໑໘. ປຓ຺ຓາສນິປາໂຕ

[໕໒໖] ໑. ນິຬິນິກາຊາຕກວຓ຺ຓນາ

ອຸທ຺ທຍ຺ຫເຕ ຊນປໂທຕິ ອິທໍ ສຕ຺ຖາ ເຊຕວເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ປຸຣາຓທຸຕິຍິກາປໂລຠນໍ ອາຣພ຺ພ ກເຖສິ. ກເຖນ຺ໂຕ ຈ ຕໍ ຠິກ຺ຂຸໍ ‘‘ເກນ ອຸກ຺ກຓ຺ຐາປິໂຕສີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ປຸຣາຓທຸຕິຍິກາຍາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ນ ເອສາ ໂຂ, ຠິກ຺ຂຸ, ອິທາເນວ ຕວ ອນຕ຺ຖກາຣິກາ, ປຸພ຺ເພປິ ຕ຺ວໍ ເອຕໍ ນິສ຺ສາຍ ຌານາ ປຣິຫາຍິຕ຺ວາ ມຫາວິນາສໍ ປຕ຺ໂຕ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອຕີຕໍ ອາຫຣິ.

ອຕີເຕ ພາຣາຓສິຍໍ ພ຺ຣຫ຺ມທຕ຺ເຕ ຣຊ຺ຊໍ ກາເຣນ຺ເຕ ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ອຸທິຈ຺ຈພ຺ຣາຫ຺ມຓມຫາສາລກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວຍປ຺ປຕ຺ໂຕ ອຸຄ຺ຄຫິຕສິປ຺ໂປ ອິສິປພ຺ພຊ຺ຊໍ ປພ຺ພິຊິຕ຺ວາ ຌານາຠິຎ຺ຎາ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕ຺ວາ ຫິມວນ຺ຕປເທເສ ວາສໍ ກປ຺ເປສິ. ອລມ຺ພຸສາຊາຕເກ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ຕໍ ປຏິຈ຺ຈ ເອກາ ມິຄີ ຄພ຺ຠໍ ປຏິລຠິຕ຺ວາ ປຸຕ຺ຕໍ ວິຊາຍິ, ‘‘ອິສິສິງ຺ໂຄ’’ຕ຺ເວວສ຺ສ ນາມໍ ອໂຫສິ. ອຖ ນໍ ປິຕາ ວຍປ຺ປຕ຺ຕໍ ປພ຺ພາເຊຕ຺ວາ ກສິຓປຣິກມ຺ມໍ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫາເປສິ. ໂສ ນຈິຣສ຺ເສວ ຌານາຠິຎ຺ຎາ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາ ຌານສຸເຂນ ກີຬິ, ໂຆຣຕໂປ ປຣມຘິຕິນ຺ທ຺ຣິໂຍ ອໂຫສິ. ຕສ຺ສ ສີລເຕເຊນ ສກ຺ກສ຺ສ ຠວນໍ ກມ຺ປິ. ສກ຺ໂກ ອາວຊ຺ເຊນ຺ໂຕ ຕໍ ກາຣຓໍ ຎຕ຺ວາ ‘‘ອຸປາເຍນສ຺ສ ສີລໍ ຠິນ຺ທິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕີຓິ ສໍວຈ຺ຉຣານິ ສກລກາສິຣຏ຺ເຐ ວຸຏ຺ຐິໍ ນິວາເຣສິ, ຣຏ຺ຐໍ ອຄ຺ຄິທຑ຺ຒໍ ວິຍ ອໂຫສິ. ສສ຺ເສ ອສມ຺ປຊ຺ຊມາເນ ທຸພ຺ຠິກ຺ຂປີຬິຕາ ມນຸສ຺ສາ ສນ຺ນິປຕິຕ຺ວາ ຣາຊງ຺ຄເຓ ອຸປກ຺ໂກສິໍສຸ. ອຖ ເນ ຣາຊາ ວາຕປາເນ ຐິໂຕ ‘‘ກິໍ ເອຕ’’ນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ມຫາຣາຊ, ຕີຓິ ສໍວຈ຺ຉຣານິ ເທວສ຺ສ ອວສ຺ສນ຺ຕຕ຺ຕາ ສກລຣຏ຺ຐໍ ອຸທ຺ທຍ຺ຫຕິ, ມນຸສ຺ສາ ທຸກ຺ຂິຕາ, ເທວໍ ວສ຺ສາເປຫິ, ເທວາ’’ຕິ. ຣາຊາ ສີລໍ ສມາທິຍິຕ຺ວາ ອຸໂປສຖໍ ອຸປວສນ຺ໂຕປິ ວສ຺ສໍ ວສ຺ສາເປຕຸໍ ນາສກ຺ຂິ.

ຕສ຺ມິໍ ກາເລ ສກ຺ໂກ ອຑ຺ຒຣຕ຺ຕສມເຍ ຕສ຺ສ ສິຣິຄພ຺ຠໍ ປວິສິຕ຺ວາ ເອໂກຠາສໍ ກຕ຺ວາ ເວຫາເສ ອຏ຺ຐາສິ. ຣາຊາ ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ໂກສິ ຕ຺ວ’’ນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉິ. ‘‘ສກ຺ໂກຫມສ຺ມີ’’ຕິ. ‘‘ເກນຕ຺ເຖນາຄໂຕສີ’’ຕິ? ‘‘ວສ຺ສຕິ ເຕ, ມຫາຣາຊ, ຣຏ຺ເຐ ເທໂວ’’ຕິ? ‘‘ນ ວສ຺ສຕີ’’ຕິ. ‘‘ຊານາສິ ປນສ຺ສ ອວສ຺ສນກາຣຓ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ນ ຊານາມິ, ສກ຺ກາ’’ຕິ. ‘‘ມຫາຣາຊ, ຫິມວນ຺ຕປເທເສ ອິສິສິງ຺ໂຄ ນາມ ຕາປໂສ ປຏິວສຕິ ໂຆຣຕໂປ ປຣມຘິຕິນ຺ທ຺ຣິໂຍ. ໂສ ນິພທ຺ຘໍ ເທເວ ວສ຺ສນ຺ເຕ ກຸຊ຺ຌິຕ຺ວາ ອາກາສໍ ໂອໂລເກສິ, ຕສ຺ມາ ເທໂວ ນ ວສ຺ສຕີ’’ຕິ. ‘‘ອິທານິ ປເນຕ຺ຖ ກິໍ ກາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ຕສ຺ສ ຕເປ ຠິນ຺ເນ ເທໂວ ວສ຺ສິສ຺ສຕີ’’ຕິ. ‘‘ໂກ ປນສ຺ສ ຕປໍ ຠິນ຺ທິຕຸໍ ສມຕ຺ໂຖ’’ຕິ? ‘‘ຘີຕາ ເຕ, ມຫາຣາຊ, ນິຬິນິກາ ສມຕ຺ຖາ, ຕໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ‘ອສຸກຏ຺ຐານໍ ນາມ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕາປສສ຺ສ ຕປໍ ຠິນ຺ທາຫີ’ຕິ ເປເສຫີ’’ຕິ. ເອວໍ ໂສ ຣາຊານໍ ອນຸສາສິຕ຺ວາ ສກຏ຺ຐານເມວ ອຄມາສິ. ຣາຊາ ປຸນທິວເສ ອມຈ຺ເຈຫິ ສທ຺ຘິໍ ມນ຺ເຕຕ຺ວາ ຘີຕຣໍ ປກ຺ໂກສາເປຕ຺ວາ ປຐມໍ ຄາຖມາຫ –

໑. ‘‘ອຸທ຺ທຍ຺ຫເຕ ຊນປໂທ, ຣຏ຺ຐຎ຺ຈາປິ ວິນສ຺ສຕິ;

ເອຫິ ນິຬິນິເກ ຄຈ຺ຉ, ຕໍ ເມ ພ຺ຣາຫ຺ມຓມານຍາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຕໍ ເມຕິ ຕໍ ມມ ອນຕ຺ຖກາຣິໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອຕ຺ຕໂນ ວສໍ ອາເນຫິ, ກິເລສຣຕິວເສນສ຺ສ ສີລໍ ຠິນ຺ທາຫີຕິ.

ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ສາ ທຸຕິຍໍ ຄາຖມາຫ –

໒. ‘‘ນາຫໍ ທຸກ຺ຂກ຺ຂມາ ຣາຊ, ນາຫໍ ອທ຺ຘານໂກວິທາ;

ກຖໍ ອຫໍ ຄມິສ຺ສາມິ, ວນໍ ກຸຎ຺ຊຣເສວິຕ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ທຸກ຺ຂກ຺ຂມາຕິ ອຫໍ, ມຫາຣາຊ, ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຂມາ ນ ໂຫມິ, ອທ຺ຘານມ຺ປິ ນ ຊານາມິ, ສາຫໍ ກຖໍ ຄມິສ຺ສາມີຕິ.

ຕໂຕ ຣາຊາ ທ຺ເວ ຄາຖາໂຍ ອຠາສິ –

໓. ‘‘ຜີຕໍ ຊນປທໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ, ຫຕ຺ຖິນາ ຈ ຣເຖນ ຈ;

ທາຣຸສງ຺ຆາຏຍາເນນ, ເອວໍ ຄຈ຺ຉ ນິຬິນິເກ.

