໒. ຂນ຺ຘຍມກໍ

໑. ປຓ຺ຓຕ຺ຕິອຸທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ

໑. ອິທານິ ມູລຍມເກ ເທສິເຕເຍວ ກຸສລາທິຘມ຺ເມ ຂນ຺ຘວເສນ ສງ຺ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ມູລຍມການນ຺ຕຣໍ ເທສິຕສ຺ສ ຂນ຺ຘຍມກສ຺ສ ວຓ຺ຓນາ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ ຕາວ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ພໍ – ອິມສ຺ມິຎ຺ຫິ ຂນ຺ຘຍມເກ ຕໂຍ ມຫາວາຣາ ໂຫນ຺ຕິ – ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາໂຣ, ປວຕ຺ຕິວາໂຣ, ປຣິຎ຺ຎາວາໂຣຕິ. ເຕສຸ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາໂຣ ຂນ຺ຘານໍ ນາມາຠິຘານໂສຘນວເສເນວ ຄຕຕ຺ຕາ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປວຕ຺ຕິວາໂຣ ເຕນ ໂສຘິຕນາມາຠິຘານານໍ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວເສນ ປວຕ຺ຕິໍ ໂສຘຍມາໂນ ຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ປວຕ຺ຕິວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປຣິຎ຺ຎາວາໂຣ ອິມິນານຸກ຺ກເມນ ປວຕ຺ຕານໍ ຂນ຺ຘານໍ ສງ຺ເຂເປເນວ ຕິສ຺ໂສ ປຣິຎ຺ຎາ ທີປຍມາໂນ ຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ປຣິຎ຺ຎາວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕຕ຺ຖ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາໂຣ ອຸທ຺ເທສນິທ຺ເທສວເສນ ທ຺ວີຫາກາເຣຫິ ວວຕ຺ຖິໂຕ. ອິຕເຣສຸ ວິສຸໍ ອຸທ຺ເທສວາໂຣ ນຕ຺ຖິ. ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປຸຈ຺ຉາວິສ຺ສຊ຺ຊນວເສນ ເອກຘາ ວວຕ຺ຖິຕາ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາຕິປທໍ ອາທິໍ ກຕ຺ວາ ຍາວ ນ ຂນ຺ຘາ, ນ ສງ຺ຂາຣາຕິ ປທໍ ຕາວ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາຣສ຺ສ ອຸທ຺ເທສວາໂຣ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຸຈ຺ຉາວາໂຣຕິປິ ຕສ຺ເສວ ນາມໍ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘາຕິ ອຍໍ ຍມກວເສນ ປຸຈ຺ຉິຕພ຺ພານໍ ຂນ຺ຘານໍ ອຸທ຺ເທໂສ. ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ…ເປ… ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ເຕສຎ຺ເຎວ ປເຠທໂຕ ນາມວວຕ຺ຖານໍ.

໒-໓. ອິທານິ ອິເມສໍ ຂນ຺ຘານໍ ວເສນ ປທໂສຘນວາໂຣ, ປທໂສຘນມູລຈກ຺ກວາໂຣ, ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາໂຣ, ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘມູລຈກ຺ກວາໂຣຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ນຍວາຣາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຣູປນ຺ຕິອາທິນາ ນເຍນ ປທເມວ ໂສເຘຕ຺ວາ ຄໂຕ ປທໂສຘນວາໂຣ ນາມ. ໂສ ອນຸໂລມປຏິໂລມວເສນ ທຸວິໂຘ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ອນຸໂລມວາເຣ ‘ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຣູປ’ນ຺ຕິອາທີນິ ປຎ຺ຈ ຍມການິ. ປຏິໂລມວາເຣປິ ‘ນ ຣູປໍ, ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ; ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນ ຣູປ’ນ຺ຕິອາທີນິ ປຎ຺ເຈວ. ຕໂຕ ປຣໍ ເຕສຎ຺ເຎວ ປທໂສຘນວາເຣ ໂສຘິຕານໍ ຂນ຺ຘານໍ ‘ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຂນ຺ຘາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ເອເກກຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈກ຺ການິ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ຄໂຕ ປທໂສຘນມູລການໍ ຈກ຺ການໍ ອຕ຺ຖິຕາຍ ປທໂສຘນມູລຈກ຺ກວາໂຣ ນາມ. ໂສປິ ອນຸໂລມປຏິໂລມວເສນ ທຸວິໂຘ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ອນຸໂລມວາເຣ ‘ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຂນ຺ຘາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ’ຕິອາທີນິ ເອເກກຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈຕ຺ຕາຣິ ກຕ຺ວາ ວີສຕິ ຍມການິ. ປຏິໂລມວາເຣປິ ‘ນ ຣູປໍ, ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ; ນ ຂນ຺ຘາ ນ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ’ຕິອາທີນິ ວີສຕິເມວ.

ຕໂຕ ປຣໍ ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘ ຂນ຺ຘາ ຣູປນ຺ຕິອາທິນາ ນເຍນ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວເສເນວ ຄໂຕ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາໂຣ ນາມ. ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຘາ ຣູປນ຺ຕິອາທີສຸ ຂນ຺ຘາ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ຂນ຺ຘາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ອຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ກສ຺ມາ? ນິທ຺ເທສວາເຣ ເອວໍ ຠາຊິຕຕ຺ຕາ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ‘ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘຕິ ອາມນ຺ຕາ. ຂນ຺ຘາ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຂນ຺ໂຘ ເຈວ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ, ອວເສສາ ຂນ຺ຘາ ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ’ຕິ ເອວໍ ‘ຂນ຺ຘາ ຣູປ’ນ຺ຕິອາທີນໍ ຂນ຺ຘາ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິອາທິນາ ນເຍນ ປທໍ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ອຕ຺ໂຖ ວິຠຕ຺ໂຕ. ເຕເນວ ຈ ກາຣເຓເນເສ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາໂຣຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ວຈນໂສຘເນ ວິຍ ຫິ ເອຕ຺ຖ ນ ວຈນໍ ປມາຓໍ. ຍຖາ ຍຖາ ປນ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘາ ລພ຺ຠນ຺ຕິ, ຕຖາ ຕຖາ ອຕ຺ໂຖວ ປມາຓໍ. ປຣໂຕ ອາຍຕນຍມກາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເອໂສປິ ຈ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາໂຣ ອນຸໂລມປຏິໂລມວເສນ ທຸວິໂຘ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ອນຸໂລມວາເຣ ‘ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘ ຂນ຺ຘາ ຣູປ’ນ຺ຕິອາທີນິ ປຎ຺ຈ ຍມການິ. ປຏິໂລມວາເຣປິ ‘ນ ຣູປໍ ນ ຂນ຺ໂຘ, ນ ຂນ຺ຘາ ນ ຣູປ’ນ຺ຕິອາທີນິ ປຎ຺ເຈວ.

