໓. ປກິຓ຺ຓກວິນິຈ຺ຉຍ

ອິໂຕ ປຣໍ ປວກ຺ຂາມິ, ປກິຓ຺ຓກວິນິຈ຺ຉຍໍ;

ສປ຺ປໂຍເຄສຸ ອຕ຺ເຖສຸ, ວິຎ຺ຎູນໍ ປາຏວຕ຺ຖຍາ.

ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາໂຣ, ອຕ຺ຖສທ຺ທຈິນ຺ຕາ, ອຕ຺ຖາຕິສຍໂຍໂຄ, ສມານາສມານວເສນວຈນສງ຺ຄໂຫ, ອາຄມລກ຺ຂຓວເສນ ວິຠຕ຺ຕິວຈນສງ຺ຄໂຫ, ກາລວເສນ ວິຠຕ຺ຕິວຈນສງ຺ຄໂຫ, ກາລສງ຺ຄໂຫ, ປກຣຓສໍສນ຺ທນາ, ວຕ຺ຕມານາທີນໍ ວຈນຕ຺ຖວິຠາວນາ ຈາຕິ ນວຘາ ວິນິຈ຺ຉໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາເຣ ຕາວ ສມານສຸຕິກປທານມຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣຓໍ ກຣິສ຺ສາມ. ເອຕ຺ຖາຂ຺ຍາຕປທສຎ຺ຎິຕານໍ ໂຠຕິສທ຺ທ ຠເວສທ຺ທານມຕ຺ໂຖ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ໂພ. ຕຖາ ເຫເຕ ນາມິກປທສຎ຺ຎິເຕຫິ ອປເຣຫິ ໂຠຕິສທ຺ທ ຠເວສທ຺ເທຫິ ສມານສຸຕິກາປິ ອສມານຕ຺ຖາ ເຈວ ໂຫນ຺ຕິ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກາ ຈ. ສາສນສ຺ມິຎ຺ຫິ ເກຈິ ສທ຺ທາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສມານສຸຕິກາ ສມານາປິ ອສມານຕ຺ຖາ ອສມານປວຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕາ ອສມານລິງ຺ຄາ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກາ ອສມານວຈນກາ ອສມານນ຺ຕາ ອສມານກາລິກາ ອສມານປທຊາຕິກາ ຈ ຠວນ຺ຕິ.

ເຕສມສມານຕ຺ຖຕ຺ເຕ ‘‘ສພ຺ພຎ຺ຫິ ຕໍ ຊີຣຕິ ເທຫນິສ຺ສິຕໍ. ອປ຺ປສ຺ສຸຕາຍໍ ປຸຣິໂສ, ພລິພທ຺ໂທວ ຊີຣຕິ. ສນ຺ໂຕ ຕສິໂຕ. ປຫຸ ສນ຺ໂຕ ນ ຠຣຕິ. ສນ຺ໂຕ ອາຈິກ຺ຂເຕ ມຸນິ. ສນ຺ໂຕ ສປ຺ປຸຣິສາ ໂລເກ. ສນ຺ໂຕ ສໍວິຊ຺ຊມານາ ໂລກສ຺ມິ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ເອຕ຺ຖ ຊີຣຕິສທ຺ທທ຺ວຍໍ ຍຖາສມ຺ຠວໍ ນວຠາວາປຄມວຑ຺ຒນວາຈກໍ. ສນ຺ໂຕສທ຺ທປຎ຺ຈກໍ ຍຖາສມ຺ຠວໍ ປຣິສ຺ສມປ຺ປຕ຺ຕສມາໂນປສນ຺ໂຕປລພ຺ຠມານວາຈກນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອສມານປວຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕຕ຺ເຕ ປນ ‘‘ອກຕຎ຺ຎູ ມິຕ຺ຕທຸພ຺ຠີ, ອສ຺ສທ຺ໂຘ ອກຕຎ຺ຎູຈາ’’ຕິເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ຈ ອກຕຎ຺ຎູສທ຺ທທ຺ວຍໍ ກຕາກຕາຊານນຊານນປວຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕໍ ປຏິຈ຺ຈ ສມ຺ຠູຕຕ຺ຕາ ອສມານປວຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕກນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອສມານລິງ຺ຄຕ຺ເຕ ‘‘ສຸຂີ ໂຫຕຸ ປຎ຺ຈສິຂ ສກ຺ໂກ ເທວານມິນ຺ໂທ. ຕ຺ວຎ຺ຈ ຠທ຺ເທ ສຸຂີ ໂຫຫິ. ຍຕ຺ຖ ສາ ອຸປຏ຺ຐິໂຕ ໂຫຕິ. ມາຕາ ເມ ອຕ຺ຖິ, ສາ ມຍາ ໂປເສຕພ຺ພາ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ສຸຂີສທ຺ທທ຺ວຍໍ ສາສທ຺ທທ຺ວຍຎ຺ຈ ປຸມິຕ຺ຖິລິງ຺ຄວເສນ ອສມານລິງ຺ຄນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອສມານວິຠຕ຺ຕິກຕ຺ເຕ ‘‘ອາຫາເຣ ອຸທເຣ ຍໂຕ. ຍໂຕ ປຊານາຕິ ສເຫຕຸຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ຍໂຕສທ຺ທທ຺ວຍໍ ປຐມາປຎ຺ຈມີວິຠຕ຺ຕິສຫິຕຕ຺ຕາ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອສມານວຈນກຕ຺ເຕ ອິເມ ປໂຍຄາ –

‘‘ຍາຍ ມາຕຸ ຠໂຕ ໂປໂສ, ອິມໍ ໂລກໍ ອເວກ຺ຂຕິ;

ຕມ຺ປິ ປາຓທທິໍ ສນ຺ຕິໍ, ຫນ຺ຕິ ກຸທ຺ໂຘ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ’’ຕິ

ອາທີສຸ ຫນ຺ຕິສທ຺ໂທ ເອກວຈໂນ.

‘‘ອິເມ ນູນ ອຣຎ຺ຎສ຺ມິໍ, ມິຄສງ຺ຆານິ ລຸທ຺ທກາ;

ວາກຸຣາຫິ ປຣິກ຺ຂິປ຺ປ, ໂສພ຺ຠໍ ປາເຕຕ຺ວາ ຕາວເທ;

ວິກ຺ໂກສມານາ ຕິພ຺ພາຫິ, ຫນ຺ຕິ ເນສໍ ວຣໍ ວຣ’’ນ຺ຕິ.

ອາທີສຸ ປນ ພຫຸວຈໂນ. ‘‘ສີລວາ ວຕ຺ຕສມ຺ປນ຺ໂນ. ເອຖ ຕຸມ຺ເຫ ອາຍສ຺ມນ຺ໂຕ ສີລວາ ໂຫຖ. ສນ຺ໂຕ ທນ຺ໂຕ ນິຍໂຕ ພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີ. ສນ຺ໂຕ ຫເວ ສພ຺ຠິ ປເວທຍນ຺ຕິ. ມຫາຣາຊາ ຍສສ຺ສີ ໂສ. ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາ’’ຕິ ເອວມາທີສຸ ສີລວາສທ຺ທາທໂຍ ເອກວຈນພຫຸວຈນກາ.

ອສມານນ຺ຕຕ຺ເຕ ປນ ຍຕ຺ຖ ສມານສຸຕິການໍ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກຕ຺ຕໍ ວາ ອສມານວຈນຕ຺ຕໍ ວາ ອຸປລພ຺ຠຕິ. ເຕເຍວ ປໂຍຄາ. ຕໍ ຍຖາ? ‘‘ສຕໍ ສມ຺ປຊານໍ, ສຕໍ ຘມ຺ໂມ, ສນ຺ໂຕ ທນ຺ໂຕ, ສນ຺ໂຕ ສປ຺ປຸຣິສາ’’ ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ.

ອສມານກາລຕ຺ເຕ ‘‘ນນຸ ເຕ ສຸຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ຠຎ຺ຎມາເນ, ເທວາ ນ ອິສ຺ສນ຺ຕິ ປຸຣິສປຣກ຺ກມສ຺ສ. ເຕ ຊນາ ປາຣມິສ຺ສນ຺ຕິ, ມຈ຺ຈຸເຘຍ຺ຍໍ ສຸທຸຕ຺ຕຣ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ອິສ຺ສນ຺ຕິສທ຺ທທ຺ວຍໍ ວຕ຺ຕມານາຠວິສ຺ສນ຺ຕີກາລວເສນ ອສມານກາລນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ວຕ຺ຕມານາຠວິສ຺ສນ຺ຕີວິຠຕ຺ຕິວເສນ ປນ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກນ຺ຕິປິ.

