໑. ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຠາຊນີຍໍ

໑. ສງ຺ຄຫວາຣວຓ຺ຓນາ

໗໑໘. ອິທານິ ຕທນນ຺ຕເຣ ປຏິສມ຺ຠິທາວິຠງ຺ເຄ ຈຕສ຺ໂສຕິ ຄຓນປຣິຈ຺ເຉໂທ. ປຏິສມ຺ຠິທາຕິ ປເຠທາ. ຍສ຺ມາ ປນ ປຣໂຕ ອຕ຺ເຖ ຎາຓໍ ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາຕິອາທິມາຫ, ຕສ຺ມາ ນ ອຎ຺ຎສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ປເຠທາ, ຎາຓສ຺ເສວ ປເຠທາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ອິຕິ ‘‘ຈຕສ຺ໂສ ປຏິສມ຺ຠິທາ’’ຕິ ປເທນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ຎາຓປ຺ປເຠທາຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ສງ຺ຄຫິໂຕ. ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາຕິ ອຕ຺ເຖ ປຏິສມ຺ຠິທາ; ອຕ຺ຖປ຺ປເຠທສ຺ສ ສລ຺ລກ຺ຂຓວິຠາວນາວວຕ຺ຖານກຣຓສມຕ຺ຖໍ ອຕ຺ເຖ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເສສປເທສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຘມ຺ມປ຺ປເຠທສ຺ສ ຫິ ສລ຺ລກ຺ຂຓວິຠາວນາວວຕ຺ຖານກຣຓສມຕ຺ຖໍ ຘມ຺ເມ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ ນາມ. ນິຣຸຕ຺ຕິປ຺ປເຠທສ຺ສ ສລ຺ລກ຺ຂຓວິຠາວນາວວຕ຺ຖານກຣຓສມຕ຺ຖໍ ນິຣຸຕ຺ຕາຠິລາເປ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ນິຣຸຕ຺ຕິປຏິສມ຺ຠິທາ ນາມ. ປຏິຠານປ຺ປເຠທສ຺ສ ສລ຺ລກ຺ຂຓວິຠາວນາວວຕ຺ຖານກຣຓສມຕ຺ຖໍ ປຏິຠາເນ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ປຏິຠານປຏິສມ຺ຠິທາ ນາມ.

ອິທານິ ຍຖານິກ຺ຂິຕ຺ຕາ ປຏິສມ຺ຠິທາ ຠາເຊຕ຺ວາ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອຕ຺ເຖ ຎາຓໍ ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖຕິ ສງ຺ເຂປໂຕ ເຫຕຸຜລໍ. ຕຎ຺ຫິ ເຫຕຸວເສນ ອຣຓີຍໍ ຄນ຺ຕພ຺ພໍ ປຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມາ ອຕ຺ໂຖຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປເຠທໂຕ ປນ ຍໍກິຎ຺ຈິ ປຈ຺ຈຍສມຸປ຺ປນ຺ນໍ, ນິພ຺ພານໍ, ຠາສິຕຕ຺ໂຖ, ວິປາໂກ, ກິຣິຍາຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ຘມ຺ມາ ອຕ຺ໂຖຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ຕໍ ອຕ຺ຖໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສ ຕສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາ.

ຘມ຺ໂມຕິ ສງ຺ເຂປໂຕ ປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ຫິ ຍສ຺ມາ ຕໍ ຕໍ ວິທຫຕິ ປວຕ຺ເຕຕິ ເຈວ ປາເປຕິ ຈ, ຕສ຺ມາ ຘມ຺ໂມຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປເຠທໂຕ ປນ ໂຍ ໂກຈິ ຜລນິພ຺ພຕ຺ຕໂກ ເຫຕຸ, ອຣິຍມຄ຺ໂຄ, ຠາສິຕໍ, ກຸສລໍ, ອກຸສລນ຺ຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ຘມ຺ມາ ຘມ຺ໂມຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ຕໍ ຘມ຺ມໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສ ຕສ຺ມິໍ ຘມ຺ເມ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ.