ຕໂຕ ປຣໍ ເຕສຎ຺ເຎວ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘານໍ ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘ, ຂນ຺ຘາ ເວທນາຕິອາທິນາ ນເຍນ ເອເກກຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈກ຺ການິ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ຄໂຕ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘມູລການໍ ຈກ຺ການໍ ອຕ຺ຖິຕາຍ ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘມູລຈກ຺ກວາໂຣ ນາມ. ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຘາ ເວທນາຕິອາທີສຸ ຂນ຺ຘາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘຕິອາທິນາ ນເຍນ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອິຕຣຖາ ນິທ຺ເທສວາເຣນ ສທ຺ຘິໍ ວິໂຣໂຘ ໂຫຕິ. ໂສປິ ອນຸໂລມປຏິໂລມວເສນ ທຸວິໂຘ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ອນຸໂລມວາເຣ ‘ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘ, ຂນ຺ຘາ ເວທນາ’ຕິອາທີນິ ເອເກກຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຈຕ຺ຕາຣິ ກຕ຺ວາ ວີສຕິ ຍມການິ. ປຏິໂລມວາເຣປິ ‘ນ ຣູປໍ, ນ ຂນ຺ໂຘ, ນ ຂນ຺ຘາ ນ ເວທນາ’ຕິອາທີນິ ວີສຕິເມວ. ເອວໍ ຕາວ ເອເກນ ຍມກສເຕນ ທ຺ວີຫິ ປຸຈ຺ຉາສເຕຫິ ເອເກກປຸຈ຺ຉາຍ ສນ຺ນິຏ຺ຐານສໍສຍວເສນ ທ຺ເວ ທ຺ເວ ອຕ຺ເຖ ກຕ຺ວາ ຈຕູຫິ ຈ ອຕ຺ຖສເຕຫິ ປຏິມຓ຺ຑິໂຕ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາຣສ຺ສ ອຸທ຺ເທສວາໂຣ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ.

ປຓ຺ຓຕ຺ຕິອຸທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ.

໑. ປຓ຺ຓຕ຺ຕິນິທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ

໒໖. ອິທານິ ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິອາທິນາ ນເຍນ ນິທ຺ເທສວາໂຣ ອາຣທ຺ໂຘ. ຕຕ຺ຖ ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ຍໍກິຎ຺ຈິ ຣູປນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສພ຺ພໍ ຕໍ ຣູປໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ວຈນໂສຘນຕ຺ຖໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ປິຍຣູປໍ ສາຕຣູປໍ, ຣູປໍ, ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ຍໍ ‘ປິຍຣູປໍ ສາຕຣູປ’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຣູປນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ຣູປເມວ, ນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຣູປຎ຺ເຈວ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈາຕິ ໂຍ ປນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ, ໂສ ຣູປນ຺ຕິປິ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິປິ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຣູປນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ຍສ຺ມາ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນິຍເມເນວ ຣູປນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ຕສ຺ມາ ອາມນ຺ຕາຕິ ອາຫ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ສພ຺ພວິສ຺ສຊ຺ຊເນສຸ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂຍ ປນ ຍຕ຺ຖ ວິເສໂສ ຠວິສ຺ສຕິ, ຕເຖວ ຕໍ ວຓ຺ຓຍິສ຺ສາມ. ສຎ຺ຎາຍມເກ ຕາວ ທິຏ຺ຐິສຎ຺ຎາຕິ ‘ປປຎ຺ຈສຎ຺ຎາ’ຕິອາທີສຸ ອາຄຕາ ທິຏ຺ຐິສຎ຺ຎາ. ສງ຺ຂາຣຍມເກ ອວເສສາ ສງ຺ຂາຣາຕິ ‘ອນິຈ຺ຈາ ວຕ ສງ຺ຂາຣາ’ຕິອາທີສຸ ອາຄຕາ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ຘໂຕ ອວເສສາ ສງ຺ຂຕຘມ຺ມາ. ປຏິໂລມວາເຣປິ ເອເສວ ນໂຍຕິ.

ປທໂສຘນວາໂຣ ນິຏ຺ຐິໂຕ.

໒໘. ປທໂສຘນມູລຈກ຺ກວາເຣ ຂນ຺ຘາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ເຍເກຈິ ຂນ຺ຘາ, ສພ຺ເພ ເຕ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ເສສປຸຈ຺ຉາສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ປຏິໂລເມ ນ ຂນ຺ຘາ ນ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ເອຕ຺ຖ ເຍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິນິພ຺ພານສງ຺ຂາຕາ ຘມ຺ມາ ຂນ຺ຘາ ນ ໂຫນ຺ຕິ, ເຕ ຍສ຺ມາ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘປິ ນ ໂຫນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ອາມນ຺ຕາຕິ ອາຫ. ເສສວິສ຺ສຊ຺ຊເນສຸປິ ເອເສວ ນໂຍຕິ.

ປທໂສຘນມູລຈກ຺ກວາໂຣ ນິຏ຺ຐິໂຕ.

໓໘. ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາເຣ ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘຕິ ຍໍກິຎ຺ຈິ ຣູປນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ສພ຺ພໍ ຕໍ ຂນ຺ໂຘຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ມາ ປິຍຣູປສາຕຣູປສງ຺ຂາຕໍ ວາ ຣູປໍ ໂຫຕຸ, ຠູຕຸປາທາຣູປໍ ວາ, ສພ຺ພໍ ປຎ຺ຈສຸ ຂນ຺ເຘສຸ ສງ຺ຄຫໍ ຄຈ຺ຉເຕວ. ຕສ຺ມາ ອາມນ຺ຕາຕິ ປຏິຊານາຕິ. ທຸຕິຍປເທ ‘ຂນ຺ຘາ ຣູປ’ນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕພ຺ເພ ຍສ຺ມາ ຣູປນ຺ຕິວຈເນນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘວ ອຘິປ຺ເປໂຕ, ຕສ຺ມາ ວຈນໍ ອນາທິຍິຕ຺ວາ ອຕ຺ຖວເສນ ປຸຈ຺ຉນ຺ໂຕ ຂນ຺ຘາ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິ ອາຫ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພປເທສຸ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຣໂຕ ອາຍຕນຍມກາທີນໍ ນິທ຺ເທສວາເຣປິ ເອເສວ ນໂຍ. ສຎ຺ຎາ ຂນ຺ໂຘຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ທິຏ຺ຐິສຎ຺ຎາ ວາ ໂຫຕຸ, ສຎ຺ຎາ ເອວ ວາ, ສພ຺ພາຍປິ ຂນ຺ຘຠາວໂຕ ອາມນ຺ຕາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສງ຺ຂາຣາ ຂນ຺ໂຘຕິ ປເທປິ ເອເສວ ນໂຍ. ຂນ຺ຘວິນິມຸຕ຺ຕໂກ ຫິ ສງ຺ຂາໂຣ ນາມ ນຕ຺ຖິ.

໓໙. ປຏິໂລເມ ນ ຣູປໍ ນ ຂນ຺ໂຘຕິ ຍໍ ຘມ຺ມຊາຕໍ ຣູປໍ ນ ໂຫຕິ, ຕໍ ຂນ຺ໂຘປິ ນ ໂຫຕີຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປນສ຺ສ ຣູປໍ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສສາ ຂນ຺ຘາ ນ ຣູປໍ, ຂນ຺ຘາຕິ ຣູປໂຕ ອຎ຺ເຎ ເວທນາທໂຍ ຂນ຺ຘາ ຣູປເມວ ນ ໂຫນ຺ຕິ, ຂນ຺ຘາ ປນ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຣູປຎ຺ຈ ຂນ຺ເຘ ຈ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສສາຕິ ປຎ຺ຈກ຺ຂນ຺ຘວິນິມຸຕ຺ຕໍ ນິພ຺ພານຎ຺ເຈວ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ຈ. ອິໂຕ ປເຣສຸປິ ‘ອວເສສາ’ຕິ ປເທສຸ ເອເສວ ນໂຍຕິ.

ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘວາໂຣ ນິຏ຺ຐິໂຕ.

໔໐-໔໔. ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘມູລຈກ຺ກວາເຣ ຣູປໍ ຂນ຺ໂຘຕິອາທີນໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ.

ສຸທ຺ຘຂນ຺ຘມູລຈກ຺ກວາໂຣ ນິຏ຺ຐິໂຕ.

ປຓ຺ຓຕ຺ຕິນິທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ.

໒. ປວຕ຺ຕິວາຣວຓ຺ຓນາ

໕໐-໒໐໕. ອິທານິ ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘຕິອາທິນາ ນເຍນ ປວຕ຺ຕິວາໂຣ ອາຣທ຺ໂຘ. ກສ຺ມາ ປເນຕ຺ຖ ອຸທ຺ເທສວາໂຣ ນ ວຸຕ຺ໂຕຕິ? ເຫຏ຺ຐາ ທສ຺ສິຕນຍຕ຺ຕາ. ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວາຣສ຺ມິຎ຺ຫິ ອຸທ຺ເທສວາເຣ ນໂຍ ທສ຺ສິໂຕ. ເຕນ ປນ ນເຍນ ສກ຺ກາ ໂສ ອິຘ ອວຸຕ຺ໂຕປິ ຊານິຕຸນ຺ຕິ ຕໍ ອວຕ຺ວາ ນິທ຺ເທສວາໂຣວ ອາຣທ຺ໂຘ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ປວຕ຺ຕິວາຣສງ຺ຂາເຕ ມຫາວາເຣ ອຸປ຺ປາທວາໂຣ, ນິໂຣຘວາໂຣ, ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວາໂຣຕິ ຕໂຍ ອນ຺ຕຣວາຣາ ໂຫນ຺ຕິ. ເຕສຸ ປຐໂມ ຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປາທລກ຺ຂຓສ຺ສ ທີປິຕຕ຺ຕາ ອຸປ຺ປາທວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ທຸຕິໂຍ ເຕສຎ຺ເຎວ ນິໂຣຘລກ຺ຂຓສ຺ສ ທີປິຕຕ຺ຕາ ນິໂຣຘວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕຕິໂຍ ອຸຠິນ຺ນມ຺ປິ ລກ຺ຂຓານໍ ທີປິຕຕ຺ຕາ ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວາໂຣຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຸປ຺ປາທວາເຣນ ເຈຕ຺ຖ ຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນາກາໂຣວ ທີປິໂຕ. ນິໂຣຘວາເຣນ ‘ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ນາມ ນິຈ຺ຈໍ ນຕ຺ຖີ’ຕິ ເຕສຎ຺ເຎວ ອນິຈ຺ຈຕາ ທີປິຕາ. ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວາເຣນ ຕທຸຠຍໍ.

ຕຕ຺ຖ ອຸປ຺ປາທວາເຣ ຕາວ ຕິຓ຺ຓໍ ອທ຺ຘານໍ ວເສນ ຉ ກາລເຠທາ ໂຫນ຺ຕິ – ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ໂນ, ອຕີໂຕ, ອນາຄໂຕ, ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນາຕີໂຕ, ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນານາຄໂຕ, ອຕີເຕນານາຄໂຕຕິ. ເຕສຸ ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນາຠິຘານວເສນ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ໂນ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານໍ ຘມ຺ມານໍ ປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ ຄເຫຕພ຺ພຕ຺ຕາ ອຕິວິຍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ໂຍຕິ ປຐມໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາຕິ ອຕີຕາຠິຘານວເສນ ອຕີໂຕ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ ອນຸຠູຕປຸພ຺ພານໍ ອຕີຕຘມ຺ມານໍ ອນຸມາເນນ ອນາຄເຕຫິ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍຕຣຕ຺ຕາ ທຸຕິຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີຕິ ອນາຄຕາຠິຘານວເສນ ອນາຄໂຕ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ ຈ ອນຸຠູຕປຸພ຺ພວເສນ ຈ ຄຫິຕຘມ຺ມານຸມາເນນ ‘ອນາຄເຕປິ ເອວຣູປາ ຘມ຺ມາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສນ຺ຕີ’ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໂຕ ຕຕິຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ.

ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາຕິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນ ສທ຺ຘິໍ ອຕີຕາຠິຘານວເສນ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນາຕີໂຕ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ມິສ຺ສເກສຸ ຕີສຸ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍຕຣຕ຺ຕາ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີຕິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນ ສທ຺ຘິໍ ອນາຄຕາຠິຘານວເສນ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນນານາຄໂຕ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປຈ຺ຈກ຺ຂໂຕ ຄເຫຕພ຺ພານໍ ຘມ຺ມານໍ ອຕ຺ຖິຕາຍ ອຕ຺ຖໂຕ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍຕໂຣຕິ ປຎ຺ຈມໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີຕິ ອຕີເຕນ ສທ຺ຘິໍ ອນາຄຕາຠິຘານວເສນ ອຕີເຕນານາຄໂຕ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປຸຣິເມຫິ ທຸວິຎ຺ເຎຍ຺ໂຍຕິ ຉຏ຺ຐໍ ວຸຕ຺ໂຕ.

ເອວເມເຕສຸ ຉສຸ ກາລເຠເທສຸ ຍ຺ວາຍໍ ປຐໂມ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ໂນ, ຕຕ຺ຖ ປຸຄ຺ຄລໂຕ, ໂອກາສໂຕ, ປຸຄ຺ຄໂລກາສໂຕຕິ ຕໂຍ ວາຣາ ໂຫນ຺ຕິ. ເຕສຸ ຍສ຺ສາຕິ ປຸຄ຺ຄລວເສນ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິທີປໂນ ປຸຄ຺ຄລວາໂຣ. ຍຕ຺ຖາຕິ ໂອກາສວເສນ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິທີປໂນ ໂອກາສວາໂຣ. ຍສ຺ສ ຍຕ຺ຖາຕິ ປຸຄ຺ຄໂລກາສວເສນ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິທີປໂນ ປຸຄ຺ຄໂລກາສວາໂຣ. ອິເມ ປນ ຕໂຍປິ ວາຣາ ປຐມໍ ອນຸໂລມນເຍນ ນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ປຏິໂລມນເຍນ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາ. ເຕສຸ ‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ’ ‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ,’ ‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’ຕິ ວຈນໂຕ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິທີປໂນ ອນຸໂລມນໂຍ. ‘ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ’, ‘ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ,’ ‘ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’ຕິ ວຈນໂຕ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕິທີປໂນ ປຏິໂລມນໂຍ.

ຕຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ຕາວ ປຸຄ຺ຄລວາຣສ຺ສ ອນຸໂລມນເຍ ‘‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຍສ຺ສ ວາ ປນ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ໂຘ, ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ, ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຍສ຺ສ ວາ ປນ ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ເອວໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຍມການິ; ‘‘ຍສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ຕີຓິ; ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ທ຺ເວ; ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ຘມູລກໍ ເອກນ຺ຕິ ອຄ຺ຄຫິຕຄ຺ຄຫເຓນ ທສ ຍມການິ ໂຫນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘມູລເກສຸ ຈຕູສຸ ອາທິໂຕ ເອກເມວ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕໍ. ເສສານິ ເຕນ ສທິສວິສ຺ສຊ຺ຊນານີຕິ ຕນ຺ຕິຍາ ລຫຸຠາວຕ຺ຖໍ ສງ຺ຂິຕ຺ຕານິ. ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘາທິມູລເກສຸປິ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ເອກສທິສເມວ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ. ຕສ຺ມາ ຕານິປິ ຕນ຺ຕິຍາ ລຫຸຠາວຕ຺ຖໍ ສງ຺ຂິຕ຺ຕາເນວາຕິ ເອວເມຕານິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ປຸຄ຺ຄລວາເຣ ອນຸໂລມນເຍ ເອກຍມກວິສ຺ສຊ຺ຊເນເນວ ທສ ຍມການິ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕານິ ນາມ ໂຫນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພານິ. ຍຖາ ຈ ປຸຄ຺ຄລວາເຣ ທສ, ເອວໍ ໂອກາສວາເຣ ທສ, ປຸຄ຺ຄໂລກາສວາເຣ ທສາຕິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ຕີສຸ ວາເຣສຸ ອນຸໂລມນເຍ ຕິໍສ ຍມການິ ໂຫນ຺ຕິ. ຍຖາ ຈ ອນຸໂລມນເຍ, ເອວໍ ປຏິໂລມນເຍປີຕິ ສພ຺ພານິປິ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ສຏ຺ຐິ ຍມການິ ໂຫນ຺ຕິ. ເຕສຸ ວີສປຸຈ຺ຉາສຕໍ, ຈຕ຺ຕາຣີສານິ ຈ ທ຺ເວ ອຕ຺ຖສຕານິ ໂຫນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພານິ. ເອວໍ ເສເສສຸປິ ປຎ຺ຈສຸ ກາລເຠເທສຸ ປຸຄ຺ຄລາທິເຠທໂຕ ອນຸໂລມປຏິໂລມນຍວເສນ ຉ ຉ ວາຣາ. ເອເກກສ຺ມິໍ ວາເຣ ທສ ທສ ກຕ຺ວາ ສຏ຺ຐິ ສຏ຺ຐິ ຍມການີຕິ ຕີຓິ ຍມກສຕານິ. ຕານິ ປຸຣິເມຫິ ສທ຺ຘິໍ ສຏ຺ຐາຘິການິ ຕີຓິ ຍມກສຕານິ, ວີສາຘິການິ ສຕ຺ຕປຸຈ຺ຉາສຕານິ, ຈຕ຺ຕາຣີສານິ ຈ ຈຸທ຺ທສ ອຕ຺ຖສຕານິ ໂຫນ຺ຕິ. ອິທໍ ຕາວ ອຸປ຺ປາທວາເຣ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ. ຍຖາ ຈ ອຸປ຺ປາທວາເຣ, ຕຖາ ນິໂຣຘວາເຣປິ, ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວາເຣປີຕິ ສພ຺ພສ຺ມິມ຺ປິ ປວຕ຺ຕິມຫາວາເຣ ອສີຕິ ຍມກສຫສ຺ສໍ, ສຏ຺ຐິສຕາຘິການິ ທ຺ເວ ປຸຈ຺ຉາສຫສ຺ສານິ, ວີສໍ ຕິສຕາຘິການິ ຈ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຕ຺ຖສຫສ຺ສານິ ເວທິຕພ຺ພານິ.

ປາຬິ ປນ ອຸປ຺ປາທວາເຣ ນິໂຣຘວາເຣ ຈ ຕີສຸ ອສມ຺ມິສ຺ສກກາລເຠເທສຸ ຕສ຺ມິໍ ຕສ຺ມິໍ ວາເຣ ເອເກກເມວ ຍມກໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕ຺ວາ ສງ຺ຂິຕ຺ຕາ. ຕີສຸ ມິສ຺ສກກາລເຠເທສຸ ‘ຍສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາ’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘາທິມູລເກສຸປິ ເອກໍ ຍມກໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕໍ. ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘວາເຣ ປນ ຉສຸປິ ກາລເຠເທສຸ ຕໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕເມວ. ເສສານິ ເຕນ ສມານວິສ຺ສຊ຺ຊນຕ຺ຕາ ສງ຺ຂິຕ຺ຕານີຕິ. ອິທໍ ສກເລປິ ປວຕ຺ຕິມຫາວາເຣ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ.

ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉຍຕ຺ຖໍ ປນສ຺ສ ອິທໍ ລກ຺ຂຓໍ ເວທິຕພ຺ພໍ – ອິມສ຺ມິຎ຺ຫິ ປວຕ຺ຕິມຫາວາເຣ ຈຕຸນ຺ນໍ ປຎ຺ຫານໍ ປຎ຺ຈ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ ສຕ຺ຕວີສຕິຍາ ຐາເນສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຖ ປຸເຣປຎ຺ໂຫ, ປຈ຺ຉາປຎ຺ໂຫ, ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ໂຫ, ໂມຆປຎ຺ໂຫຕິ ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຎ຺ຫາ ນາມ. ເອເກກສ຺ມິຎ຺ຫິ ຍມເກ ທ຺ເວ ທ຺ເວ ປຸຈ຺ຉາ. ເອເກກປຸຈ຺ຉາຍປິ ທ຺ເວ ທ຺ເວ ປທານິ. ຕຕ຺ຖ ຍາຍ ປຸຈ຺ຉາຍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ເອເກເນວ ປເທນ ຄຫິຕກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ອຸປ຺ປາໂທ ວາ ນິໂຣໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ອຍໍ ປຸເຣປຎ຺ໂຫ ນາມ. ຍາຍ ປນ ປຸຈ຺ຉາຍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ທ຺ວີຫິປິ ປເທຫິ ຄຫິຕກ຺ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປາໂທ ວາ ນິໂຣໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ອຍໍ ປຈ຺ຉາປຎ຺ໂຫ ນາມ. ຍາຍ ປນ ປຸຈ຺ຉາຍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ເອເກນປິ ປເທນ ຄຫິຕກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ທ຺ວີຫິປິ ປເທຫິ ຄຫິຕກ຺ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປາໂທ ວາ, ນິໂຣໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ອຍໍ ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ໂຫ ນາມ. ຍາຍ ປນ ປຸຈ຺ຉາຍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປຏິກ຺ເຂໂປ ວາ, ປຏິເສໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ອຍໍ ໂມຆປຎ຺ໂຫ ນາມ. ຍສ຺ມາ ປເນສ ອທສ຺ສິຍມາໂນ ນ ສກ຺ກາ ຊານິຕຸໍ, ຕສ຺ມາ ນໍ ທສ຺ສຍິສ຺ສາມ.