ອສມານປທຊາຕິກຕ຺ເຕ ‘‘ສຍໍ ສມາຫິໂຕ ນາໂຄ, ສຍໍ ອຠິຎ຺ຎາຍ ກມຸທ຺ທິເສຍ຺ຍໍ. ປເຖ ຘາວນ຺ຕິຍາ ປຕິ, ເອກໍສໍ ອຊິນໍ ກຕ຺ວາ, ປາເທສຸ ສິຣສາ ປຕິ. ຄິຣິໍ ຈຓ຺ໂຑຣຓໍ ປຕີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ສຍໍສທ຺ທທ຺ວຍໍ ນາມນິປາຕວເສນ ປຕິສທ຺ທຕ຺ຕຍໍ ນາມາຂ຺ຍາໂຕປສຄ຺ຄວເສນ ອສມານປທຊາຕິກນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ວິຕ຺ຖາເຣຕພ຺ພໍ. ເອວໍ ສາສນສ຺ມິໍ ເກຈິ ສທ຺ທາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສມານສຸຕິກາ ສມານາປິ ອສມານຕ຺ຖາ ອສມານປວຕ຺ຕິນິມິຕ຺ຕາ ອສມານລິງ຺ຄາ ອສມານວິຠຕ຺ຕິກາ ອສມານວຈນກາ ອສມານນ຺ຕາ ອສມານກາລິກາ ອສມານປທຊາຕິກາ ຈ ຠວນ຺ຕິ. ເອຕາທິເສສຸ ສທ຺ເທສຸ ໂຍ ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ຕໍ ປກາເສຕິ, ນ ໂສ ນາມິກປທຕ຺ຕໍ. ໂຍ ຈ ນາມິກປທຕ຺ຕໍ ປກາເສຕິ, ນ ໂສ ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ຕໍ. ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ສຸຕິສາມຎ຺ຎໂຕ ເອກຕ຺ເຕນ ຄເຫຕ຺ວາ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາໂຣ ກຣຓີໂຍຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕກ຺ຣິຍາປທານໍ ນາມປເທຫິ ສມານສຸຕິການໍ ໂຠຕິສທ຺ທ ຠເວ ສທ຺ທານມຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣໍ ວທາມ.

ກຖໍ? ໂຠຕິສທ຺ໂທ ກຕ຺ຕຸໂຍເຄ ກ຺ຣິຍາປທໍ, ກ຺ຣິຍາໂຍເຄ ນາມິກປທໍ, ຕສ຺ມາ ໂສ ທ຺ວີສຸ ອຕ຺ເຖສຸ ວຕ຺ຕຕິ ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ເຖ ນາມິກປທຕ຺ເຖ ຈ. ຕຕ຺ຖ ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ເຖ ວຕ຺ຕມານວເສນ, ນາມິກປທຕ຺ເຖ ປນາລປນວເສນ. ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ເຖ ຕາວ ‘‘ເອໂກ ໂຠຕິ’’, ນາມິກປທຕ຺ເຖ ‘‘ມາ ໂຠຕິ ປຣິເທເວສິ’’. ອຕ຺ຣິທໍ ວຸຈ຺ຈຕິ –

ຠາເວ ນາມປທຕ຺ເຖ ຈ, ອາລປນວິເສສິເຕ;

ອິເມສຸ ທ຺ວີສຸ ອຕ຺ເຖສຸ, ໂຠຕິສທ຺ໂທ ປວຕ຺ຕຕິ.

ຠເວສທ຺ໂທ ປນ ‘‘ຠວາມີ’’ຕິມສ຺ສ ວຕ຺ຕມານາວິຠຕ຺ຕິຍຸຕ຺ຕສ຺ສ ສທ຺ທສ຺ສຕ຺ເຖປິ ວຕ຺ຕຕິ. ‘‘ຠວາມີ’’ຕິມສ຺ສ ປຎ຺ຈມີວິຠຕ຺ຕິຍຸຕ຺ຕສ຺ສ ສທ຺ທສ຺ສ ອາຓຕ຺ຍາສີສນຕ຺ເຖສຸປິ ວຕ຺ຕຕິ. ‘‘ຠເວຍ຺ຍາມີ’’ຕິມສ຺ສ ສຕ຺ຕມີວິຠຕ຺ຕິສຫິຕສ຺ສ ສທ຺ທສ຺ສ ອນຸມຕິປຣິກປ຺ປຕ຺ເຖສຸປິ ວຕ຺ຕຕິ. ຕຕ຺ຣິທໍ ປຐມຕ຺ຖສ຺ສ ສາຘກໍ ອາຫຈ຺ຈວຈນໍ –

‘‘ເທວານໍ ອຘິໂກ ໂຫມິ, ຠວາມິ ມນຸຊາຘິໂປ;

ຣູປລກ຺ຂຓສມ຺ປນ຺ໂນ, ປຎ຺ຎາຍ ອສໂມ ຠເວ’’ຕິ.

ອຍໍ ປນ ສພ຺ເພສໍ ເຕສມຕ຺ຖານໍ ສາຘິກາ ອມ຺ຫາກໍ ຄາຖາຣຈນາ –

‘‘ສຸຂີ ຠວຕິ ເອໂສ ຈ, ອຫຎ຺ຈາປິ ສຸຂີ ຠເວ;

ສຸຂີ ຠວຕຸ ເອໂສ ຈ, ອຫຎ຺ຈາປິ ສຸຂີ ຠເວ.

ອິມາຍ ພຸທ຺ຘປູຊາຍ, ຠວນ຺ຕຸ ສຸຂິຕາ ປຊາ;

ຠເວ’ຫຎ຺ຈ ສຸຂປ຺ປຕ຺ໂຕ, ສາມຈ຺ໂຈ ສຫ ຎາຕິຠິ.

ສຸຂີ ຠເວຍ຺ຍ ເອໂສ ຈ, ອຫຎ຺ຈາປິ ສຸຂີ ຠເວ;

ສຸຂີ ຠເວຍ຺ຍ ເຈ ເອໂສ, ອຫຎ຺ຈາປິ ສຸຂີ ຠເວ’’ຕິ.

ອິຈ຺ເຈວໍ –

ວຕ຺ຕມານາຍ ປຎ຺ຈມ຺ຍໍ, ສຕ຺ຕມ຺ຍຎ຺ຈ ວິຠຕ຺ຕິຍໍ;

ເອເຕສຸ ຕີສຸ ຐາເນສຸ, ຠເວສທ຺ໂທ ປວຕ຺ຕຕິ.

ເອກຘາ ວຕ຺ຕມານາຍໍ, ປຎ຺ຈມີສຕ຺ຕມີສຸ ຈ;

ທ຺ເວຘາ ທ຺ເວຘາຕິມສ຺ສຕ຺ຖໍ, ປຎ຺ຈຘາ ປຣິທີປເຍ.

ທ຺ເວຘາ ວາ ວຕ຺ຕມານາຍ-ມາທິປຸຣິສວາຈໂກ;

ອຕ຺ໂຖ ‘‘ຠເວ’’ຕິ ເອຕສ຺ສ, ‘‘ຠວຕີ’’ຕິປິຍຸຊ຺ຊຕິ.

ອິທານິ ປນ ເອຕສ຺ສ, ວຸຕ຺ຕສ຺ສຕ຺ຖສ຺ສ ສາຘກໍ;

ເອຕ຺ຖ ປາຬິປ຺ປເທສໍ ຕຸ, ອາຫຣິສ຺ສໍ ສຸຓາຖ ເມ.

ໂກ’ຍໍ ມຊ຺ເຌສມຸທ຺ທສ຺ມິໍ, ອປສ຺ສໍ ຕີຣມາຍຸເຫ;

ກໍ ຕ຺ວໍ ອຕ຺ຖວສໍ ຎຕ຺ວາ, ເອວໍ ວາຍມເສ ຠຸສໍ.

ນິສມ຺ມ ວຕ຺ຕໍ ໂລກສ຺ສ, ວາຍາມສ຺ສ ຈ ເທວເຕ;

ຕສ຺ມາ ມຊ຺ເຌສມຸທ຺ທສ຺ມິໍ, ອປສ຺ສໍ ຕີຣມາຍຸເຫ.

ອສ຺ສໍ ປຸຣິມຄາຖາຍໍ, ‘‘ອາຍຸເຫ’’ຕິປທສ຺ສ ຫິ;

‘‘ອາຍູຫຕີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖຕິ, ວິຎ຺ຎາຕພ຺ໂພ ວິຠາວິນາ.

ວິຠຕ຺ຕິຍາ ວິປລ຺ລາສ-ວເສນາຍໍ ສມີຣິໂຕ;

ວຕ຺ຕມາເນ ສຕ຺ຕມີຕິ, ຕິສ຺ເສກາຣວເສນ ວາ.

ປຈ຺ຉິມາຍ ຈ ຄາຖາຍໍ, ‘‘ອາຍຸເຫ’’ຕິປທສ຺ສ ຕຸ;

‘‘ອາຍູຫາມີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖຕິ, ສທ຺ທຕ຺ຖຎ຺ຎູ ວິຠາວເຍ.

ຕຖາ ‘‘ຠເວ’’ຕິເອຕສ຺ສ, ວຕ຺ຕມານາວິຠຕ຺ຕິຍໍ;

‘‘ຠວຕີ’’ຕິ, ‘‘ຠວາມີ’’ຕິ, ຈຕ຺ຖໍ ທ຺ເວຘາ ວິຠາວເຍ.

ເອວໍວິເຘສຸ ອຎ຺ເຎສຸ, ປາເຐສຸປິ ອຍໍ ນໂຍ;

ເນຕພ຺ໂພ ນຍທກ຺ເຂນ, ນຍສາຄຣສາສເນ.

