໖. ຉກ຺ກນິປາໂຕ

໑. ປຎ຺ຈສຕມຕ຺ຕາເຖຣີຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ຉກ຺ກນິປາເຕ ຍສ຺ສ ມຄ຺ຄໍ ນ ຊານາສີຕິອາທິກາ ປຎ຺ຈສຕມຕ຺ຕານໍ ເຖຣີນໍ ຄາຖາ. ອິມາປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາຣາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ວິວຏ຺ຏູປນິສ຺ສຍໍ ກຸສລໍ ອຸປຈິນນ຺ຕິໂຍ ອນຸກ຺ກເມນ ອຸປຈິຕວິໂມກ຺ຂສມ຺ຠາຣາ ຫຸຕ຺ວາ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ກຸລເຄເຫ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕາ ມາຕາປິຕູຫິ ປຕິກຸລໍ ອານີຕາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ປຸຕ຺ເຕ ລຠິຕ຺ວາ ຆຣາວາສໍ ວສນ຺ຕິໂຍ ສມານຊາຕິກສ຺ສ ຕາທິສສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ກຕຕ຺ຕາ ສພ຺ພາວ ມຕປຸຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ, ປຸຕ຺ຕໂສເກນ ອຠິຠູຕາ ປຏາຈາຣາຍ ເຖຣິຍາ ສນ຺ຕິກໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ນິສິນ຺ນາ ອຕ຺ຕໂນ ໂສກກາຣຓໍ ອາໂຣເຈສຸໍ. ເຖຣີ ຕາສໍ ໂສກໍ ວິໂນເທນ຺ຕີ –

໑໒໗. ‘‘ຍສ຺ສ ມຄ຺ຄໍ ນ ຊານາສິ, ອາຄຕສ຺ສ ຄຕສ຺ສ ວາ;

ຕໍ ກຸໂຕ ຈາຄຕໍ ສຕ຺ຕໍ, ມມ ປຸຕ຺ໂຕຕິ ໂຣທສິ.

໑໒໘. ‘‘ມຄ຺ຄຎ຺ຈ ໂຂສ຺ສ ຊານາສິ, ອາຄຕສ຺ສ ຄຕສ຺ສ ວາ;

ນ ນໍ ສມນຸໂສເຈສິ, ເອວໍຘມ຺ມາ ຫິ ປາຓິໂນ.

໑໒໙. ‘‘ອຍາຈິໂຕ ຕຕາຄຈ຺ຉິ, ນານຸຎ຺ຎາໂຕ ອິໂຕ ຄໂຕ;

ກຸໂຕຈິ ນູນ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ, ວສິຕ຺ວາ ກຕິປາຫກໍ;

ອິໂຕປິ ອຎ຺ເຎນ ຄໂຕ, ຕໂຕປຎ຺ເຎນ ຄຈ຺ຉຕິ.

໑໓໐. ‘‘ເປໂຕ ມນຸສ຺ສຣູເປນ, ສໍສຣນ຺ໂຕ ຄມິສ຺ສຕິ;

ຍຖາຄໂຕ ຕຖາ ຄໂຕ, ກາ ຕຕ຺ຖ ປຣິເທວນາ’’ຕິ. –

ອິມາຫິ ຈຕູຫິ ຄາຖາຫິ ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ.

ຕາ ຕສ຺ສາ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ສຎ຺ຊາຕສໍເວຄາ ເຖຣິຍາ ສນ຺ຕິເກ ປພ຺ພຊິໍສຸ. ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນາຍ ກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ຕິໂຍ ວິມຸຕ຺ຕິປຣິປາຈນີຍານໍ ຘມ຺ມານໍ ປຣິປາກໍ ຄຕຕ຺ຕາ ນ ຈິຣສ຺ເສວ ສຫ ປຏິສມ຺ຠິທາຫິ ອຣຫຕ຺ເຕ ປຕິຏ຺ຐຫິໍສຸ. ອຖ ຕາ ອຘິຄຕາຣຫຕ຺ຕາ ອຕ຺ຕໂນ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ອຸທານວເສນ ‘‘ຍສ຺ສ ມຄ຺ຄໍ ນ ຊານາສີ’’ຕິອາທິກາຫິ ໂອວາທຄາຖາຫິ ສທ຺ຘິໍ –

໑໓໑. ‘‘ອພ຺ພຫີ ວຕ ເມ ສລ຺ລໍ, ທຸທ຺ທສໍ ຫທຍສ຺ສິຕໍ;

ຍາ ເມ ໂສກປເຣຕາຍ, ປຸຕ຺ຕໂສກໍ ພ຺ຍປານຸທິ.

໑໓໒. ‘‘ສາຊ຺ຊ ອພ຺ພູຬ຺ຫສລ຺ລາຫໍ, ນິຈ຺ຉາຕາ ປຣິນິພ຺ພຸຕາ;

ພຸທ຺ຘໍ ຘມ຺ມຎ຺ຈ ສງ຺ຆຎ຺ຈ, ອຸເປມິ ສຣຓໍ ມຸນິ’’ນ຺ຕິ. –

ອິມາ ຄາຖາ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ອຠາສິໍສຸ.

ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ສ ມຄ຺ຄໍ ນ ຊານາສິ, ອາຄຕສ຺ສ ຄຕສ຺ສ ວາຕິ ຍສ຺ສ ສຕ຺ຕສ຺ສ ອິຘ ອາຄຕສ຺ສ ອາຄຕມຄ຺ຄໍ ວາ ອິໂຕ ຄຕສ຺ສ ຄຕມຄ຺ຄໍ ວາ ຕ຺ວໍ ນ ຊານາສິ. ອນນ຺ຕຣາ ອຕີຕານາຄຕຠວູປປຕ຺ຕິໂຍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ຕໍ ກຸໂຕ ຈາຄຕໍ ສຕ຺ຕນ຺ຕິ ຕໍ ເອວໍ ອວິຎ຺ຎາຕາຄຕຄຕມຄ຺ຄໍ ກຸໂຕຈິ ຄຕິໂຕ ອາຄຕມຄ຺ຄໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ເຕນ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ອກຕປຣິຈຍສມາຄຕປຸຣິສສທິສໍ ສຕ຺ຕໍ ເກວລໍ ມມຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ ມມ ປຸຕ຺ໂຕຕິ ກຸໂຕ ເກນ ກາຣເຓນ ໂຣທສິ. ອປ຺ປຏິກາຣໂຕ ມມ ປຸຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ອກາຕພ຺ພໂຕ ນ ເອຕ຺ຖ ໂຣທນກາຣຓໍ ອຕ຺ຖີຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ມຄ຺ຄຎ຺ຈ ໂຂສ຺ສ ຊານາສີຕິ ອສ຺ສ ຕວ ປຸຕ຺ຕາຠິມຕສ຺ສ ສຕ຺ຕສ຺ສ ອາຄຕສ຺ສ ອາຄຕມຄ຺ຄຎ຺ຈ ຄຕສ຺ສ ຄຕມຄ຺ຄຎ຺ຈ ອຖ ຊາເນຍ຺ຍາສິ. ນ ນໍ ສມນຸໂສເຈສີຕິ ເອວມ຺ປິ ນໍ ນ ສມນຸໂສເຈຍ຺ຍາສິ. ກສ຺ມາ? ເອວໍຘມ຺ມາ ຫິ ປາຓິໂນ, ທິຏ຺ຐຘມ຺ເມປິ ຫິ ສຕ຺ຕານໍ ສພ຺ເພຫິ ປິເຍຫິ ມນາເປຫິ ນານາຠາວາ ວິນາຠາວາ ຕຕ຺ຖ ວສວຕ຺ຕິຕາຍ ອຠາວໂຕ, ປເຄວ ອຠິສມ຺ປຣາຍໍ.

ອຍາຈິໂຕ ຕຕາຄຈ຺ຉີຕິ ຕໂຕ ປຣໂລກໂຕ ເກນຈິ ອຍາຈິໂຕ ອິຘ ອາຄຈ຺ຉິ. ‘‘ອາຄໂຕ’’ຕິປິ ປາຬິ, ໂສ ເອວຕ຺ໂຖ. ນານຸຎ຺ຎາໂຕ ອິໂຕ ຄໂຕຕິ ອິຘໂລກໂຕ ເກນຈິ ອນນຸຎ຺ຎາໂຕ ປຣໂລກໍ ຄໂຕ. ກຸໂຕຈີຕິ ນິຣຍາທິໂຕ ຍໂຕ ກຸໂຕຈິ ຄຕິໂຕ. ນູນາຕິ ປຣິສງ຺ກາຍໍ. ວສິຕ຺ວາ ກຕິປາຫກນ຺ຕິ ກຕິປຍທິວສມຕ຺ຕໍ ອິຘ ວສິຕ຺ວາ. ອິໂຕປິ ອຎ຺ເຎນ ຄໂຕຕິ ອິໂຕປິ ຠວໂຕ ອຎ຺ເຎນ ຄໂຕ, ອິໂຕ ອຎ຺ຎມ຺ປິ ຠວໍ ປຏິສນ຺ຘິວເສນ ອຸປຄໂຕ. ຕໂຕປຎ຺ເຎນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ຕໂຕປິ ຠວໂຕ ອຎ຺ເຎນ ຄມິສ຺ສຕິ, ອຎ຺ຎເມວ ຠວໍ ອຸປຄມິສ຺ສຕິ.

ເປໂຕຕິ ອເປໂຕ ຕໍ ຕໍ ຠວໍ ອຸປປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ຕໂຕ ອປຄໂຕ. ມນຸສ຺ສຣູເປນາຕິ ນິທສ຺ສນມຕ຺ຕເມຕໍ, ມນຸສ຺ສຠາເວນ ຕິຣຈ຺ຉານາທິຠາເວນ ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສໍສຣນ຺ໂຕຕິ ອປຣາປຣໍ ອຸປປຕ຺ຕິວເສນ ສໍສຣນ຺ໂຕ. ຍຖາຄໂຕ ຕຖາ ຄໂຕຕິ ຍຖາ ອວິຎ຺ຎາຕຄຕິໂຕ ຈ ອນາມນ຺ເຕຕ຺ວາ ອາຄໂຕ ຕຖາ ອວິຎ຺ຎາຕຄຕິໂກ ອນນຸຎ຺ຎາໂຕວ ຄໂຕ. ກາ ຕຕ຺ຖ ປຣິເທວນາຕິ ຕຕ຺ຖ ຕາທິເສ ອວສວຕ຺ຕິນິ ຍຖາກາມາວຈເຣ ກາ ນາມ ປຣິເທວນາ, ກິໍ ປຣິເທວິເຕນ ປໂຍຊນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ເອຕ຺ຖ ຈ ອາທິໂຕ ຈຕສ຺ໂສ ຄາຖາ ປຏາຈາຣາຍ ເຖຣິຍາ ເຕສໍ ປຎ຺ຈມຕ຺ຕານໍ ອິຕ຺ຖິສຕານໍ ໂສກວິໂນທນວເສນ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ຠາສິຕາ. ຕສ຺ສາ ໂອວາເທ ຐຕ຺ວາ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອຘິຄຕວິເສສາຫິ ຕາຫິ ປຎ຺ຈສຕມຕ຺ຕາຫິ ຠິກ຺ຂຸນີຫິ ຉປິ ຄາຖາ ປຈ຺ເຈກໍ ຠາສິຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

ປຎ຺ຈສຕາ ປຏາຈາຣາຕິ ປຏາຈາຣາຍ ເຖຣິຍາ ສນ຺ຕິເກ ລທ຺ຘໂອວາທຕາຍ ປຏາຈາຣາຍ ວຸຕ຺ຕໍ ອເວທິສຸນ຺ຕິ ກຕ຺ວາ ‘‘ປຏາຈາຣາ’’ຕິ ລທ຺ຘນາມາ ປຎ຺ຈສຕາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຍ.