ຕຕ຺ຣ ຘມ຺ມນິຣຸຕ຺ຕາຠິລາເປ ຎາຓນ຺ຕິ ຕສ຺ມິໍ ອຕ຺ເຖ ຈ ຘມ຺ເມ ຈ ຍາ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕິ, ຕສ຺ສາ ອຠິລາເປ ຕໍ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕິໍ ສທ຺ທໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສ ຕສ຺ມິໍ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕາຠິລາເປ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ນິຣຸຕ຺ຕິປຏິສມ຺ຠິທາ. ເອວມຍໍ ນິຣຸຕ຺ຕິປຏິສມ຺ຠິທາ ສທ຺ທາຣມ຺ມຓາ ນາມ ຊາຕາ, ນ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິອາຣມ຺ມຓາ. ກສ຺ມາ? ຍສ຺ມາ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ອຍໍ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕິ, ອຍໍ ນ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕີ’’ຕິ ຊານນ຺ຕິ. ປຏິສມ຺ຠິທາປ຺ປຕ຺ໂຕ ຫິ ‘‘ຜສ຺ໂສ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອຍໍ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕີ’’ຕິ ຊານາຕິ, ‘‘ຜສ຺ສາ’’ຕິ ວາ ‘‘ຜສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ວາ ວຸຕ຺ເຕ ປນ ‘‘ອຍໍ ນ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕີ’’ຕິ ຊານາຕິ. ເວທນາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອຎ຺ຎໍ ປເນສ ນາມອາຂ຺ຍາຕອຸປສຄ຺ຄພ຺ຍຎ຺ຊນສທ຺ທໍ ຊານາຕິ ນ ຊານາຕີຕິ? ຍທຄ຺ເຄນ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ອຍໍ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕິ, ອຍໍ ນ ສຠາວນິຣຸຕ຺ຕີ’’ຕິ ຊານາຕິ, ຕທຄ຺ເຄນ ຕມ຺ປິ ຊານິສ຺ສຕີຕິ. ຕໍ ປນ ນຍິທໍ ປຏິສມ຺ຠິທາກິຈ຺ຈນ຺ຕິ ປຏິກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອິທໍ ວຕ຺ຖຸ ກຖິຕໍ –

ຕິສ຺ສທຕ຺ຕຕ຺ເຖໂຣ ກິຣ ໂພຘິມຓ຺ເຑ ສຸວຓ຺ຓສລາກໍ ຄເຫຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາຣສສຸ ຠາສາສຸ ‘ກຕຣຠາສາຍ ກເຖມີ’ຕິ ປວາເຣສິ. ຕໍ ປນ ເຕນ ອຕ຺ຕໂນ ອຸຄ຺ຄເຫ ຐຕ຺ວາ ປວາຣິຕໍ, ນ ປຏິສມ຺ຠິທາຍ ຐິເຕນ. ໂສ ຫິ ມຫາປຎ຺ຎຕາຍ ຕໍ ຕໍ ຠາສໍ ກຖາເປຕ຺ວາ ກຖາເປຕ຺ວາ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫິ; ຕໂຕ ອຸຄ຺ຄເຫ ຐຕ຺ວາ ເອວໍ ປວາເຣສິ.

ຠາສໍ ນາມ ສຕ຺ຕາ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕີຕິ ວຕ຺ວາ ຈ ປເນຕ຺ຖ ອິທໍ ກຖິຕໍ. ມາຕາປິຕໂຣ ຫິ ທຫຣກາເລ ກຸມາຣເກ ມຎ຺ເຈ ວາ ປີເຐ ວາ ນິປຊ຺ຊາເປຕ຺ວາ ຕໍ ຕໍ ກຖຍມານາ ຕານິ ຕານິ ກິຈ຺ຈານິ ກໂຣນ຺ຕິ. ທາຣກາ ເຕສໍ ຕໍ ຕໍ ຠາສໍ ວວຕ຺ຖາເປນ຺ຕິ – ອິມິນາ ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ອິມິນາ ອິທໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຄຈ຺ຉນ຺ເຕ ຄຈ຺ຉນ຺ເຕ ກາເລ ສພ຺ພມ຺ປິ ຠາສໍ ຊານນ຺ຕິ. ມາຕາ ທມິຬີ, ປິຕາ ອນ຺ຘໂກ. ເຕສໍ ຊາໂຕ ທາຣໂກ ສເຈ ມາຕຸກຖໍ ປຐມໍ ສຸຓາຕິ, ທມິຬຠາສໍ ຠາສິສ຺ສຕິ; ສເຈ ປິຕຸກຖໍ ປຐມໍ ສຸຓາຕິ, ອນ຺ຘກຠາສໍ ຠາສິສ຺ສຕິ. ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ປນ ກຖໍ ອສ຺ສຸຓນ຺ໂຕ ມາຄຘຠາສໍ ຠາສິສ຺ສຕິ.

