໑໒. ຌານວິຠງ຺ໂຄ

໑. ສຸຕ຺ຕນ຺ຕຠາຊນີຍໍ

໕໐໘. ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣສໍວຸໂຕ ວິຫຣຕິ, ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ, ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ, ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣ ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎູ ປຸພ຺ພຣຕ຺ຕາປຣຣຕ຺ຕໍ ຊາຄຣິຍານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ສາຕຈ຺ຈໍ ເນປກ຺ກໍ ໂພຘິປກ຺ຂິການໍ ຘມ຺ມານໍ ຠາວນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ. ໂສ ອຠິກ຺ກນ຺ເຕ ປຏິກ຺ກນ຺ເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອາໂລກິເຕ ວິໂລກິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສມິຎ຺ຊິເຕ [ສມ຺ມິຎ຺ຊິເຕ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ປສາຣິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣຘາຣເຓ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອສິເຕ ປີເຕ ຂາຍິເຕ ສາຍິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ເມ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ຄເຕ ຐິເຕ ນິສິນ຺ເນ ສຸຕ຺ເຕ ຊາຄຣິເຕ ຠາສິເຕ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ. ໂສ ວິວິຕ຺ຕໍ ເສນາສນໍ ຠຊຕິ ອຣຎ຺ຎໍ ຣຸກ຺ຂມູລໍ ປພ຺ພຕໍ ກນ຺ທຣໍ ຄິຣິຄຸຫໍ ສຸສານໍ ວນປຕ຺ຖໍ ອພ຺ໂຠກາສໍ ປລາລປຸຎ຺ຊໍ ອປ຺ປສທ຺ທໍ ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສໍ ວິຊນວາຕໍ ມນຸສ຺ສຣາຫສ຺ເສຍ຺ຍກໍ [ມນຸສ຺ສຣາຫເສຍ຺ຍກໍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ປຏິສລ຺ລານສາຣຸປ຺ປໍ. ໂສ ອຣຎ຺ຎຄໂຕ ວາ ຣຸກ຺ຂມູລຄໂຕ ວາ ສຸຎ຺ຎາຄາຣຄໂຕ ວາ ນິສີທຕິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ ອຸຊຸໍ ກາຍໍ ປຓິຘາຍ ປຣິມຸຂໍ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ. ໂສ ອຠິຊ຺ຌໍ ໂລເກ ປຫາຍ ວິຄຕາຠິຊ຺ເຌນ ເຈຕສາ ວິຫຣຕິ, ອຠິຊ຺ຌາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ພ຺ຍາປາທປໂທສໍ ປຫາຍ ອພ຺ຍາປນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ ວິຫຣຕິ ສພ຺ພປາຓຠູຕຫິຕານຸກມ຺ປີ, ພ຺ຍາປາທປໂທສາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ຖິນມິທ຺ຘໍ ປຫາຍ ວິຄຕຖິນມິທ຺ໂຘ ວິຫຣຕິ ອາໂລກສຎ຺ຎີ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ, ຖິນມິທ຺ຘາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ປຫາຍ ອນຸທ຺ຘໂຕ ວິຫຣຕິ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວູປສນ຺ຕຈິຕ຺ໂຕ, ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ວິຈິກິຈ຺ຉໍ ປຫາຍ ຕິຓ຺ຓວິຈິກິຈ຺ໂຉ ວິຫຣຕິ ອກຖໍກຖີ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ, ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ໂສ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ເຈຕໂສ ອຸປກ຺ກິເລເສ ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣໍ ວິເວກຊໍ ປີຕິສຸຂໍ ປຐມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສມາ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາທນໍ ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາວໍ ອວິຕກ຺ກໍ ອວິຈາຣໍ ສມາຘິຊໍ ປີຕິສຸຂໍ ທຸຕິຍໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ປີຕິຍາ ຈ ວິຣາຄາ ອຸເປກ຺ຂໂກ ຈ ວິຫຣຕິ ສໂຕ ຈ ສມ຺ປຊາໂນ ສຸຂຎ຺ຈ ກາເຍນ ປຏິສໍເວເທຕິ, ຍໍ ຕໍ ອຣິຍາ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕິ – ‘‘ອຸເປກ຺ຂໂກ ສຕິມາ ສຸຂວິຫາຣີ’’ຕິ ຕຕິຍໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ສຸຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ປຸພ຺ເພວ ໂສມນສ຺ສໂທມນສ຺ສານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ ອທຸກ຺ຂມສຸຂໍ ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ສພ຺ພໂສ ຣູປສຎ຺ຎານໍ ສມຕິກ຺ກມາ ປຏິຆສຎ຺ຎານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎານໍ ອມນສິກາຣາ ‘‘ອນນ຺ໂຕ ອາກາໂສ’’ຕິ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ສພ຺ພໂສ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ‘‘ອນນ຺ຕໍ ວິຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ສພ຺ພໂສ ວິຎ຺ຎາຓຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ‘‘ນຕ຺ຖິ ກິຎ຺ຈີ’’ຕິ ອາກິຎ຺ຈາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ; ສພ຺ພໂສ ອາກິຎ຺ຈຎ຺ຎາຍຕນໍ ສມຕິກ຺ກມ຺ມ ເນວສຎ຺ຎານາສຎ຺ຎາຍຕນໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕິ.

ມາຕິກາ

໕໐໙. ‘‘ອິຘາ’’ຕິ ອິມິສ຺ສາ ທິຏ຺ຐິຍາ, ອິມິສ຺ສາ ຂນ຺ຕິຍາ, ອິມິສ຺ສາ ຣຸຈິຍາ, ອິມສ຺ມິໍ ອາທາເຍ, ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ເມ, ອິມສ຺ມິໍ ວິນເຍ, ອິມສ຺ມິໍ ຘມ຺ມວິນເຍ, ອິມສ຺ມິໍ ປາວຈເນ, ອິມສ຺ມິໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍ, ອິມສ຺ມິໍ ສຕ຺ຖຸສາສເນ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອິຘາ’’ຕິ.

໕໑໐. ‘‘ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ ສມຎ຺ຎາຍ ຠິກ຺ຂຸ, ປຏິຎ຺ຎາຍ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິກ຺ຂຕີຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິກ຺ຂໂກຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິກ຺ຂາຈຣິຍໍ ອຊ຺ຌຸປຄໂຕຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິນ຺ນປຏຘໂຣຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິນ຺ທຕິ ປາປເກ ອກຸສເລ ຘມ຺ເມຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ຠິນ຺ນຕ຺ຕາ ປາປການໍ ອກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ຠິກ຺ຂຸ, ໂອຘິໂສ ກິເລສານໍ ປຫານາ ຠິກ຺ຂຸ, ອໂນຘິໂສ ກິເລສານໍ ປຫານາ ຠິກ຺ຂຸ, ເສກ຺ໂຂ ຠິກ຺ຂຸ, ອເສກ຺ໂຂ ຠິກ຺ຂຸ, ເນວເສກ຺ຂນາເສກ຺ໂຂ ຠິກ຺ຂຸ, ອຄ຺ໂຄ ຠິກ຺ຂຸ, ຠທ຺ໂຣ ຠິກ຺ຂຸ, ມຓ຺ໂຑ ຠິກ຺ຂຸ, ສາໂຣ ຠິກ຺ຂຸ, ສມຄ຺ເຄນ ສງ຺ເຆນ ຎຕ຺ຕິຈຕຸຕ຺ເຖນ ກມ຺ເມນ ອກຸປ຺ເປນ ຐານາຣເຫນ ອຸປສມ຺ປນ຺ໂນ ຠິກ຺ຂຸ.

໕໑໑. ‘‘ປາຕິໂມກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ສີລໍ ປຕິຏ຺ຐາ ອາທິ ຈຣຓໍ ສໍຍໂມ ສໍວໂຣ ໂມກ຺ຂໍ ປາໂມກ຺ຂໍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ສມາປຕ຺ຕິຍາ. ສໍວໂຣຕິ. ກາຍິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ, ວາຈສິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ, ກາຍິກວາຈສິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ. ສໍວຸໂຕຕິ. ອິມິນາ ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວເຣນ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ ສມຸເປໂຕ ອຸປາຄໂຕ ສມຸປາຄໂຕ ອຸປປນ຺ໂນ ສມ຺ປນ຺ໂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣສໍວຸໂຕ’’ຕິ.