໔. ‘‘ຫຕ຺ຖິອສ຺ສຣເຖ ປຕ຺ຕີ, ຄຈ຺ເຉວາທາຍ ຂຕ຺ຕິເຍ;

ຕເວວ ວຓ຺ຓຣູເປນ, ວສໍ ຕມານຍິສ຺ສສີ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ທາຣຸສງ຺ຆາຏຍາເນນາຕິ, ອມ຺ມ, ນິຬິນິເກ ນ ຕ຺ວໍ ປທສາ ຄມິສ຺ສສິ, ຜີຕໍ ປນ ສຸຠິກ຺ຂໍ ເຂມໍ ອຕ຺ຕໂນ ຊນປທໍ ຫຕ຺ຖິວາຫເນຫິ ຈ ຣຖວາຫເນຫິ ຈ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕໂຕ ປຣມ຺ປິ ອຊ຺ໂຌກາເສ ປຏິຈ຺ຉນ຺ເນນ ວຍ຺ຫາທິນາ ອຸທກຏ຺ຐາເນ ນາວາສງ຺ຂາເຕນ ທາຣຸສງ຺ຆາຏຍາເນນ ຄຈ຺ຉ. ວຓ຺ຓຣູເປນາຕິ ເອວໍ ອກິລມມານາ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕວ ວຓ຺ເຓນ ເຈວ ຣູປສມ຺ປທາຍ ຈ ຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ ອຕ຺ຕໂນ ວສໍ ອານຍິສ຺ສສີຕິ.

ເອວໍ ໂສ ຘີຕຣາ ສທ຺ຘິໍ ອກເຖຕພ຺ພມ຺ປິ ຣຏ຺ຐປຣິປາລນໍ ນິສ຺ສາຍ ກເຖສິ. ສາປິ ‘‘ສາຘູ’’ຕິ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິ. ອຖສ຺ສາ ສພ຺ພໍ ທາຕພ຺ພຍຸຕ຺ຕກໍ ທຕ຺ວາ ອມຈ຺ເຈຫິ ສທ຺ຘິໍ ອຸຍ຺ໂຍເຊສິ. ອມຈ຺ຈາ ຕໍ ອາທາຍ ປຈ຺ຈນ຺ຕໍ ປຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຘາວາຣໍ ນິວາສາເປຕ຺ວາ ຣາຊຘີຕຣໍ ອຸກ຺ຂິປາເປຕ຺ວາ ວນຈຣເກນ ເທສິເຕນ ມຄ຺ເຄນ ຫິມວນ຺ຕໍ ປວິສິຕ຺ວາ ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມເຍ ຕສ຺ສ ອສ຺ສມປທສ຺ສ ສມີປໍ ປາປຸຓິໍສຸ. ຕສ຺ມິໍ ຂເຓ ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ປຸຕ຺ຕໍ ອສ຺ສມປເທ ນິວາສາເປຕ຺ວາ ສຍໍ ຜລາຜລຕ຺ຖາຍ ອຣຎ຺ຎໍ ປວິຏ຺ໂຐ ໂຫຕິ. ວນຈຣໂກ ສຍໍ ອສ຺ສມໍ ອຄນ຺ຕ຺ວາ ຕສ຺ສ ປນ ທສ຺ສນຏ຺ຐາເນ ຐຕ຺ວາ ນິຬິນິກາຍ ຕໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ທ຺ເວ ຄາຖາ ອຠາສິ –

໕. ‘‘ກທລີຘຊປຎ຺ຎາໂຓ, ອາຠຸຊີປຣິວາຣິໂຕ;

ເອໂສ ປທິສ຺ສຕິ ຣມ຺ໂມ, ອິສິສິງ຺ຄສ຺ສ ອສ຺ສໂມ.

໖. ‘‘ເອໂສ ອຄ຺ຄິສ຺ສ ສງ຺ຂາໂຕ, ເອໂສ ຘູໂມ ປທິສ຺ສຕິ;

ມຎ຺ເຎ ໂນ ອຄ຺ຄິໍ ຫາເປຕິ, ອິສິສິງ຺ໂຄ ມຫິທ຺ຘິໂກ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກທລີສງ຺ຂາຕາ ຘຊາ ປຎ຺ຎາຓໍ ອສ຺ສາຕິ ກທລີຘຊປຎ຺ຎາໂຓ. ອາຠຸຊີປຣິວາຣິໂຕຕິ ຠຸຊປຕ຺ຕວນປຣິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ. ສງ຺ຂາໂຕຕິ ເອໂສ ອຄ຺ຄິ ອສ຺ສ ອິສິສິງ຺ຄສ຺ສ ຌາເນນ ສງ຺ຂາໂຕ ປຈ຺ຈກ຺ຂຄໂຕ ຊລຕິ. ມຎ຺ເຎ ໂນ ອຄ຺ຄິນ຺ຕິ ອຄ຺ຄິໍ ໂນ ຫາເປຕິ ຊຸຫຕິ ປຣິຈຣຕີຕິ ມຎ຺ຎາມິ.

ອມຈ຺ຈາປິ ໂພຘິສຕ຺ຕສ຺ສ ອຣຎ຺ຎໍ ປວິຏ຺ຐເວລາຍ ອສ຺ສມໍ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ອາຣກ຺ຂໍ ຐເປຕ຺ວາ ຣາຊຘີຕຣໍ ອິສິເວສໍ ຄາຫາເປຕ຺ວາ ສຸວຓ຺ຓຈີຣເກນ ນິວາສນປາຣຸປນໍ ກຕ຺ວາ ສພ຺ພາລງ຺ກາເຣຫິ ອລງ຺ກຣິຕ຺ວາ ຕນ຺ຕຸພທ຺ຘໍ ຈິຕ຺ຕເຄຓ຺ຑຸກໍ ຄາຫາເປຕ຺ວາ ອສ຺ສມປທໍ ເປເສຕ຺ວາ ສຍໍ ພຫິ ຣກ຺ຂນ຺ຕາ ອຏ຺ຐໍສຸ. ສາ ເຕນ ເຄຓ຺ຑຸເກນ ກີຬນ຺ຕີ ຈງ຺ກມໂກຏິຍໍ ໂອຕຣິ. ຕສ຺ມິໍ ຂເຓ ອິສິສິງ຺ໂຄ ປຓ຺ຓສາລທ຺ວາເຣ ປາສາຓຜລເກ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ. ໂສ ຕໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິໍ ທິສ຺ວາ ຠີຕຕສິໂຕ ອຸຏ຺ຐາຍ ປຓ຺ຓສາລໍ ປວິສິຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາສິ. ສາປິສ຺ສ ປຓ຺ຓສາລທ຺ວາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ກີຬິເຍວ. ສຕ຺ຖາ ຕຎ຺ຈ ຕໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິ ຈ ອຕ຺ຖໍ ປກາເສນ຺ໂຕ ຕິສ຺ໂສ ຄາຖາ ອຠາສິ –

໗. ‘‘ຕຎ຺ຈ ທິສ຺ວານ ອາຍນ຺ຕິໍ, ອາມຸຕ຺ຕມຓິກຸຓ຺ຑລໍ;

ອິສິສິງ຺ໂຄ ປາວິສິ ຠີໂຕ, ອສ຺ສມໍ ປຓ຺ຓຉາທນໍ.

໘. ‘‘ອສ຺ສມສ຺ສ ຈ ສາ ທ຺ວາເຣ, ເຄຓ຺ຑຸເກນສ຺ສ ກີຬຕິ;

ວິທໍສຍນ຺ຕີ ອງ຺ຄານິ, ຄຸຍ຺ຫໍ ປກາສິຕານິ ຈ.

໙. ‘‘ຕຎ຺ຈ ທິສ຺ວານ ກີຬນ຺ຕິໍ, ປຓ຺ຓສາລຄໂຕ ຊຏີ;

ອສ຺ສມາ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວານ, ອິທໍ ວຈນມພ຺ຣວີ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ເຄຓ຺ຑຸເກນສ຺ສາຕິ ອສ຺ສ ອິສິສິງ຺ຄສ຺ສ ອສ຺ສມທ຺ວາເຣ ເຄຓ຺ຑຸເກນ ກີຬຕິ. ວິທໍສຍນ຺ຕີຕິ ທສ຺ເສນ຺ຕີ. ຄຸຍ຺ຫໍ ປກາສິຕານິ ຈາຕິ ຄຸຍ຺ຫຎ຺ຈ ຣຫສ຺ສງ຺ຄໍ ປກາສິຕານິ ຈ ປາກຏານິ ມຸຂຫຕ຺ຖາທີນິ. ອພ຺ຣວີຕິ ໂສ ກິຣ ປຓ຺ຓສາລາຍ ຐຕ຺ວາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ສຈາຍໍ ຍກ຺ໂຂ ຠເວຍ຺ຍ, ປຓ຺ຓສາລໍ ປວິສິຕ຺ວາ ມໍ ມຸຣຸມຸຣາເປຕ຺ວາ ຂາເທຍ຺ຍ, ນາຍໍ ຍກ຺ໂຂ, ຕາປໂສ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ອສ຺ສມາ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ປຸຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຄາຖມາຫ –

໑໐. ‘‘ອມ຺ໂຠ ໂກ ນາມ ໂສ ຣຸກ຺ໂຂ, ຍສ຺ສ ເຕວໍຄຕໍ ຜລໍ;

ທູເຣປິ ຂິຕ຺ຕໍ ປຈ຺ເຈຕິ, ນ ຕໍ ໂອຫາຍ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ສ ເຕວໍຄຕໍ ຜລນ຺ຕິ ຍສ຺ສ ຕວ ຣຸກ຺ຂສ຺ສ ເອວໍຄຕິກໍ ມໂນຣມໍ ຜລໍ. ໂກ ນາມ ໂສ ຣຸກ຺ໂຂຕິ ຈິຕ຺ຣເຄຓ຺ຑຸກສ຺ສ ອທິຏ຺ຐປຸພ຺ພຕ຺ຕາ ‘‘ຣຸກ຺ຂຜເລນ ເຕນ ຠວິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ ເອວໍ ປຸຈ຺ຉຕິ.