ໂຍປິ ອຄາມເກ ມຫາຣຎ຺ເຎ ນິພ຺ພຕ຺ໂຕ, ຕຕ຺ຖ ອຎ຺ໂຎ ກເຖນ຺ໂຕ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ໂສປິ ອຕ຺ຕໂນ ຘມ຺ມຕາຍ ວຈນໍ ສມຸຏ຺ຐາເປນ຺ໂຕ ມາຄຘຠາສເມວ ຠາສິສ຺ສຕິ. ນິຣເຍ, ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິຍໍ, ເປຕ຺ຕິວິສເຍ, ມນຸສ຺ສໂລເກ, ເທວໂລເກຕິ ສພ຺ພຕ຺ຖ ມາຄຘຠາສາວ ອຸສ຺ສນ຺ນາ. ຕຕ຺ຖ ເສສາ ໂອຏ຺ຏກິຣາຕອນ຺ຘກໂຍນກທມິຬຠາສາທິກາ ອຏ຺ຐາຣສ ຠາສາ ປຣິວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອຍເມເວກາ ຍຖາຠຸຈ຺ຈພ຺ຣຫ຺ມໂວຫາຣອຣິຍໂວຫາຣສງ຺ຂາຕາ ມາຄຘຠາສາ ນ ປຣິວຕ຺ຕຕິ. ສມ຺ມາສພຸທ຺ໂຘປິ ເຕປິຏກໍ ພຸທ຺ຘວຈນໍ ຕນ຺ຕິໍ ອາໂຣເປນ຺ໂຕ ມາຄຘຠາສາຍ ເອວ ອາໂຣເປສິ. ກສ຺ມາ? ເອວຎ຺ຫິ ອຕ຺ຖໍ ອາຫຣິຕຸໍ ສຸຂໍ ໂຫຕິ. ມາຄຘຠາສາຍ ຫິ ຕນ຺ຕິໍ ອາຣຸຬ຺ຫສ຺ສ ພຸທ຺ຘວຈນສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາປ຺ປຕ຺ຕານໍ ໂສຕປຖາຄມນເມວ ປປຎ຺ໂຈ; ໂສເຕ ປນ ສງ຺ຆຏ຺ຏິຕມຕ຺ເຕເຍວ ນຍສເຕນ ນຍສຫສ຺ເສນ ອຕ຺ໂຖ ອຸປຏ຺ຐາຕິ. ອຎ຺ຎາຍ ປນ ຠາສາຍ ຕນ຺ຕິໍ ອາຣຸຬ຺ຫໍ ໂປເຖຕ຺ວາ ໂປເຖຕ຺ວາ ອຸຄ຺ຄເຫຕພ຺ພໍ ໂຫຕິ. ພຫຸມ຺ປິ ອຸຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ປນ ປຸຖຸຊ຺ຊນສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາປ຺ປຕ຺ຕິ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ອຣິຍສາວໂກ ໂນ ປຏິສມ຺ຠິທາປ຺ປໂຕ ນາມ ນຕ຺ຖິ.

ຎາເຓສຸ ຎາຓນ຺ຕິ ສພ຺ພຕ຺ຖກຎາຓໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ຎາຓໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສ ປເຠທຄຕໍ ຎາຓໍ ປຏິຠານປຏິສມ຺ຠິທາຕິ. ອິມາ ປນ ຈຕສ຺ໂສປິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ທ຺ວີສຸ ຐາເນສຸ ປເຠທໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ປຎ຺ຈຫິ ກາຣເຓຫິ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ກຕເມສຸ ທ຺ວີສຸ? ເສກ຺ຂຠູມິຍຎ຺ຈ ອເສກ຺ຂຠູມິຍຎ຺ຈ. ຕຕ຺ຖ ສາຣິປຸຕ຺ຕຕ຺ເຖຣສ຺ສ ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານຕ຺ເຖຣສ຺ສ ມຫາກສ຺ສປຕ຺ເຖຣສ຺ສ ມຫາກຈ຺ຈາຍນຕ຺ເຖຣສ຺ສ ມຫາໂກຏ຺ຐິຕຕ຺ເຖຣສ຺ສາຕິ ອສີຕິຍາປິ ມຫາເຖຣານໍ ປຏິສມ຺ຠິທາ ອເສກ຺ຂຠູມິຍໍ ປເຠທໍ ຄຕາ. ອານນ຺ທຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫປຕິໂນ ຘມ຺ມິກສ຺ສ ອຸປາສກສ຺ສ ອຸປາລິສ຺ສ ຄຫປຕິໂນ ຂຸຊ຺ຊຸຕ຺ຕຣາຍ ອຸປາສິກາຍາຕິ ເອວມາທີນໍ ປຏິສມ຺ຠິທາ ເສກ຺ຂຠູມິຍໍ ປເຠທໍ ຄຕາຕິ ອິມາສຸ ທ຺ວີສຸ ຠູມີສຸ ປເຠທໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ.