໕໑໒. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ ອິຣິຍຕິ ວຕ຺ຕຕິ ປາເລຕິ ຍເປຕິ ຍາເປຕິ ຈຣຕິ ວິຫຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໑໓. ‘‘ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ອາຈາໂຣ, ອຕ຺ຖິ ອນາຈາໂຣ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອນາຈາໂຣ? ກາຍິໂກ ວີຕິກ຺ກໂມ, ວາຈສິໂກ ວີຕິກ຺ກໂມ, ກາຍິກວາຈສິໂກ ວີຕິກ຺ກໂມ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອນາຈາໂຣ’’. ສພ຺ພມ຺ປິ ທຸສ຺ສີລ຺ຍໍ ອນາຈາໂຣ. ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວຬຸທາເນນ ວາ ປຕ຺ຕທາເນນ ວາ ປຸປ຺ຜທາເນນ ວາ ຜລທາເນນ ວາ ສິນານທາເນນ ວາ ທນ຺ຕກຏ຺ຐທາເນນ ວາ ຈາຏຸກມ຺ຍຕາຍ ວາ ມຸຄ຺ຄສູປ຺ຍຕາຍ [ມຸຄ຺ຄສຸປ຺ປຕາຍ (ສີ.)] ວາ ປາຣິຠຏຍຕາຍ ວາ ຊງ຺ຆເປສນິເກນ ວາ ອຎ຺ຎຕຣຎ຺ຎຕເຣນ ວາ ພຸທ຺ຘປຏິກຸຏ຺ເຐນ ມິຈ຺ຉາອາຊີເວນ ຊີວິກໍ ກປ຺ເປຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອນາຈາໂຣ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາຈາໂຣ? ກາຍິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ, ວາຈສິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ, ກາຍິກວາຈສິໂກ ອວີຕິກ຺ກໂມ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອາຈາໂຣ’’. ສພ຺ໂພປິ ສີລສໍວໂຣ ອາຈາໂຣ. ອິເຘກຈ຺ໂຈ ນ ເວຬຸທາເນນ ນ ປຕ຺ຕທາເນນ ນ ປຸປ຺ຜທາເນນ ນ ຜລທາເນນ ນ ສິນານທາເນນ ນ ທນ຺ຕກຏ຺ຐທາເນນ ນ ຈາຏຸກມ຺ຍຕາຍ ນ ມຸຄ຺ຄສູປ຺ຍຕາຍ ນ ປາຣິຠຏຍຕາຍ ນ ຊງ຺ຆເປສນິເກນ ນ ອຎ຺ຎຕຣຎ຺ຎຕເຣນ ພຸທ຺ຘປຏິກຸຏ຺ເຐນ ມິຈ຺ຉາອາຊີເວນ ຊີວິກໍ ກປ຺ເປຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອາຈາໂຣ’’.

໕໑໔. ‘‘ໂຄຈໂຣ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ໂຄຈໂຣ, ອຕ຺ຖິ ອໂຄຈໂຣ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອໂຄຈໂຣ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ເວສິຍາໂຄຈໂຣ ວາ ໂຫຕິ ວິຘວາໂຄຈໂຣ ວາ ຖຸລ຺ລກຸມາຣິໂຄຈໂຣ ວາ ປຓ຺ຑກໂຄຈໂຣ ວາ ຠິກ຺ຂຸນິໂຄຈໂຣ ວາ ປານາຄາຣໂຄຈໂຣ ວາ, ສໍສຏ຺ໂຐ ວິຫຣຕິ ຣາຊູຫິ ຣາຊມຫາມຕ຺ເຕຫິ ຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ຕິຕ຺ຖິຍສາວເກຫິ ອນນຸໂລມິເກນ ສໍສຄ຺ເຄນ; ຍານິ ວາ ປນ ຕານິ ກຸລານິ ອສ຺ສທ຺ຘານິ ອປ຺ປສນ຺ນານິ ອໂນປານຠູຕານິ ອກ຺ໂກສກປຣິຠາສການິ ອນຕ຺ຖກາມານິ ອຫິຕກາມານິ ອຜາສຸກກາມານິ ອໂຍຄກ຺ເຂມກາມານິ ຠິກ຺ຂູນໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ອຸປາສການໍ ອຸປາສິການໍ, ຕຖາຣູປານິ ກຸລານິ ເສວຕິ ຠຊຕິ ປຍິຣຸປາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອໂຄຈໂຣ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂຄຈໂຣ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ນ ເວສິຍາໂຄຈໂຣ ໂຫຕິ ນ ວິຘວາໂຄຈໂຣ ນ ຖຸລ຺ລກຸມາຣິໂຄຈໂຣ ນ ປຓ຺ຑກໂຄຈໂຣ ນ ຠິກ຺ຂຸນິໂຄຈໂຣ ນ ປານາຄາຣໂຄຈໂຣ, ອສໍສຏ຺ໂຐ ວິຫຣຕິ ຣາຊູຫິ ຣາຊມຫາມຕ຺ເຕຫິ ຕິຕ຺ຖິເຍຫິ ຕິຕ຺ຖິຍສາວເກຫິ ອນນຸໂລມິເກນ ສໍສຄ຺ເຄນ; ຍານິ ວາ ປນ ຕານິ ກຸລານິ ສທ຺ຘານິ ປສນ຺ນານິ ໂອປານຠູຕານິ ກາສາວປຊ຺ໂຊຕານິ ອິສິວາຕປຏິວາຕານິ ອຕ຺ຖກາມານິ ຫິຕກາມານິ ຜາສຸກກາມານິ ໂຍຄກ຺ເຂມກາມານິ ຠິກ຺ຂູນໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ອຸປາສການໍ ອຸປາສິການໍ, ຕຖາຣູປານິ ກຸລານິ ເສວຕິ ຠຊຕິ ປຍິຣຸປາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂຄຈໂຣ’’. ອິຕິ ອິມິນາ ຈ ອາຈາເຣນ ອິມິນາ ຈ ໂຄຈເຣນ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ’’ຕິ.

໕໑໕. ‘‘ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ອຓຸມຕ຺ຕາ ວຊ຺ຊາ? ຍານິ ຕານິ ວຊ຺ຊານິ ອປ຺ປມຕ຺ຕການິ ໂອຣມຕ຺ຕການິ ລຫຸສານິ ລຫຸສມ຺ມຕານິ ສໍຍມກຣຓີຍານິ ສໍວຣກຣຓີຍານິ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທກຣຓີຍານິ ມນສິກາຣປຏິພທ຺ຘານິ – ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ອຓຸມຕ຺ຕາ ວຊ຺ຊາ’’. ອິຕິ ອິເມສຸ ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ວຊ຺ຊທສ຺ສາວີ ຈ ໂຫຕິ ຠຍທສ຺ສາວີ ຈ ອາທີນວທສ຺ສາວີ ຈ ນິສ຺ສຣຓທສ຺ສາວີ ຈ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ’’ຕິ.

໕໑໖. ‘‘ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສູ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສິກ຺ຂາ? ຈຕສ຺ໂສ ສິກ຺ຂາ – ຠິກ຺ຂູນໍ ຠິກ຺ຂຸສິກ຺ຂາ, ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ຠິກ຺ຂຸນິສິກ຺ຂາ, ອຸປາສການໍ ອຸປາສກສິກ຺ຂາ, ອຸປາສິການໍ ອຸປາສິກສິກ຺ຂາ. ອິມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ສິກ຺ຂາໂຍ’’. ອິຕິ ອິມາສຸ ສິກ຺ຂາສຸ ສພ຺ເພນ ສພ຺ພໍ ສພ຺ພຖາ ສພ຺ພໍ ອເສສໍ ນິສ຺ເສສໍ ສມາທາຍ ວຕ຺ຕຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສູ’’ຕິ.