ເອວມຍໍ ຠເວສທ຺ໂທ ປຎ຺ຈສຸ ຉສຸ ວາ ກ຺ຣິຍາປທຕ຺ເຖສຸ ປວຕ຺ຕຕິ. ຕຖາ ສຕ຺ຕມີວິຠຕ຺ຍນ຺ຕນາມິກປທສ຺ສ ວຸທ຺ຘິສໍສາຣກມ຺ມຠວູປປຕ຺ຕິຠວສງ຺ຂາເຕສຸ ອຕ຺ເຖສຸປິ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ອຠເວ ນນ຺ທຕິ ຕສ຺ສ, ຠເວ ຕສ຺ສ ນ ນນ຺ທຕີ’’ຕິອາທີສຸ ວຸທ຺ຘິມ຺ຫິ. ‘‘ຠເວ ວິຈຣນ຺ໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ສໍສາເຣ. ‘‘ຠເວ ໂຂ ສຕິ ຊາຕິ ໂຫຕິ, ຊາຕິປຈ຺ຈຍາ ຊຣາມຣຓ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ກມ຺ມຠເວ. ‘‘ເອວໍ ຠເວວິຊ຺ຊມາເນ’’ຕິອາທີສຸ ອຸປປຕ຺ຕິຠເວຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ອິມິນາ ນເຍນ ຠູຘາຕຸໂຕ ນິປ຺ຜນ຺ນານໍ ອຎ຺ຎໂຕປິ ອຎ຺ເຎສໍ ກ຺ຣິຍາປທານໍ ຍຖາສມ຺ຠວມຕ຺ໂຖ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ໂພ.

ອາຂ຺ຍາຕຕ຺ຖມ຺ຫິເມ ອຕ຺ຖາ, ນ ລາຕພ຺ພາ ກຸທາຈນໍ;

ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສເນເຕ, ອຸທ຺ຘຏາ ນາມໂຕ ຍໂຕ.

ອິທເມຕ຺ຖ ສງ຺ເຂປໂຕ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣນຍນິທສ຺ສນໍ.

ອຕ຺ຖສທ຺ທຈິນ຺ຕາຍໍ ປນ ເອວມຸປລກ຺ເຂຕພ຺ພໍ – ‘‘ຠວນ຺ເຕ, ປຣາຠວນ຺ເຕ, ປຣາຠເວ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ ຄຈ຺ຉຕິ ຄຈ຺ຉໍ ຄຈ຺ຉໂຕສທ຺ທາທໂຍ ວິຍ ວິເສສສທ຺ທາ, ນ ຍາຈໂນປຕາປນຕ຺ຖາທິວາຈໂກ ນາຖຕິສທ຺ໂທ ວິຍ, ນ ຈ ຣາຊເທວຕາທິວາຈໂກ ເທວສທ຺ໂທ ວິຍ ສາມຎ຺ຎສທ຺ທາ. ເຍ ເຈຕ຺ຖ ວິເສສສທ຺ທາ, ເຕ ສພ຺ພກາລໍ ວິເສສສທ຺ທາວ. ເຍ ຈ ສາມຎ຺ຎສທ຺ທາ, ເຕປິ ສພ຺ພກາລໍ ສາມຎ຺ຎສທ຺ທາວ.

ຕຕ຺ຣ ຄຈ຺ຉຕີຕິອາທີນໍ ວິເສສສທ຺ທຕາ ເອວໍ ທຏ຺ຐພ຺ພາ – ຄຈ຺ຉຕີຕິ ເອກໍ ນາມປທໍ, ເອກມາຂ຺ຍາຕໍ. ຕຖາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ເອກໍ ນາມປທໍ, ເອກມາຂ຺ຍາຕໍ. ຄຈ຺ຉໂຕຕິ ເອໂກ ກິຕນ຺ໂຕ, ອປໂຣ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ໂທ. ສຕິປິ ວິເສສສທ຺ທຕ຺ເຕ ສທິສຕ຺ຕາ ສຸຕິສາມຎ຺ຎໂຕ ຕພ຺ພິສຍໍ ພຸທ຺ຘິໍ ນຸປ຺ປາເທຕິ ວິນາວ’ຕ຺ຖປ຺ປກຣຓສທ຺ທນ຺ຕຣາຠິສມ຺ພນ຺ເຘນ. ຕຖາ ຫິ ສທ຺ທນ຺ຕຣາຠິສມ຺ພນ຺ເຘນ ‘‘ຄຈ຺ຉຕິ ປຕິຏ຺ຐິຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ສຕ຺ຕມ຺ຍນ຺ຕໍ ນາມປທນ຺ຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ຄຈ຺ຉຕິ ຕິສ຺ໂສ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ປນາຂ຺ຍາຕນ຺ຕິ. ຕຖາ ‘‘ສ ຄຈ຺ຉໍ ນ ນິວຕ຺ຕຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ປຐມນ຺ຕໍ ນາມປທນ຺ຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ຄຈ຺ຉໍ ປຸຕ຺ຕນິເວທໂກ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ອາຂ຺ຍາຕນ຺ຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ຄຈ຺ຉໂຕ ຫຍໂຕ ປຕິໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ກິຕນ຺ໂຕຕິ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ຄຈ຺ຉໂຕ ປຓ຺ຓປຸປ຺ຜານິ ປຕນ຺ຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ຣຸກ຺ຂວາຈໂກ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ໂທຕິ. ອິຕິ ວິເສສສທ຺ທານໍ ອາຂ຺ຍາຕນາມານໍ ນາມາຂ຺ຍາເຕຫິ ສມານສຸຕິການໍ ອຕ຺ຖາຠິສມ຺ພນ຺ຘາທີສຸ ໂຍ ໂກຈິ ອຕ຺ຖວິເສສຎາປໂກ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ອວສ຺ສມິຈ຺ຉິຕພ຺ໂພ. ເອວໍ ‘‘ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິອາທີນໍ ອາຂ຺ຍາຕນາມຕ຺ຕາທິວເສນ ປຈ຺ເຈກໍ ຐິຕານໍ ເອເກກຕ຺ຖວາຈການໍ ວິເສສສທ຺ທຕາ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

‘‘ນາຖຕິ ເທໂວ’’ຕິອາທີນໍ ປນ ອາຂ຺ຍາຕນາມານໍ ນາມາຂ຺ຍາເຕຫິ ອສມານສຸຕິການໍ ອເນກຕ຺ຖວາຈການໍ ສາມຎ຺ຎສທ຺ທຕາ ເອວ ທຏ຺ຐພ຺ພາ. ອຕ຺ຖສມ຺ພນ຺ຘາທີສຸ ຫິ ວິນາ ເຍນ ເກນຈິ ສມ຺ພນ຺ເຘນ ‘‘ນາຖຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ຍາຈຕີ’’ຕິ ວາ ‘‘ອຸປຕາເປຕີ’’ຕິ ວາ ‘‘ອິສ຺ສຣິຍໍ ກໂຣຕີ’’ຕິ ວາ ‘‘ອາສີສຕີ’’ຕິ ວາ ອຕ຺ໂຖ ປຏິຠາຕິ, ຕຖາ ‘‘ເທໂວ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ເມໂຆ’’ຕິ ວາ ‘‘ອາກາໂສ’’ຕິ ວາ ‘‘ຣາຊາ’’ຕິ ວາ ‘‘ເທວຕາ’’ຕິ ວາ ‘‘ວິສຸທ຺ຘິເທໂວ’’ຕິ ວາ ອຕ຺ໂຖ ປຏິຠາຕິ. ຍທາ ປນ ສທ຺ທນ຺ຕຣາຠິສມ຺ພນ຺ເຘນ ‘‘ນາຖຕິ ສຸປ຺ປຏິປຕ຺ຕິ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ຕທາ ‘‘ນາຖຕີ’’ຕິ ກ຺ຣິຍາປທສ຺ສ ‘‘ຍາຈຕີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ, ‘‘ນາຖຕິ ສພ຺ພກິເລເສ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອຸປຕາເປຕີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ນາຖຕິ ສກຈິຕ຺ເຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອິສ຺ສຣິຍໍ ກໂຣຕີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ນາຖຕິ ໂລກສ຺ສ ຫິຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອາສີສຕີ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ຕຖາ ‘‘ເທໂວ ຄຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ເທໂວ’’ຕິ ນາມປທສ຺ສ ‘‘ເມໂຆ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ວິທ຺ໂຘ ວິຄຕວລາຫໂກ ເທໂວ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອາກາໂສ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ປິວຕຸ ເທໂວ ປານີຍ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ຣາຊາ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ເທໂວ ເທວກາຍາ ຈວຕິ ອາຍຸສງ຺ຂຍາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ເທວຕາ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ‘‘ເທວາຕິເທໂວ ສຕປຸຎ຺ຎລກ຺ຂໂຓ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ວິສຸທ຺ຘິເທໂວ’’ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ອິມິນາ ນເຍນ ອຎ຺ເຎປິ ສາມຎ຺ຎສທ຺ທາ ຎາຕພ຺ພາ.