ອຖສ຺ສ ສາ ຣຸກ຺ຂໍ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕີ ຄາຖມາຫ –

໑໑. ‘‘ອສ຺ສມສ຺ສ ມມ ພ຺ຣຫ຺ເມ, ສມີເປ ຄນ຺ຘມາທເນ;

ພຫໂວ ຕາທິສາ ຣຸກ຺ຂາ, ຍສ຺ສ ເຕວໍຄຕໍ ຜລໍ;

ທູເຣປິ ຂິຕ຺ຕໍ ປຈ຺ເຈຕິ, ນ ມໍ ໂອຫາຍ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ສມີເປ ຄນ຺ຘມາທເນຕິ ຄນ຺ຘມາທນປພ຺ພເຕ ມມ ອສ຺ສມສ຺ສ ສມີເປ. ຍສ຺ສ ເຕວໍຄຕນ຺ຕິ ຍສ຺ສ ເອວໍຄຕໍ, ຕ-ກາໂຣ ພ຺ຍຎ຺ຊນສນ຺ຘິກໂຣຕິ.

ອິຕິ ສາ ມຸສາວາທໍ ອຠາສິ. ອິຕໂຣປິ ສທ຺ທຫິຕ຺ວາ ‘‘ຕາປໂສ ເອໂສ’’ຕິ ສຎ຺ຎາຍ ປຏິສນ຺ຖາຣໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ຄາຖມາຫ –

໑໒. ‘‘ເອຕູ ຠວໍ ອສ຺ສມິມໍ ອເທຕຸ, ປຊ຺ຊຎ຺ຈ ຠກ຺ຂຎ຺ຈ ປຏິຈ຺ຉ ທມ຺ມິ;

ອິທມາສນໍ ອຕ຺ຣ ຠວໍ ນິສີທຕຸ, ອິໂຕ ຠວໍ ມູລຜລານິ ຠຸຎ຺ຊຕູ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອສ຺ສມິມນ຺ຕິ ອສ຺ສມໍ ອິມໍ ຠວໍ ປວິສຕຸ. ອເທຕູຕິ ຍຖາສນ຺ນິຫິຕໍ ອາຫາຣໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕຸ. ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ປາທພ຺ຠຎ຺ຊນໍ. ຠກ຺ຂນ຺ຕິ ມຘຸຣຜລາຜລໍ. ປຏິຈ຺ຉາຕິ ປຏິຄ຺ຄຓ຺ຫ. ອິທມາສນນ຺ຕິ ປວິຏ຺ຐກາເລ ເອວມາຫ.

ຕສ຺ສາ ປຓ຺ຓສາລໍ ປວິສິຕ຺ວາ ກຏ຺ຐຕ຺ຖຣເຓ ນິສີທນ຺ຕິຍາ ສຸວຓ຺ຓຈີຣເກ ທ຺ວິຘາ ຄເຕ ສຣີຣໍ ອປ຺ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ອໂຫສິ. ຕາປໂສ ມາຕຸຄາມສຣີຣສ຺ສ ອທິຏ຺ຐປຸພ຺ພຕ຺ຕາ ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ວຓ຺ໂຓ ເອໂສ’’ຕິ ສຎ຺ຎາຍ ເອວມາຫ –

໑໓. ‘‘ກິໍ ເຕ ອິທໍ ອູຣູນມນ຺ຕຣສ຺ມິໍ, ສຸປິຈ຺ຉິຕໍ ກຓ຺ຫຣິວປ຺ປກາສຕິ;

ອກ຺ຂາຫິ ເມ ປຸຈ຺ຉິໂຕ ເອຕມຕ຺ຖໍ, ໂກເສ ນຸ ເຕ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ ປວິຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ສຸປິຈ຺ຉິຕນ຺ຕິ ທ຺ວິນ຺ນໍ ອູຣູນໍ ສມາຄມກາເລ ສຸຜຸສິຕໍ ສິປ຺ປິປຸຏມຸຂສຓ຺ຐານໍ. ສຸຠລກ຺ຂເຓນ ຫິ ອສມນ຺ນາຄຕາຍ ຕໍ ຐານໍ ອາວາຏຘາຕຸກໍ ໂຫຕິ, ສມນ຺ນາຄຕາຍ ອພ຺ຠຸນ຺ນຕໍ ສິປ຺ປິປຸຏມຸຂສຓ຺ຐານໍ. ກຓ຺ຫຣິວປ຺ປກາສຕີຕິ ອຸໂຠສຸ ປສ຺ເສສຸ ກາຬກໍ ວິຍ ຂາຍຕິ. ໂກເສ ນຸ ເຕ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ ປວິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຕວ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ ລິງ຺ຄສຓ຺ຐານໍ ນ ປຎ຺ຎາຍຕິ, ກິໍ ນຸ ຕໍ ຕວ ສຣີຣສງ຺ຂາເຕ ໂກເສ ປວິຏ຺ຐນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ.

ອຖ ນໍ ສາ ວຎ຺ຈຍນ຺ຕີ ຄາຖາທ຺ວຍມາຫ –

໑໔. ‘‘ອຫໍ ວເນ ມູລຜເລສນໍ ຈຣໍ, ອາສາທຍິໍ ອຈ຺ຉໍ ສຸໂຆຣຣູປໍ;

ໂສ ມໍ ປຕິຕ຺ວາ ສຫສາຊ຺ຌປຕ຺ໂຕ, ປນຸຊ຺ຊ ມໍ ອພ຺ພຫິ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ.

໑໕. ‘‘ສ຺ວາຍໍ ວໂຓ ຂຊ຺ຊຕິ ກຓ຺ຑຸວາຍຕິ, ສພ຺ພຎ຺ຈ ກາລໍ ນ ລຠາມິ ສາຕໍ;

ປໂຫ ຠວໍ ກຓ຺ຑຸມິມໍ ວິເນຕຸໍ, ກຸຣຸຕໍ ຠວໍ ຍາຈິໂຕ ພ຺ຣາຫ຺ມຓຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອາສາທຍິນ຺ຕິ ຆຏ຺ເຏສິໍ, ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ເລຑ຺ຑຸນາ ປຫຣິນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຕິຕ຺ວາຕິ ອຸປຘາວິຕ຺ວາ. ສຫສາຊ຺ຌປ຺ປຕ຺ໂຕຕິ ມມໍ ສຫສາ ອຊ຺ຌປ຺ປຕ຺ໂຕ ສມ຺ປຕ຺ໂຕ. ປນຸຊ຺ຊາຕິ ອຖ ມໍ ໂປເຕຕ຺ວາ. ອພ຺ພຫີຕິ ມຸເຂນ ມມ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ ລຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ປກ຺ກາມິ, ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອິມສ຺ມິໍ ຐາເນ ວໂຓ ຊາໂຕ. ສ຺ວາຍນ຺ຕິ ໂສ ອຍໍ ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ມຍ຺ຫໍ ວໂຓ ຂຊ຺ຊຕິ ເຈວ ກຓ຺ຑຸວຎ຺ຈ ກໂຣຕິ, ຕປ຺ປຈ຺ຈຍາ ສາຫໍ ສພ຺ພກາລໍ ກາຍິກເຈຕສິກສຸຂໍ ນ ລຠາມິ. ປໂຫຕິ ປຫຸ ສມຕ຺ໂຖ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓຕ຺ຖນ຺ຕິ ຠວໍ ມຍາ ຍາຈິໂຕ ອິມໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ກໂຣຕຸ, ອິທໍ ເມ ທຸກ຺ຂໍ ຫຣາຫີຕິ ວທຕິ.