໕໑໗. ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ, ອຕ຺ຖິ ອຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ອຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸນາ ຣູປໍ ທິສ຺ວາ ນິມິຕ຺ຕຄ຺ຄາຫີ ໂຫຕິ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນຄ຺ຄາຫີ. ຍຕ຺ວາຘິກຣຓເມນໍ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອສໍວຸຕໍ ວິຫຣນ຺ຕໍ ອຠິຊ຺ຌາໂທມນສ຺ສາ ປາປກາ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ ອນ຺ວາສ຺ສເວຍ຺ຍຸໍ, ຕສ຺ສ ສໍວຣາຍ ນ ປຏິປຊ຺ຊຕິ, ນ ຣກ຺ຂຕິ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິເຍ ນ ສໍວຣໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ໂສເຕນ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ…ເປ… ຆາເນນ ຄນ຺ຘໍ ຆາຍິຕ຺ວາ…ເປ… ຊິວ຺ຫາຍ ຣສໍ ສາຍິຕ຺ວາ…ເປ… ກາເຍນ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພໍ ຜຸສິຕ຺ວາ…ເປ… ມນສາ ຘມ຺ມໍ ວິຎ຺ຎາຍ ນິມິຕ຺ຕຄ຺ຄາຫີ ໂຫຕິ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນຄ຺ຄາຫີ. ຍຕ຺ວາຘິກຣຓເມນໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອສໍວຸຕໍ ວິຫຣນ຺ຕໍ ອຠິຊ຺ຌາໂທມນສ຺ສາ ປາປກາ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ ອນ຺ວາສ຺ສເວຍ຺ຍຸໍ, ຕສ຺ສ ສໍວຣາຍ ນ ປຏິປຊ຺ຊຕິ, ນ ຣກ຺ຂຕິ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ມນິນ຺ທ຺ຣິເຍ ນ ສໍວຣໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ຍາ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ອຄຸຕ຺ຕິ ອໂຄປນາ ອນາຣກ຺ໂຂ ອສໍວໂຣ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ອຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ຈກ຺ຂຸນາ ຣູປໍ ທິສ຺ວາ ນ ນິມິຕ຺ຕຄ຺ຄາຫີ ໂຫຕິ ນານຸພ຺ຍຎ຺ຊນຄ຺ຄາຫີ. ຍຕ຺ວາຘິກຣຓເມນໍ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອສໍວຸຕໍ ວິຫຣນ຺ຕໍ ອຠິຊ຺ຌາໂທມນສ຺ສາ ປາປກາ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ ອນ຺ວາສ຺ສເວຍ຺ຍຸໍ, ຕສ຺ສ ສໍວຣາຍ ປຏິປຊ຺ຊຕິ, ຣກ຺ຂຕິ ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ຈກ຺ຂຸນ຺ທ຺ຣິເຍ ສໍວຣໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ໂສເຕນ ສທ຺ທໍ ສຸຕ຺ວາ…ເປ… ຆາເນນ ຄນ຺ຘໍ ຆາຍິຕ຺ວາ…ເປ… ຊິວ຺ຫາຍ ຣສໍ ສາຍິຕ຺ວາ…ເປ… ກາເຍນ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພໍ ຜຸສິຕ຺ວາ…ເປ… ມນສາ ຘມ຺ມໍ ວິຎ຺ຎາຍ ນ ນິມິຕ຺ຕຄ຺ຄາຫີ ໂຫຕິ ນານຸພ຺ຍຎ຺ຊນຄ຺ຄາຫີ. ຎຕ຺ວາຘິກຣຓເມນໍ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອສໍວຸຕໍ ວິຫຣນ຺ຕໍ ອຠິຊ຺ຌາໂທມນສ຺ສາ ປາປກາ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ ອນ຺ວາສ຺ສເວຍ຺ຍຸໍ, ຕສ຺ສ ສໍວຣາຍ ປຏິປຊ຺ຊຕິ, ຣກ຺ຂຕິ ມນິນ຺ທ຺ຣິຍໍ, ມນິນ຺ທ຺ຣິເຍ ສໍວຣໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ຍາ ອິເມສໍ ຉນ຺ນໍ ອິນ຺ທ຺ຣິຍານໍ ຄຸຕ຺ຕິ ໂຄປນາ ອາຣກ຺ໂຂ ສໍວໂຣ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາ’’. ອິມາຍ ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາຣຕາຍ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ ສມຸເປໂຕ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິເຍສຸ ຄຸຕ຺ຕທ຺ວາໂຣ’’ຕິ.

໕໑໘. ‘‘ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎູ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ, ອຕ຺ຖິ ໂຠຊເນ ອມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ໂຠຊເນ ອມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ອປ຺ປຏິສງ຺ຂາ ອໂຍນິໂສ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ ທວາຍ ມທາຍ ມຓ຺ຑນາຍ ວິຠູສນາຍ. ຍາ ຕຕ຺ຖ ອສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ອມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ ອປ຺ປຏິສງ຺ຂາ ໂຠຊເນ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂຠຊເນ ອມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ? ອິເຘກຈ຺ໂຈ ປຏິສງ຺ຂາ ໂຍນິໂສ ອາຫາຣໍ ອາຫາເຣຕິ – ‘‘ເນວ ທວາຍ ນ ມທາຍ ນ ມຓ຺ຑນາຍ ນ ວິຠູສນາຍ, ຍາວເທວ ອິມສ຺ສ ກາຍສ຺ສ ຐິຕິຍາ ຍາປນາຍ ວິຫິໍສູປຣຕິຍາ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍານຸຄ຺ຄຫາຍ, ອິຕິ ປຸຣາຓຎ຺ຈ ເວທນໍ ປຏິຫງ຺ຂາມິ ນວຎ຺ຈ ເວທນໍ ນ ອຸປ຺ປາເທສ຺ສາມິ ຍາຕ຺ຣາ ຈ ເມ ຠວິສ຺ສຕິ ອນວຊ຺ຊຕາ ຈ ຜາສຸ ວິຫາໂຣ ຈາ’’ຕິ. ຍາ ຕຕ຺ຖ ສນ຺ຕຸຏ຺ຐິຕາ ມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ ປຏິສງ຺ຂາ ໂຠຊເນ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາ’’. ອິມາຍ ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎຸຕາຍ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂຠຊເນ ມຕ຺ຕຎ຺ຎູ’’ຕິ.

໕໑໙. ກຖຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂຸ ປຸພ຺ພຣຕ຺ຕາປຣຣຕ຺ຕໍ ຊາຄຣິຍານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ? ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ທິວສໍ ຈງ຺ກເມນ ນິສຊ຺ຊາຍ ອາວຣຓີເຍຫິ ຘມ຺ເມຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ, ຣຕ຺ຕິຍາ ປຐມຍາມໍ ຈງ຺ກເມນ ນິສຊ຺ຊາຍ ອາວຣຓີເຍຫິ ຘມ຺ເມຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ, ຣຕ຺ຕິຍາ ມຊ຺ຌິມຍາມໍ ທກ຺ຂິເຓນ ປສ຺ເສນ ສີຫເສຍ຺ຍໍ ກປ຺ເປຕິ ປາເທ ປາທໍ [ປາເທນ ປາທໍ (ສ຺ຍາ.)] ອຈ຺ຈາຘາຍ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ອຸຏ຺ຐານສຎ຺ຎໍ ມນສິກຣິຕ຺ວາ, ຣຕ຺ຕິຍາ ປຈ຺ຉິມຍາມໍ ປຈ຺ຈຸຏ຺ຐາຍ ຈງ຺ກເມນ ນິສຊ຺ຊາຍ ອາວຣຓີເຍຫິ ຘມ຺ເມຫິ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕິ. ເອວໍ ຠິກ຺ຂຸ ປຸພ຺ພຣຕ຺ຕາປຣຣຕ຺ຕໍ ຊາຄຣິຍານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ.

໕໒໐. ‘‘ສາຕຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ. ໂຍ ເຈຕສິໂກ ວີຣິຍາຣມ຺ໂຠ…ເປ… ສມ຺ມາວາຍາໂມ.

໕໒໑. ‘‘ເນປກ຺ກ’’ນ຺ຕິ. ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ.

໕໒໒. ‘‘ໂພຘິປກ຺ຂິການໍ ຘມ຺ມານໍ ຠາວນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ໂພຘິປກ຺ຂິກາ ຘມ຺ມາ? ສຕ຺ຕ ໂພຊ຺ຌງ຺ຄາ – ສຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ຘມ຺ມວິຈຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ວີຣິຍສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ປີຕິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ປສ຺ສທ຺ຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ສມາຘິສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ, ອຸເປກ຺ຂາສມ຺ໂພຊ຺ຌງ຺ໂຄ. ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ໂພຘິປກ຺ຂິກາ ຘມ຺ມາ’’. ອິຕິ ເຕ ໂພຘິປກ຺ຂິເກ ຘມ຺ເມ ອາເສວຕິ ຠາເວຕິ ພຫຸລີກໂຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂພຘິປກ຺ຂິການໍ ຘມ຺ມານໍ ຠາວນານຸໂຍຄມນຸຍຸຕ຺ໂຕ’’ຕິ.

໕໒໓. ກຖຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂຸ ອຠິກ຺ກນ຺ເຕ ປຏິກ຺ກນ຺ເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອາໂລກິເຕ ວິໂລກິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສມິຎ຺ຊິເຕ ປສາຣິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣຘາຣເຓ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອສິເຕ ປີເຕ ຂາຍິເຕ ສາຍິເຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ເມ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ; ຄເຕ ຐິເຕ ນິສິນ຺ເນ ສຸຕ຺ເຕ ຊາຄຣິເຕ ຠາສິເຕ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ? ອິຘ ຠິກ຺ຂຸ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ອຠິກ຺ກມຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ປຏິກ຺ກມຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ອາໂລເກຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ວິໂລເກຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ສມິຎ຺ເຊຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ປສາເຣຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣຘາຣເຓ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອສິເຕ ປີເຕ ຂາຍິເຕ ສາຍິເຕ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ເມ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ຄເຕ ຐິເຕ ນິສິນ຺ເນ ສຸຕ຺ເຕ ຊາຄຣິເຕ ຠາສິເຕ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕີຕິ.