‘ຍຕ຺ຖ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕຕ຺ຖ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ປຸຈ຺ຉາຍ ຕາວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ອິມສ຺ມິໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ເອເກເນວ ປເທນ ຄຫິຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສ ອຸປ຺ປາໂທ ລພ຺ຠຕິ, ອິຕິ ອຍຎ຺ເຈວ ອຎ຺ໂຎ ຈ ເອວຣູໂປ ປຎ຺ໂຫ ປຸເຣປຎ຺ໂຫຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາ’ຕິ ປຸຈ຺ຉາຍ ປນ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ທ຺ວີຫິ ປເທຫິ ຄຫິຕານໍ ຣູປເວທນາກ຺ຂນ຺ຘານໍ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ສຕ຺ຕສ຺ສ ອຕີເຕ ອຸປ຺ປາໂທ ລພ຺ຠຕິ. ອິຕິ ອຍຎ຺ເຈວ ອຎ຺ໂຎ ຈ ເອວຣູໂປ ປຎ຺ໂຫ ປຈ຺ຉາປຎ຺ໂຫຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ອິມາຍ ປນ ປຐມປຸຈ຺ຉາຍ ‘ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານ’ນ຺ຕິອາທິເກ ອິມສ຺ມິໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ‘ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານໍ ເຕສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ໂນ ຈ ເຕສໍ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ໂກຏ຺ຐາເສ ເອເກເນວ ປເທນ ຄຫິຕສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘສ຺ສປິ ອຸປ຺ປາໂທ ລພ຺ຠຕິ. ‘ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານໍ ເຕສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ໂກຏ຺ຐາເສ ທ຺ວີຫິປິ ປເທຫິ ສງ຺ຄຫິຕານໍ ຣູປເວທນາກ຺ຂນ຺ຘານມ຺ປິ ອຸປ຺ປາໂທ ລພ຺ຠຕິ. ອິຕິ ອຍຎ຺ເຈວ ອຎ຺ໂຎ ຈ ເອວຣູໂປ ປຎ຺ໂຫ ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ໂຫຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຸເຣປຈ຺ຉາປຎ຺ໂຫຕິປິ ເອຕສ຺ເສວ ນາມໍ. ເອຕສ຺ສ ຫິ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປຸຣິມໂກຏ຺ຐາເສ ເອເກນ ປເທນ ສງ຺ຄຫິຕສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘສ຺ເສວ ອຸປ຺ປາໂທ ທສ຺ສິໂຕ. ທຸຕິຍໂກຏ຺ຐາເສ ທ຺ວີຫິ ປເທຫິ ສງ຺ຄຫິຕານໍ ຣູປເວທນາກ຺ຂນ຺ຘານໍ. ອິມິນາເຍວ ຈ ລກ຺ຂເຓນ ຍຕ຺ຖ ເອເກນ ປເທນ ສງ຺ຄຫິຕສ຺ສ ຂນ຺ຘສ຺ສ ອຸປ຺ປາໂທ ວາ ນິໂຣໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ໂສ ປຸເຣປຎ຺ໂຫຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ຍຕ຺ຖ ທ຺ວີຫິປິ ປເທຫິ ສງ຺ຄຫິຕານໍ ຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປາໂທ ວາ ນິໂຣໂຘ ວາ ລພ຺ຠຕິ, ໂສ ປຈ຺ຉາປຎ຺ໂຫຕິ ວຸຕ຺ໂຕ.

‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາ’ຕິ ອິມາຍ ປນ ປຸຈ຺ຉາຍ ‘ນຕ຺ຖີ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປຏິກ຺ເຂໂປ ລພ຺ຠຕິ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’ຕິ ປຸຈ຺ຉາຍ ‘ໂນ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປຏິເສໂຘ ລພ຺ຠຕິ. ຕສ຺ມາ ອຍຎ຺ເຈວ ທຸວິໂຘ ອຎ຺ໂຎ ຈ ເອວຣູໂປ ປຎ຺ໂຫ ໂມຆປຎ຺ໂຫຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຕຸຈ຺ຉປຎ຺ໂຫຕິປິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອວໍ ຕາວ ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຎ຺ຫາ ເວທິຕພ຺ພາ.

ປາຬິຄຕິຍາ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ, ປຏິວຈນວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ, ສຣູປທສ຺ສເນນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ, ປຏິກ຺ເຂເປນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ, ປຏິເສເຘນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນນ຺ຕິ ອິມານິ ປນ ປຎ຺ຈ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ ນາມ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ປາຬິປທເມວ ຫຸຕ຺ວາ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ, ອິທໍ ປາຬິຄຕິຍາ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ນາມ. ຕໍ ປຸເຣປຎ຺ເຫ ລພ຺ຠຕິ. ‘ຍຕ຺ຖ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຕຕ຺ຖ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ຫິ ປຎ຺ເຫ ‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ອິທໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ປາຬິປທເມວ ຫຸຕ຺ວາ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊຍມານໍ ຄຕໍ, ຕສ຺ມາ ເອວຣູເປສຸ ຐາເນສຸ ປາຬິຄຕິຍາ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍໍ ປນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ປຏິວຈນຠາເວນ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ, ອິທໍ ປຏິວຈນວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ນາມ. ຕໍ ປຈ຺ຉາປຎ຺ເຫ ລພ຺ຠຕິ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາ’ຕິ ຫິ ປຎ຺ເຫ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ອິທໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ປຏິວຈນວເສເນວ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊຍມານໍ ຄຕໍ, ຕສ຺ມາ ເອວຣູເປສຸ ຐາເນສຸ ປຏິວຈນວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ສຣູເປນ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ; ອິທໍ ສຣູປທສ຺ສເນນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ນາມ. ຕໍ ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ເຫ ລພ຺ຠຕິ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ; ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’ຕິ ຫິ ປຎ຺ເຫ ‘ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານ’ນ຺ຕິ ອິທໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ‘ອິເມສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ໂນ ຈ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ, ອິເມສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈາ’ຕິ ສຣູປທສ຺ສເນເນວ ອຕ຺ຖໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊຍມານໍ ຄຕໍ. ຕສ຺ມາ ເອວຣູເປສຸ ຐາເນສຸ ສຣູປທສ຺ສເນນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍໍ ປນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ຕຖາຣູປສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສາຠາວໂຕ ອຕ຺ຖປຏິກ຺ເຂເປນ ປຎ຺ຫໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ, ອິທໍ ປຏິກ຺ເຂເປນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ນາມ. ຍໍ ຕຖາຣູປສ຺ສ ອຕ຺ຖສ຺ສ ເອກກ຺ຂເຓ ອລາຠໂຕ ອຕ຺ຖປຏິເສຘເນນ ປຎ຺ຫໍ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕິ, ອິທໍ ປຏິເສເຘນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ນາມ. ຕໍ ໂມຆປຎ຺ເຫ ລພ຺ຠຕິ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາ’ຕິ ຫິ ປຎ຺ເຫ ‘ນຕ຺ຖີ’ຕິ ອິທໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ; ເອວຣູໂປ ນາມ ສຕ຺ໂຕ ນຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ຖປຏິກ຺ເຂເປນ ປຎ຺ຫໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊຍມານໍ ຄຕໍ; ຕສ຺ມາ ເອວຣູເປສຸ ຐາເນສຸ ປຏິກ຺ເຂເປນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ‘ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’ຕິ ປຎ຺ເຫ ປນ ‘ໂນ’ຕິ ອິທໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເອກສ຺ມິໍ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ອຸປ຺ປາເທນ ສທ຺ຘິໍ ນິໂຣໂຘ ນາມ ນ ລພ຺ຠຕີຕິ ອຕ຺ຖປຏິເສຘເນນ ປຎ຺ຫໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊຍມານໍ ຄຕໍ, ຕສ຺ມາ ເອວຣູເປສຸ ຐາເນສຸ ປຏິເສເຘນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ອິທານິ ອິເມ ຈຕ຺ຕາໂຣ ປຎ຺ຫາ, ອິມານິ ຈ ປຎ຺ຈ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ, ເຍສຸ ສຕ຺ຕວີສຕິຍາ ຐາເນສຸ ປກ຺ຂິປິຕພ຺ພານິ, ຕານິ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ພານິ – ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ ຐານໍ, ອສຎ຺ຎສຕ຺ເຕ ຕຕ຺ຖາຕິ ເອກໍ, ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕາ ຈວນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ອຣູປໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ອຣູເປ ຕຕ຺ຖາຕິ ເອກໍ, ອຣູປານນ຺ຕິ ເອກໍ, ອຣູປາ ຈວນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ອຣູເປ ປຈ຺ຉິມຠວິການນ຺ຕິ ເອກໍ, ອຣູເປ ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ເຍ ຈ ອຣູປໍ ອຸປປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເອກໍ; ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ຕຕ຺ຖາຕິ ເອກໍ, ປຎ຺ຈໂວກາຣານນ຺ຕິ ເອກໍ ປຎ຺ຈໂວກາຣາ ຈວນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ປຈ຺ຉິມຠວິການນ຺ຕິ ເອກໍ, ປຎ຺ຈໂວກາເຣ ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ສຸທ຺ຘາວາສໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ສຸທ຺ຘາວາເສ ຕຕ຺ຖາຕິ ເອກໍ, ສຸທ຺ຘາວາສານນ຺ຕິ ເອກໍ, ສຸທ຺ຘາວາເສ ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ສພ຺ເພສໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ສພ຺ເພສໍ ຈວນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ; ສພ຺ພສາຘາຣຓວເສນ ປຈ຺ຉິມຠວິການນ຺ຕິ ເອກໍ, ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ຈຕຸໂວກາຣໍ ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ, ຈວນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກໍ. ເອວໍ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ປຎ຺ຫານໍ ອິມານິ ປຎ຺ຈ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ ອິເມສຸ ສຕ຺ຕວີສຕິຍາ ຐາເນສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອິມສ຺ມິໍ ປວຕ຺ຕິມຫາວາເຣ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອວໍ ວິທິຕ຺ວາ ຫິ ປຎ຺ຫໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນ຺ເຕນ ສຸວິສ຺ສຊ຺ຊິໂຕ ໂຫຕິ, ອຕ຺ຖຎ຺ຈ ວິນິຈ຺ຉຍນ຺ເຕນ ສຸວິນິຈ຺ຉິໂຕ ໂຫຕິ.