ໂສ ຕສ຺ສາ ມຸສາວາທໍ ‘‘ສຠາໂວ’’ຕິ ສທ຺ທຫິຕ຺ວາ ‘‘ສເຈ ເຕ ເອວໍ ສຸຂໍ ໂຫຕິ, ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕໍ ປເທສໍ ໂອໂລເກຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣໍ ຄາຖມາຫ –

໑໖. ‘‘ຄມ຺ຠີຣຣູໂປ ເຕ ວໂຓ ສໂລຫິໂຕ, ອປູຕິໂກ ວຓຄນ຺ໂຘ ມຫາ ຈ;

ກໂຣມິ ເຕ ກິຎ຺ຈິ ກສາຍໂຍຄໍ, ຍຖາ ຠວໍ ປຣມສຸຂີ ຠເວຍ຺ຍາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ສໂລຫິໂຕຕິ ຣຕ຺ໂຕຠາໂສ. ອປູຕິໂກຕິ ປູຕິມໍສຣຫິໂຕ. ວຓຄນ຺ໂຘຕິ ໂຖກໍ ທຸຄ຺ຄນ຺ໂຘ. ກສາຍໂຍຄນ຺ຕິ ອຫໍ ເກຈິ ຣຸກ຺ຂກສາເຍ ຄເຫຕ຺ວາ ຕວ ເອກໍ ກສາຍໂຍຄໍ ກໂຣມີຕິ.

ຕໂຕ ນິຬິນິກາ ຄາຖມາຫ

໑໗. ‘‘ນ ມນ຺ຕໂຍຄາ ນ ກສາຍໂຍຄາ, ນ ໂອສຘາ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິ ກມນ຺ຕິ;

ຍໍ ເຕ ມຸທຸ ເຕນ ວິເນຫິ ກຓ຺ຑຸໍ, ຍຖາ ອຫໍ ປຣມສຸຂີ ຠເວຍ຺ຍ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກມນ຺ຕີຕິ, ໂຠ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິ, ອິມສ຺ມິໍ ມມ ວເຓ ເນວ ມນ຺ຕໂຍຄາ, ນ ກສາຍໂຍຄາ, ນ ປຸປ຺ຜຜລາທີນິ ໂອສຘານິ ກມນ຺ຕິ, ອເນກວາຣໍ ກເຕຫິປິ ເຕຫິ ເອຕສ຺ສ ຜາສຸກຠາໂວ ນ ຠູຕປຸພ຺ໂພ. ຍໍ ປນ ເຕ ເອຕໍ ມຸທຸ ອງ຺ຄຊາຕໍ, ເຕນ ຆຏ຺ຏິຍມານສ຺ເສວ ຕສ຺ສ ກຓ຺ຑຸ ນ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ເຕນ ວິເນຫິ ກຓ຺ຑຸນ຺ຕິ.

ໂສ ‘‘ສຈ຺ຈໍ ເອໂສ ຠຓຕີ’’ຕິ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ‘‘ເມຖຸນສໍສຄ຺ເຄນ ສີລໍ ຠິຊ຺ຊຕິ, ຌານໍ ອນ຺ຕຣຘາຍຕີ’’ຕິ ອຊານນ຺ໂຕ ມາຕຸຄາມສ຺ສ ອທິຏ຺ຐປຸພ຺ພຕ຺ຕາ ເມຖຸນຘມ຺ມສ຺ສ ຈ ອຊານນຠາເວນ ‘‘ເຠສຊ຺ຊ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິຍາ ຕາຍ ເມຖຸນໍ ປຏິເສວິ. ຕາວເທວສ຺ສ ສີລໍ ຠິຊ຺ຊິ, ຌານໍ ປຣິຫາຍິ. ໂສ ທ຺ເວ ຕໂຍ ວາເຣ ສໍສຄ຺ຄໍ ກຕ຺ວາ ກິລນ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ສຣໍ ໂອຣຸຍ຺ຫ ນ຺ຫຕ຺ວາ ປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘທຣໂຖ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປຓ຺ຓສາລາຍໍ ນິສີທິຕ຺ວາ ປຸນປິ ຕໍ ‘‘ຕາປໂສ’’ຕິ ມຎ຺ຎມາໂນ ວສນຏ຺ຐານໍ ປຸຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຄາຖມາຫ –

໑໘. ‘‘ອິໂຕ ນຸ ໂຠໂຕ ກຕເມນ ອສ຺ສໂມ, ກຈ຺ຈິ ຠວໍ ອຠິຣມສິ ອຣຎ຺ເຎ;

ກຈ຺ຈິ ນຸ ເຕ ມູລຜລໍ ປຫູຕໍ, ກຈ຺ຈິ ຠວນ຺ຕໍ ນ ວິຫິໍສນ຺ຕິ ວາຬາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກຕເມນາຕິ ອິໂຕ ກຕເມນ ທິສາຠາເຄນ ໂຠໂຕ ອສ຺ສໂມ. ຠວນ຺ຕິ ອາລປນເມຕໍ.

ຕໂຕ ນິຬິນິກາ ຈຕສ຺ໂສ ຄາຖາໂຍ ອຠາສິ –

໑໙. ‘‘ອິໂຕ ອຸຊຸໍ ອຸຕ຺ຕຣາຍໍ ທິສາຍໍ, ເຂມາ ນທີ ຫິມວຕາ ປຠາວີ;

ຕສ຺ສາ ຕີເຣ ອສ຺ສໂມ ມຍ຺ຫ ຣມ຺ໂມ, ອໂຫ ຠວໍ ອສ຺ສມໍ ມຍ຺ຫໍ ປສ຺ເສ.

໒໐. ‘‘ອມ຺ພາ ຈ ສາລາ ຕິລກາ ຈ ຊມ຺ພຸໂຍ, ອຸທ຺ທາລກາ ປາຏລິໂຍ ຈ ຜຸລ຺ລາ;

ສມນ຺ຕໂຕ ກິມ຺ປຸຣິສາຠິຄີຕໍ, ອໂຫ ຠວໍ ອສ຺ສມໍ ມຍ຺ຫໍ ປສ຺ເສ.

໒໑. ‘‘ຕາລາ ຈ ມູລາ ຈ ຜລາ ຈ ເມຕ຺ຖ, ວຓ຺ເຓນ ຄນ຺ເຘນ ອຸເປຕຣູປໍ;

ຕໍ ຠູມິຠາເຄຫິ ອຸເປຕຣູປໍ, ອໂຫ ຠວໍ ອສ຺ສມໍ ມຍ຺ຫໍ ປສ຺ເສ.

໒໒. ‘‘ຜລາ ຈ ມູລາ ຈ ປຫູຕເມຕ຺ຖ, ວຓ຺ເຓນ ຄນ຺ເຘນ ຣເສນຸເປຕາ;

ອາຍນ຺ຕິ ຈ ລຸທ຺ທກາ ຕໍ ປເທສໍ, ມາ ເມ ຕໂຕ ມູລຜລໍ ອຫາສຸ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕຣາຍນ຺ຕິ ອຸຕ຺ຕຣາຍ. ເຂມາຕິ ເອວໍນາມິກາ ນທີ. ຫິມວຕາ ປຠາວີຕິ ຫິມວນ຺ຕໂຕ ປວຕ຺ຕຕິ. ອໂຫຕິ ປຕ຺ຖນຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ອຸທ຺ທາລກາຕິ ວາຕຆາຕກາ. ກິມ຺ປຸຣິສາຠິຄີຕນ຺ຕິ ສມນ຺ຕໂຕ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ມຘຸຣສທ຺ເທນ ຄາຍນ຺ເຕຫິ ກິມ຺ປຸຣິເສຫິ ອຠິຄີຕໍ. ຕາລາ ຈ ມູລາ ຈ ຜລາ ຈ ເມຕ຺ຖາຕິ ເອຕ຺ຖ ມມ ອສ຺ສເມ ປາສາທິກາ ຕາລຣຸກ຺ຂາ ຈ ເຕສຎ຺ເຎວ ວຓ຺ຓຄນ຺ຘາທິສມ຺ປນ຺ນາ ກນ຺ທສງ຺ຂາຕາ ມູລາ ຈ ຜລາ ຈ. ປຫູຕເມຕ຺ຖາຕິ ນານາຣຸກ຺ຂຜລາ ຈ ຣຸກ຺ຂວລ຺ລິມູລາ ຈ ປຫູຕາ ເອຕ຺ຖ. ມາ ເມ ຕໂຕຕິ ຕໍ ມມ ອສ຺ສມປທໍ ສມ຺ພຫຸລາ ລຸທ຺ທກາ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ມຍາ ເຈຕ຺ຖ ອາຫຣິຕ຺ວາ ຐປິຕໍ ພຫຸ ມຘຸຣສມູລຜລາຜລໍ ອຕ຺ຖິ, ເຕ ມຍິ ຈິຣາຍນ຺ເຕ ມູລຜລາຜລໍ ຫເຣຍ຺ຍຸໍ. ເຕ ຕໂຕ ມມ ມູລຜລາຜລໍ ມາ ຫຣິໍສຸ, ຕສ຺ມາ ສເຈປິ ມຍາ ສທ຺ຘິໍ ອາຄນ຺ຕຸກາໂມ, ເອຫິ, ໂນ ເຈ, ອຫໍ ຄມິສ຺ສາມີຕິ ອາຫ.

ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ຕາປໂສ ຍາວ ປິຕຸ ອາຄມນາ ອຘິວາສາເປຕຸໍ ຄາຖມາຫ –

໒໓. ‘‘ປິຕາ ມມໍ ມູລຜເລສນໍ ຄໂຕ, ອິທານິ ອາຄຈ຺ຉຕິ ສາຍກາເລ;

ອຸໂຠວ ຄຈ຺ຉາມເສ ອສ຺ສມໍ ຕໍ, ຍາວ ປິຕາ ມູລຜລໂຕ ເອຕູ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອຸໂຠວ ຄຈ຺ຉາມເສຕິ ມມ ປິຕຸ ອາໂຣເຈຕ຺ວາ ອຸໂຠວ ຄມິສ຺ສາມ.

ຕໂຕ ສາ ຈິນ຺ເຕສິ – ‘‘ອຍໍ ຕາວ ອຣຎ຺ເຎວ ວຑ຺ຒິຕຠາເວນ ມມ ອິຕ຺ຖິຠາວໍ ນ ຊານາຕິ, ປິຕາ ປນສ຺ສ ມໍ ທິສ຺ວາວ ຊານິຕ຺ວາ ‘ຕ຺ວໍ ອິຘ ກິໍ ກໂຣສີ’ຕິ ກາຊໂກຏິຍາ ປຫຣິຕ຺ວາ ສີສມ຺ປິ ເມ ຠິນ຺ເທຍ຺ຍ, ຕສ຺ມິໍ ອນາຄເຕເຍວ ມຍາ ຄນ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ, ອາຄມນກມ຺ມມ຺ປິ ເມ ນິຏ຺ຐິຕ’’ນ຺ຕິ. ສາ ຕສ຺ສ ອາຄມນູປາຍໍ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕີ ອິຕຣໍ ຄາຖມາຫ –

໒໔. ‘‘ອຎ຺ເຎ ພຫູ ອິສໂຍ ສາຘຸຣູປາ, ຣາຊີສໂຍ ອນຸມຄ຺ເຄ ວສນ຺ຕິ;

ເຕເຍວ ປຸຈ຺ເຉສິ ມມສ຺ສມໍ ຕໍ, ເຕ ຕໍ ນຍິສ຺ສນ຺ຕິ ມມໍ ສກາເສ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຣາຊີສໂຍຕິ, ສມ຺ມ, ມຍາ ນ ສກ຺ກາ ຈິຣາຍິຕຸໍ, ອຎ຺ເຎ ປນ ສາຘຸສຠາວາ ຣາຊິສໂຍ ຈ ພ຺ຣາຫ຺ມຓິສໂຍ ຈ ອນຸມຄ຺ເຄ ມມ ອສ຺ສມມຄ຺ຄປສ຺ເສ ວສນ຺ຕິ, ອຫໍ ເຕສໍ ອາຈິກ຺ຂິຕ຺ວາ ຄມິສ຺ສາມິ, ຕ຺ວໍ ເຕ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍາສິ, ເຕ ຕໍ ມມ ສນ຺ຕິກໍ ນຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ.

ເອວໍ ສາ ອຕ຺ຕໂນ ປລາຍນູປາຍໍ ກຕ຺ວາ ປຓ຺ຓສາລໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ຕໍ ໂອໂລເກນ຺ຕເມວ ‘‘ຕ຺ວໍ ນິວຕ຺ຕາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ອາຄມນມຄ຺ເຄເນວ ອມຈ຺ຈານໍ ສນ຺ຕິກໍ ອຄມາສິ. ເຕ ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຂນ຺ຘາວາຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອນຸປຸພ຺ເພນ ພາຣາຓສິໍ ປາປຸຓິໍສຸ. ສກ຺ໂກປິ ຕໍ ທິວສເມວ ຕຸສ຺ສິຕ຺ວາ ສກລຣຏ຺ເຐ ເທວໍ ວສ຺ສາເປສິ, ຕໂຕ ສຸຠິກ຺ຂໍ ຊນປທໍ ອໂຫສິ. ອິສິສິງ຺ຄຕາປສສ຺ສປິ ຕາຍ ປກ຺ກນ຺ຕມຕ຺ຕາຍ ເອວ ກາເຍ ຑາໂຫ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ. ໂສ ກມ຺ປນ຺ໂຕ ປຓ຺ຓສາລໍ ປວິສິຕ຺ວາ ວາກຈີຣໍ ປາຣຸປິຕ຺ວາ ໂສຈນ຺ໂຕ ນິປຊ຺ຊິ. ໂພຘິສຕ຺ໂຕ ສາຍໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປຸຕ຺ຕໍ ອປສ຺ສນ຺ໂຕ ‘‘ກຫໍ ນຸ ໂຂ ຄໂຕ’’ຕິ ກາຊໍ ໂອຕາເຣຕ຺ວາ ປຓ຺ຓສາລໍ ປວິສິຕ຺ວາ ຕໍ ນິປນ຺ນກໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ຕາຕ, ກິໍ ກໂຣສີ’’ຕິ ປິຏ຺ຐິໍ ປຣິມຊ຺ຊນ຺ໂຕ ຕິສ຺ໂສ ຄາຖາ ອຠາສິ –

໒໕. ‘‘ນ ເຕ ກຏ຺ຐານິ ຠິນ຺ນານິ, ນ ເຕ ອຸທກມາຠຕໍ;

ອຄ຺ຄີປິ ເຕ ນ ຫາປິໂຕ, ກິໍ ນຸ ມນ຺ໂທວ ຌາຍສິ.

໒໖. ‘‘ຠິນ຺ນານິ ກຏ຺ຐານິ ຫຸໂຕ ຈ ອຄ຺ຄິ, ຕປນີປິ ເຕ ສມິຕາ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ;

ປີຐຎ຺ຈ ມຍ຺ຫໍ ອຸທກຎ຺ຈ ໂຫຕິ, ຣມສິ ຕຸວໍ ພ຺ຣຫ຺ມຠູໂຕ ປຸຣຕ຺ຖາ.

໒໗. ‘‘ອຠິນ຺ນກຏ຺ໂຐສິ ອນາຠໂຕທໂກ, ອຫາປິຕຄ຺ຄີສິ ອສິທ຺ຘໂຠຊໂນ;

ນ ເມ ຕຸວໍ ອາລປສີ ມມຊ຺ຊ, ນຏ຺ຐໍ ນຸ ກິໍ ເຈຕສິກຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຠິນ຺ນານີຕິ ອຣຎ຺ຎໂຕ ອຸທ຺ຘຏານິ. ນ ຫາປິໂຕຕິ ນ ຊລິໂຕ. ຠິນ຺ນານີຕິ ປຸພ຺ເພ ຕຍາ ມມາຄມນເວລາຍ ກຏ຺ຐານິ ອຸທ຺ຘຏາເນວ ໂຫນ຺ຕິ. ຫຸໂຕ ຈ ອຄ຺ຄີຕິ ອຄ຺ຄິ ຈ ຫຸໂຕ ໂຫຕິ. ຕປນີຕິ ວິສິພ຺ພນອຄ຺ຄິສງ຺ຂາຕາ ຕປນີປິ ເຕ ສມິຕາວ ສຍເມວ ສໍວິທຫິຕາວ ໂຫຕິ. ປີຐນ຺ຕິ ມມ ອາສນຕ຺ຖາຍ ປີຐຎ຺ຈ ປຎ຺ຎຕ຺ຕເມວ ໂຫຕິ. ອຸທກຎ຺ຈາຕິ ປາທໂຘວນອຸທກມ຺ປິ ອຸປຏ຺ຐາປິຕເມວ ໂຫຕິ. ພ຺ຣຫ຺ມຠູໂຕຕິ ຕຸວມ຺ປິ ອິໂຕ ປຸຣຕ຺ຖາ ເສຏ຺ຐຠູໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ອສ຺ສເມ ອຠິຣມສິ. ອຠິນ຺ນກຏ຺ໂຐສີຕິ ໂສ ທານິ ອຊ຺ຊ ອນຸທ຺ຘຏກຏ຺ໂຐສິ. ອສິທ຺ຘໂຠຊໂນຕິ ນ ເຕ ກິຎ຺ຈິ ອມ຺ຫາກໍ ກນ຺ທມູລໍ ວາ ປຓ຺ຓໍ ວາ ເສທິຕໍ. ມມຊ຺ຊາຕິ, ມມ ປຸຕ຺ຕ, ອຊ຺ຊ ນ ເມ ຕ຺ວໍ ອາລປສິ. ນຏ຺ຐໍ ນຸ ກິນ຺ຕິ ກິໍ ນຸ ເຕ ນຏ຺ຐໍ ວາ, ກິໍ ເຈຕສິກໍ ວາ ທຸກ຺ຂໍ, ອກ຺ຂາຫິ ເມ ນິປນ຺ນກາຣຓນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ.

ໂສ ປິຕຸ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ຕໍ ກາຣຓໍ ກເຖນ຺ໂຕ ອາຫ –

໒໘. ‘‘ອິຘາຄມາ ຊຏິໂລ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ, ສຸທສ຺ສເນຍ຺ໂຍ ສຸຕນູ ວິເນຕິ;

ເນວາຕິທີໂຆ ນ ປນາຕິຣສ຺ໂສ, ສຸກຓ຺ຫກຓ຺ຫຈ຺ຉທເນຫິ ໂຠໂຕ.