ສພ຺ພເມຕໍ ຎຕ຺ວາ ຍຖາ ອຕ຺ໂຖ ສທ຺ເທນ, ສທ຺ໂທ ຈຕ຺ເຖນ ນ ວິຣຸຊ຺ຌຕິ, ຕຖາຕ຺ຖສທ຺ທາ ຈິນ຺ຕນີຍາ. ຕຕ຺ຣິທໍ ອຸປລກ຺ຂຓມຕ຺ຕໍ ຈິນ຺ຕາກາຣນິທສ຺ສນໍ – ‘‘ອຕ຺ຖກຸສລາ ຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ວາ ‘‘ກິຈ຺ຈານິ ຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ວາ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ຠວນ຺ຕີ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ຠວນ຺ເຕ ປສ຺ສາມີ’’ຕິ ວາ ‘‘ອິຈ຺ຉາມີ’’ຕິ ວາ ວຸຕ຺ເຕ ອຸປໂຍຄຕ຺ຖວໍ ນາມປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ຠວນ຺ເຕ ຊເນ ປສໍສຕີ’’ຕິ ວາ ‘‘ກາເມຕີ’’ຕິ ວາ ວຸຕ຺ເຕ ປຈ຺ຈຕ຺ໂຕປໂຍຄຕ຺ຖວນ຺ຕານິ ທ຺ເວ ນາມປທານີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ໂຈຣາ ປຣາຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປຣາຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ປຣາຠວນ຺ຕີ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖມາຂ຺ຍາຕິກປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ປຣາຠວນ຺ເຕ ຊນາ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ ອມິຕ຺ຕານ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປຣາຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ອິມານິ ອຸປໂຍຄປຈ຺ຈຕ຺ຕຕ຺ຖວນ຺ຕານິ ທ຺ເວ ນາມປທານີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ເອໂສ ປຣາຠເວ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປຣາຠເວ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ປຣາຠເວຍ຺ຍາ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ເອເຕ ປຣາຠເວ ໂລເກ, ປຓ຺ຑິໂຕ ສມເວກ຺ຂິຍາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປຣາຠເວ’’ຕິ ອິທໍ ອຸປໂຍຄຕ຺ຖວໍ ພຫຸວຈນໍ ນາມປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ປຣາຠເວ ສຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ຠາວລກ຺ຂຓຠຸມ຺ມຕ຺ເຖກວຈນກໍ ນາມປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ຕຸມ຺ເຫ ເມ ປສາທາ ສມ຺ຠເວ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ສມ຺ຠເວ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ສມ຺ຠວຖາ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ເອຫິ ຕ຺ວໍ ສມ຺ຠວວ຺ເຫ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ສມ຺ຠວວ຺ເຫ’’ຕິ ອິທໍ ສມ຺ຠວາຍ ນາມ ອິຕ຺ຖິຍາ ວາຈກໍ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄໍ ສາລປນໍ ນາມິກປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ເອຫິ ຕ຺ວໍ ສມ຺ຠວວ຺ເຫປຕິຏ຺ຐິຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ສມ຺ຠວນາມກສ຺ສ ປຸຣິສສ຺ສ ວາຈກໍ ປຸລ຺ລິງ຺ຄໍ ຠຸມ຺ມວຈນນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ.

‘‘ວຣຸໂຓ ພ຺ຣຫ຺ມເທໂວ ຈ, ອເຫສຸໍ ອຄ຺ຄສາວກາ;

ສມ຺ຠໂວ ນາມຸປຏ຺ຐາໂກ, ເຣວຕສ຺ສ ມເຫສິໂນ’’ຕິ –

ຫິ ປາຬິ. ‘‘ຘມ຺ມາ ປາຕຸຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປາຕຸຠວນ຺ເຕ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ປາຕຸຠວນ຺ຕີ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖໍ ສນິປາຕມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ປາຕຸ ຠວນ຺ເຕ ຊເນ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ເຕ ຊເນ ຠວໍ ຣກ຺ຂຕູ’’ຕິ ອຕ຺ຖວາຈການິ ອາຂ຺ຍາຕກິຕນ຺ຕສພ຺ພນາມິກປທານີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ປາຕຸຠວເສ ຕ຺ວໍ ຄຸເຓຫີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປາຕຸຠວເສ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ປາຕຸຠວສີ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ປາຕຸຠວເສ ຄຸເຓ ໂຍ ຕ຺ວ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປາຕຸຠວາຫິ ອຕ຺ຕໂນ ຄຸຓເຫຕຸ ຕ຺ວ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖວາຈການິນິປາຕຍຸຕ຺ຕາຂ຺ຍາຕນາມປທານີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ອຫມຕ຺ຕໂນ ຄຸເຓຫິ ປາຕຸຠເວ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ປາຕຸຠເວ’’ຕິ ອິທໍ ‘‘ປາຕຸຠວາມີ’’ຕິມິນາ ສມານຕ຺ຖໍ ສນິປາຕມາຂ຺ຍາຕປທນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ‘‘ມໍ ປາຕຸ ຠເວ ອິທໍ ປຸຎ຺ຎກມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ມໍ ຣກ຺ຂຕຸ ສໍສາເຣ ອິທໍ ປຸຎ຺ຎກມ຺ມ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ຖວາຈການິ ອາຂ຺ຍາຕນາມປທານີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຈ ສທ຺ໂທ ຈ ຈິນ຺ຕນີໂຍ. ອິມິນາ ນເຍນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ຍຖາຣຫມຕ຺ຖສທ຺ທາ ຈິນ຺ຕນີຍາ. ຕຕ຺ຖ ສມານສຸຕິການໍ ເກສຎ຺ຈິ ສທ຺ທານໍ ‘‘ນ ເຕສໍ ໂກຏ຺ເຐ ໂອເປນ຺ຕິ. ນ ເຕສໍ ອນ຺ຕຣາ ຄຈ຺ເຉ. ສຕ຺ຕ ໂວ ລິຈ຺ຉວີ ອປຣິຫານີເຍ ຘມ຺ເມ ເທເສສ຺ສາມິ, ອິເມ ເຕ ເທວ ສຕ຺ຕໂວ, ຕ຺ວຎ຺ຈ ອຸຕ຺ຕມສຕ຺ຕໂວ’’ຕິອາທີສຸ ສມານສຸຕິການໍ ວິຍ ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ອິຈ຺ຉນີໂຍ. ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສເສ ຫິ ສຕິ ປທານິ ປຣິພ຺ຍຕ຺ຕານິ, ປເທສຸ ປຣິພ຺ຍຕ຺ເຕສຸ ອຕ຺ໂຖ ປຣິພ຺ຍຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ອຕ຺ຖປຣິຄ຺ຄາຫການໍ ອຕ຺ຖາຘິຄໂມ ອກິຈ຺ໂຉ ໂຫຕິ, ສຸປຣິສຸທ຺ຘາທາສຕເລ ປຏິພິມ຺ພທສ຺ສນໍ ວິຍ, ໂສ ຈ ຄຫິຕປຸພ຺ພສງ຺ເກຕສ຺ສ ອຕ຺ຖສມ຺ພນ຺ຘາທີສຸ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ມິໍ ຎາເຕເຍວ ໂຫຕິ, ນ ອິຕຣຖາ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ໂປຣາເຓຫິ –

‘‘ວິສຍຕ຺ຕມນາປນ຺ນາ, ສທ຺ທາ ເນວຕ຺ຖໂພຘກາ;

ນ ປທມຕ຺ຕໂຕ ອຕ຺ເຖ, ເຕ ອຎ຺ຎາຕາ ປກາສກາ’’ຕິ.

ຍທິທເມຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕມມ຺ເຫຫິ ‘‘ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ອິຈ຺ຉນີໂຍ’’ຕິ. ອຕ຺ຣາຍມຸຈ຺ຈາຣຓວິເສສທີປນີ ຄາຖາ ສຫຕ຺ຖປ຺ປກາສນນຍທານຄາຖາຍ.

‘‘ນ ເຕ ສໍ ໂກຏ຺ເຐ ໂອເປນ຺ຕິ’’, ອິຕິ ປາເຐ ສຸເມຘໂສ;

ປທໍ ‘‘ນ ເຕ’’ຕິ ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ, ‘‘ສໍ ໂກຏ຺ເຐ’’ຕິ ປເຐຍ຺ຍ ເວ.

‘‘ສໍ ນ ໂອເປນ຺ຕິ ໂກຏ຺ເຐ ເຕ, ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ ອຕ຺ຖມີຣເຍ;

ເອວມິເມສຸ ອຎ຺ເຎສຸ, ປາເຐສຸປິ ອຍໍ ນໂຍ.

