໑. ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຠາຊນີຍວຓ຺ຓນາ

໖໔໒. ອິທານິ ຕທນນ຺ຕເຣ ອປ຺ປມຎ຺ຎາວິຠງ຺ເຄ ຈຕສ຺ໂສຕິ ຄຓນປຣິຈ຺ເຉໂທ. ອປ຺ປມຎ຺ຎາໂຍຕິ ຜຣຓອປ຺ປມາຓວເສນ ອປ຺ປມຎ຺ຎາໂຍ. ເອຕາ ຫິ ອາຣມ຺ມຓວເສນ ອປ຺ປມາເຓ ວາ ສຕ຺ເຕ ຜຣນ຺ຕິ, ເອກສຕ຺ຕມ຺ປິ ວາ ອນວເສສຜຣຓວເສນ ຜຣນ຺ຕີຕິ ຜຣຓອປ຺ປມາຓວເສນ ອປ຺ປມຎ຺ຎາໂຍຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອິຘ ຠິກ຺ຂູຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສາສເນ ຠິກ຺ຂຸ. ເມຕ຺ຕາສຫຄເຕນາຕິ ເມຕ຺ຕາຍ ສມນ຺ນາຄເຕນ. ເຈຕສາຕິ ຈິຕ຺ເຕນ. ເອກໍ ທິສນ຺ຕິ ເອກິສ຺ສາ ທິສາຍ. ປຐມປຣິຄ຺ຄຫິຕໍ ສຕ຺ຕໍ ອຸປາທາຍ ເອກທິສາປຣິຍາປນ຺ນສຕ຺ຕຜຣຓວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຜຣິຕ຺ວາຕິ ຜຸສິຕ຺ວາ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ. ວິຫຣຕີຕິ ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາຣາຘິຏ຺ຐິຕໍ ອິຣິຍາປຖວິຫາຣໍ ປວຕ຺ເຕຕິ. ຕຖາ ທຸຕິຍນ຺ຕິ ຍຖາ ປຸຣຕ຺ຖິມາທີສຸ ທິສາສຸ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ເອກໍ ທິສໍ ຜຣິຕ຺ວາ ວິຫຣຕິ, ຕເຖວ ຕທນນ຺ຕຣໍ ທຸຕິຍໍ ຕຕິຍໍ ຈຕຸຕ຺ຖຎ຺ຈາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອິຕິ ອຸທ຺ຘນ຺ຕິ ເຕເນວ ຈ ນເຍນ ອຸປຣິມໍ ທິສນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອໂຘ ຕິຣິຍນ຺ຕິ ອໂຘທິສມ຺ປິ ຕິຣິຍໍທິສມ຺ປິ ເອວເມວ. ເອຕ຺ຖ ຈ ອໂຘຕິ ເຫຏ຺ຐາ, ຕິຣິຍນ຺ຕິ ອນຸທິສາ. ເອວໍ ສພ຺ພທິສາສຸ ອສ຺ສມຓ຺ຑເລ ອສ຺ສມິວ ເມຕ຺ຕາສຫຄຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ສາເຣຕິປິ ປຈ຺ຈາສາເຣຕິປີຕິ ເອຕ຺ຕາວຕາ ເອກເມກໍ ທິສໍ ປຣິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ໂອຘິໂສ ເມຕ຺ຕາຜຣຓໍ ທສ຺ສິຕໍ. ສພ຺ພຘີຕິອາທິ ປນ ອໂນຘິໂສ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ສພ຺ພຘີຕິ ສພ຺ພຕ຺ຖ. ສພ຺ພຕ຺ຕຕາຍາຕິ ສພ຺ເພສຸ ຫີນມຊ຺ຌິມຸກ຺ກຏ຺ຐມິຕ຺ຕສປຕ຺ຕມຊ຺ຌຕ຺ຕາທິປ຺ປເຠເທສຸ ອຕ຺ຕຕາຍ ‘ອຍໍ ປຣສຕ຺ໂຕ’ຕິ ວິຠາຄໍ ອກຕ຺ວາ ອຕ຺ຕສມຕາຍາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ; ອຖ ວາ ສພ຺ພຕ຺ຕຕາຍາຕິ ສພ຺ເພນ ຈິຕ຺ຕຠາເວນ ອີສກມ຺ປິ ພຫິ ອວິກ຺ຂິປມາໂນຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ສພ຺ພາວນ຺ຕນ຺ຕິ ສພ຺ພສຕ຺ຕວນ຺ຕໍ, ສພ຺ພສຕ຺ຕຍຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ໂລກນ຺ຕິ ສຕ຺ຕໂລກໍ.