ຕຕ຺ຖາຍໍ ນໂຍ – ຍສ຺ສ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ຍສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓສມງ຺ຄິຕາຍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຕສ຺ສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘປິ ຕສ຺ສ ຕສ຺ມິຎ຺ເຎວ ຂເຓ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ. ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ອຈິຕ຺ຕກປຏິສນ຺ຘິວເສນ ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕຠວໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານໍ. ເຕສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ເຕສໍ ເອກນ຺ເຕນ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິເຍວ. ປວຕ຺ເຕ ອຸປ຺ປນ຺ນານໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິປິ ນິຣຸຊ຺ຌຕິປິ, ຕສ຺ມາ ‘ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕານ’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ’ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານ’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ໂນ ຈ ເຕສໍ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ອຈິຕ຺ຕກຕ຺ຕາ ປນ ເຕສໍ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນຸປ຺ປຊ຺ຊເຕວ. ອິທໍ ສຕ຺ຕວີສຕິຍາ ຐາເນສຸ ປຐເມ ຐາເນ ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ຫສ຺ສ ປຸຣິມໂກຏ຺ຐາເສ ສຣູປທສ຺ສເນນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ. ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ຣູປາຣູປມິສ຺ສກປຏິສນ຺ຘິວເສນ ປຎ຺ຈໂວກາຣຠວໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານໍ. ເຕສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈາຕິ ເຕສໍ ເອກນ຺ເຕນ ຣູປເວທນາກ຺ຂນ຺ຘສງ຺ຂາຕາ ທ຺ເວປິ ຂນ຺ຘາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິເຍວ. ປວຕ຺ເຕ ປນ ຕຕ຺ຖ ອຸປ຺ປນ຺ນານໍ ເຕ ຂນ຺ຘາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິປິ ນິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິປິ, ຕສ຺ມາ ‘ປຎ຺ຈໂວກາຣານ’ນ຺ຕິ ອວຕ຺ວາ ‘ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານ’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິທໍ ປຎ຺ຈໂວກາຣໍ ອຸປປຊ຺ຊນ຺ຕານນ຺ຕິ ຐາເນ ປຣິປຸຓ຺ຓປຎ຺ຫສ຺ສ ປຈ຺ຉິມໂກຏ຺ຐາເສ ສຣູປທສ຺ສເນນ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ສພ຺ພານິ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ ເວທິຕພ຺ພານິ.

ອິທໍ ປເນຕ຺ຖ ອຸປ຺ປາທນິໂຣເຘສຸ ນິຍມລກ຺ຂຓໍ – ສກເລປິ ຫິ ອິມສ຺ມິໍ ຂນ຺ຘຍມເກ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ອຸປ຺ປນ຺ນານໍ ປວຕ຺ເຕ ຍາວ ມຣຓາ ຂນ຺ຘານໍ ອປຣິຍນ຺ເຕສຸ ອຸປ຺ປາທນິໂຣເຘສຸ ວິຊ຺ຊມາເນສຸປິ ລຫຸປຣິວຕ຺ຕານໍ ຘມ຺ມານໍ ວິນິພ຺ໂຠຄໍ ກຕ຺ວາ ອຸປ຺ປາທນິໂຣເຘ ທສ຺ເສຕຸໍ ນ ສຸກຣນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕິຍໍ ອຸປ຺ປາທນິໂຣເຘ ອນາມສິຕ຺ວາ ອຠິນວໍ ວິປາກວຏ຺ຏໍ ນິປ຺ຜາທຍມາເນນ ນານາກມ຺ເມນ ນິພ຺ພຕ຺ຕານໍ ປຏິສນ຺ຘິຂນ຺ຘານໍ ອຸປ຺ປາທໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ສຸຂນ຺ຕິ ປຏິສນ຺ຘິກາເລ ອຸປ຺ປາທວເສເນວ ອຸປ຺ປາທວາໂຣ ກຖິໂຕ. ອຸປ຺ປນ຺ນສ຺ສ ປນ ວິປາກວຏ຺ຏສ຺ສ ປຣິໂຍສາເນນ ນິໂຣຘໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ສຸຂນ຺ຕິ ມຣຓກາເລ ນິໂຣຘວເສນ ນິໂຣຘວາໂຣ ກຖິໂຕ.