໒໙. ‘‘ອມສ຺ສຸຊາໂຕ ອປຸຣາຓວຓ຺ຓີ, ອາຘາຣຣູປຎ຺ຈ ປນສ຺ສ ກຓ຺ເຐ;

ທ຺ເວ ຍມາ ຄຓ຺ຑາ ອຸເຣ ສຸຊາຕາ, ສຸວຓ຺ຓຕິນ຺ທຸກນິຠາ ປຠສ຺ສຣາ.

໓໐. ‘‘ມຸຂຎ຺ຈ ຕສ຺ສ ຠຸສທສ຺ສເນຍ຺ຍໍ, ກຓ຺ເຓສຸ ລມ຺ພນ຺ຕິ ຈ ກຸຎ຺ຈິຕຄ຺ຄາ;

ເຕ ໂຊຕເຣ ຈຣໂຕ ມາຓວສ຺ສ, ສຸຕ຺ຕຎ຺ຈ ຍໍ ສໍຍມນໍ ຊຏານໍ.

໓໑. ‘‘ອຎ຺ຎາ ຈ ຕສ຺ສ ສໍຍມານິ ຈຕສ຺ໂສ, ນີລາ ປີຕາ ໂລຫິຕິກາ ຈ ເສຕາ;

ຕາ ປິໍສເຣ ຈຣໂຕ ມາຓວສ຺ສ, ຕິຣິຏິສງ຺ຆາຣິວ ປາວຸສມ຺ຫິ.

໓໒. ‘‘ນ ມິຂລໍ ມຸຎ຺ຊມຍໍ ຘາເຣຕິ, ນ ສນ຺ຖເຣ ໂນ ປນ ປພ຺ພຊສ຺ສ;

ຕາ ໂຊຕເຣ ຊຆນນ຺ຕເຣ ວິລຄ຺ຄາ, ສເຕຣຕາ ວິຊ຺ຊຸຣິວນ຺ຕລິກ຺ເຂ.

໓໓. ‘‘ອຂີລການິ ຈ ອວຓ຺ຏການິ, ເຫຏ຺ຐາ ນຠ຺ຍາ ກຏິສໂມຫິຕານິ;

ອຆຏ຺ຏິຕາ ນິຈ຺ຈກີຬໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ຫໍ ຕາຕ ກິໍຣຸກ຺ຂຜລານິ ຕານິ.

໓໔. ‘‘ຊຏາ ຈ ຕສ຺ສ ຠຸສທສ຺ສເນຍ຺ຍາ, ປໂຣສຕໍ ເວລ຺ລິຕຄ຺ຄາ ສຸຄນ຺ຘາ;

ທ຺ເວຘາ ສິໂຣ ສາຘຸ ວິຠຕ຺ຕຣູໂປ, ອໂຫ ນຸ ໂຂ ມຍ຺ຫ ຕຖາ ຊຏາສ຺ສຸ.

໓໕. ‘‘ຍທາ ຈ ໂສ ປກິຣຕິ ຕາ ຊຏາໂຍ, ວຓ຺ເຓນ ຄນ຺ເຘນ ອຸເປຕຣູປາ;

ນີລຸປ຺ປລໍ ວາຕສເມຣິຕໍວ, ຕເຖວ ສໍວາຕິ ປນສ຺ສໂມ ອຍໍ.

໓໖. ‘‘ປງ຺ໂກ ຈ ຕສ຺ສ ຠຸສທສ຺ສເນຍ຺ໂຍ, ເນຕາທິໂສ ຍາທິໂສ ມຍ຺ຫໍ ກາເຍ;

ໂສ ວາຍຕິ ເອຣິໂຕ ມາລຸເຕນ, ວນໍ ຍຖາ ອຄ຺ຄຄິມ຺ເຫ ສຸຜຸລ຺ລໍ.

໓໗. ‘‘ນິຫນ຺ຕິ ໂສ ຣຸກ຺ຂຜລໍ ປຖພ຺ຍາ, ສຸຈິຕ຺ຕຣູປໍ ຣຸຈິຣໍ ທສ຺ສເນຍ຺ຍໍ;

ຂິຕ຺ຕຎ຺ຈ ຕສ຺ສ ປຸນເຣຫິ ຫຕ຺ຖໍ, ຫໍ ຕາຕ ກິໍຣຸກ຺ຂຜລໍ ນຸ ໂຂ ຕໍ.

໓໘. ‘‘ທນ຺ຕາ ຈ ຕສ຺ສ ຠຸສທສ຺ສເນຍ຺ຍາ, ສຸທ຺ຘາ ສມາ ສງ຺ຂວຣູປປນ຺ນາ;

ມໂນ ປສາເທນ຺ຕິ ວິວຣິຍມານາ, ນ ຫິ ນູນ ໂສ ສາກມຂາທິ ເຕຫິ.

໓໙. ‘‘ອກກ຺ກສໍ ອຄ຺ຄຬິຕໍ ມຸຫຸໍ ມຸທຸໍ, ອຸຊຸໍ ອນຸທ຺ຘຕໍ ອຈປລມສ຺ສ ຠາສິຕໍ;

ຣຸທໍ ມນຸຎ຺ຎໍ ກຣວີກສຸສ຺ສຣໍ, ຫທຍງ຺ຄມໍ ຣຎ຺ຊຍເຕວ ເມ ມໂນ.

໔໐. ‘‘ພິນ຺ທຸສ຺ສໂຣ ນາຕິວິສຏ຺ຐວາກ຺ໂຍ, ນ ນູນ ສຊ຺ຌາຍມຕິປ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ;

ອິຈ຺ຉາມິ ໂຠ ຕໍ ປຸນເທວ ທຏ຺ຐຸໍ, ມິຕ຺ໂຕ ຫິ ເມ ມາຓໂວຫຸ ປຸຣຕ຺ຖາ.

໔໑. ‘‘ສຸສນ຺ຘິ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິມຏ຺ຐິມໍ ວຓໍ, ປຸຖູ ສຸຊາຕໍ ຂຣປຕ຺ຕສນ຺ນິຠໍ;

ເຕເນວ ມໍ ອຸຕ຺ຕຣິຍານ ມາຓໂວ, ວິວຣິຕໍ ອູຣຸໍ ຊຆເນນ ປິຬຍິ.

໔໒. ‘‘ຕປນ຺ຕິ ອາຠນ຺ຕິ ວິໂຣຈເຣ ຈ, ສເຕຣຕາ ວິຊ຺ຊຸຣິວນ຺ຕລິກ຺ເຂ;

ພາຫາ ມຸທູ ອຎ຺ຊນໂລມສາທິສາ, ວິຈິຕ຺ຣວຏ຺ຏງ຺ຄຸລິກາສ຺ສ ໂສຠເຣ.

໔໓. ‘‘ອກກ຺ກສງ຺ໂຄ ນ ຈ ທີຆໂລໂມ, ນຂາສ຺ສ ທີຆາ ອປິ ໂລຫິຕຄ຺ຄາ;

ມຸທູຫິ ພາຫາຫິ ປລິສ຺ສຊນ຺ໂຕ, ກລ຺ຍາຓຣູໂປ ຣມຍໍ ອຸປຏ຺ຐຫິ.

໔໔. ‘‘ທຸມສ຺ສ ຕູລູປນິຠາ ປຠສ຺ສຣາ, ສຸວຓ຺ຓກມ຺ພຸຕລວຏ຺ຏສຸຈ຺ຉວິ;

ຫຕ຺ຖາ ມຸທູ ເຕຫິ ມໍ ສມ຺ຜຸສິຕ຺ວາ, ອິໂຕ ຄໂຕ ເຕນ ມໍ ທຫນ຺ຕິ ຕາຕ.

໔໕. ‘‘ນ ນູນ ໂສ ຂາຣິວິຘໍ ອຫາສິ, ນ ນູນ ໂສ ກຏ຺ຐານິ ສຍໍ ອຠຎ຺ຊິ;

ນ ນູນ ໂສ ຫນ຺ຕິ ທຸເມ ກຸຐາຣິຍາ, ນ ຫິສ຺ສ ຫຕ຺ເຖສຸ ຂິລານິ ອຕ຺ຖິ.

໔໖. ‘‘ອຈ຺ໂຉ ຈ ໂຂ ຕສ຺ສ ວຓໍ ອກາສິ, ໂສ ມໍພ຺ຣວິ ‘ສຸຂິຕໍ ມໍ ກໂຣຫິ’;

ຕາຫໍ ກຣິໍ ເຕນ ມມາສິ ໂສຂ຺ຍໍ, ໂສ ຈພ຺ຣວິ ‘ສຸຂິໂຕສ຺ມີ’ຕິ ພ຺ຣຫ຺ເມ.

໔໗. ‘‘ອຍຎ຺ຈ ເຕ ມາລຸວປຓ຺ຓສນ຺ຖຕາ, ວິກິຓ຺ຓຣູປາວ ມຍາ ຈ ເຕນ ຈ;

ກິລນ຺ຕຣູປາ ອຸທເກ ຣມິຕ຺ວາ, ປຸນປ຺ປຸນໍ ປຓ຺ຓກຸຏິໍ ວຊາມ.