ວິປຸເລນາຕິເອວມາທິປຣິຍາຍທສ຺ສນໂຕ ປເນຕ຺ຖ ປຸນ ‘‘ເມຕ຺ຕາສຫຄເຕນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍສ຺ມາ ວາ ເອຕ຺ຖ ໂອຘິໂສ ຜຣເຓ ວິຍ ປຸນ ‘ຕຖາ’ສທ຺ໂທ ‘ອິຕິ’ສທ຺ໂທ ວາ ນ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕສ຺ມາ ປຸນ ‘‘ເມຕ຺ຕາສຫຄເຕນ ເຈຕສາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ; ນິຄມນວເສນ ວາ ເອຕໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ວິປຸເລນາຕິ ເອຕ຺ຖ ຈ ຜຣຓວເສນ ວິປຸລຕາ ທຏ຺ຐພ຺ພາ. ຠູມິວເສນ ປນ ຕໍ ມຫຄ຺ຄຕໍ, ປຄຸຓວເສນ ອປ຺ປມາຓໍ, ສຕ຺ຕາຣມ຺ມຓວເສນ ຈ ອປ຺ປມາຓໍ, ພ຺ຍາປາທປຈ຺ຈຕ຺ຖິກປ຺ປຫາເນນ ອເວຣໍ, ໂທມນສ຺ສປ຺ປຫານໂຕ ອພ຺ຍາປຊ຺ຌໍ, ນິທ຺ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຍໍ ຕາວ ‘‘ເມຕ຺ຕາສຫຄເຕນ ເຈຕສາ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ຐປິຕາຍ ມາຕິກາຍ ອຕ຺ໂຖ.

໖໔໓. ອິທານິ ຍເທຕໍ ‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ເມຕ຺ຕາສຫຄເຕນ ເຈຕສາ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ວຸຕ຺ຕໍ ປທຠາຊນີຍໍ, ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ມາ ອິທໍ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ໂທສຈຣິຕສ຺ສ ສປ຺ປາຍໍ, ຕສ຺ມາ ຍຖາຣູເປ ປຸຄ຺ຄເລ ອຍໍ ເມຕ຺ຕາ ອປ຺ປນໍ ປາປຸຓາຕິ, ຕໍ ເມຕ຺ຕາຍ ວຕ຺ຖຸຠູຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ຕາວ ທສ຺ເສຕຸໍ ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ເອກໍ ປຸຄ຺ຄລນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມາຕິ ໂອປມ຺ມຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ, ຍຖາ ເອກໍ ປຸຄ຺ຄລນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປິຍນ຺ຕິ ເປມນີຍໍ. ມນາປນ຺ຕິ ຫທຍວຸຑ຺ຒິກຣໍ. ຕຕ຺ຖ ປຸພ຺ເພວ ສນ຺ນິວາເສນ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນຫິເຕນ ວາ ປິໂຍ ນາມ ໂຫຕິ, ສີລາທິຄຸຓສມາໂຍເຄນ ມນາໂປ ນາມ; ທານສມານຕ຺ຕຕາຫິ ວາ ປິຍຕາ, ປິຍວຈນອຕ຺ຖຈຣິຍຕາຫິ ມນາປຕາ ເວທິຕພ຺ພາ. ຍສ຺ມາ ເຈຕ຺ຖ ປິຍຕາຍ ອິມສ຺ສ ພ຺ຍາປາທສ຺ສ ປຫານໍ ໂຫຕິ, ຕໂຕ ເມຕ຺ຕາ ສຸຂໍ ຜຣຕິ, ມນາປຕາຍ ອຸທາສີນຕາ ນ ສຓ຺ຐາຕິ, ຫິໂຣຕ຺ຕປ຺ປຎ຺ຈ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐາຕິ, ຕໂຕ ຫິໂຣຕ຺ຕປ຺ປານຸປາລິຕາ ເມຕ຺ຕາ ນ ປຣິຫາຍຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ອຸປມໍ ກຕ຺ວາ ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ – ປິຍໍ ມນາປນ຺ຕິ. ເມຕ຺ຕາເຍຍ຺ຍາຕິ ເມຕ຺ຕາຍ ຜເຣຍ຺ຍ; ຕສ຺ມິໍ ປຸຄ຺ຄເລ ເມຕ຺ຕໍ ກເຣຍ຺ຍ ປວຕ຺ເຕຍ຺ຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອວເມວ ສພ຺ເພ ສຕ຺ເຕຕິ ຍຖາ ປິຍໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ເມຕ຺ຕາເຍຍ຺ຍ, ເອວໍ ຕສ຺ມິໍ ປຸຄ຺ຄເລ ອປ຺ປນາປ຺ປຕ຺ຕາຍ ວສີຠາວໍ ອຸປຄຕາຍ ເມຕ຺ຕາຍ ມຊ຺ຌຕ຺ຕເວຣິສງ຺ຂາເຕປິ ສພ຺ເພ ສຕ຺ເຕ ອນຸກ຺ກເມນ ຜຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເມຕ຺ຕິ ເມຕ຺ຕາຍນາຕິອາທີນິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຖາເນວ.

໖໔໔. ວິທິສໍ ວາຕິ ປທໍ ຕິຣິຍໍ ວາຕິ ເອຕສ຺ສ ອຕ຺ຖວິຠາວນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໖໔໕. ຜຣິຕ຺ວາຕິ ອາຣມ຺ມຓກຣຓວເສນ ຜຸສິຕ຺ວາ. ອຘິມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາຕິ ອຘິກຠາເວນ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ, ຍຖາ ມຸຕ຺ຕໍ ສຸມຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ ສຸປ຺ປສາຣິຕໍ ສຸວິຕ຺ຖຕໍ ຕຖາ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໖໔໘. ສພ຺ພຘິອາທິນິທ຺ເທເສ ຍສ຺ມາ ຕີຓິປິ ເອຕານິ ປທານິ ສພ຺ພສງ຺ຄາຫິການິ, ຕສ຺ມາ ເນສໍ ເອກໂຕວ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ໂຕເຍວ.