ປຎ຺ຈສຕມຕ຺ຕາເຖຣີຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໒. ວາເສຏ຺ຐີເຖຣີຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ປຸຕ຺ຕໂສເກນຫໍ ອຏ຺ຏາຕິອາທິກາ ວາເສຏ຺ຐິຍາ ເຖຣິຍາ ຄາຖາ. ອຍມ຺ປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາຣາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ວິວຏ຺ຏູປນິສ຺ສຍໍ ກຸສລໍ ອຸປຈິນນ຺ຕີ ອນຸກ຺ກເມນ ສມ຺ຠຕວິໂມກ຺ຂສມ຺ຠາຣາ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ຕີ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ເວສາລິຍໍ ກຸລເຄເຫ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕາ ມາຕາປິຕູຫິ ສມານຊາຕິກສ຺ສ ກຸລປຸຕ຺ຕສ຺ສ ທິນ຺ນາ ປຕິກຸລໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ສຸຂສໍວາສໍ ວສນ຺ຕີ ເອກໍ ປຸຕ຺ຕໍ ລຠິຕ຺ວາ ຕສ຺ມິໍ ອາຘາວິຕ຺ວາ ປຣິຘາວິຕ຺ວາ ວິຈຣຓກາເລ ກາລໍ ກເຕ ປຸຕ຺ຕໂສເກນ ອຏ຺ຏິຕາ ອຸມ຺ມຕ຺ຕິກາ ອໂຫສິ. ສາ ຎາຕເກສຸ ສາມິເກ ຈ ຕິກິຈ຺ຉໍ ກໂຣນ຺ເຕສຸ ເຕສໍ ອຊານນ຺ຕານໍເຍວ ປລາຍິຕ຺ວາ ຍໂຕ ຕໂຕ ປຣິພ຺ຠມນ຺ຕີ ມິຖິລານຄຣໍ ສມ຺ປຕ຺ຕາ ຕຕ຺ຖທ຺ທສ ຠຄວນ຺ຕໍ ອນ຺ຕຣວີຖິຍໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ທນ຺ຕໍ ຄຸຕ຺ຕໍ ສໍຍຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ນາຄໍ. ທິສ຺ວານ ສຫ ທສ຺ສເນນ ພຸທ຺ຘານຸຠາວໂຕ ອປຄຕຸມ຺ມາທາ ປກຕິຈິຕ຺ຕໍ ປຏິລຠິ. ອຖສ຺ສາ ສຕ຺ຖາ ສໍຂິຕ຺ເຕນ ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ. ສາ ຕໍ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ປຏິລທ຺ຘສໍເວຄາ ສຕ຺ຖາຣໍ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ ຍາຈິຕ຺ວາ ສຕ຺ຖຸ ອາຓາຍ ຠິກ຺ຂຸນີສຸ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ກຕປຸພ຺ພກິຈ຺ຈາ ວິປສ຺ສນໍ ປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ ຆເຏນ຺ຕີ ວາຍມນ຺ຕີ ປຣິປກ຺ກຎາຓຕາຍ ນ ຈິຣສ຺ເສວ ສຫ ປຏິສມ຺ຠິທາຫິ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ອຸທານວເສນ –

໑໓໓. ‘‘ປຸຕ຺ຕໂສເກນຫໍ ອຏ຺ຏາ, ຂິຕ຺ຕຈິຕ຺ຕາ ວິສຎ຺ຎິນີ;

ນຄ຺ຄາ ປກິຓ຺ຓເກສີ ຈ, ເຕນ ເຕນ ວິຈາຣິຫໍ.

໑໓໔. ‘‘ວີຖິສງ຺ກາຣກູເຏສຸ, ສຸສາເນ ຣຖິຍາສຸ ຈ;

ອຈຣິໍ ຕີຓິ ວສ຺ສານິ, ຂຸປ຺ປິປາສາ ສມປ຺ປິຕາ.

໑໓໕. ‘‘ອຖທ຺ທສາສິໍ ສຸຄຕໍ, ນຄຣໍ ມິຖິລໍ ປຕິ;

ອທນ຺ຕານໍ ທເມຕາຣໍ, ສມ຺ພຸທ຺ຘມກຸໂຕຠຍໍ.

໑໓໖. ‘‘ສຈິຕ຺ຕໍ ປຏິລທ຺ຘານ, ວນ຺ທິຕ຺ວານ ອຸປາວິສິໍ;

ໂສ ເມ ຘມ຺ມມເທເສສິ, ອນຸກມ຺ປາຍ ໂຄຕໂມ.

໑໓໗. ‘‘ຕສ຺ສ ຘມ຺ມໍ ສຸຓິຕ຺ວານ, ປພ຺ພຊິໍ ອນຄາຣິຍໍ;

ຍຸຎ຺ຊນ຺ຕີ ສຕ຺ຖຸວຈເນ, ສຈ຺ຉາກາສິໍ ປທໍ ສິວໍ.

໑໓໘. ‘‘ສພ຺ເພ ໂສກາ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ນາ, ປຫີນາ ເອຕທນ຺ຕິກາ;

ປຣິຎ຺ຎາຕາ ຫິ ເມ ວຕ຺ຖູ, ຍໂຕ ໂສການ ສມ຺ຠໂວ’’ຕິ. –

ອິມາ ຄາຖາ ອຠາສິ.