ກຕເມຫິ ປຎ຺ຈຫິ ກາຣເຓຫິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕີຕິ? ອຘິຄເມນ, ປຣິຍຕ຺ຕິຍາ, ສວເນນ, ປຣິປຸຈ຺ຉາຍ, ປຸພ຺ພໂຍເຄນາຕິ. ຕຕ຺ຖ ‘ອຘິຄໂມ’ ນາມ ອຣຫຕ຺ຕໍ. ຕຎ຺ຫິ ປຕ຺ຕສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕິ. ‘ປຣິຍຕ຺ຕິ’ ນາມ ພຸທ຺ຘວຈນໍ. ຕຎ຺ຫິ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕິ. ‘ສວນໍ’ ນາມ ຘມ຺ມສ຺ສວນໍ. ສກ຺ກຈ຺ຈຎ຺ຫິ ຘມ຺ມໍ ສຸຓນ຺ຕສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕິ. ‘ປຣິປຸຈ຺ຉາ’ ນາມ ອຏ຺ຐກຖາ. ອຸຄ຺ຄຫິຕປາຬິຍາ ອຕ຺ຖໍ ກເຖນ຺ຕສ຺ສ ຫິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕິ. ‘ປຸພ຺ພໂຍໂຄ’ ນາມ ປຸພ຺ພໂຍຄາວຈຣຕາ, ອຕີຕຠເວ ຫຣຓປຈ຺ຈາຫຣຓນເຍນ ປຣິຄ຺ຄຫິຕກມ຺ມຏ຺ຐານຕາ; ປຸພ຺ພໂຍຄາວຈຣສ຺ສ ຫິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຣຫຕ຺ຕປ຺ປຕ຺ຕິຍາ ປຸນພ຺ພສຸກຸຏຸມ຺ພິກປຸຕ຺ຕສ຺ສ ຕິສ຺ສຕ຺ເຖຣສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ອເຫສຸໍ. ໂສ ກິຣ ຕມ຺ພປຓ຺ຓິທີເປ ພຸທ຺ຘວຈນໍ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ປຣຕີຣໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ໂຍນກຘມ຺ມຣກ຺ຂິຕຕ຺ເຖຣສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ພຸທ຺ຘວຈນໍ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ອາຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ນາວໍ ອຠິຣຸຫນຕິຕ຺ເຖ ເອກສ຺ມິໍ ປເທ ອຸປ຺ປນ຺ນກງ຺ໂຂ ໂຍຊນສຕມຄ຺ຄໍ ນິວຕ຺ຕິຕ຺ວາ ອາຈຣິຍສ຺ສ ສນ຺ຕິກໍ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ເອກສ຺ສ ກຸຏຸມ຺ພິກສ຺ສ ປຎ຺ຫໍ ກເຖສິ. ໂສ ປສີທິຕ຺ວາ ສຕສຫສ຺ສຄ຺ຆນິກໍ ກມ຺ພລໍ ອທາສິ. ໂສປິ ຕໍ ອາຫຣິຕ຺ວາ ອາຈຣິຍສ຺ສ ອທາສິ. ເຖໂຣ ວາສິຍາ ໂກຏ຺ເຏຕ຺ວາ ນິສີທນຏ຺ຐາເນ ປຣິຠຓ຺ຑໍ ກາເຣສິ. ກິມຕ຺ຖາຍາຕິ? ປຈ຺ຉິມາຍ ຊນຕາຍ ອນຸຄ຺ຄຫຕ຺ຖາຍາຕິ. ເອວໍ ກິຣສ຺ສ ອໂຫສິ – ‘‘ອມ຺ຫາກໍ ຄຕມຄ຺ຄໍ ອາວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ອນາຄເຕ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິໂນ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ປູເຣຕພ຺ພໍ ມຎ຺ຎິສ຺ສນ຺ຕີ’’ຕິ. ຕິສ຺ສຕ຺ເຖໂຣປິ ອາຈຣິຍສ຺ສ ສນ຺ຕິເກ ກງ຺ຂໍ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ຊມ຺ພຸໂກລປຏ຺ຏເນ ໂອຣຸຍ຺ຫ ເຈຕິຍງ຺ຄຓໍ ສມ຺ມຊ຺ຊນເວລາຍ ວາລິກວິຫາຣໍ ປຕ຺ວາ ສມ຺ມຊ຺ຊິ. ຕສ຺ສ ສມ຺ມຊ຺ຊິຕຏ຺ຐານໍ ທິສ຺ວາ ‘ອິທໍ ວີຕຣາຄສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ສມ຺ມຏ຺ຐຏ຺ຐານ’ນ຺ຕິ ເຖຣສ຺ສ ວີມໍສນຕ຺ຖາຍ ປຎ຺ຫໍ ປຸຈ຺ຉິໍສຸ. ເຖໂຣ ປຏິສມ຺ຠິທາປ຺ປຕ຺ຕຕາຍ ປຸຈ຺ຉິຕປຸຈ຺ຉິເຕ ປຎ຺ເຫ ກເຖສີຕິ.