໖໕໐. ວິປຸລາທິນິທ຺ເທເສ ຍສ຺ມາ ຍໍ ອປ຺ປນາປ຺ປຕ຺ຕໍ ຫຸຕ຺ວາ ອນນ຺ຕສຕ຺ຕຜຣຓວເສນ ວິປຸລໍ, ຕໍ ນິຍມໂຕ ຠູມິວເສນ ມຫຄ຺ຄຕໍ ໂຫຕິ. ຍຎ຺ຈ ມຫຄ຺ຄຕໍ ຕໍ ອປ຺ປມາຓໂຄຈຣວເສນ ອປ຺ປມາຓໍ. ຍໍ ອປ຺ປມາຓໍ ຕໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກວິຆາຕວເສນ ອເວຣໍ. ຍຎ຺ຈ ອເວຣໍ ຕໍ ວິຫຕພ຺ຍາປຊ຺ຊຕາຍ ອພ຺ຍາປຊ຺ຊໍ. ຕສ຺ມາ ‘‘ຍໍ ວິປຸລໍ ຕໍ ມຫຄ຺ຄຕ’’ນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອເວໂຣ ອພ຺ຍາປຊ຺ໂຊຕິ ເຈຕ຺ຖ ລິງ຺ຄວິປຣິຍາເຍນ ວຸຕ຺ຕໍ. ມເນນ ວາ ສທ຺ຘິໍ ໂຍຊນາ ກາຕພ຺ພາ – ຍໍ ອປ຺ປມາຓໍ ຈິຕ຺ຕໍ, ໂສ ອເວໂຣ ມໂນ; ໂຍ ອເວໂຣ ໂສ ອພ຺ຍາປຊ຺ໂຊຕິ. ອປິເຈຕ຺ຖ ເຫຏ຺ຐິມໍ ເຫຏ຺ຐິມໍ ປທໍ ອຸປຣິມສ຺ສ ອຸປຣິມສ຺ສ, ອຸປຣິມໍ ວາ ອຸປຣິມໍ ເຫຏ຺ຐິມສ຺ສ ເຫຏ຺ຐິມສ຺ສ ອຕ຺ໂຖຕິປິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໖໕໓. ເສຍ຺ຍຖາປິ ນາມ ເອກໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ທຸຄ຺ຄຕໍ ທຸຣຸເປຕນ຺ຕິ ອິທມ຺ປິ ກຣຸຓາຍ ວຕ຺ຖຸຠູຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວຣູປສ຺ມິຎ຺ຫິ ປຸຄ຺ຄເລ ພລວກາຣຸຎ຺ຎໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຕຕ຺ຖ ທຸຄ຺ຄຕນ຺ຕິ ທຸກ຺ເຂນ ສມງ຺ຄີຠາວໍ ຄຕໍ. ທຸຣຸເປຕນ຺ຕິ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕາທີຫິ ອຸເປຕໍ. ຄຕິກຸລໂຠຄາທິວເສນ ວາ ຕມຠາເວ ຐິໂຕ ປຸຄ຺ຄໂລ ທຸຄ຺ຄໂຕ, ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕາທີຫິ ອຸເປຕຕ຺ຕາ ຕມປຣາຍຓຠາເວ ຐິໂຕ ທຸຣຸເປໂຕຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໖໖໓. ເອກໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ປິຍໍ ມນາປນ຺ຕິ ອິທມ຺ປິ ມຸທິຕາຍ ວຕ຺ຖຸຠູຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຄຕິກຸລໂຠຄາທິວເສນ ໂຊຕິຠາເວ ຐິໂຕ ປິໂຍ, ກາຍສຸຈຣິຕາທີຫິ ອຸເປຕຕ຺ຕາ ໂຊຕິປຣາຍຓຠາເວ ຐິໂຕ ມນາໂປຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

໖໗໓. ເນວ ມນາປໍ ນ ອມນາປນ຺ຕິ ອິທມ຺ປິ ອຸເປກ຺ຂາຍ ວຕ຺ຖຸຠູຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ມິຕ຺ຕຠາວໍ ອສມ຺ປຕ຺ຕຕາຍ ເນວ ມນາໂປ, ອມິຕ຺ຕຠາວໍ ອສມ຺ປຕ຺ຕຕາຍ ນ ອມນາໂປຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເສສເມຕ຺ຖ ຍໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ເຫຏ຺ຐາ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທກຓ຺ເຑ ວຸຕ຺ຕເມວ. ຠາວນາວິຘານມ຺ປິ ເອເຕສໍ ກມ຺ມຏ຺ຐານານໍ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ກຖິຕເມວາຕິ.

ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຠາຊນີຍວຓ຺ຓນາ.