໔໘. ‘‘ນ ມຊ຺ຊ ມນ຺ຕາ ປຏິຠນ຺ຕິ ຕາຕ, ນ ອຄ຺ຄິຫຸຕ຺ຕໍ ນປິ ຍຎ຺ຎຕນ຺ຕໍ;

ນ ຈາປິ ເຕ ມູລຜລານິ ຠຸຎ຺ເຊ, ຍາວ ນ ປສ຺ສາມິ ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິໍ.

໔໙. ‘‘ອທ຺ຘາ ປຊານາສິ ຕຸວມ຺ປິ ຕາຕ, ຍສ຺ສໍ ທິສໍ ວສເຕ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ;

ຕໍ ມໍ ທິສໍ ປາປຍ ຕາຕ ຂິປ຺ປໍ, ມາ ເຕ ອຫໍ ອມຣິມສ຺ສມມ຺ຫິ.

໕໐. ‘‘ວິຈິຕ຺ຣຜຸລ຺ລຎ຺ຫິ ວນໍ ສຸຕໍ ມຍາ, ທິຊາຠິຆຸຏ຺ຐໍ ທິຊສງ຺ຆເສວິຕໍ;

ຕໍ ມໍ ວນໍ ປາປຍ ຕາຕ ຂິປ຺ປໍ, ປຸຣາ ເຕ ປາຓໍ ວິຊຫາມິ ອສ຺ສເມ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ອິຘາຄມາຕິ, ຕາຕ, ອິມໍ ອສ຺ສມປທໍ ອາຄໂຕ. ສຸທສ຺ສເນຍ຺ໂຍຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ທສ຺ສເນຍ຺ໂຍ. ສຸຕນູຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ຕນຸໂກ ນາຕິກິໂສ ນາຕິຖູໂລ. ວິເນຕີຕິ ອຕ຺ຕໂນ ສຣີຣປ຺ປຠາຍ ອສ຺ສມປທໍ ເອໂກຠາສໍ ວິຍ ວິເນຕິ ປູເຣຕິ. ສຸກຓ຺ຫກຓ຺ຫຈ຺ຉທເນຫິ ໂຠໂຕຕິ, ຕາຕ, ຕສ຺ສ ໂຠໂຕ ສຸກຓ຺ເຫຫິ ກຓ຺ຫຈ຺ຉທເນຫິ ຠມຣວຓ຺ເຓຫິ ເກເສຫິ ສຸກຓ຺ຫສີສໍ ສຸມຊ຺ຊິຕມຓິມຍໍ ວິຍ ຂາຍຕິ. ອມສ຺ສູຊາໂຕຕິ ນ ຕາວສ຺ສ ມສ຺ສຸ ຊາຍຕິ, ຕຣຸໂຓເຍວ. ອປຸຣາຓວຓ຺ຓີຕິ ອຈິຣປພ຺ພຊິໂຕ. ອາຘາຣຣູປຎ຺ຈ ປນສ຺ສ ກຓ຺ເຐຕິ ກຓ຺ເຐ ຈ ປນສ຺ສ ອມ຺ຫາກໍ ຠິກ຺ຂາຠາຊນຏ຺ຐປນໍ ປຕ຺ຕາຘາຣສທິສໍ ປິຬນ຺ຘນໍ ອຕ຺ຖີຕິ ມຸຕ຺ຕາຫາຣໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ຄຓ຺ຑາຕິ ຖເນ ສນ຺ຘາຍາຫ. ອຸເຣ ສຸຊາຕາຕິ ອຸຣມ຺ຫິ ສຸຊາຕາ. ‘‘ອຸຣໂຕ’’ຕິປິ ປາໂຐ. ປຠສ຺ສຣາຕິ ປຠາສມ຺ປນ຺ນາ. ‘‘ປຠາສເຣ’’ຕິປິ ປາໂຐ, ໂອຠາສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຠຸສທສ຺ສເນຍ຺ຍນ຺ຕິ ອຕິວິຍ ທສ຺ສນີຍໍ. ກຸຎ຺ຈິຕຄ຺ຄາຕິ ສີຫກຸຓ຺ຑລໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ສຸຕ຺ຕຎ຺ຈາຕິ ຍໍ ຕສ຺ສ ຊຏາພນ຺ຘນສຸຕ຺ຕໍ, ຕມ຺ປິ ໂຊຕຕິ ປຠໍ ມຸຎ຺ຈຕິ. ‘‘ສໍຍມານິ ຈຕສ຺ໂສ’’ຕິ ອິມິນາ ມຓິສຸວຓ຺ຓປວາຬຣຊຕມຍານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ປິຬນ຺ຘນານິ ທສ຺ເສຕິ. ຕາ ປິໍສເຣຕິ ຕານິ ປິຬນ຺ຘນານິ ປາວຸສມ຺ຫິ ປວຸຏ຺ເຐ ເທເວ ຕິຣິຏິສງ຺ຆາ ວິຍ ວິຣວນ຺ຕິ. ມິຂລນ຺ຕິ ເມຂລໍ, ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ. ອິທໍ ນິວຕ຺ຖກຎ຺ຈນຈີຣກໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ນ ສນ຺ຖເຣຕິ ນ ວາເກ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຕາຕ, ຍຖາ ມຍໍ ຕິຓມຍໍ ວາ ວາກມຍໍ ວາ ຈີຣກໍ ຘາເຣມ, ນ ຕຖາ ໂສ, ໂສ ປນ ສຸວຓ຺ຓຈີຣກໍ ຘາເຣຕີຕິ. ອຂີລການີຕິ ອຕຈານິ ນິປ຺ປຓ຺ຓານິ. ກຏິສໂມຫິຕານີຕິ ກຏິຍໍ ພທ຺ຘານິ. ນິຈ຺ຈກີຬໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ ອຆຏ຺ຏິຕານິປິ ນິຈ຺ຈກາລໍ ກີຬາຍນ຺ຕິ. ຫໍ, ຕາຕາຕິ ຫມ຺ໂຠ, ຕາຕ. ກິໍ ຣຸກ຺ຂຜລານິ ຕານີຕິ ຕານິ ຕສ຺ສ ມາຓວສ຺ສ ສຸຕ຺ຕາຣຸຬ຺ຫານິ ກຏິຍໍ ພທ຺ຘານິ ກຕຣຣຸກ຺ຂຜລານິ ນາມາຕິ ມຓິສງ຺ຆາຏິໍ ສນ຺ຘາຍາຫ.

ຊຏາຕິ ຊຏາມຓ຺ຑລາກາເຣນ ພທ຺ຘຣຕນມິສ຺ສກເກສວຏ຺ຏິໂຍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ເວລ຺ລິຕຄ຺ຄາຕິ ກຸຎ຺ຈິຕຄ຺ຄາ. ທ຺ເວຘາສິໂຣຕິ ຕສ຺ສ ສີສໍ ທ຺ເວຘາ ກຕ຺ວາ ພທ຺ຘານໍ ຊຏານໍ ວເສນ ສຸຏ຺ຐຸ ວິຠຕ຺ຕຣູປໍ. ຕຖາຕິ ຍຖາ ຕສ຺ສ ມາຓວສ຺ສ ຊຏາ, ຕຖາ ຕຸມ຺ເຫຫິ ມມ ນ ພທ຺ຘາ, ອໂຫ ວຕ ມມປິ ຕຖາ ອສ຺ສູຕິ ປຕ຺ເຖນ຺ໂຕ ອາຫ. ອຸເປຕຣູປາຕິ ອຸເປຕສຠາວາ. ວາຕສເມຣິຕໍວາຕິ ຍຖາ ນາມ ນີລຸປ຺ປລໍ ວາເຕນ ສມີຣິຕໍ, ຕເຖວ ອຍໍ ອິມສ຺ມິໍ ວນສຓ຺ເຑ ອສ຺ສໂມ ສໍວາຕິ. ເນຕາທິໂສຕິ, ຕາຕ, ຍາທິໂສ ມມ ກາເຍ ປງ຺ໂກ, ເນຕາທິໂສ ຕສ຺ສ ສຣີເຣ. ໂສ ຫິ ທສ຺ສນີໂຍ ເຈວ ສຸຄນ຺ໂຘ ຈ. ອຄ຺ຄຄິມ຺ເຫຕິ ວສນ຺ຕສມເຍ.

ນິຫນ຺ຕີຕິ ປຫຣຕິ. ກິໍ ຣຸກ຺ຂຜລໍ ນຸ ໂຂ ຕນ຺ຕິ ກຕຣຣຸກ຺ຂສ຺ສ ນຸ ໂຂ ຕໍ ຜລໍ. ສງ຺ຂວຣູປປນ຺ນາຕິ ສຸໂຘຕສງ຺ຂປຏິຠາຄາ. ນ ຫິ ນູນ ໂສ ສາກມຂາທິ ເຕຫີຕິ ນ ນູນ ໂສ ມາຓໂວ ມຍໍ ວິຍ ເຕຫິ ທນ຺ເຕຫິ ຣຸກ຺ຂປຓ຺ຓານິ ເຈວ ມູລຜລາຜລານິ ຈ ຂາທິ. ອມ຺ຫາກຎ຺ຫິ ຕານິ ຂາທນ຺ຕານໍ ສພລາ ປຓ຺ຓວຓ຺ຓາ ທນ຺ຕາຕິ ທີເປຕິ.