ປຣິຍຕ຺ຕິຍາ ປນ ຕິສ຺ສທຕ຺ຕຕ຺ເຖຣສ຺ສ ເຈວ ນາຄເສນຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຈ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ອເຫສຸໍ. ສກ຺ກຈ຺ຈຘມ຺ມສວເນນ ສຸຘມ຺ມສາມເຓຣສ຺ສ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ອເຫສຸໍ. ໂສ ກິຣ ຕລງ຺ຄຣວາສີ ຘມ຺ມທິນ຺ນຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຠາຄິເນຍ຺ໂຍ ຂຸຣຄ຺ເຄເຍວ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປຕ຺ໂຕ ມາຕຸລຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຘມ຺ມວິນິຈ຺ຉຍຏ຺ຐາເນ ນິສີທິຕ຺ວາ ສຸຓນ຺ໂຕເຍວ ຕີຓິ ປິຏການິ ປຄຸຓານິ ອກາສິ. ອຸຄ຺ຄຫິຕປາຬິຍາ ອຕ຺ຖໍ ກເຖນ຺ຕສ຺ສ ປນ ຕິສ຺ສທຕ຺ຕຕ຺ເຖຣສ຺ສ ເອວ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິສທາ ອເຫສຸໍ. ຄຕປຈ຺ຈາຄຕວຕ຺ຕໍ ປນ ປູເຣຕ຺ວາ ຍາວ ອນຸໂລມໍ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ອຸສ຺ສຸກ຺ກາເປຕ຺ວາ ອາຄຕານໍ ວິສທຠາວປ຺ປຕ຺ຕປຏິສມ຺ຠິທານໍ ປຸພ຺ພໂຍຄາວຈຣານໍ ອນ຺ໂຕ ນຕ຺ຖິ.

ເອເຕສຸ ປນ ກາຣເຓສຸ ປຣິຍຕ຺ຕິ, ສວນໍ, ປຣິປຸຈ຺ຉາຕິ ອິມານິ ຕີຓິ ປເຠທສ຺ເສວ ພລວກາຣຓານິ. ປຸພ຺ພໂຍໂຄ ອຘິຄມສ຺ສ ພລວປຈ຺ຈໂຍ, ປເຠທສ຺ສ ໂຫຕິ ນ ໂຫຕີຕິ? ໂຫຕິ, ນ ປນ ຕຖາ. ປຣິຍຕ຺ຕິສວນປຣິປຸຈ຺ຉາ ຫິ ປຸພ຺ເພ ໂຫນ຺ຕຸ ວາ ມາ ວາ, ປຸພ຺ພໂຍເຄນ ປຸພ຺ເພ ເຈວ ເອຕຣຫິ ຈ ສງ຺ຂາຣສມ຺ມສນໍ ວິນາ ປຏິສມ຺ຠິທາ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ອິເມ ປນ ທ຺ເວປິ ເອກໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ປຏິສມ຺ຠິທາ ອຸປຕ຺ຖມ຺ເຠຕ຺ວາ ວິສທາ ກໂຣນ຺ຕີຕິ.

ສງ຺ຄຫວາຣວຓ຺ຓນາ.