໕໒໔. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ ປຏິສ຺ສຕິ ສຕິ ສຣຓຕາ ຘາຣຓຕາ ອປິລາປນຕາ ອສມ຺ມຸສນຕາ ສຕິ ສຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ສຕິພລໍ ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’.

໕໒໕. ‘‘ສມ຺ປຊາໂນ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ? ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ ວິຈໂຍ ປວິຈໂຍ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສລ຺ລກ຺ຂຓາ ອຸປລກ຺ຂຓາ ປຈ຺ຈຸປລກ຺ຂຓາ ປຓ຺ຑິຈ຺ຈໍ ໂກສລ຺ລໍ ເນປຸຎ຺ຎໍ ເວຠພ຺ຍາ ຈິນ຺ຕາ ອຸປປຣິກ຺ຂາ ຠູຣີເມຘາ ປຣິຓາຍິກາ ວິປສ຺ສນາ ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ ປໂຕໂທ ປຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປຎ຺ຎາພລໍ ປຎ຺ຎາສຕ຺ຖໍ ປຎ຺ຎາປາສາໂທ ປຎ຺ຎາອາໂລໂກ ປຎ຺ຎາໂອຠາໂສ ປຎ຺ຎາປຊ຺ໂຊໂຕ ປຎ຺ຎາຣຕນໍ ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ’’. ອິຕິ ອິມາຍ ຈ ສຕິຍາ ອິມິນາ ຈ ສມ຺ປຊຎ຺ເຎນ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເອວໍ ຠິກ຺ຂຸ ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ອຠິກ຺ກມຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ປຏິກ຺ກມຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ອາໂລເກຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ວິໂລເກຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ສມິຎ຺ເຊຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ ປສາເຣຕິ, ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆາຏິປຕ຺ຕຈີວຣຘາຣເຓ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອສິເຕ ປີເຕ ຂາຍິເຕ ສາຍິເຕ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ອຸຈ຺ຈາຣປສ຺ສາວກມ຺ເມ ສໂຕ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ, ຄເຕ ຐິເຕ ນິສິນ຺ເນ ສຸຕ຺ເຕ ຊາຄຣິເຕ ຠາສິເຕ ຕຸຓ຺ຫີຠາເວ ສມ຺ປຊານກາຣີ ໂຫຕິ.

໕໒໖. ‘‘ວິວິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ສນ຺ຕິເກ ເຈປິ ເສນາສນໍ ໂຫຕິ, ຕຎ຺ຈ ອນາກິຓ຺ຓໍ ຄຫຏ຺ເຐຫິ ປພ຺ພຊິເຕຫິ. ເຕນ ຕໍ ວິວິຕ຺ຕໍ. ທູເຣ ເຈປິ ເສນາສນໍ ໂຫຕິ, ຕຎ຺ຈ ອນາກິຓ຺ຓໍ ຄຫຏ຺ເຐຫິ ປພ຺ພຊິເຕຫິ. ເຕນ ຕໍ ວິວິຕ຺ຕໍ.

໕໒໗. ‘‘ເສນາສນ’’ນ຺ຕິ ມຎ຺ໂຈປິ ເສນາສນໍ, ປີຐມ຺ປິ ເສນາສນໍ, ຠິສິປິ ເສນາສນໍ, ພິພ຺ໂພຫນມ຺ປິ [ພິມ຺ໂພຫນມ຺ປິ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ເສນາສນໍ, ວິຫາໂຣປິ ເສນາສນໍ, ອຑ຺ຒໂຍໂຄປິ ເສນາສນໍ, ປາສາໂທປິ ເສນາສນໍ, ອຏ຺ໂຏປິ ເສນາສນໍ, ມາໂຬປິ ເສນາສນໍ, ເລຓມ຺ປິ ເສນາສນໍ, ຄຸຫາປິ ເສນາສນໍ, ຣຸກ຺ຂມູລມ຺ປິ ເສນາສນໍ, ເວຬຸຄຸມ຺ໂພປິ ເສນາສນໍ. ຍຕ຺ຖ ວາ ປນ ຠິກ຺ຂູ ປຏິກ຺ກມນ຺ຕິ ສພ຺ພເມຕໍ ເສນາສນໍ.

໕໒໘. ‘‘ວິວິຕ຺ຕໍ ເສນາສນໍ ຠຊຕີ’’ຕິ ອິມໍ ວິວິຕ຺ຕໍ ເສນາສນໍ ຠຊຕິ ສມ຺ຠຊຕິ ເສວຕິ ນິເສວຕິ ສໍເສວຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິວິຕ຺ຕໍ ເສນາສນໍ ຠຊຕີ’’ຕິ.

໕໒໙. ‘‘ອຣຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ພຫິ ອິນ຺ທຂີລາ ສພ຺ພເມຕໍ ອຣຎ຺ຎໍ.

໕໓໐. ‘‘ຣຸກ຺ຂມູລ’’ນ຺ຕິ ຣຸກ຺ຂມູລໍເຍວ ຣຸກ຺ຂມູລໍ. ປພ຺ພໂຕເຍວ ປພ຺ພໂຕ. ກນ຺ທຣາເຍວ ກນ຺ທຣາ. ຄິຣິຄຸຫາເຍວ ຄິຣິຄຸຫາ. ສຸສານໍເຍວ ສຸສານໍ. ອພ຺ໂຠກາໂສເຍວ ອພ຺ໂຠກາໂສ. ປລາລປຸຎ຺ໂຊເຍວ ປລາລປຸຎ຺ໂຊ.

໕໓໑. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ທູຣານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ວນສຓ຺ຑານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ຠີສນການເມຕໍ [ຠິໍສນການເມຕໍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ສໂລມຫໍສານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ປຣິຍນ຺ຕານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ນ ມນຸສ຺ສູປຈາຣານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ. ‘‘ວນປຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ທຸຣຠິສມ຺ຠວານເມຕໍ ເສນາສນານໍ ອຘິວຈນໍ.

໕໓໒. ‘‘ອປ຺ປສທ຺ທ’’ນ຺ຕິ ສນ຺ຕິເກ ເຈປິ ເສນາສນໍ ໂຫຕິ, ຕຎ຺ຈ ອນາກິຓ຺ຓໍ ຄຫຏ຺ເຐຫິ ປພ຺ພຊິເຕຫິ. ເຕນ ຕໍ ອປ຺ປສທ຺ທໍ. ທູເຣ ເຈປິ ເສນາສນໍ ໂຫຕິ, ຕຎ຺ຈ ອນາກິຓ຺ຓໍ ຄຫຏ຺ເຐຫິ ປພ຺ພຊິເຕຫິ. ເຕນ ຕໍ ອປ຺ປສທ຺ທໍ.

໕໓໓. ‘‘ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສ’’ນ຺ຕິ ຍເທວ ຕໍ ອປ຺ປສທ຺ທໍ ຕເທວ ຕໍ ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສໍ. ຍເທວ ຕໍ ອປ຺ປນິຄ຺ໂຆສໍ ຕເທວ ຕໍ ວິຊນວາຕໍ. ຍເທວ ຕໍ ວິຊນວາຕໍ ຕເທວ ຕໍ ມນຸສ຺ສຣາຫສ຺ເສຍ຺ຍກໍ. ຍເທວ ຕໍ ມນຸສ຺ສຣາຫສ຺ເສຍ຺ຍກໍ ຕເທວ ຕໍ ປຏິສລ຺ລານສາຣຸປ຺ປໍ.

໕໓໔. ‘‘ອຣຎ຺ຎຄໂຕ ວາ ຣຸກ຺ຂມູລຄໂຕ ວາ ສຸຎ຺ຎາຄາຣຄໂຕ ວາ’’ຕິ ອຣຎ຺ຎຄໂຕ ວາ ໂຫຕິ ຣຸກ຺ຂມູລຄໂຕ ວາ ສຸຎ຺ຎາຄາຣຄໂຕ ວາ.

໕໓໕. ‘‘ນິສີທຕິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ’’ຕິ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ ປລ຺ລງ຺ກໍ ອາຠຸຊິຕ຺ວາ.