ອຖ ຍໍ ປນິທມ຺ປິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ເກສຎ຺ຈີ’’ຕິ, ຕໍ ກິມຕ຺ຖໍ? ‘‘ຄຈ຺ຉຕິ ປຕິຏ຺ຐິຕໍ, ຄຈ຺ຉຕິ ຕິສ຺ໂສ, ຠວນ຺ເຕ ປສ຺ສາມິ, ອຕ຺ຖກຸສລາ ຠວນ຺ເຕ, ວທນ຺ຕໍ ເອກໂປກ຺ຂຣາ, ວທນ຺ຕໍ ປຏິວທຕີ’’ຕິອາທີສຸ ສມານສຸຕິການມຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ນ ລພ຺ຠຕີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ຕສ຺ມາ ອິທເມຕ຺ຖ ສລ຺ລກ຺ເຂຕພ຺ພໍ – ຍຕ຺ຖ ສມານສຸຕິການມຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ລພ຺ຠຕິ ອຕ຺ຖວິເສໂສ ຈ ປທານໍ ວິຠາຄວເສນ ວາ ອວິຠາຄວເສນ ວາ, ຕຕ຺ຖ ປໂຍເຄ ສມານສຸຕິກເມກຈ຺ຈໍ ປທໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ? ‘‘ເຫຕຸ ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຕໍສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ເຫຕຸປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ. ໂສ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ຠາສຕິ, ໂສເຕນ ວຸຍ຺ຫຕິ. ຠວນ຺ເຕ ຊເນ ປສໍສຕິ, ຠວນ຺ເຕ ປສ຺ສາມີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ເອຕ຺ຖ ‘‘ເຫຕູ’’ຕິ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ເຫຕຸສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານ’’ນ຺ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ຕຖາ ‘‘ໂສ’’ຕິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ເຕນ ສທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ‘‘ຠວ’’ນ຺ຕິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ເຕ ຊເນ’’ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ.

ເສສໍ ປນ ສມານສຸຕິກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ນ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ອວິຈ຺ຉິນ຺ທນີຍສ຺ມິຎ຺ຫິ ຐາເນ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປຐິຕສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ ທຸຏ຺ໂຐ ໂຫຕິ. ເອວໍ ປທວິຠາຄາວິຠາຄວເສນ ສມານສຸຕິການມຕ຺ຖຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ໂສ ເຕນາ’’ຕິອາທີສຸ ທ຺ວິປທຕ຺ຖຄ຺ຄຫຓໍ ວິຠາໂຄ, ເອກປທຕ຺ຖຄ຺ຄຫຓມວິຠາໂຄຕິ ອຘິປ຺ເປໂຕ. ເອຕ຺ຖ ຈ ວິສຸໍ ວວຕ຺ຖິຕານໍ ອສມານສຸຕິການໍ ເອກໂຕ ກຕ຺ວາ ສມານສຸຕິກຠາວປຣິກປ຺ປນໍ ອຕ຺ຖນ຺ຕຣວິຎ຺ຎາປນຕ຺ຖຎ຺ເຈວ ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສສທສ຺ສນຕ຺ຖຎ຺ຈ. ນ ຫິ ເອຕານິ ‘‘ສປ຺ໂປ ສປ຺ໂປ’’ຕິອາທີສຸ ວິຍ ເອກສ຺ມິໍເຍວຕ຺ເຖ ສມານສຸຕິການິ. ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ເອກຊ຺ຌກຣເຓນ ລທ຺ຘໍ ສມານສຸຕິເລສໍ ຄເຫຕ຺ວາ ອຕ຺ຖນ຺ຕຣວິຎ຺ຎາປນຕ຺ຖໍ ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສສທສ຺ສນຕ຺ຖຎ຺ຈ ‘‘ສມານສຸຕິການີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕານິ. ເອສ ນໂຍ ອຎ຺ຎຕ຺ຣາປິ ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ. ອິທເມຕ຺ຖ ສລ຺ລກ຺ເຂຕພ຺ພໍ –

ຍຕ຺ຖ ສມານສຸຕິການໍ ອຏ຺ຐາຣສາກາເຣສຸ ເຍນ ເກນຈິ ອາກາເຣນ ອຕ຺ຖວິເສໂສ ລພ຺ຠຕິ, ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປນ ອຸຈ຺ຈາຣເຓ ສທ຺ທວິລາໂສ ນ ໂຫຕິ, ອຕ຺ໂຖ ວາ ທຸຏ຺ໂຐ ໂຫຕິ, ນ ຕາທິເສສຸ ປໂຍເຄສຸ ສມານສຸຕິການິ ປທານິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພານິ. ຕຕ຺ຣ ກຕເມນ ຈາກາເຣນ ອຕ຺ຖວິເສສລາໂຠ ຠວຕິ? ປທານໍ ວິຠາຄວເສນ ວາ ອວິຠາຄວເສນ ວາ ອກ຺ຂຣສນ຺ນິຘານວເສນ ວາ ປທສນ຺ນິຘານວເສນ ວາ ປທກ຺ຂຣສນ຺ນິຘານວເສນ ວາ ວິຈ຺ຉາວເສນ ວາ ກມ຺ມປ຺ປວຈນີຍວເສນ ວາ ຠຍໂກຘາທີສຸ ອຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ກຖິຕາເມຑິຕວຈນວເສນ ວາ ຄຸຓວາຈກສທ຺ທສ຺ສ ທ຺ວິຣຸຕ຺ຕວເສນ ວາ ກ຺ຣິຍາປທສ຺ສ ທ຺ວິຣຸຕ຺ຕວເສນ ວາ ສໍຫິຕາປທຈ຺ເຉທວເສນ ວາ ອຄາຣວຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ວາ ນິຣນ຺ຕຣຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ວາ ນນິຣນ຺ຕຣຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ວາ ‘‘ປຸນປ຺ປຸນ’’ມິຈ຺ຈຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ວາ ອຸປມາເນ ອິວ ສທ຺ທວເສນ ວາ ອິຕິສທ຺ທໍ ປຏິຈ຺ຈ ສທ຺ທປທຕ຺ຖວາຈກຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ວາ ຕຖາປວຕ຺ຕຈິຕ຺ຕປຣິທີປນວເສນ ວາຕິ ອິເມສຸຏ຺ຐາຣສາກາເຣສຸ, ວິຕ຺ຖາຣໂຕ ປນ ຉພ຺ພີສາຍ ອາກາເຣສຸ ຕໂຕ ວາຘິເກສຸ ເຍນ ເກນຈິ ອາກາເຣນ ອຕ຺ຖວິເສສລາໂຠ ຠວຕິ.

ເອຕ຺ຖ ປທານໍ ຕາວ ວິຠາຄວເສນ ວາ ອວິຠາຄວເສນ ວາ ສມານສຸຕິການມຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ສາ ນໍ ສງ຺ຄຕິ ປາເລຕິ, ອຠິກ຺ກໂມ ສານໍ ປຎ຺ຎາຍຕິ. ມາ ໂນ ເທວ ອວຘິ, ມາໂນ ມຍ຺ຫໍ ນ ວິຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ.

ອກ຺ຂຣສນ຺ນິຘານວເສນ ປນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ສນ຺ເຕຫິ ມຫິໂຕ ຫິໂຕ. ສງ຺ຄາ ສງ຺ຄາມຊິໍ ມຸຕ຺ຕໍ, ຕມຫໍ ພ຺ຣູມິ ພ຺ຣາຫ຺ມຓໍ. ທາຐີ ທາຐີສຸ ປກ຺ຂນ຺ທິ, ມຎ຺ຎມາໂນ ຍຖາ ປຸເຣ. ສພ຺ພາຠິຠຸໍວ ສິຣສາສິຣສາ ນມາມິ. ຠູມິໂຕ ອຸຏ຺ຐິຕາ ຍາວ, ພ຺ຣຫ຺ມໂລກາ ວິຘາວຕິ. ອຈ຺ຈິ ອຈ຺ຈິມໂຕ ໂລເກ, ຑຍ຺ຫມານມ຺ຫິ ເຕຊສາ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ.

ປທສນ຺ນິຘານວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ອາໂປ ອາໂປຄຕໍ. ຣາຊຣາຊມຫາມຕ຺ຕາທໂຍ, ສຸໂຂ’ໂລກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ, ກາຣໂກ ຎາຓຈກ຺ຂຸໂທ, ນິຣາປເທ ປເທ ນິນ຺ໂນ, ອນນ຺ຕຎາຓໍ ກຣຸຓາລຍໍ ລຍໍ, ມລສ຺ສ ພຸທ຺ຘໍ ສຸສມາຫິຕໍ ຫິຕໍ. ນມາມິ ຘມ຺ມໍ ຠວສໍວຣໍ ວຣໍ, ຄຸຓາກຣຎ຺ເຈວ ນິຣງ຺ຄຓໍ ຄຓ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ.

ປທກ຺ຂຣສນ຺ນິຘານວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ປມາຓຣຫິຕໍ ຫິຕໍ, ສິທ຺ຘຕ຺ໂຖ ສພ຺ພສິທ຺ຘຕ຺ໂຖ, ຕິໂລກມຫິໂຕ ຫິໂຕ. ອຸປຄນ຺ຕ຺ວານ ສມ຺ພຸທ຺ໂຘ, ອິທໍ ວຈນມພ຺ຣວີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ຕຕ຺ຣິມາ ອກ຺ຂຣສນ຺ນິຘານາທີສຸ ອຘິປ຺ປາຍວິຎ຺ຎາປນິໂຍ ຄາຖາ –

ມຫິໂຕອິຕິ ສທ຺ທມ຺ຫາ, ມກາໂຣ ເຈ ວິເວຈິໂຕ;

ສທ຺ໂທ ນິຣຕ຺ຖໂກ ເອຕ຺ຖ, ‘‘ອກ຺ຂຣ’’ນ຺ຕິ ວເທ ພຸໂຘ.

ເຎຍ຺ຍາ ອກ຺ຂຣໂຍເຄນ,

‘‘ສນ຺ເຕຫິ ມຫິໂຕ ຫິໂຕ’’;

ອິຈ຺ຈາທີສຸ ສຣູປານໍ,

ໂຫຕິ ອຕ຺ຖວິເສສຕາ.