ຕຕ຺ຖ ອຏ຺ຏາຕິ ອຏ຺ຏິຕາ. ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ, ອຏ຺ຏິຕາ ປີຬິຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຂິຕ຺ຕຈິຕ຺ຕາຕິ ໂສກຸມ຺ມາເທນ ຂິຕ຺ຕຫທຍາ. ຕໂຕ ເອວ ປກຕິສຎ຺ຎາຍ ວິຄເມນ ວິສຎ຺ຎິນີ. ຫິໂຣຕ຺ຕປ຺ປາຠາວໂຕ ອປຄຕວຕ຺ຖຕາຍ ນຄ຺ຄາ. ວິຘຸຕເກສຕາຍ ປກິຓ຺ຓເກສີ. ເຕນ ເຕນາຕິ ຄາເມນ ຄາມໍ ນຄເຣນ ນຄຣໍ ວີຖິຍາ ວີຖິໍ ວິຈຣິໍ ອຫໍ.

ອຖາຕິ ປຈ຺ຉາ ອຸມ຺ມາທສໍວຕ຺ຕນິຍສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ປຣິກ຺ຂເຍ. ສຸຄຕນ຺ຕິ ໂສຠນຄມນຕ຺ຕາ ສຸນ຺ທຣໍ ຐານໍ ຄຕຕ຺ຕາ ສມ຺ມາ ຄທຕ຺ຕາ ສມ຺ມາ ຈ ຄຕຕ຺ຕາ ສຸຄຕໍ ຠຄວນ຺ຕໍ. ມິຖິລໍ ປຕີຕິ ມິຖິລາຠິມຸຂໍ, ມິຖິລານຄຣາຠິມຸຂໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສຈິຕ຺ຕໍ ປຏິລທ຺ຘານາຕິ ພຸທ຺ຘານຸຠາເວນ ອຸມ຺ມາທໍ ປຫາຍ ອຕ຺ຕໂນ ປກຕິຈິຕ຺ຕໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ.

ຍຸຎ຺ຊນ຺ຕີ ສຕ຺ຖຸວຈເນຕິ ສຕ຺ຖຸ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສເນ ໂຍຄໍ ກໂຣນ຺ຕີ ຠາວນໍ ອນຸຍຸຎ຺ຊນ຺ຕີ. ສຈ຺ຉາກາສິໍ ປທໍ ສິວນ຺ຕິ ສິວໍ ເຂມໍ ຈຕູຫິ ໂຍເຄຫິ ອນຸປທ຺ທຸຕໍ ນິພ຺ພານໍ ປທໍ ສຈ຺ຉິອກາສິໍ.

ເອຕທນ຺ຕິກາຕິ ເອຕໍ ອິທານິ ມຍາ ອຘິຄຕໍ ອຣຫຕ຺ຕໍ ອນ຺ໂຕ ປຣິໂຍສານໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ເອຕທນ຺ຕິກາ, ໂສກາ. ນ ທານິ ເຕສໍ ສມ຺ຠໂວ ອຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍໂຕ ໂສການ ສມ຺ຠໂວຕິ ຍໂຕ ອນ຺ໂຕນິຊ຺ຌານລກ຺ຂຓານໍ ໂສການໍ ສມ຺ຠໂວ, ເຕສໍ ໂສການໍ ປຎ຺ຈຸປາທານກ຺ຂນ຺ຘສງ຺ຂາຕາ ວຕ຺ຖູ ອຘິຏ຺ຐານານິ ຎາຕຕີຣຓປຫານປຣິຎ຺ຎາຫິ ປຣິຎ຺ຎາຕາ. ຕສ຺ມາ ໂສກາ ເອຕທນ຺ຕິກາຕິ ໂຍຊນາ.

ວາເສຏ຺ຐີເຖຣີຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

໓. ເຂມາເຖຣີຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ທຫຣາ ຕ຺ວໍ ຣູປວຕີຕິອາທິກາ ເຂມາຍ ເຖຣິຍາ ຄາຖາ. ອຍໍ ກິຣ ປທຸມຸຕ຺ຕຣສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ຫໍສວຕີນຄເຣ ປຣາຘີນວຸຕ຺ຕິກາ ປເຣສໍ ທາສີ ອໂຫສິ. ສາ ປເຣສໍ ເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈກຣເຓນ ຊີວິກໍ ກປ຺ເປນ຺ຕີ ເອກທິວສໍ ປທຸມຸຕ຺ຕຣສ຺ສ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ ອຄ຺ຄສາວກໍ ສຸຊາຕຕ຺ເຖຣໍ ປິຓ຺ຑາຍ ຈຣນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ຕໂຍ ໂມທເກ ທຕ຺ວາ ຕໍທິວສເມວ ອຕ຺ຕໂນ ເກເສ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕ຺ວາ ເຖຣສ຺ສ ທານໍ ທຕ຺ວາ ‘‘ອນາຄເຕ ມຫາປຎ຺ຎາ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາວິກາ ຠເວຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ ປຕ຺ຖນໍ ກຕ຺ວາ ຍາວຊີວໍ ກຸສລກມ຺ເມ ອປ຺ປມຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ຕີ ອນຸກ຺ກເມນ ຉກາມສຄ຺ເຄ, ເຕສໍ ເຕສໍ ເທວຣາຊູນໍ ມເຫສິຠາເວນ ອຸປປນ຺ນາ, ມນຸສ຺ສໂລເກປິ ອເນກວາຣໍ ຈກ຺ກວຕ຺ຕີນໍ ມຓ຺ຑລຣາຊູນຎ຺ຈ ມເຫສິຠາວໍ ອຸປຄຕາ ມຫາສມ຺ປຕ຺ຕິໂຍ ອນຸຠວິຕ຺ວາ ວິປສ຺ສິສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ມນຸສ຺ສໂລເກ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ວາ, ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິເກ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ປຏິລທ຺ຘສໍເວຄາ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ທສວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ຈຣນ຺ຕີ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ຘມ຺ມກຖິກາ ຫຸຕ຺ວາ ພຫຸຊນສ຺ສ ຘມ຺ມກຖນາທິນາ ປຎ຺ຎາສໍວຕ຺ຕນິຍກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ຕໂຕ ຈວິຕ຺ວາ ສຸຄຕີສຸເຍວ ສໍສຣນ຺ຕີ ອິມສ຺ມິໍ ກປ຺ເປ ຠຄວໂຕ ຈ ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ຈ ໂກຓາຄມນສ຺ສ ກາເລ ວິຠວສມ຺ປນ຺ເນ ກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ວາ ມຫນ຺ຕໍ ສງ຺ຆາຣາມໍ ກາເຣຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ນິຍ຺ຍາເທສິ.