໕໓໖. ‘‘ອຸຊຸໍ ກາຍໍ ປຓິຘາຍາ’’ຕິ ອຸຊຸໂກ ໂຫຕິ ກາໂຍ ຐິໂຕ ປຓິຫິໂຕ.

໕໓໗. ‘‘ປຣິມຸຂໍ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ ປຏິສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’. ອຍໍ ສຕິ ອຸປຏ຺ຐິຕາ ໂຫຕິ ສຸປຏ຺ຐິຕາ ນາສິກຄ຺ເຄ ວາ ມຸຂນິມິຕ຺ເຕ ວາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປຣິມຸຂໍ ສຕິໍ ອຸປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ’’ຕິ.

໕໓໘. ‘‘ອຠິຊ຺ຌໍ ໂລເກ ປຫາຍາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຠິຊ຺ຌາ? ໂຍ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ…ເປ… ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສາຣາໂຄ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຠິຊ຺ຌາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ໂລໂກ? ປຎ຺ຈຸປາທານກ຺ຂນ຺ຘາ ໂລໂກ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂລໂກ’’. ອຍໍ ອຠິຊ຺ຌາ ອິມມ຺ຫິ ໂລເກ ສນ຺ຕາ ໂຫຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຠິຊ຺ຌໍ ໂລເກ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໓໙. ‘‘ວິຄຕາຠິຊ຺ເຌນ ເຈຕສາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ວິຄຕາຠິຊ຺ຌໍ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຄຕາຠິຊ຺ເຌນ ເຈຕສາ’’ຕິ.

໕໔໐. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ ອິຣິຍຕິ ວຕ຺ຕຕິ ປາເລຕິ ຍເປຕິ ຍາເປຕິ ຈຣຕິ ວິຫຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໔໑. ‘‘ອຠິຊ຺ຌາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຠິຊ຺ຌາ? ໂຍ ຣາໂຄ ສາຣາໂຄ…ເປ… ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ສາຣາໂຄ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຠິຊ຺ຌາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອິມາຍ ອຠິຊ຺ຌາຍ ໂສເຘຕິ ວິໂສເຘຕິ ປຣິໂສເຘຕິ ໂມເຈຕິ ວິໂມເຈຕິ ປຣິໂມເຈຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຠິຊ຺ຌາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ.

໕໔໒. ‘‘ພ຺ຍາປາທປໂທສໍ ປຫາຍາ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ພ຺ຍາປາໂທ, ອຕ຺ຖິ ປໂທໂສ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ພ຺ຍາປາໂທ? ໂຍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອາຆາໂຕ ປຏິຆາໂຕ ປຏິຆໍ ປຏິວິໂຣໂຘ ໂກໂປ ປໂກໂປ ສມ຺ປໂກໂປ ໂທໂສ ປໂທໂສ ສມ຺ປໂທໂສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ພ຺ຍາປຕ຺ຕິ ມໂນປໂທໂສ ໂກໂຘ ກຸຊ຺ຌນາ ກຸຊ຺ຌິຕຕ຺ຕໍ ໂທໂສ ທຸສ຺ສນາ ທຸສ຺ສິຕຕ຺ຕໍ [ທູສນາ ທູສິຕຕ຺ຕໍ (ສ຺ຍາ.)] ພ຺ຍາປຕ຺ຕິ ພ຺ຍາປຊ຺ຊນາ ພ຺ຍາປຊ຺ຊິຕຕ຺ຕໍ ວິໂຣໂຘ ປຏິວິໂຣໂຘ ຈຓ຺ຑິກ຺ກໍ ອສຸໂຣໂປ ອນຕ຺ຕມນຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ພ຺ຍາປາໂທ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປໂທໂສ? ໂຍ ພ຺ຍາປາໂທ ໂສ ປໂທໂສ, ໂຍ ປໂທໂສ ໂສ ພ຺ຍາປາໂທ. ອິຕິ ອຍຎ຺ຈ ພ຺ຍາປາໂທ ອຍຎ຺ຈ ປໂທໂສ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ພ຺ຍາປາທປໂທສໍ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໔໓. ‘‘ອພ຺ຍາປນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອພ຺ຍາປນ຺ນໍ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອພ຺ຍາປນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ’’ຕິ.

໕໔໔. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ…ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໔໕. ‘‘ພ຺ຍາປາທປໂທສາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ. ອຕ຺ຖິ ພ຺ຍາປາໂທ ອຕ຺ຖິ ປໂທໂສ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ພ຺ຍາປາໂທ? ໂຍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອາຆາໂຕ…ເປ… ຈຓ຺ຑິກ຺ກໍ ອສຸໂຣໂປ ອນຕ຺ຕມນຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ພ຺ຍາປາໂທ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ປໂທໂສ? ໂຍ ພ຺ຍາປາໂທ ໂສ ປໂທໂສ, ໂຍ ປໂທໂສ ໂສ ພ຺ຍາປາໂທ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອິມມ຺ຫາ ພ຺ຍາປາທປໂທສາ ໂສເຘຕິ ວິໂສເຘຕິ ປຣິໂສເຘຕິ ໂມເຈຕິ ວິໂມເຈຕິ ປຣິໂມເຈຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ພ຺ຍາປາທປໂທສາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ.

໕໔໖. ‘‘ຖິນມິທ຺ຘໍ ປຫາຍາ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ຖິນໍ [ຖີນໍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)], ອຕ຺ຖິ ມິທ຺ຘໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຖິນໍ? ຍາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອກລ຺ຍຕາ ອກມ຺ມຎ຺ຎຕາ ໂອລີຍນາ ສລ຺ລີຍນາ ລີນໍ ລີຍນາ ລີຍິຕຕ຺ຕໍ ຖິນໍ ຖິຍນາ ຖິຍິຕຕ຺ຕໍ [ຖີຍນາ ຖີຍິຕຕ຺ຕໍ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຖິນໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ມິທ຺ຘໍ? ຍາ ກາຍສ຺ສ ອກລ຺ຍຕາ ອກມ຺ມຎ຺ຎຕາ ໂອນາໂຫ ປຣິໂຍນາໂຫ ອນ຺ໂຕສໂມໂຣໂຘ ມິທ຺ຘໍ ສຸປ຺ປໍ ປຈລາຍິກາ ສຸປ຺ປໍ ສຸປ຺ປນາ ສຸປ຺ປິຕຕ຺ຕໍ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ມິທ຺ຘໍ’’. ອິຕິ ອິທຎ຺ຈ ຖິນໍ ອິທຎ຺ຈ ມິທ຺ຘໍ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຖິນມິທ຺ຘໍ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໔໗. ‘‘ວິຄຕຖິນມິທ຺ໂຘ’’ຕິ. ຕສ຺ສ ຖິນມິທ຺ຘສ຺ສ ຈຕ຺ຕຕ຺ຕາ ວນ຺ຕຕ຺ຕາ ມຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປຫີນຕ຺ຕາ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຕ຺ຕາ ປຫີນປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຕ຺ຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຄຕຖິນມິທ຺ໂຘ’’ຕິ.

໕໔໘. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ…ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໔໙. ‘‘ອາໂລກສຎ຺ຎີ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຎ຺ຎາ? ຍາ ສຎ຺ຎາ ສຎ຺ຊານນາ ສຎ຺ຊານິຕຕ຺ຕໍ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຎ຺ຎາ’’. ອຍໍ ສຎ຺ຎາ ອາໂລກາ ໂຫຕິ ວິວຏາ ປຣິສຸທ຺ຘາ ປຣິໂຍທາຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອາໂລກສຎ຺ຎີ’’ຕິ.

໕໕໐. ‘‘ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ …ເປ… ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ? ຍາ ປຎ຺ຎາ ປຊານນາ…ເປ… ອໂມໂຫ ຘມ຺ມວິຈໂຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ’’. ອິຕິ ອິມາຍ ຈ ສຕິຍາ ອິມິນາ ຈ ສມ຺ປຊຎ຺ເຎນ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສໂຕ ສມ຺ປຊາໂນ’’ຕິ.

໕໕໑. ‘‘ຖິນມິທ຺ຘາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ. ອຕ຺ຖິ ຖິນໍ, ອຕ຺ຖິ ມິທ຺ຘໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຖິນໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຖິນໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ມິທ຺ຘໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ມິທ຺ຘໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອິມມ຺ຫາ ຖິນມິທ຺ຘາ ໂສເຘຕິ ວິໂສເຘຕິ ປຣິໂສເຘຕິ ໂມເຈຕິ ວິໂມເຈຕິ ປຣິໂມເຈຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຖິນມິທ຺ຘາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ.