໒. ສຈ຺ຈວາຣາທິວຓ຺ຓນາ

໗໑໙. ອິທານິ ເຍ ສງ຺ຄຫວາເຣ ປຎ຺ຈ ອຕ຺ຖາ ຈ ຘມ຺ມາ ຈ ສງ຺ຄຫິຕາ, ເຕສໍ ປເຠທທສ຺ສນນເຍນ ປຏິສມ຺ຠິທາ ວິຠຊິຕຸໍ ປຸນ ຈຕສ຺ໂສຕິອາທິນາ ນເຍນ ປເຠທວາໂຣ ອາຣທ຺ໂຘ. ໂສ ສຈ຺ຈວາຣເຫຕຸວາຣຘມ຺ມວາຣປຈ຺ຈຍາກາຣວາຣປຣິຍຕ຺ຕິວາຣວເສນ ປຎ຺ຈວິໂຘ. ຕຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຍສມຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ທຸກ຺ຂສຈ຺ຈສ຺ສ ປຈ຺ຈເຍນ ປຕ຺ຕພ຺ພສ຺ສ ນິພ຺ພານສ຺ສ ຈ ອຕ຺ຖຠາວໍ, ຜລນິພ຺ພຕ຺ຕກສ຺ສ ສມຸທຍສ຺ສ ນິພ຺ພານສມ຺ປາປກສ຺ສ ອຣິຍມຄ຺ຄສ຺ສ ຈ ຘມ຺ມຠາວຎ຺ຈ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘ສຈ຺ຈວາໂຣ’ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ປນ ເຫຕຸຜລນິພ຺ພຕ຺ຕກສ຺ສ ເຫຕຸໂນ ຘມ຺ມຠາວໍ, ເຫຕຸຜລສ຺ສ ຈ ອຕ຺ຖຠາວໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘ເຫຕຸວາໂຣ’ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຈ ເຫຕຸຜລກ຺ກມວເສນ ອຸປ຺ປຏິປາຏິຍາ ປຐມໍ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ. ເຍ ປນ ຘມ຺ມາ ຕມ຺ຫາ ຕມ຺ຫາ ຣູປາຣູປປ຺ປເຠທາ ເຫຕຸໂຕ ຊາຕາ, ເຕສໍ ອຕ຺ຖຠາວໍ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ຈ ຣູປາຣູປຘມ຺ມປ຺ປເຠທສ຺ສ ເຫຕຸໂນ ຘມ຺ມຠາວໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘ຘມ຺ມວາໂຣ’ ວຸຕ຺ໂຕ. ຊຣາມຣຓາທີນໍ ປນ ອຕ຺ຖຠາວໍ, ຊຣາມຣຓາທິສມຸທຍສງ຺ຂາຕານໍ ຊາຕິອາທີນຎ຺ຈ ຘມ຺ມຠາວໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘ປຈ຺ຈຍາກາຣວາໂຣ’ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕໂຕ ປຣິຍຕ຺ຕິສງ຺ຂາຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ຠາສິຕສ຺ສ ຘມ຺ມຠາວໍ, ຠາສິຕສງ຺ຂາເຕນ ປຈ຺ຈເຍນ ປຕ຺ຕພ຺ພສ຺ສ ຠາສິຕຕ຺ຖສ຺ສ ຈ ອຕ຺ຖຠາວໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘ປຣິຍຕ຺ຕິວາໂຣ’ ວຸຕ຺ໂຕ.

ຕຕ຺ຖ ຈ ຍສ຺ມາ ຠາສິຕໍ ຎຕ຺ວາ ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ ຎາຍຕິ, ຕສ຺ມາ ຠາສິຕຠາສິຕຕ຺ຖກ຺ກເມນ ອຸປ຺ປຏິປາຏິຍາ ປຐມໍ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ. ປຣິຍຕ຺ຕິຘມ຺ມສ຺ສ ຈ ປເຠທທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉາປຸພ຺ພງ຺ຄໂມ ປຏິນິທ຺ເທສວາໂຣ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຕ຺ຖ ສຸຕ຺ຕນ຺ຕິອາທີຫິ ນວຫິ ອງ຺ເຄຫິ ນິປ຺ປເທສໂຕ ຕນ຺ຕິ ຄຫິຕາ. ອຍໍ ອິມສ຺ສ ຠາສິຕສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ, ອຍໍ ອິມສ຺ສ ຠາສິຕສ຺ສ ອຕ຺ໂຖຕິ ອິມສ຺ມິມ຺ປິ ຐາເນ ຠາສິຕວເສນ ນິປ຺ປເທສໂຕ ຕນ຺ຕິ ເອວ ຄຫິຕາຕິ.

ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຠາຊນີຍວຓ຺ຓນາ.