ຠຄວໂຕ ປນ ກສ຺ສປທສພລສ຺ສ ກາເລ ກິກິສ຺ສ ກາສິຣຎ຺ໂຎ ສພ຺ພເຊຏ຺ຐິກາ ສມຓີ ນາມ ຘີຕາ ຫຸຕ຺ວາ, ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິເກ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ປຏິລທ຺ຘສໍເວຄາ ອຄາເຣເຍວ ຐິຕາ, ວີສຕິ ວສ຺ສສຫສ຺ສານິ ໂກມາຣິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ຈຣນ຺ຕີ ສມຓຄຸຕ຺ຕາທີຫິ ອຕ຺ຕໂນ ຠຄິນີຫິ ສທ຺ຘິໍ ຣມຓີຍໍ ປຣິເວຓໍ ກາເຣຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ນິຍ຺ຍາເທສິ. ເອວເມວ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ອາຍຕນຄຕໍ ອຸຬາຣໍ ປຸຎ຺ຎກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ສຸຄຕີສຸເຍວ ສໍສຣິຕ຺ວາ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ມທ຺ທຣຏ຺ເຐ ສາກລນຄເຣ ຣາຊກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ເຂມາຕິສ຺ສາ ນາມໍ ອໂຫສິ, ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓາ ກຎ຺ຈນສນ຺ນິຠຕ຺ຕຈາ. ສາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕາ ພິມ຺ພິສາຣຣຎ຺ໂຎ ເຄຫໍ ຄຕາ. ສຕ຺ຖຣິ ເວຬຸວເນ ວິຫຣນ຺ເຕ ຣູປມຕ຺ຕາ ຫຸຕ຺ວາ ‘‘ຣູເປ ໂທສໍ ທສ຺ເສຕີ’’ຕິ ສຕ຺ຖຸ ທສ຺ສນາຍ ນ ຄຈ຺ຉຕິ.

ຣາຊາ ມນຸສ຺ເສຫິ ເວຬຸວນສ຺ສ ວຓ຺ເຓ ປກາສາເປຕ຺ວາ ເທວິຍາ ວິຫາຣທສ຺ສນາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທສິ. ອຖ ເທວີ ‘‘ວິຫາຣໍ ປສ຺ສິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຣາຊານໍ ປຏິປຸຈ຺ຉິ. ຣາຊາ ‘‘ວິຫາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາຣໍ ອທິສ຺ວາ ອາຄນ຺ຕຸໍ ນ ລຠິສ຺ສສີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ປຸຣິສານໍ ສຎ຺ຎໍ ອທາສິ – ‘‘ພລກ຺ກາເຣນປິ ເທວິໍ ທສພລໍ ທສ຺ເສຖາ’’ຕິ. ເທວີ ວິຫາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ທິວສຠາຄໍ ເຂເປຕ຺ວາ ນິວຕ຺ເຕນ຺ຕີ ສຕ຺ຖາຣໍ ອທິສ຺ວາວ ຄນ຺ຕຸໍ ອາຣທ຺ຘາ. ອຖ ນໍ ຣາຊປຸຣິສາ ອນິຈ຺ຉນ຺ຕິມ຺ປິ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ນຍິໍສຸ. ສຕ຺ຖາ ຕໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິໍ ທິສ຺ວາ ອິທ຺ຘິຍາ ເທວຈ຺ຉຣາສທິສໍ ອິຕ຺ຖິໍ ນິມ຺ມິນິຕ຺ວາ ຕາລປຓ຺ຓໍ ຄເຫຕ຺ວາ ພີຊຍມານໍ ອກາສິ. ເຂມາ ເທວີ ຕໍ ທິສ຺ວາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ເອວຣູປາ ນາມ ເທວຈ຺ຉຣປຏິຠາຄາ ອິຕ຺ຖິໂຍ ຠຄວໂຕ ອວິທູເຣ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕິ, ອຫໍ ເອຕາສໍ ປຣິຈາຣິກຕາຍປິ ນປ຺ປໂຫມິ, ມນມ຺ປິ ນິກ຺ກາຣຓາ ປາປຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວເສນ ນຏ຺ຐາ’’ຕິ ນິມິຕ຺ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຕເມວ ອິຕ຺ຖິໍ ໂອໂລກຍມານາ ອຏ຺ຐາສິ. ອຖສ຺ສາ ປສ຺ສນ຺ຕິຍາວ ສຕ຺ຖຸ ອຘິຏ຺ຐານພເລນ ສາ ອິຕ຺ຖີ ປຐມວຍໍ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ມຊ຺ຌິມວຍມ຺ປິ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ປຈ຺ຉິມວຍໍ ປຕ຺ວາ ຂຓ຺ຑທນ຺ຕາ ປລິຕເກສາ ວລິຕ຺ຕຈາ ຫຸຕ຺ວາ ສທ຺ຘິໍ ຕາລປຓ຺ເຓນ ປຣິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ປຕິ. ຕໂຕ ເຂມາ ກຕາຘິກາຣຕ຺ຕາ ເອວໍ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ເອວໍວິຘມ຺ປິ ສຣີຣໍ ອີທິສໍ ວິປຕ຺ຕິໍ ປາປຸຓິ, ມຍ຺ຫມ຺ປິ ສຣີຣໍ ເອວໍຄຕິກເມວ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ອຖສ຺ສາ ຈິຕ຺ຕາຈາຣໍ ຎຕ຺ວາ ສຕ຺ຖາ –