໕໕໒. ‘‘ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ປຫາຍາ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ, ອຕ຺ຖິ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ ອວູປສໂມ ເຈຕໂສ ວິກ຺ເຂໂປ ຠນ຺ຕຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ? ອກປ຺ປິເຍ ກປ຺ປິຍສຎ຺ຎິຕາ, ກປ຺ປິເຍ ອກປ຺ປິຍສຎ຺ຎິຕາ, ອວຊ຺ເຊ ວຊ຺ຊສຎ຺ຎິຕາ, ວຊ຺ເຊ ອວຊ຺ຊສຎ຺ຎິຕາ, ຍໍ ເອວຣູປໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາຍນາ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາຍິຕຕ຺ຕໍ ເຈຕໂສ ວິປ຺ປຏິສາໂຣ ມໂນວິເລຂາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ’’. ອິຕິ ອິທຎ຺ຈ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ ອິທຎ຺ຈ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໕໓. ‘‘ອນຸທ຺ຘໂຕ’’ຕິ ຕສ຺ສ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈສ຺ສ ຈຕ຺ຕຕ຺ຕາ ວນ຺ຕຕ຺ຕາ ມຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ປຫີນຕ຺ຕາ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຕ຺ຕາ ປຫີນປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐຕ຺ຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອນຸທ຺ຘໂຕ’’ຕິ.

໕໕໔. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ …ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໕໕. ‘‘ວູປສນ຺ຕຈິຕ຺ໂຕ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສນ຺ຕໍ ໂຫຕິ ສມິຕໍ ວູປສນ຺ຕໍ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ວູປສນ຺ຕຈິຕ຺ໂຕ’’ຕິ.

໕໕໖. ‘‘ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ, ອຕ຺ຖິ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອິມມ຺ຫາ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາ ໂສເຘຕິ ວິໂສເຘຕິ ປຣິໂສເຘຕິ ໂມເຈຕິ ວິໂມເຈຕິ ປຣິໂມເຈຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ.

໕໕໗. ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉໍ ປຫາຍາ’’ຕິ, ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ວິຈິກິຈ຺ຉາ? ຍາ ກງ຺ຂາ ກງ຺ຂາຍນາ ກງ຺ຂາຍິຕຕ຺ຕໍ ວິມຕິ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ທ຺ເວຬ຺ຫກໍ ທ຺ວິຘາປໂຖ ສໍສໂຍ ອເນກໍສຄ຺ຄາໂຫ ອາສປ຺ປນາ ປຣິສປ຺ປນາ ອປຣິໂຍຄາຫຓາ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ມໂນວິເລໂຂ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉາ’’. ອຍໍ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ສນ຺ຕາ ໂຫຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉໍ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໕໘. ‘‘ຕິຓ຺ຓວິຈິກິຈ຺ໂຉ’’ຕິ, ອິມໍ ວິຈິກິຈ຺ຉໍ ຕິຓ຺ໂຓ ໂຫຕິ ອຸຕ຺ຕິຓ຺ໂຓ ນິຕ຺ຕິຓ຺ໂຓ ປາຣງ຺ຄໂຕ ປາຣມນຸປ຺ປຕ຺ໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຕິຓ຺ຓວິຈິກິຈ຺ໂຉ’’ຕິ.

໕໕໙. ‘‘ອກຖໍກຖີ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສູ’’ຕິ ອິມາຍ ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ນ ກງ຺ຂຕິ ນ ວິຈິກິຈ຺ຉຕິ ອກຖໍກຖີ ໂຫຕິ ນິກ຺ກຖໍກຖີ ວິກຖໍກໂຖ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອກຖໍກຖີ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສູ’’ຕິ.

໕໖໐. ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ, ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ວິຈິກິຈ຺ຉາ? ຍາ ກງ຺ຂາ ກງ຺ຂາຍນາ ກງ຺ຂາຍິຕຕ຺ຕໍ ຉມ຺ຠິຕຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ມໂນວິເລໂຂ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ຈິຕ຺ຕໍ? ຍໍ ຈິຕ຺ຕໍ ມໂນ ມານສໍ…ເປ… ຕຊ຺ຊາມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຈິຕ຺ຕໍ’’. ອິທໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອິມາຍ ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ໂສເຘຕິ ວິໂສເຘຕິ ປຣິໂສເຘຕິ ໂມເຈຕິ ວິໂມເຈຕິ ປຣິໂມເຈຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຣິໂສເຘຕີ’’ຕິ.

໕໖໑. ‘‘ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍາ’’ຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍາ’’ຕິ.

໕໖໒. ‘‘ເຈຕໂສ ອຸປກ຺ກິເລເສ’’ຕິ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປກ຺ກິເລສາ.

໕໖໓. ‘‘ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ’’ຕິ ອິເມຫິ ປຎ຺ຈຫິ ນີວຣເຓຫິ ອນຸປ຺ປນ຺ນາ ເຈວ ປຎ຺ຎາ ນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນາ ຈ ປຎ຺ຎາ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປຎ຺ຎາຍ ທຸພ຺ພລີກຣເຓ’’ຕິ.

໕໖໔. ‘‘ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ກາມາ? ຉນ຺ໂທ ກາໂມ, ຣາໂຄ ກາໂມ, ຉນ຺ທຣາໂຄ ກາໂມ, ສງ຺ກປ຺ໂປ ກາໂມ, ຣາໂຄ ກາໂມ, ສງ຺ກປ຺ປຣາໂຄ ກາໂມ – ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ກາມາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ? ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ, ພ຺ຍາປາໂທ, ຖິນໍ, ມິທ຺ຘໍ, ອຸທ຺ຘຈ຺ຈໍ, ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ, ວິຈິກິຈ຺ຉາ – ອິເມ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ອກຸສລາ ຘມ຺ມາ’’. ອິຕິ ອິເມຫິ ຈ ກາເມຫິ ອິເມຫິ ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫິ ວິວິຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິວິຈ຺ເຈວ ກາເມຫິ ວິວິຈ຺ຈ ອກຸສເລຫິ ຘມ຺ເມຫີ’’ຕິ.

໕໖໕. ‘‘ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖິ ວິຕກ຺ໂກ, ອຕ຺ຖິ ວິຈາໂຣ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຕກ຺ໂກ? ໂຍ ຕກ຺ໂກ ວິຕກ຺ໂກ ສງ຺ກປ຺ໂປ ອປ຺ປນາ ພ຺ຍປ຺ປນາ ເຈຕໂສ ອຠິນິໂຣປນາ ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຕກ຺ໂກ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈາໂຣ? ໂຍ ຈາໂຣ ວິຈາໂຣ ອນຸວິຈາໂຣ ອຸປວິຈາໂຣ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອນຸສນ຺ຘນຕາ ອນຸເປກ຺ຂນຕາ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ວິຈາໂຣ. ອິຕິ ອິມິນາ ຈ ວິຕກ຺ເກນ ອິມິນາ ຈ ວິຈາເຣນ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສວິຕກ຺ກໍ ສວິຈາຣ’’ນ຺ຕິ.

໕໖໖. ‘‘ວິເວກຊ’’ນ຺ຕິ ວິຕກ຺ໂກ, ວິຈາໂຣ, ປີຕິ, ສຸຂໍ, ຈິຕ຺ຕສ຺ເສກຄ຺ຄຕາ – ເຕ ອິມສ຺ມິໍ ວິເວເກ ຊາຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສຎ຺ຊາຕາ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ອຠິນິພ຺ພຕ຺ຕາ ປາຕຸຠູຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິເວກຊ’’ນ຺ຕິ.

໕໖໗. ‘‘ປີຕິສຸຂ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖິ ປີຕິ, ອຕ຺ຖິ ສຸຂໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປີຕິ? ຍາ ປີຕິ ປາໂມຊ຺ຊໍ ອາໂມທນາ ປໂມທນາ ຫາໂສ ປຫາໂສ ວິຕ຺ຕິ ໂອທຄ຺ຍໍ ອຕ຺ຕມນຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສຸຂໍ? ຍໍ ເຈຕສິກໍ ສາຕໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສາຕໍ ສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສາຕາ ສຸຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂໍ’’. ອິທໍ ສຸຂໍ ອິມາຍ ປີຕິຍາ ສຫຄຕໍ ໂຫຕິ ສຫຊາຕໍ ສໍສຏ຺ຐໍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໍ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິສຸຂ’’ນ຺ຕິ.

໕໖໘. ‘‘ປຐມ’’ນ຺ຕິ ຄຓນານຸປຸພ຺ພຕາ [ຄຓນານຸປຸພ຺ພໂຕ (ສ຺ຍາ.) ເອວມຸປຣິປິ] ປຐມໍ. ອິທໍ ປຐມໍ ສມາປຊ຺ຊຕີຕິ ປຐມໍ.