ອຸປສຄ຺ຄາ ນິປາຕາ ຈ, ຍຎ຺ຈຎ຺ຎໍ ອຕ຺ຖໂຊຕກໍ;

ເອກກ຺ຂຣມ຺ປິ ວິຎ຺ຎູຫິ, ຕໍ ‘‘ປທ’’ນ຺ຕິ ສມີຣິຕໍ.

ປທານໍ ສນ຺ນິຘານຎ຺ຈ, ປທກ຺ຂຣານເມວ ຈ;

ສມາເສ ລພ຺ຠມານຕ຺ຕໍ, ສນ຺ຘາຍ ລປິຕໍ ມຍາ.

ວິຈ຺ຉາວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຄາເມ ຄາເມ ສຕໍ ກຸມ຺ຠາ, ຄາໂມ ຄາໂມ ຣມຓີໂຍ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ວິຈ຺ຉາວເສນ ສພ຺ເພປິ ຄາມາ ປຣິຄ຺ຄຫິຕາ.

ນານາຘິກຣຓານໍ ຕຸ, ວຕ຺ຕຸເມກກ຺ຂຓມ຺ຫິ ຍາ;

ອິຈ຺ຉໂຕ ພ຺ຍາປິຕຸໍ ອິຈ຺ຉາ, ສາ ວິຈ຺ຉາຕິ ປກິຕ຺ຕິຕາ.

ກມ຺ມປ຺ປວຈນີຍວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຣຸກ຺ຂໍ ຣຸກ຺ຂໍ ປຕິ ວິຊ຺ໂຊຕເຕ ຈນ຺ໂທ, ຣຸກ຺ຂໍ ຣຸກ຺ຂໍ ປຣິ ວິຊ຺ໂຊຕເຕ ຈນ຺ໂທ’’ຕິ ປໂຍຄາ, ຣຸກ຺ຂານໍ ອຸປຣິ ອຸປຣິ ວິຊ຺ໂຊຕເຕຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຠຍໂກຘາທີສຸ ອຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ກຖິຕາເມຑິຕວຈນວເສນ ປນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ອິເມ ປໂຍຄາ – ຠເຍ ຕາວ ‘‘ໂຈໂຣ ໂຈໂຣ, ສປ຺ໂປ ສປ຺ໂປ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ໂກເຘ ‘‘ວສລ ວສລ, ຈຓ຺ຑາລ ຈຓ຺ຑາລ, ວິຊ຺ຌ ວິຊ຺ຌ, ປຫຣ ປຫຣ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ປສໍສາຍໍ ‘‘ສາຘຸ ສາຘຸ ສາຣິປຸຕ຺ຕ, ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ ຠນ຺ເຕ ອຠິກ຺ກນ຺ຕໍ ຠນ຺ເຕ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ຕຸຣິເຕ ‘‘ອຠິກ຺ກມ ວາເສຏ຺ຐ ອຠິກ຺ກມ ວາເສຏ຺ຐ, ຄຈ຺ຉ ຄຈ຺ຉ, ລຸນາຫິ ລຸນາຫິ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ໂກຕູຫເລ ‘‘ອາຄຈ຺ຉ ອາຄຈ຺ຉ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ອຈ຺ຉຣິເຍ ‘‘ອໂຫ ພຸທ຺ໂຘ ອໂຫ ພຸທ຺ໂຘ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ຫາເສ ‘‘ອໂຫ ສຸຂໍ ອໂຫ ສຸຂໍ, ອໂຫ ມນາປໍ ອໂຫ ມນາປໍ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ໂສເກ ‘‘ກຫໍ ເອກປຸຕ຺ຕກ ກຫໍ ເອກປຸຕ຺ຕກ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ປສາເທ ‘‘ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ວຊ຺ຊີ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ວຊ຺ຊີ’’ອິຈ຺ຈາທໂຍ. ເອວໍ ຠຍໂກຘາທີສຸ ອຸປ຺ປນ຺ເນສຸ ກຖິຕາເມຑິຕວຈນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາໂຠ ຠວຕິ. ເອຕ຺ຖ ປນ ອຕ຺ຖນ຺ຕຣາຠາເວປິ ທຬ຺ຫີກມ຺ມວເສນ ປທານມຕ຺ຖໂຊຕກຠາໂວເຍວ ອຕ຺ຖວິເສສລາໂຠ.

ຠເຍ ໂກເຘ ປສໍສາຍໍ,

ຕຸຣິເຕ ໂກຕູຫລ’ຈ຺ຉເຣ;

ຫາເສ ໂສເກ ປສາເທ ຈ,

ກເຣ ອາເມຑິຕໍ ພຸໂຘ.

ຈສທ຺ໂທ ອວຸຕ຺ຕສມຸຈ຺ຈຍຕ຺ໂຖ, ເຕນ ຄຣຫາອສມ຺ມານາທີນໍ ສງ຺ຄໂຫ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ‘‘ປາໂປ ປາໂປ’’ຕິອາທີສຸ ຫິ ຄຣຫາຍໍ. ‘‘ອຠິຣູປກ ອຠິຣູປກາ’’ຕິອາທີສຸ ອສມ຺ມາເນ. ‘‘ກ຺ວາຍໍ ອພລພໂລ ວິຍາ’’ຕິອາທີສຸ ອຕິສຍຕ຺ເຖ ອາເມຑິຕໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ຄຸຓວາຈກສ຺ສ ທ຺ວິຣຸຕ຺ຕວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ກຓ຺ໂຫ ກຓ຺ໂຫ ຈ ໂຆໂຣ ຈາ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ‘‘ກຓ຺ໂຫ ກຓ຺ໂຫ’’ຕິ ຫິ ອຕີວ ກຓ຺ໂຫຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກ຺ຣິຍາປທສ຺ສ ທ຺ວິຣຸຕ຺ຕວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຘເມ ຘເມ ນາຕິຘເມ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ຕຕ຺ຖ ຘເມ ຘເມຕິ ຘເມຍ຺ຍ ໂນ ນ ຘເມຍ຺ຍ. ນາຕິຘເມຕິ ປມາຓາຕິກ຺ກນ຺ຕໍ ປນ ນ ຘເມຍ຺ຍ. ສໍຫິຕາປທຈ຺ເຉທວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ນຣານຣາ, ສຸຣາສຸຣາ, ກຕາກຕກຸສລາກຸສລວິສຍໍ ວິປ຺ປຏິສາຣາກາເຣນ ປວຕ຺ຕໍ ອນຸໂສຈນໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ປນ ວິຎ຺ຎູນໍ ປຣມໂກສລ຺ລຊນນຕ຺ຖໍ ສິໂລກໍ ຣຈຍາມ –

ຫິຕາຫິຕາ ຫິຕໍຫິຕໍ, ອານຸຠາເວນ ເຕ ຊິນ;

ປວຣາປວຣາຫຈ຺ຈ, ຠວາມາ’ນາມຍາ ມຍນ຺ຕິ.

ອຄາຣວຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຕຸວໍຕຸວໍ ເປສຸຎ຺ຎກລຫວິຄ຺ຄຫວິວາທາ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ນິຣນ຺ຕຣຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ທິວເສ ທິວເສ ປຣິຠຸຎ຺ຊຕີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ນນິຣນ຺ຕຣຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຂເຓ ຂເຓ ປີຕິ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ‘‘ປຸນປ຺ປຸນ’’ມິຈ຺ຈຕ຺ຖປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ມຸຫຸໍ ມຸຫຸໍ ຠາຍຍເຕ ກຸມາເຣ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ອຸປມາເນ ອິວສທ຺ທວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ຣາຊາ ຣກ຺ຂຕຸ ຘມ຺ເມນ, ອຕ຺ຕໂນວ ປຊໍ ປຊ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ. ອິຕິສທ຺ທໍ ປຏິຈ຺ຈ ສທ຺ທປທຕ຺ຖວາຈກຕ຺ຕປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ພຸທ຺ໂຘ ພຸທ຺ໂຘຕິ ກຖຍນ຺ໂຕ, ໂສມນສ຺ສໍ ປເວທຍິ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ. ຕຖາປວຕ຺ຕຈິຕ຺ຕປຣິທີປນວເສນ ອຕ຺ຖວິເສສລາເຠ ‘‘ພຸທ຺ໂຘ ພຸທ຺ໂຘຕິ ຈິນ຺ເຕນ຺ໂຕ, ມຄ຺ຄໍ ໂສເຘມຫໍ ຕທາ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອວໍ ອີທິເສສຸ ປໂຍເຄສຸ ສມານສຸຕິກປທໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ນ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ຫິ ອຸຈ຺ຈາຣເຓ ສຕິ ສທ຺ທວິລາໂສ ນ ຠວຕິ, ກຕ຺ຖຈິ ປນ ‘‘ກຕາກຕາກຸສລາກຸສລວິສຍ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທີສຸ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາຣິຕສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ ທຸຏ຺ໂຐ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ນ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ, ເອກາພທ຺ຘໍເຍວ ກຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ອິຕິ ສມານສຸຕິເກສຸ ວິນິຈ຺ຉໂຍ ຉພ຺ພີສາຍ ອາກາເຣຫິ ອຘິເກຫິ ຈ ມຓ຺ເຑຕ຺ວາ ທສ຺ສິໂຕ.

