຺ຫິ ສາວກປາຣມີຎາຓໍ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຄຕິກເມວ ໂຫຕິ. ຍຖາ ພຸທ຺ຘານໍ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາ ຘມ຺ມາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສ຺ສ ປາກຏາ ໂຫນ຺ຕິ, ເອວໍ ເຖຣສ຺ສ ສາວກປາຣມີຎາຓໍ ສພ຺ເພປິ ສາວກຎາຓສ຺ສ ໂຄຈຣຘມ຺ເມ ຊານາຕີຕິ. ທຸຕິຍໍ.