໕໖໙. ‘‘ຌານ’’ນ຺ຕິ ວິຕກ຺ໂກ, ວິຈາໂຣ, ປີຕິ, ສຸຂໍ, ຈິຕ຺ຕສ຺ເສກຄ຺ຄຕາ.

໕໗໐. ‘‘ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊາ’’ຕິ ໂຍ ປຐມສ຺ສ ຌານສ຺ສ ລາໂຠ ປຏິລາໂຠ ປຕ຺ຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຜຸສນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ອຸປສມ຺ປທາ.

໕໗໑. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ …ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໗໒. ‘‘ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສມາ’’ຕິ, ອຕ຺ຖິ ວິຕກ຺ໂກ, ອຕ຺ຖິ ວິຈາໂຣ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຕກ຺ໂກ? ໂຍ ຕກ຺ໂກ ວິຕກ຺ໂກ…ເປ… ສມ຺ມາສງ຺ກປ຺ໂປ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຕກ຺ໂກ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈາໂຣ? ໂຍ ຈາໂຣ ວິຈາໂຣ ອນຸວິຈາໂຣ ອຸປວິຈາໂຣ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອນຸສນ຺ຘນຕາ ອນຸເປກ຺ຂນຕາ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈາໂຣ’’. ອິຕິ ອຍຎ຺ຈ ວິຕກ຺ໂກ ອຍຎ຺ຈ ວິຈາໂຣ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ ວູປສມາ’’ຕິ.

໕໗໓. ‘‘ອຊ຺ຌຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຍໍ ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕໍ.

໕໗໔. ‘‘ສມ຺ປສາທນ’’ນ຺ຕິ ຍາ ສທ຺ຘາ ສທ຺ທຫນາ ໂອກປ຺ປນາ ອຠິປ຺ປສາໂທ.

໕໗໕. ‘‘ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາວ’’ນ຺ຕິ ຍາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຐິຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສມາຘິ.

໕໗໖. ‘‘ອວິຕກ຺ກໍ ອວິຈາຣ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖິ ວິຕກ຺ໂກ, ອຕ຺ຖິ ວິຈາໂຣ.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ວິຈາໂຣ? ໂຍ ຈາໂຣ ອນຸຈາໂຣ ວິຈາໂຣ ອນຸວິຈາໂຣ ອຸປວິຈາໂຣ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອນຸສນ຺ຘນຕາ ອນຸເປກ຺ຂນຕາ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຈາໂຣ’’. ອິຕິ ອຍຎ຺ຈ ວິຕກ຺ໂກ ອຍຎ຺ຈ ວິຈາໂຣ ສນ຺ຕາ ໂຫຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອວິຕກ຺ກໍ ອວິຈາຣ’’ນ຺ຕິ.

໕໗໗. ‘‘ສມາຘິຊ’’ນ຺ຕິ ສມ຺ປສາໂທ ປີຕິສຸຂໍ – ເຕ ອິມສ຺ມິໍ ສມາຘິມ຺ຫິ ຊາຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສຎ຺ຊາຕາ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ອຠິນິພ຺ພຕ຺ຕາ ປາຕຸຠູຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສມາຘິຊ’’ນ຺ຕິ.

໕໗໘. ‘‘ປີຕິສຸຂ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖິ ປີຕິ, ອຕ຺ຖິ ສຸຂໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປີຕິ…ເປ… ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສຸຂໍ…ເປ… ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂໍ’’. ອິທໍ ສຸຂໍ ອິມາຍ ປີຕິຍາ ສຫຄຕໍ ໂຫຕິ ສຫຊາຕໍ ສໍສຏ຺ຐໍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໍ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິສຸຂ’’ນ຺ຕິ.

໕໗໙. ‘‘ທຸຕິຍ’’ນ຺ຕິ ຄຓນານຸປຸພ຺ພຕາ ທຸຕິຍໍ. ອິທໍ ທຸຕິຍໍ ສມາປຊ຺ຊຕີຕິ ທຸຕິຍໍ.

໕໘໐. ‘‘ຌານ’’ນ຺ຕິ ສມ຺ປສາໂທ, ປີຕິສຸຂໍ, ຈິຕ຺ຕສ຺ເສກຄ຺ຄຕາ.

໕໘໑. ‘‘ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊາ’’ຕິ ໂຍ ທຸຕິຍສ຺ສ ຌານສ຺ສ ລາໂຠ ປຏິລາໂຠ ປຕ຺ຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຜຸສນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ອຸປສມ຺ປທາ.

໕໘໒. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ …ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໘໓. ‘‘ປີຕິຍາ ຈ ວິຣາຄາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປີຕິ? ຍາ ປີຕິ ປາໂມຊ຺ຊໍ ອາໂມທນາ ປໂມທນາ ຫາໂສ ປຫາໂສ ວິຕ຺ຕິ ໂອທຄ຺ຍໍ ອຕ຺ຕມນຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິ’’. ອຍໍ ປີຕິ ສນ຺ຕາ ໂຫຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປີຕິຍາ ຈ ວິຣາຄາ’’ຕິ.

໕໘໔. ‘‘ອຸເປກ຺ຂໂກ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຸເປກ຺ຂາ? ຍາ ອຸເປກ຺ຂາ ອຸເປກ຺ຂນາ ອຊ຺ຌຸເປກ຺ຂນາ ມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາ’’. ອິມາຍ ອຸເປກ຺ຂາຍ ອຸເປໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ສມນ຺ນາຄໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂໂກ’’ຕິ.

໕໘໕. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ …ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໘໖. ‘‘ສໂຕ ຈ ສມ຺ປຊາໂນ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’.

໕໘໗. ‘‘ສຸຂຎ຺ຈ ກາເຍນ ປຏິສໍເວເທຕີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສຸຂໍ? ຍໍ ເຈຕສິກໍ ສາຕໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສາຕໍ ສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສາຕາ ສຸຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ກາໂຍ? ສຎ຺ຎາກ຺ຂນ຺ໂຘ, ສງ຺ຂາຣກ຺ຂນ຺ໂຘ, ວິຎ຺ຎາຓກ຺ຂນ຺ໂຘ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ກາໂຍ’’. ອິທໍ ສຸຂໍ ອິມິນາ ກາເຍນ ປຏິສໍເວເທຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂຎ຺ຈ ກາເຍນ ປຏິສໍເວເທຕີ’’ຕິ.

໕໘໘. ‘‘ຍໍ ຕໍ ອຣິຍາ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕເມ ອຣິຍາ? ອຣິຍາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ພຸທ຺ຘາ ຈ ພຸທ຺ຘສາວກາ ຈ. ເຕ ອິມໍ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕິ ເທເສນ຺ຕິ ປຎ຺ຎເປນ຺ຕິ [ປຎ຺ຎາເປນ຺ຕິ (ສີ. ສ຺ຍາ.)] ປຏ຺ຐເປນ຺ຕິ ວິວຣນ຺ຕິ ວິຠຊນ຺ຕິ ອຸຕ຺ຕານິໍ ກໂຣນ຺ຕິ ປກາເສນ຺ຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ຍໍ ຕໍ ອຣິຍາ ອາຈິກ຺ຂນ຺ຕີ’’ຕິ.

໕໘໙. ‘‘ອຸເປກ຺ຂໂກ ສຕິມາ ສຸຂວິຫາຣີ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຸເປກ຺ຂາ? ຍາ ອຸເປກ຺ຂາ ອຸເປກ຺ຂນາ ອຊ຺ຌຸເປກ຺ຂນາ ມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສຸຂໍ? ຍໍ ເຈຕສິກໍ ສາຕໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສາຕໍ ສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສາຕາ ສຸຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂໍ’’. ອິຕິ ອິມາຍ ຈ ອຸເປກ຺ຂາຍ ອິມາຍ ຈ ສຕິຍາ ອິມິນາ ຈ ສຸເຂນ ສມນ຺ນາຄໂຕ ອິຣິຍຕິ ວຕ຺ຕຕິ ປາເລຕິ ຍເປຕິ ຍາເປຕິ ຈຣຕິ ວິຫຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂໂກ ສຕິມາ ສຸຂວິຫາຣີ’’ຕິ.

໕໙໐. ‘‘ຕຕິຍ’’ນ຺ຕິ ຄຓນານຸປຸພ຺ພຕາ ຕຕິຍໍ. ອິທໍ ຕຕິຍໍ ສມາປຊ຺ຊຕີຕິ ຕຕິຍໍ.