ຍສ຺ມາ ປນ ສມານສຸຕິເກສຸ ວິນິຈ຺ຉເຍ ທສ຺ສິເຕ ອສມານສຸຕິເກສຸປິ ວິນິຈ຺ຉໂຍ ທສ຺ເສຕພ຺ໂພ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ຕມ຺ປິ ທສ຺ເສສ຺ສາມ – ຍຕ຺ຖ ນິຄ຺ຄຫີຕມ຺ຫາ ປຣາກາຣໂລໂປປິ ປາໂຐ ປຎ຺ຎາຍຕິ, ສໍໂຍຄພ຺ຍຎ຺ຊນສ຺ສ ວິສໍໂຍຄຕ຺ຕມ຺ປິ. ເຕສຸ ປໂຍເຄສຸ ນິຄ຺ຄຫີຕປທໍ ອນນ຺ຕຣປເທນ ສທ຺ຘິໍ ເອກາພທ຺ຘໍເຍວ ກຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ກຕມານິ ຕານິ? ‘‘ສເຈ ຠຸຕ຺ໂຕ ຠເວຍ຺ຍາຫໍ-ສາ’ຊີໂວ ຄຣຫິໂຕ ມມ. ປຸປ຺ຜໍ’ສາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ. ຂຍມຕ຺ຕໍ ນ ນິພ຺ພານໍ’ສ ຄມ຺ຠີຣາທິວາຈໂຕ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ສເຈ ຠຸຕ຺ໂຕ ຠເວຍ຺ຍາຫ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ວິຈ຺ເຉທມກຕ຺ວາ ອນນ຺ຕເຣ ທ຺ວີສຸ ຄາຖາປເທສຸ ອນ຺ຕຣີຠູຕານໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສມານສຸຕິກປທານໍ ເອກໂຕ ອຸຈ຺ຈາຣຓມິວ ອນນ຺ຕຣປເທຫິ ສທ຺ຘິໍ ເອກາພທ຺ຘຸຈ຺ຈາຣຓວເສນ ‘‘ສເຈ ຠຸຕ຺ໂຕ ຠເວຍ຺ຍາຫໍ-ສາ’ຊີໂວ ຄຣຫິໂຕ ມມາ’’ຕິອາທິນາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ເອວຣູໂປເຍວ ຫິ ອຸຈ຺ຈາຣຓວິເສໂສ ສກເລຫິປິ ໂປຣາເຓຫິ ວິຎ຺ຎູຫິ ອນຸມໂຕ ອຸຈ຺ຈາຣິໂຕ ຈ ‘‘ອສ຺ສ ອາຊີໂວ ຄຣຫິໂຕ ມມ, ອສ຺ສາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິ, ອສ຺ສ ຄມ຺ຠີຣາທິວາຈໂຕ’’ຕິເອວມາທິອຕ຺ຖປ຺ປຏິປາທນສ຺ສານຸຣູປຕ຺ຕາ.

ຍຕ຺ຖ ປນ ຍາທິເສ ອຸຈ຺ຈາຣເຓ ກຣິຍມາເນ ອຕ຺ໂຖ ປຣິພ຺ຍຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ, ເຕສຸ ປໂຍເຄສຸ ກ຺ວຈິ ຈສທ຺ທ ປນສທ຺ທາທິໂຍຄຏ຺ຐາເນ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປທມຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ? ‘‘ວາຬາ ຈ ລປສກ຺ຂຣາ. ອຈ຺ຈນ຺ຕສນ຺ຕາ ປນ ຍາ, ອຍໍ ນິພ຺ພານສມ຺ປທາ, ‘‘ອິທໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ວາຈໍ ຠາສໂຕ ‘‘ອິທໍ ທຸກ຺ຂ’’ນ຺ຕິ ຎາຓໍ ປວຕ຺ຕຕີຕິ? ອາມນ຺ຕາ. ອິຕິ ຈ ທນ຺ຕິ ຈ ທຸຕິ ຈ ຂນ຺ຕິ ຈ ຎາຓໍ ປວຕ຺ຕຕີຕິ? ນ ເຫວໍ ວຕ຺ຕພ຺ເພ’’ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ.

ເອເຕສຸ ຫິ ປຐມປໂຍເຄ ‘‘ວາຬາ ຈາ’’ຕິ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ລປສກ຺ຂຣາ’’ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ລປສກ຺ຂຣາຕິ ສກ຺ຂຣສທິສມຘຸຣວຈນາ. ຊາຕກຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ‘‘ນິຣຕ຺ຖກວຈເນຫິ ສກ຺ຂຣາ ວິຍ ມຘຸຣາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາຕ຺ຣ ພຫຸພ຺ພີຫິຕປ຺ປຸຣິສວເສນ ທ຺ວິຘາ ສມາໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ ‘‘ລປາ ສກ຺ຂຣາ ວິຍ ຍາສໍ ຕາ ລປສກ຺ຂຣາ, ລເປຫິ ວາ ສກ຺ຂຣາ ວິຍາຕິ ລປສກ຺ຂຣາ’’ຕິ.

ທຸຕິຍປໂຍເຄ ‘‘ອຈ຺ຈນ຺ຕສນ຺ຕາ ປນ’’ອິຕິ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ຍາ’’ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ຍາ ປນ ອຍໍ ນິພ຺ພານສມ຺ປທາ ອຈ຺ຈນ຺ຕສນ຺ຕາຕິ ຫິ ອຕ຺ໂຖ.

ຕຕິຍປໂຍເຄ ອິຕິ ຈ ທນ຺ຕິ ຈ ທຸຕິ ຈ ຂນ຺ຕິ ຈາຕິ ເອເຕສຸ ຈຕູສຸ ຐາເນສຸ ອິກາຣຎ຺ຈ ທໍກາຣຎ຺ຈ ທຸກາຣຎ຺ຈ ຂໍກາຣຎ຺ຈ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ຕທນນ຺ຕຣໍ ຕິ ຈ ສທ຺ທາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພາ.

ເອຕ຺ຖ ຫິ ອວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາຣເຓ ສຕິ ອຎ຺ຎຖາ ຄເຫຕພ຺ພຕ຺ຕາ ອຕ຺ໂຖ ທຸຏ຺ໂຐ ຠວຕິ. ກຖໍ? ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ ອວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາຣເຓ ສຕິ ອິຕິສທ຺ໂທ ເອວນ຺ຕິ ອຕ຺ຖວາຈໂກ ນິປາໂຕ ສິຍາ, ສນ຺ຘິວເສນ ປນ ອິກາຣຕ຺ຖວາຈໂກ ຣູຬ຺ຫີສທ຺ໂທ ນ ສິຍາ. ທນ຺ຕິສທ຺ໂທ ທມນຕ຺ໂຖ ສິຍາ, ທໍກາຣວາຈໂກ ນ ສິຍາ. ທຸຕິສທ຺ໂທ ນິຣຕ຺ຖໂກ ສິຍາ, ທຸກາຣວາຈໂກ ນ ສິຍາ. ຂນ຺ຕິສທ຺ໂທ ຂມນຕ຺ໂຖ ສິຍາ, ຂໍກາຣວາຈໂກ ນ ສິຍາ. ຕສ຺ມາ ອິກາຣ ທໍກາຣ ທຸກາຣ ຂໍກາຣານິ ອີສກໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕພ຺ພານິ.

ເອຕ຺ຖ ຫິ ອິອິຕິ ທໍອິຕິ ທຸອິຕິ ຂໍອິຕີຕິອາທິນາ ສໍຫິຕາປທຈ຺ເຉໂທ ເວທິຕພ຺ໂພ, ປຣຠູຕສ຺ສ ຈ ອິກາຣສ຺ສ ໂລໂປ. ນ ປເນຕ຺ຖ ອິທໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ‘‘ສຣູປສຣານໍ ວິສເຍ ປຣຠູຕສ຺ສ ສຣູປສຣສ຺ສ ໂລໂປ ນ ໂຫຕິ, ປຸພ຺ພສຣສ຺ເສວ ໂລໂປ ໂຫຕິ ຕຕ຺ຣາຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຍາ’’ຕິ ‘‘ອກິລາສຸໂນ ວຓ຺ຓປເຖ ຂຓນ຺ຕາ, ອຸທງ຺ຄເຓ ຕຕ຺ຖ ປປໍ ອວິນ຺ທຸ’’ນ຺ຕິ ປາຬິຍໍ ສຣູປປຣສຣສ຺ສ ໂລປທສ຺ສນໂຕ. ຕຖາ ຫິ ອຏ຺ຐກຖາຈຣິເຍຫິ ‘‘ປວທ຺ຘໍ ອາປໍ ປປ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ສໍວຓ຺ຓິໂຕ. ຕສ຺ມາ ‘‘ອິຕິ ຈາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ອິອິຕິ ຈາຕິ ເຉທໍ ກຕ຺ວາ ທ຺ວີສຸ ອິກາເຣສຸ ປຣສ຺ສ ອິກາຣສ຺ສ ໂລໂປ ກາຕພ຺ໂພ, ນ ປຸພ຺ພສ຺ສ.