‘‘ເຍ ຣາຄຣຕ຺ຕານຸປຕນ຺ຕິ ໂສຕໍ, ສຍໍ ກຕໍ ມກ຺ກຏໂກວ ຊາລໍ;

ເອຕມ຺ປິ ເຉຕ຺ວານ ປຣິພ຺ພຊນ຺ຕິ, ອນເປກ຺ຂິໂນ ກາມສຸຂໍ ປຫາຍາ’’ຕິ. –

ຄາຖມາຫ. ສາ ຄາຖາປຣິໂຍສາເນ ສຫ ປຏິສມ຺ຠິທາຫິ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓີຕິ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ອາຄຕໍ. ອປທາເນ ປນ ‘‘ອິມໍ ຄາຖໍ ສຸຕ຺ວາ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜເລ ປຕິຏ຺ຐິຕາ ຣາຊານໍ ອນຸຊານາເປຕ຺ວາ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓີ’’ຕິ ອາຄຕໍ. ຕຕ຺ຖາຍໍ ອປທານປາຬິ (ອປ. ເຖຣີ ໒.໒.໒໘໙-໓໘໓) –

‘‘ປທຸມຸຕ຺ຕໂຣ ນາມ ຊິໂນ, ສພ຺ພຘມ຺ເມສຸ ຈກ຺ຂຸມາ;

ອິໂຕ ສຕສຫສ຺ສມ຺ຫິ, ກປ຺ເປ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ ນາຍໂກ.

‘‘ຕທາຫໍ ຫໍສວຕິຍໍ, ຊາຕາ ເສຏ຺ຐິກຸເລ ອຫຸໍ;

ນານາຣຕນປຊ຺ໂຊເຕ, ມຫາສຸຂສມປ຺ປິຕາ.

‘‘ອຸເປຕ຺ວາ ຕໍ ມຫາວີຣໍ, ອສ຺ໂສສິໍ ຘມ຺ມເທສນໍ;

ຕໂຕ ຊາຕປ຺ປສາທາຫໍ, ອຸເປມິ ສຣຓໍ ຊິນໍ.

‘‘ມາຕຣໍ ປິຕຣໍ ຈາຫໍ, ອາຍາຈິຕ຺ວາ ວິນາຍກໍ;

ນິມນ຺ຕຍິຕ຺ວາ ສຕ຺ຕາຫໍ, ໂຠຊຍິໍ ສຫສາວກໍ.

‘‘ອຕິກ຺ກນ຺ເຕ ຈ ສຕ຺ຕາເຫ, ມຫາປຎ຺ຎານມຸຕ຺ຕມໍ;

ຠິກ຺ຂຸນິໍ ເອຕທຄ຺ຄມ຺ຫິ, ຐເປສິ ນຣສາຣຖິ.

‘‘ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ມຸທິຕາ ຫຸຕ຺ວາ, ປຸໂນ ຕສ຺ສ ມເຫສິໂນ;

ກາຣໍ ກຕ຺ວານ ຕໍ ຐານໍ, ປຓິປຈ຺ຈ ປຓີທຫິໍ.

‘‘ຕໂຕ ມມ ຊິໂນ ອາຫ, ສິຊ຺ຌຕໍ ປຓິຘີ ຕວ;

ສສງ຺ເຆ ເມ ກຕໍ ກາຣໍ, ອປ຺ປເມຍ຺ຍຜລໍ ຕຍາ.

‘‘ສຕສຫສ຺ສິໂຕ ກປ຺ເປ, ໂອກ຺ກາກກຸລສມ຺ຠໂວ;

ໂຄຕໂມ ນາມ ໂຄຕ຺ເຕນ, ສຕ຺ຖາ ໂລເກ ຠວິສ຺ສຕິ.

‘‘ຕສ຺ສ ຘມ຺ເມສຸ ທາຍາທາ, ໂອຣສາ ຘມ຺ມນິມ຺ມິຕາ;

ເອຕທຄ຺ຄມນຸປ຺ປຕ຺ຕາ, ເຂມາ ນາມ ຠວິສ຺ສຕິ.

‘‘ເຕນ ກມ຺ເມນ ສຸກເຕນ, ເຈຕນາປຓິຘີຫິ ຈ;

ຊຫິຕ຺ວາ ມານຸສໍ ເທຫໍ, ຕາວຕິໍສູປຄາ ອຫໍ.

‘‘ຕໂຕ ຈຸຕາ ຍາມມຄໍ, ຕໂຕຫໍ ຕຸສິຕໍ ຄຕາ;

ຕໂຕ ຈ ນິມ຺ມານຣຕິໍ, ວສວຕ຺ຕິປຸຣໍ ຕໂຕ.

‘‘ຍຕ຺ຖ ຍຕ຺ຖູປປຊ຺ຊາມິ, ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ວາຫສາ;

ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ເຖວ ຣາຊູນໍ, ມເຫສິຕ຺ຕມກາຣຍິໍ.