໕໙໑. ‘‘ຌານ’’ນ຺ຕິ ອຸເປກ຺ຂາ, ສຕິ, ສມ຺ປຊຎ຺ຎໍ, ສຸຂໍ, ຈິຕ຺ຕສ຺ເສກຄ຺ຄຕາ.

໕໙໒. ‘‘ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊາ’’ຕິ ໂຍ ຕຕິຍສ຺ສ ຌານສ຺ສ ລາໂຠ ປຏິລາໂຠ ປຕ຺ຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຜຸສນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ອຸປສມ຺ປທາ.

໕໙໓. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ…ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໕໙໔. ‘‘ສຸຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ’’ຕິ, ອຕ຺ຖິ ສຸຂໍ, ອຕ຺ຖິ ທຸກ຺ຂໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ສຸຂໍ? ຍໍ ກາຍິກໍ ສາຕໍ ກາຍິກໍ ສຸຂໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສາຕໍ ສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສາຕາ ສຸຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ທຸກ຺ຂໍ? ຍໍ ກາຍິກໍ ອສາຕໍ ກາຍິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ອສາຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ເວທຍິຕໍ ກາຍສມ຺ຜສ຺ສຊາ ອສາຕາ ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ທຸກ຺ຂໍ’’. ອິຕິ ອິທຎ຺ຈ ສຸຂໍ ອິທຎ຺ຈ ທຸກ຺ຂໍ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຸຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ຈ ປຫານາ’’ຕິ.

໕໙໕. ‘‘ປຸພ຺ເພວ ໂສມນສ຺ສໂທມນສ຺ສານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ’’ຕິ ອຕ຺ຖິ ໂສມນສ຺ສໍ, ອຕ຺ຖິ ໂທມນສ຺ສໍ.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ໂສມນສ຺ສໍ? ຍໍ ເຈຕສິກໍ ສາຕໍ ເຈຕສິກໍ ສຸຂໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ສາຕໍ ສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ສາຕາ ສຸຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂສມນສ຺ສໍ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມໍ ໂທມນສ຺ສໍ? ຍໍ ເຈຕສິກໍ ອສາຕໍ ເຈຕສິກໍ ທຸກ຺ຂໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ອສາຕໍ ທຸກ຺ຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ອສາຕາ ທຸກ຺ຂາ ເວທນາ – ອິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ໂທມນສ຺ສໍ’’. ອິຕິ ອິທຎ຺ຈ ໂສມນສ຺ສໍ ອິທຎ຺ຈ ໂທມນສ຺ສໍ ປຸພ຺ເພວ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປຸພ຺ເພວ ໂສມນສ຺ສໂທມນສ຺ສານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ’’ຕິ.

໕໙໖. ‘‘ອທຸກ຺ຂມສຸຂ’’ນ຺ຕິ ຍໍ ເຈຕສິກໍ ເນວ ສາຕໍ ນາສາຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊໍ ອທຸກ຺ຂມສຸຂໍ ເວທຍິຕໍ ເຈໂຕສມ຺ຜສ຺ສຊາ ອທຸກ຺ຂມສຸຂາ ເວທນາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອທຸກ຺ຂມສຸຂ’’ນ຺ຕິ.

໕໙໗. ‘‘ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິ, ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ອຸເປກ຺ຂາ? ຍາ ອຸເປກ຺ຂາ ອຸເປກ຺ຂນາ ອຊ຺ຌຸເປກ຺ຂນາ ມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາ’’.

ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ສຕິ? ຍາ ສຕິ ອນຸສ຺ສຕິ…ເປ… ສມ຺ມາສຕິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສຕິ’’. ອຍໍ ສຕິ ອິມາຍ ອຸເປກ຺ຂາຍ ວິວຏາ ໂຫຕິ ປຣິສຸທ຺ຘາ ປຣິໂຍທາຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິ.

໕໙໘. ‘‘ຈຕຸຕ຺ຖ’’ນ຺ຕິ ຄຓນານຸປຸພ຺ພຕາ ຈຕຸຕ຺ຖໍ, ອິທໍ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ສມາປຊ຺ຊຕີຕິ ຈຕຸຕ຺ຖໍ.

໕໙໙. ‘‘ຌານ’’ນ຺ຕິ ອຸເປກ຺ຂາ, ສຕິ, ຈິຕ຺ຕສ຺ເສກຄ຺ຄຕາ.

໖໐໐. ‘‘ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊາ’’ຕິ ໂຍ ຈຕຸຕ຺ຖສ຺ສ ຌານສ຺ສ ລາໂຠ ປຏິລາໂຠ ປຕ຺ຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຜຸສນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ອຸປສມ຺ປທາ.

໖໐໑. ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ…ເປ… ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ວິຫຣຕີ’’ຕິ.

໖໐໒. ‘‘ສພ຺ພໂສ ຣູປສຎ຺ຎານໍ ສມຕິກ຺ກມາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຣູປສຎ຺ຎາ? ຣູປາວຈຣສມາປຕ຺ຕິໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ ວາ ອຸປປນ຺ນສ຺ສ ວາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສຸຂວິຫາຣິສ຺ສ ວາ ສຎ຺ຎາ ສຎ຺ຊານນາ ສຎ຺ຊານິຕຕ຺ຕໍ – ອິມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ຣູປສຎ຺ຎາໂຍ’’. ອິມາ ຣູປສຎ຺ຎາໂຍ ອຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ໂຫຕິ ວີຕິກ຺ກນ຺ໂຕ ສມຕິກ຺ກນ຺ໂຕ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ສພ຺ພໂສ ຣູປສຎ຺ຎານໍ ສມຕິກ຺ກມາ’’ຕິ.

໖໐໓. ‘‘ປຏິຆສຎ຺ຎານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ປຏິຆສຎ຺ຎາ? ຣູປສຎ຺ຎາ ສທ຺ທສຎ຺ຎາ…ເປ… ໂຜຏ຺ຐພ຺ພສຎ຺ຎາ – ອິມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ປຏິຆສຎ຺ຎາໂຍ. ອິມາ ປຏິຆສຎ຺ຎາໂຍ ສນ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ ສມິຕາ ວູປສນ຺ຕາ ອຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອພ຺ຠຕ຺ຖງ຺ຄຕາ ອປ຺ປິຕາ ພ຺ຍປ຺ປິຕາ ໂສສິຕາ ວິໂສສິຕາ ພ຺ຍນ຺ຕີກຕາ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ປຏິຆສຎ຺ຎານໍ ອຕ຺ຖງ຺ຄມາ’’ຕິ.

໖໐໔. ‘‘ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎານໍ ອມນສິກາຣາ’’ຕິ ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎາ? ອສມາປນ຺ນສ຺ສ ມໂນຘາຕຸ ສມງ຺ຄິສ຺ສ ວາ ມໂນວິຎ຺ຎາຓຘາຕຸ ສມງ຺ຄິສ຺ສ ວາ ສຎ຺ຎາ ສຎ຺ຊານນາ ສຎ຺ຊານິຕຕ຺ຕໍ – ອິມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ‘‘ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎາໂຍ’’. ອິມາ ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎາໂຍ ນ ມນສິ ກໂຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ນານຕ຺ຕສຎ຺ຎານໍ ອມນສິກາຣາ’’ຕິ.

໖໐໕. ‘‘ອນນ຺ໂຕ ອາກາໂສ’’ຕິ, ຕຕ຺ຖ ກຕໂມ ອາກາໂສ? ໂຍ ອາກາໂສ ອາກາສຄຕໍ ອຆໍ ອຆຄຕໍ ວິວໂຣ ວິວຣຄຕໍ ອສມ຺ຜຸຏ຺ຐໍ ຈຕູຫິ ມຫາຠູເຕຫິ – ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອາກາໂສ’’. ຕສ຺ມິໍ ອາກາເສ ຈິຕ຺ຕໍ ຐເປຕິ ສຓ຺ຐເປຕິ ອນນ຺ຕໍ ຜຣຕິ. ເຕນ ວຸຈ຺ຈຕິ ‘‘ອນນ຺ໂຕ ອາກາໂສ’’ຕິ.

໖໐໖. ‘‘ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນ’’ນ຺ຕິ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນໍ ສມາປນ຺ນສ຺ສ ວາ ອຸປປນ຺ນສ຺ສ ວາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສຸຂວິຫາຣິສ຺ສ ວາ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິກາ ຘມ຺ມາ.

໖໐໗. ‘‘ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊາ’’ຕິ ໂຍ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນສ຺ສ ລາໂຠ ປຏິລາໂຠ ປຕ຺ຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ຜຸສນາ ສຈ຺ຉິກິຣິຍາ ອຸປສມ຺ປທາ.