ອກກ຺ກສນ຺ຕິ, ຕາຕ, ຕສ຺ສ ຠາສິຕໍ ອຜຣຸສໍ ອຄຬິຕໍ, ປຸນປ຺ປຸນໍ ວທນ຺ຕສ຺ສາປິ ມຘຸຣຕາຍ ມຸຫຸໍ ມຸທຸໍ, ອປມຸສ຺ສຕາຍ ອຸຊຸໍ, ອວິກ຺ຂິຕ຺ຕຕາຍ ອນຸທ຺ຘຏໍ, ປຕິຏ຺ຐິຕຕາຍ ອຈປລໍ. ຣຸທນ຺ຕິ ຠາສມານສ຺ສ ສຣສງ຺ຂາຕໍ ຣຸທມ຺ປິ ມໂນຫຣໍ ກຣວີກສ຺ສ ວິຍ ສຸສ຺ສຣໍ ສຸມຘຸຣໍ. ຣຎ຺ຊຍເຕວາຕິ ມມ ມໂນ ຣຎ຺ຊຕິເຍວ. ພິນ຺ທຸສ຺ສໂຣຕິ ປິຓ຺ຑິຕສ຺ສໂຣ. ມາຓໂວຫູຕິ ໂສ ຫິ ມາຓໂວ ປຸຣຕ຺ຖາ ມມ ມິຕ຺ໂຕ ອຫຸ.

ສຸສນ຺ຘິ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິມຏ຺ຐິມໍ ວຓນ຺ຕິ ຕາຕ ຕສ຺ສ ມາຓວສ຺ສ ອູຣູນໍ ອນ຺ຕເຣ ເອກໍ ວຓໍ ອຕ຺ຖິ, ຕໍ ສຸສນ຺ຘິ ສຸຜຸສິຕໍ ສິປ຺ປິປຸຏມຸຂສທິສໍ, ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິມຏ຺ຐໍ ສມນ຺ຕໂຕ ມຏ຺ຐໍ. ປຸຖູຕິ ມຫນ຺ຕໍ. ສຸຊາຕນ຺ຕິ ສຸສຓ຺ຐິຕໍ. ຂຣປຕ຺ຕສນ຺ນິຠນ຺ຕິ ສຸປຸປ຺ຜິຕປທຸມມກຸຬສນ຺ນິຠໍ. ອຸຕ຺ຕຣິຍານາຕິ ອຸຕ຺ຕຣິຕ຺ວາ ອວຕ຺ຖຣິຕ຺ວາ. ປິຬຍີຕິ ປີເຬສິ. ຕປນ຺ຕີຕິ ຕສ຺ສ ມາຓວສ຺ສ ສຣີຣໂຕ ນິຈ຺ຉຣນ຺ຕາ ສຸວຓ຺ຓວຓ຺ຓຣໍສິໂຍ ຊລນ຺ຕິ ໂອຠາສນ຺ຕິ ວິໂຣຈນ຺ຕິ ຈ. ພາຫາຕິ ພາຫາປິສ຺ສ ມຸທູ. ອຎ຺ຊນໂລມສາທິສາຕິ ອຎ຺ຊນສທິເສຫິ ໂລເມຫິ ສມນ຺ນາຄຕາ. ວິຈິຕ຺ຣວຏ຺ຏງ຺ຄຸລິກາສ຺ສ ໂສຠເຣຕິ ຫຕ຺ຖາປິສ຺ສ ວຣລກ຺ຂຓວິຈິຕ຺ຣາຫິ ປວາລງ຺ກຸຣສທິສາຫິ ວຏ຺ຏງ຺ຄຸລີຫິ ສມນ຺ນາຄຕາ ໂສຠນ຺ຕິ.

ອກກ຺ກສງ຺ໂຄຕິ ກຈ຺ຉຸປີຬກາທິຣຫິຕອງ຺ຄປຈ຺ຈງ຺ໂຄ. ຣມຍໍ ອຸປຏ຺ຐຫີຕິ ມໍ ຣມຍນ຺ໂຕ ອຸປຏ຺ຐຫິ ປຣິຈຣິ. ຕູລູປນິຠາຕິ ມຸທຸຠາວສ຺ສ ອຸປມາ. ສຸວຓ຺ຓກມ຺ພຸຕລວຏ຺ຏສຸຈ຺ຉວີຕິ ສຸວຓ຺ຓມຍໍ ອາທາສຕລໍ ວິຍ ວຏ຺ຏາ ຈ ສຸຈ຺ຉວິ ຈ, ປຣິມຓ຺ຑລຕລາ ເຈວ ສຸນ຺ທຣຈ຺ຉວິ ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສມ຺ຜຸສິຕ຺ວາຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ຜຸສິຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ຫຕ຺ຖສມ຺ຜສ຺ສໍ ມມ ສຣີເຣ ຜຣາເປຕ຺ວາ. ອິໂຕ ຄໂຕຕິ ມມ ໂອໂລເກນ຺ຕສ຺ເສວ ອິໂຕ ຄໂຕ. ເຕນ ມໍ ທຫນ຺ຕີຕິ ເຕນ ຕສ຺ສ ຫຕ຺ຖສມ຺ຜສ຺ເສນ ອິທານິ ມໍ ທຫນ຺ຕິ. ຕຖາ ຫິ ຕສ຺ສ ຄຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ມມ ສຣີເຣ ຑາໂຫ ອຸຏ຺ຐິໂຕ, ເຕນມ຺ຫິ ໂທມນສ຺ສປ຺ປຕ຺ໂຕ ນິປນ຺ໂນຕິ.

ນ ນູນ ໂສ ຂາຣິວິຘນ຺ຕິ, ຕາຕ, ນູນ ໂສ ມາຓໂວ ນ ຂາຣິຠາຣໍ ອຸກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ວິຈຣິ. ຂິລານີຕິ ກິລານິ, ‘‘ອຍເມວ ວາ ປາໂຐ. ໂສຂ຺ຍນ຺ຕິ ສຸຂໍ. ມາລຸວປຓ຺ຓສນ຺ຖຕາ ວິກິຓ຺ຓຣູປາວາຕິ, ຕາຕ, ອຍໍ ຕວ ມາລຸວປຓ຺ຓສນ຺ຖຕາ ອຊ຺ຊ ມຍາ ຈ ເຕນ ຈ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ປຣາມສນາລິງ຺ຄນວເສນ ປຣິວຕ຺ຕນ຺ເຕຫິ ວິກິຓ຺ຓາ ວິຍ ອາກຸລພ຺ຍາກຸລາ ຊາຕາ. ປຸນປ຺ປຸນໍ ປຓ຺ຓກຸຏິໍ ວຊາມາຕິ, ຕາຕ, ອຫຎ຺ຈ ໂສ ຈ ອຠິຣມິຕ຺ວາ ກິລນ຺ຕຣູປາ ປຓ຺ຓສາລໂຕ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ອຸທກໍ ປວິສິຕ຺ວາ ຣມິຕ຺ວາ ວິຄຕທຣຖາ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອິມເມວ ກຸຏິໍ ປວິສາມາຕິ ວທຕິ.

ນ ມຊ຺ຊ ມນ຺ຕາຕິ ອຊ຺ຊ ມມ ຕສ຺ສ ຄຕກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ເນວ ມນ຺ຕາ ປຏິຠນ຺ຕິ ນ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕິ ນ ຣຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ນ ອຄ຺ຄິຫຸຕ຺ຕໍ ນປິ ຍຎ຺ຎຕນ຺ຕນ຺ຕິ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ອາຣາຘນຕ຺ຖາຍ ກຕ຺ຕພ຺ພໂຫມວິຘູປນາທິຍຎ຺ຎກິຣິຍາປິ ເມ ນ ປຏິຠາຕິ ນ ອຸປຏ຺ຐາຕິ ນ ຣຸຈ຺ຈຕິ. ນ ຈາປິ ເຕຕິ ຕຍາ ອາຠຕມູລຜລາຜລານິປິ ນ ຠຸຎ຺ຊາມິ. ຍສ຺ສໍ ທິສນ຺ຕິ ຍສ຺ສໍ ທິສາຍໍ. ວນນ຺ຕິ ຕສ຺ສ ມາຓວສ຺ສ ອສ຺ສມໍ ປຣິວາເຣຕ຺ວາ ຐິຕວນນ຺ຕິ.

ຕສ຺ເສວໍ ວິລປນ຺ຕສ຺ສ ຕໍ ວິລາປໍ ສຸຕ຺ວາ ມຫາສຕ຺ໂຕ ‘‘ເອກາຍ ອິຕ຺ຖິຍາ ອິມສ຺ສ ສີລໍ ຠິນ຺ນໍ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ຎຕ຺ວາ ຕໍ ໂອວທນ຺ໂຕ ຉ ຄາຖາໂຍ ອຠາສິ –

໕໑. ‘‘ອິມສ຺ມາຫໍ ໂຊຕິຣເສ ວນມ຺ຫິ, ຄນ຺ຘພ຺ພເທວຈ຺ຉຣສງ຺ຆເສວິເຕ;