‘‘ຕໂຕ ຈຸຕາ ມນຸສ຺ສຕ຺ເຕ, ຣາຊູນໍ ຈກ຺ກວຕ຺ຕິນໍ;

ມຓ຺ຑລີນຎ຺ຈ ຣາຊູນໍ, ມເຫສິຕ຺ຕມກາຣຍິໍ.

‘‘ສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ອນຸໂຠຕ຺ວານ, ເທເວສຸ ມນຸເຊສຸ ຈ;

ສພ຺ພຕ຺ຖ ສຸຂິຕາ ຫຸຕ຺ວາ, ເນກກປ຺ເປສຸ ສໍສຣິໍ.

‘‘ເອກນວຸຕິໂຕ ກປ຺ເປ, ວິປສ຺ສີ ໂລກນາຍໂກ;

ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ ຈາຣຸທສ຺ສໂນ, ສພ຺ພຘມ຺ມວິປສ຺ສໂກ.

‘‘ຕມຫໍ ໂລກນາຍກໍ, ອຸເປຕ຺ວາ ນຣສາຣຖິໍ;

ຘມ຺ມໍ ຠຓິຕໍ ສຸຕ຺ວານ, ປພ຺ພຊິໍ ອນຄາຣິຍໍ.

‘‘ທສວສ຺ສສຫສ຺ສານິ, ຕສ຺ສ ວີຣສ຺ສ ສາສເນ;

ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ຈຣິຕ຺ວານ, ຍຸຕ຺ຕໂຍຄາ ພຫຸສ຺ສຸຕາ.

‘‘ປຈ຺ຈຍາກາຣກຸສລາ, ຈຕຸສຈ຺ຈວິສາຣທາ;

ນິປຸຓາ ຈິຕ຺ຕກຖິກາ, ສຕ຺ຖຸສາສນກາຣິກາ.

‘‘ຕໂຕ ຈຸຕາຫໍ ຕຸສິຕໍ, ອຸປປນ຺ນາ ຍສສ຺ສິນີ;

ອຠິໂຠມິ ຕຫິໍ ອຎ຺ເຎ, ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີຜເລນຫໍ.

‘‘ຍຕ຺ຖ ຍຕ຺ຖູປປນ຺ນາຫໍ, ມຫາໂຠຄາ ມຫທ຺ຘນາ;

ເມຘາວິນີ ສີລວຕີ, ວິນີຕປຣິສາປິ ຈ.

‘‘ຠວາມິ ເຕນ ກມ຺ເມນ, ໂຍເຄນ ຊິນສາສເນ;

ສພ຺ພາ ສມ຺ປຕ຺ຕິໂຍ ມຍ຺ຫໍ, ສຸລຠາ ມນໂສ ປິຍາ.

‘‘ໂຍປິ ເມ ຠວເຕ ຠຕ຺ຕາ, ຍຕ຺ຖ ຍຕ຺ຖ ຄຕາຍປິ;

ວິມາເນຕິ ນ ມໍ ໂກຈິ, ປຏິປຕ຺ຕິພເລນ ເມ.

‘‘ອິມມ຺ຫິ ຠທ຺ທເກ ກປ຺ເປ, ພ຺ຣຫ຺ມພນ຺ຘຸ ມຫາຍໂສ;

ນາເມນ ໂກຓາຄມໂນ, ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ ວທຕໍ ວໂຣ.

‘‘ຕທາ ຫິ ພາຣາຓສິຍໍ, ສຸສມິທ຺ຘກຸລປ຺ປຊາ;

ຘນຎ຺ຊານີ ສຸເມຘາ ຈ, ອຫມ຺ປິ ຈ ຕໂຍ ຊນາ.

‘‘ສງ຺ຆາຣາມມທາສິມ຺ຫ, ທານສຫາຍິກາ ປຸເຣ;

ສງ຺ຆສ຺ສ ຈ ວິຫາຣມ຺ປິ, ອຸທ຺ທິສ຺ສ ກາຣິກາ ມຍໍ.

‘‘ຕໂຕ ຈຸຕາ ມຍໍ ສພ຺ພາ, ຕາວຕິໍສູປຄາ ອຫຸໍ;

ຍສສາ ອຄ຺ຄຕໍ ປຕ຺ຕາ, ມນຸສ຺ເສສຸ ຕເຖວ ຈ.

‘‘ອິມສ຺ມິໍເຍວ ກປ຺ປມ຺ຫິ, ພ຺ຣຫ຺ມພນ຺ຘຸ ມຫາຍໂສ;

ກສ຺ສໂປ ນາມ ໂຄຕ຺ເຕນ, ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ ວທຕໍ ວໂຣ.

‘‘ອຸປຏ຺ຐາໂກ ມເຫສິສ຺ສ, ຕທາ ອາສິ ນຣິສ຺ສໂຣ;

ກາສິຣາຊາ ກິກີ ນາມ, ພາຣາຓສິປຸຣຸຕ຺ຕເມ.

‘‘ຕສ຺ສາສິໍ ເຊຏ຺ຐິກາ ຘີຕາ, ສມຓີ ອິຕິ ວິສ຺ສຸຕາ;

ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ຊິນຄ຺ຄສ຺ສ, ປພ຺ພຊ຺ຊໍ ສມໂຣຈຍິໍ.

‘‘ອນຸຊານິ ນ ໂນ ຕາໂຕ, ອຄາເຣວ ຕທາ ມຍໍ;

ວີສວສ຺ສສຫສ຺ສານິ, ວິຈຣິມ຺ຫ ອຕນ຺ທິຕາ.