ກິໍ ປເນຕ຺ຖ ປວຕ຺ຕິຍໍ ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘານໍ ອນາມຏ຺ຐຠາເວ ປມາຓນ຺ຕິ? ປາຬິເຍວ. ປາຬິຍຎ຺ຫິ ວິເສເສນ ອຸປ຺ປາທວາຣສ຺ສ ອນາຄຕກາລວາເຣ ‘ປຈ຺ຉິມຠວິການໍ ເຕສໍ ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’ຕິ ອຍໍ ປາຬິ ອຕິປມາຓເມວ. ປຈ຺ຉິມຠວິການຎ຺ຫິ ປວຕ຺ເຕ ຣູປາຣູປຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕຸໍ ຍຸຕ຺ຕຠາເວ ສຕິປິ ‘ຣູປກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ຈ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕີ’ຕິ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຠາເວນ ປວຕ຺ເຕ ອຸປ຺ປາໂທ ນ ຄຫິໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ‘ສຸທ຺ຘາວາເສ ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານໍ ເຕສໍ ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນ ນິຣຸຊ຺ຌິຕ຺ຖ, ໂນ ຈ ເຕສໍ ຕຕ຺ຖ ເວທນາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’ຕິ ອຍໍ ປນ ປາຬິ ປວຕ຺ເຕ ນິໂຣຘສ຺ສ ອນາມຏ຺ຐຠາເວ ອຕິວິຍ ປມາຓໍ. ສຸທ຺ຘາວາເສ ປຣິນິພ຺ພນ຺ຕານຎ຺ຫິ ຈຸຕິຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຠງ຺ຄກ຺ຂເຓ ຐິຕານໍ ປຏິສນ຺ຘິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປວຕ຺ເຕ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ນິຣຸທ຺ຘສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘານໍ ຄຓນປໂຖ ນຕ຺ຖິ. ‘ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ເຕສໍ ຕຕ຺ຖ ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ ນ ນິຣຸຊ຺ຌິຕ຺ຖາ’ຕິ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຠາເວນ ປວຕ຺ເຕ ນິໂຣໂຘ ນ ຄຫິໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ເອວເມຕ຺ຖ ອຸປ຺ປາທນິໂຣເຘສຸ ນິຍມລກ຺ຂຓໍ ວິທິຕ຺ວາ ປຏິສນ຺ຘິອຸປ຺ປາທເມວ ຈຸຕິນິໂຣຘເມວ ຈ ຄເຫຕ຺ວາ ເຕສຸ ເຕສຸ ຐາເນສຸ ອາຄຕານໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊນານໍ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ໂສ ປນ ສກ຺ກາ ອາທິວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິທິຕຸນ຺ຕິ ວິສ຺ສຊ຺ຊນປຏິປາຏິຍາ ນ ວິຕ຺ຖາຣິໂຕ. ອິມິນາ ປນ ເອວໍ ທິນ຺ເນນປິ ນເຍນ ໂຍ ເອເຕສໍ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉຍໍ ຊານິຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ເຕນ ອາຈຣິເຍ ປຍິຣຸປາສິຕ຺ວາ ສາຘຸກໍ ສຸຕ຺ວາປິ ຊານິຕພ຺ໂພ.

ອຸປ຺ປາທສ຺ສ ນິໂຣຘສ຺ສ, ອຸປ຺ປນ຺ນຎ຺ຈາປິ ເອກໂຕ;

ນຍສ຺ສ ອນຸໂລມສ຺ສ, ປຏິໂລມນຍສ຺ສ ຈ.

ວເສນ ຍານິ ຂນ຺ເຘສຸ, ຍມການິ ຈ ປຎ຺ຈສຸ;

ປຸຄ຺ຄລໍ ອຖ ໂອກາສໍ, ປຸຄ຺ຄໂລກາສເມວ ຈ.

ອາມສິຕ຺ວາ ປວຕ຺ເຕສຸ, ຐາເນສຸ ກຖຍີ ຊິໂນ;

ເຕສໍ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ, ທສ຺ສິຕໍ ອນຸປຸພ຺ພໂຕ.

ວິນິຈ຺ຉຍຕ຺ຖໍ ອຕ຺ຖສ຺ສ, ປຎ຺ຫາວິສ຺ສຊ຺ຊນານິ ຈ;

ວິສ຺ສຊ຺ຊນານໍ ຐານານິ, ຍານິ ຕານິ ຈ ສພ຺ພໂສ.

ທສ຺ເສຕ຺ວາ ເອກປຎ຺ຫສ຺ມິໍ, ໂຍຊນາປິ ປກາສິຕາ;

ວິຕ຺ຖາເຣນ ຄເຕ ເອຕ຺ຖ, ປຎ຺ຫາວິສ຺ສຊ຺ຊນກ຺ກເມ.

ອຕ຺ຖໍ ວຓ຺ຓຍຕາ ກາຕຸໍ, ກິໍ ນຸ ສກ຺ກາ ອິໂຕ ປຣໍ;

ນເຍນ ອິມິນາ ຕສ຺ມາ, ອຕ຺ຖໍ ຊານນ຺ຕຸ ປຓ຺ຑິຕາຕິ.

ປວຕ຺ຕິມຫາວາຣວຓ຺ຓນາ.

໓. ປຣິຎ຺ຎາວາຣວຓ຺ຓນາ

໒໐໖-໒໐໘. ຕທນນ຺ຕເຣ ປຣິຎ຺ຎາວາເຣປິ ຉເຬວ ກາລເຠທາ. ອນຸໂລມປຏິໂລມໂຕ ທ຺ເວເຍວ ນຍາ. ປຸຄ຺ຄລວາໂຣ, ໂອກາສວາໂຣ, ປຸຄ຺ຄໂລກາສວາໂຣຕິ ອິເມສຸ ປນ ຕີສຸ ປຸຄ຺ຄລວາໂຣວ ລພ຺ຠຕິ, ນ ອິຕເຣ ທ຺ເວ. ກິໍ ກາຣຓາ? ສທິສວິສ຺ສຊ຺ຊນຕາຍ. ໂຍ ຫິ ໂກຈິ ປຸຄ຺ຄໂລ ຍຕ຺ຖ ກຕ຺ຖຈິ ຐາເນ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ເຈ ປຣິຊານາຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘມ຺ປິ ປຣິຊານາຕິເຍວ. ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ເຈ ປຣິຊານາຕິ, ຣູປກ຺ຂນ຺ຘມ຺ປິ ປຣິຊານາຕິເຍວ. ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ເຈ ນ ປຣິຊານາຕິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘມ຺ປິ ນ ປຣິຊານາຕິເຍວ. ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ເຈ ນ ປຣິຊານາຕິ, ຣູປກ຺ຂນ຺ຘມ຺ປິ ນ ປຣິຊານາຕິເຍວ. ຕສ຺ມາ ເຕສຸປິ ‘ຍຕ຺ຖ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕິ, ຕຕ຺ຖ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕີ’ຕິ ອາທິວເສນ ປຸຈ຺ຉໍ ກຕ຺ວາ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕ຺ເວວ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ກາຕພ຺ພໍ. ສິຍາຕິ ສທິສວິສ຺ສຊ຺ຊນຕາຍ ເຕ ອິຘ ນ ລພ຺ຠນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ອຖ ວາ ປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ຈໍ ນາມ ປຸຄ຺ຄລສ຺ເສວ ໂຫຕິ, ໂນ ໂອກາສສ຺ສ, ປຸຄ຺ຄໂລວ ປຣິຊານິຕຸໍ ສມຕ຺ໂຖ, ໂນ ໂອກາໂສຕິ ປຸຄ຺ຄລວາໂຣເວຕ຺ຖ ຄຫິໂຕ, ນ ໂອກາສວາໂຣ. ຕສ຺ສ ປນ ອຄ຺ຄຫິຕຕ຺ຕາ ຕທນນ຺ຕໂຣ ປຸຄ຺ຄໂລກາສວາໂຣ ລພ຺ຠມາໂນປິ ນ ຄຫິໂຕ. ໂຍ ປເນສ ປຸຄ຺ຄລວາໂຣ ຄຫິໂຕ, ຕຕ຺ຖ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ຈຕ຺ຕາຣິ, ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ຕີຓິ, ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ຘມູລການິ ທ຺ເວ, ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ຘມູລກໍ ເອກນ຺ຕິ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ອນຸໂລມນເຍ ອຄ຺ຄຫິຕຄ຺ຄຫເຓນ ທສ ຍມການິ. ປຏິໂລມນເຍ ທສາຕິ ວີສຕິ. ຕຖາ ເສເສສຸປີຕິ ເອເກກສ຺ມິໍ ກາເລ ວີສຕິ ວີສຕິ ກຕ຺ວາ ຉສຸ ກາເລສຸ ວີສໍ ຍມກສຕໍ, ຈຕ຺ຕາຣີສານິ ທ຺ເວ ປຸຈ຺ຉາສຕານິ, ອສີຕ຺ຍາຘິການິ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຕ຺ຖສຕານິ ຈ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອິທເມຕ຺ຖ ປາຬິວວຕ຺ຖານໍ.

ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉເຍ ປເນຕ຺ຖ ອຕີຕານາຄຕປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນສງ຺ຂາຕາ ຕໂຍ ອທ຺ຘາ ປວຕ຺ຕິວາເຣ ວິຍ ຈຸຕິປຏິສນ຺ຘິວເສນ ນ ລພ຺ຠນ຺ຕິ. ປວຕ຺ເຕ ຈິຕ຺ຕກ຺ຂຓວເສເນວ ລພ຺ຠນ຺ຕິ. ເຕເນເວຕ຺ຖ ‘ໂຍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕິ, ໂສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕີ’ຕິອາທີສຸ ປຸຈ຺ຉາສຸ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ ກຕໍ. ໂລກຸຕ຺ຕຣມຄ຺ຄກ຺ຂຓສ຺ມິຎ຺ຫິ ນິພ຺ພານາຣມ຺ມເຓນ ຈິຕ຺ເຕນ ປຎ຺ຈສຸ ຂນ຺ເຘສຸ ປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ຈນິພ຺ພຕ຺ຕິຍາ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ເອກໍ ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານນ຺ໂຕ ອິຕຣມ຺ປິ ປຣິຊານາຕີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອວເມຕ຺ຖ ‘ປຣິຊານາຕີ’ຕິ ປຎ຺ເຫສຸ ອນຸໂລມນເຍ ປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ຈສ຺ສ ມຕ຺ຖກປ຺ປຕ຺ຕໍ ອຄ຺ຄມຄ຺ຄສມງ຺ຄິໍ ສນ຺ຘາຍ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ປຏິໂລມນເຍ ປນ ‘ນ ປຣິຊານາຕີ’ຕິ ປຎ຺ເຫສຸ ປຸຖຸຊ຺ຊນາທໂຍ ສນ຺ຘາຍ ‘ອາມນ຺ຕາ’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘ປຣິຊານິຕ຺ຖາ’ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ປນ ອຕີຕກາລວາເຣ ມຄ຺ຄານນ຺ຕຣອຄ຺ຄຜເລ ຐິໂຕປິ ປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ຈສ຺ສ ນິຏ຺ຐິຕຕ຺ຕາ ປຣິຊານິຕ຺ຖເຍວ ນາມ.

໒໐໙. ໂຍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕິ, ໂສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານິຕ຺ຖາຕິ ປຎ຺ເຫນ ອຄ຺ຄມຄ຺ຄສມງ຺ຄິໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ຍສ຺ມາ ປເນສ ຂນ຺ຘປຎ຺ຈກໍ ປຣິຊານາຕິເຍວ ນາມ, ນ ຕາວ ນິຏ຺ຐິຕປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ໂຈ; ຕສ຺ມາ ‘ໂນ’ຕິ ປຏິເສໂຘ ກໂຕ. ທຸຕິຍປຎ຺ເຫ ປນ ປຣິຊານິຕ຺ຖາຕິ ອຣຫນ຺ຕໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ຍສ຺ມາ ປເນໂສ ນິຏ຺ຐິຕປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ໂຈ. ນຕ຺ຖິ ຕສ຺ສ ປຣິຎ຺ເຎຍ຺ຍໍ ນາມ; ຕສ຺ມາ ‘ໂນ’ຕິ ປຏິເສໂຘ ກໂຕ. ປຏິໂລມນຍວິສ຺ສຊ຺ຊເນ ປເນຕ຺ຖ ອຣຫາ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ນ ປຣິຊານາຕີຕິ ອຣຫໂຕ ປຣິຎ຺ຎາຍ ອຠາເວນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຄ຺ຄມຄ຺ຄສມງ຺ຄີ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ນ ປຣິຊານິຕ຺ຖາຕິ ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ຄຏ຺ຐສ຺ສ ອນິຏ຺ຐິຕປຣິຎ຺ຎາກິຈ຺ຈຕາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ເກວລຎ຺ຈ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘເມວ, ເອກຘມ຺ມມ຺ປິ ໂສ ນ ປຣິຊານິຕ຺ເຖວ. ອິທໍ ປນ ປຸຈ຺ຉາວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ໂນ ຈ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘນ຺ຕິ ອິທມ຺ປິ ປຸຈ຺ຉາວເສເນວ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຎ຺ຎມ຺ປິ ປນ ໂສ ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕິ.

໒໑໐-໒໑໑. ໂຍ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານາຕິ, ໂສ ເວທນາກ຺ຂນ຺ຘໍ ປຣິຊານິສ຺ສຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ຍສ຺ມາ ມຄ຺ຄຏ຺ຐປຸຄ຺ຄໂລ ເອກຈິຕ຺ຕກ຺ຂຓິໂກ, ຕສ຺ມາ ໂສ ປຣິຊານິສ຺ສຕີຕິ ສງ຺ຂໍ ນ ຄຈ຺ຉຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘ໂນ’ຕິ. ເຕ ຣູປກ຺ຂນ຺ຘຎ຺ຈ ນ ປຣິຊານິຕ຺ຖາຕິ ປຸຈ຺ຉາສຠາເຄນ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປຣິຊານິໍສູຕິ ປເນຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ. ອິມິນາ ອຸປາເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ອຕ຺ຖວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ.

ປຣິຎ຺ຎາວາຣວຓ຺ຓນາ.

ຂນ຺ຘຍມກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.