‘‘ໂກມາຣິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ, ຣາຊກຎ຺ຎາ ສຸເຂຘິຕາ;

ພຸທ຺ໂຘປຏ຺ຐານນິຣຕາ, ມຸທິຕາ ສຕ຺ຕ ຘີຕໂຣ.

‘‘ສມຓີ ສມຓຄຸຕ຺ຕາ ຈ, ຠິກ຺ຂຸນີ ຠິກ຺ຂຸທາຍິກາ;

ຘມ຺ມາ ເຈວ ສຸຘມ຺ມາ ຈ, ສຕ຺ຕມີ ສງ຺ຆທາຍິກາ.

‘‘ອຫໍ ອຸປ຺ປລວຓ຺ຓາ ຈ, ປຏາຈາຣາ ຈ ກຸຓ຺ຑລາ;

ກິສາໂຄຕມີ ຘມ຺ມທິນ຺ນາ, ວິສາຂາ ໂຫຕິ ສຕ຺ຕມີ.

‘‘ກທາຈິ ໂສ ນຣາທິຈ຺ໂຈ, ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ ອພ຺ຠຸຕໍ;

ມຫານິທານສຸຕ຺ຕນ຺ຕໍ, ສຸຕ຺ວາ ຕໍ ປຣິຍາປຸຓິໍ.

‘‘ເຕຫິ ກມ຺ເມຫິ ສຸກເຕຫິ, ເຈຕນາປຓິຘີຫິ ຈ;

ຊຫິຕ຺ວາ ມານຸສໍ ເທຫໍ, ຕາວຕິໍສມຄຈ຺ຉຫໍ.

‘‘ປຈ຺ຉິເມ ຈ ຠເວ ທານິ, ສາກລາຍ ປຸຣຸຕ຺ຕເມ;

ຣຎ຺ໂຎ ມທ຺ທສ຺ສ ຘີຕາມ຺ຫິ, ມນາປາ ທຍິຕາ ປິຍາ.

‘‘ສຫ ເມ ຊາຕມຕ຺ຕມ຺ຫິ, ເຂມໍ ຕມ຺ຫິ ປຸເຣ ອຫຸ;

ຕໂຕ ເຂມາຕິ ນາມໍ ເມ, ຄຸຓໂຕ ອຸປປຊ຺ຊຖ.

‘‘ຍທາຫໍ ໂຍພ຺ພນໍ ປຕ຺ຕາ, ຣູປລາວຎ຺ຎຠູສິຕາ;

ຕທາ ອທາສິ ມໍ ຕາໂຕ, ພິມ຺ພິສາຣສ຺ສ ຣາຊິໂນ.

‘‘ຕສ຺ສາຫໍ ສຸປ຺ປິຍາ ອາສິໍ, ຣູປເກລາຍເນ ຣຕາ;

ຣູປານໍ ໂທສວາທີຕິ, ນ ອຸເປສິໍ ມຫາທຍໍ.

‘‘ພິມ຺ພິສາໂຣ ຕທາ ຣາຊາ, ມມານຸຄ຺ຄຫພຸທ຺ຘິຍາ;

ວຓ຺ຓຍິຕ຺ວາ ເວຬຸວນໍ, ຄາຍເກ ຄາປຍີ ມມໍ.

‘‘ຣມ຺ມໍ ເວຬຸວນໍ ເຍນ, ນ ທິຏ຺ຐໍ ສຸຄຕາລຍໍ;

ນ ເຕນ ນນ຺ທນໍ ທິຏ຺ຐໍ, ອິຕິ ມຎ຺ຎາມເສ ມຍໍ.

‘‘ເຍນ ເວຬຸວນໍ ທິຏ຺ຐໍ, ນຣນນ຺ທນນນ຺ທນໍ;

ສຸທິຏ຺ຐໍ ນນ຺ທນໍ ເຕນ, ອມຣິນ຺ທສຸນນ຺ທນໍ.

‘‘ວິຫາຍ ນນ຺ທນໍ ເທວາ, ໂອຕຣິຕ຺ວາ ມຫີຕລໍ;

ຣມ຺ມໍ ເວຬຸວນໍ ທິສ຺ວາ, ນ ຕປ຺ປນ຺ຕິ ສຸວິມ຺ຫິຕາ.

‘‘ຣາຊປຸຎ຺ເຎນ ນິພ຺ພຕ຺ຕໍ, ພຸທ຺ຘປຸຎ຺ເຎນ ຠູສິຕໍ;

ໂກ ວຕ຺ຕາ ຕສ຺ສ ນິສ຺ເສສໍ, ວນສ຺ສ ຄຸຓສຎ຺ຈຍໍ.

‘‘ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ວນສມິທ຺ຘໍ, ມມ ໂສຕມໂນຫຣໍ;

ທຏ຺ຐຸກາມາ ຕມຸຍ຺ຍານໍ, ຣຎ຺ໂຎ ອາໂຣຈຍິໍ ຕທາ.

‘‘ມຫຕາ ປຣິວາເຣນ, ຕທາ ຈ ໂສ ມຫີປຕິ;

ມໍ ເປເສສິ ຕມຸຍ຺ຍານໍ, ທສ຺ສນາຍ ສມຸສ຺ສຸກໍ.

‘‘ຄຈ຺ຉ ປສ຺ສ ມຫາໂຠເຄ, ວນໍ ເນຕ຺ຕຣສາຍນໍ;

ຍໍ ສທາ ຠາຕິ ສິຣິຍາ, ສຸຄຕາຠານຸຣຎ຺ຊິຕໍ.

‘‘ຍທາ ຈ ປິຓ຺ຑາຍ ມຸນິ, ຄິຣິພ຺ພຊປຸຣຸຕ຺ຕມໍ;

ປວິຏ຺ໂຐຫໍ ຕທາເຍວ, ວນໍ ທຏ຺ຐຸມຸປາຄມິໍ.