ປຸພ຺ພສ຺ມິຎ຺ຫິ ອິກາຣວາຈເກ ອິກາເຣ ນຏ຺ເຐ ສຕິ ນິປາຕຠູເຕນ ອິຕິສທ຺ເທນ ອິກາຣສງ຺ຂາໂຕ ອຕ຺ໂຖ ນ ວິຎ຺ຎາເຍຍ຺ຍ, ນິປາຕຠູຕສ຺ສ ປນ ອິຕິສທ຺ທສ຺ສ ອິກາເຣ ນຏ຺ເຐປິ ໂສ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍເຕວ ‘‘ເທວທຕ຺ໂຕຕິ ເມ ສຸຕ’’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ເທວທຕ຺ຕປທຕ຺ໂຖ ວິຍ. ຕສ຺ມາ ອິຕິສທ຺ທສ຺ສ ປຣຠູຕສ຺ສ ອິກາຣສ຺ເສວ ໂລໂປ ກາຕພ຺ໂພ, ນ ປຸພ຺ພສ຺ສ ອິກາຣວາຈກສ຺ສ ອິກາຣສ຺ສ. ກຈ຺ຈາຍເນ ປນ ເຍຠຸຍ຺ຍປ຺ປວຕ຺ຕິໍ ສນ຺ຘາຍ ອສຣູປສຣໂຕ ປຣສ຺ເສວ ອສຣູປສຣສ຺ສ ໂລໂປ ວຸຕ຺ໂຕ, ນ ສຣູປສຣໂຕ ປຣສ຺ສ ສຣູປສຣສ຺ສ. ມຫາປເທສສຸຕ຺ເຕຫິ ວາ ສຣູປສ຺ສ ປຣສຣສ຺ສ ໂລໂປ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

‘‘ອນ຺ຕຣາ ຈ ຣາຊຄຫໍ ອນ຺ຕຣາ ຈ ນາຬນ຺ທ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ປນ ຈສທ຺ທາທິໂຍຄຏ຺ຐາເນປິ ສຕິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປທໍ ນ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ຍຕ຺ຖ ຈ ອາຄມກ຺ຂຣາທີນິ ທິສ຺ສນ຺ຕິ, ເຕສຸ ປໂຍເຄສຸ ປຸພ຺ພປທານິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ນ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພານິ, ອາຄມກ຺ຂຣວນ຺ເຕຫິ ປຣປເທຫິ ສທ຺ຘິໍເຍວ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພານິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ? ‘‘ນກ຺ຂຕ຺ຕຣາຊາຣິວ ຕາຣການໍ. ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ’’ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ຍຕ຺ຖ ເຍສໍ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ທິສ຺ສຕິ, ອຕ຺ໂຖ ຈ ຍຸຊ຺ຊຕິ, ຕຕ຺ຖ ຕານິ ອຕ຺ຖານຸຣູປໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພານິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ? ‘‘ນຫາເນ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອກາສິ, ອຸສ຺ສຸກ຺ກມ຺ປິ ອກາສິ ຍາຄຸຍາ ຂາທນີເຍ ຠຕ຺ຕສ຺ມິໍ’’ ອິຈ຺ເຈວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ນຫາເນ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອກາສີ’’ຕິ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ອຸສ຺ສຸກ຺ກມ຺ປິ ອກາສິ ຍາຄຸຍາ ຂາທນີເຍ ຠຕ຺ຕສ຺ມິ’’ນ຺ຕິ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພໍ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ນ ເກວລໍ ໂສ ຠິກ຺ຂຸ ນຫາເນເຍວ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອກາສິ, ອຖ ໂຂ ຍາຄຸຍາປິ ຂາທນີເຍປິ ຠຕ຺ຕສ຺ມິມ຺ປິ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອກາສີຕິ ອຕ຺ຖປ຺ປກາສເນ ສມຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ອຏ຺ຐານປ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ສມຸຈ຺ຈຍຕ຺ຖວາຈໂກ ອປິສທ຺ໂທ.

ຍຕ຺ຖ ປນ ເຍສມິຕເຣນ ວາ ອິຕເຣນ ວາ ເອເກກປເທນ ອຸຠຍປເທຫິ ວາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ ທິສ຺ສຕິ ສເຫວຕ຺ຖຍຸຕ຺ຕິຍາ, ຕຕ຺ຖ ຕານິ ຍຖາຣຫໍ ວິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຸຈ຺ຈາເຣຕພ຺ພານິ. ເສຍ຺ຍຖິທໍ? ‘‘ໂສ ຘມ຺ມໍ ເທເສຕິອາທິກລ຺ຍາຓໍ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓໍ ປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓໍ ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ເກວລປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຣິສຸທ຺ຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ປກາເສຕິ. ປຏິຈ຺ຈສມຸປ຺ປາທໍ ໂວ ຠິກ຺ຂເວ ເທເສສ຺ສາມິ, ຕໍ ສຸຓາຖ ສາຘຸກໍ ມນສິກໂຣຖ. ອຊ຺ຌຕ຺ຕໍ ສມ຺ປສາທນໍ ເຈຕໂສ ເອໂກທິຠາວ’’ນ຺ຕິ ເອວມາທໂຍ ປໂຍຄາ. ຕຕ຺ຣິມາ ອຘິປ຺ປາຍວິຎ຺ຎາປິກາ ຄາຖາ –

ຘມ຺ມສທ຺ເທນ ວາ ພ຺ຣຫ຺ມ-ຈຣິຍສທ຺ເທນ ວາ ປທໍ;

ໂຍເຊຕ຺ວາ ອີຣເຍ ວິຎ຺ຎູ, ‘‘ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນ’’ນ຺ຕິທໍ.

‘‘ສາຘຸກ’’ນ຺ຕິ ປທໍ ວິຎ຺ຎູ, ‘‘ສຸຓາຖາ’’ຕິ ປເທນ ວາ;

ຕຖາ ‘‘ມນສິກໂຣຖ’’, ອິຕິ ວຸຕ຺ຕປເທນ ວາ;

ອີຣເຍ ໂຍຊຍິຕ຺ວານ, ອຸຠເຍຫິ ປເທຫິ ວາ.

ເອກເມເກນ ສມ຺ພນ຺ໂຘ, ສມ຺ພນ຺ໂຘ ອຸຠເຍຫິ ວາ;

ທິສ຺ສຕີຕິ ວິຊາເນຍ຺ຍ, ສທ຺ຘິເມວຕ຺ຖຍຸຕ຺ຕິຍາ.

ນຕ຺ຕໂນມຕິຍາ ເອໂສ, ອຕ຺ໂຖ ເອຕ຺ຖ ມຍາ ຣຸໂຕ;

ປຸພ຺ພາຈຣິຍສີຫານໍ, ນຍໍ ນິສ຺ສາຍ ເມ ຣຸໂຕ.

ເອວໍວິເຘສຸ ອຎ຺ເຎສຸ, ປາເຐສຸປິ ອຍໍ ນໂຍ;

ເນຕພ຺ໂພ ນຍທກ຺ເຂນ, ສາສນຕ຺ຖຄເວສິນາ.

ອຕ຺ຖານຸຣູປໂຕ ສທ຺ທໍ, ອຕ຺ຖໍ ສທ຺ທານຸຣູປໂຕ;

ຈິນ຺ຕຍິຕ຺ວານ ເມຘາວີ, ໂວຫເຣ ນ ຍຖາ ຕຖາຕິ.

ອຍເມຕ຺ຖ ອຕ຺ຖສທ຺ທຈິນ຺ຕາ.

ອຕ຺ຖາຕິສຍໂຍເຄ ເອວໍ ອຸປລກ຺ເຂຕພ຺ພໍ – ຠູຘາຕຸອຕ຺ຖາຕິສຍໂຍຄໂຕ ວຑ຺ຒເນ ທິຏ຺ຐາ ‘‘ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ມຫານາໂມ ລິຈ຺ຉວີ ອຸທານໍ ອຸທາເນສິ ‘ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ວຊ຺ຊີ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິ ວຊ຺ຊີ’ຕິ’’ ອິຕິ ວາ ‘‘ອຫເມວ ທູສິຍາ ຠູນຫຕາ, ຣຎ຺ໂຎ ມຫາປຕາປສ຺ສາ’’ຕິ ວາ ‘‘ເວທາ ນ ຕາຓາຍ ຠວນ຺ຕິທສ຺ສ, ມິຕ຺ຕທ຺ທຸໂນ ຠູນຫຸໂນ ນຣສ຺ສາ’’ຕິ ວາ ‘‘ຠູນຫຈ຺ຈໍ ກຕໍ ມຍາ’’ຕິ ວາ ເອວໍ ວຑ຺ຒເນ ທິຏ຺ຐາ.

ວຈນສງ຺ຄເຫ ເອວໍ ອຸປລກ຺ເຂຕພ຺ພໍ – ວຕ຺ຕມານາຍ ວິຠຕ຺ຕິຍາ ປຣສ຺ສປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ປຎ຺ຈມິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ສທິສໍ. ຕຸມ຺ເຫ ຠວຖ.

ວຕ຺ຕມານປຎ຺ຈມີນໍ ປຣສ຺ສປເທ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິສຈຕຸກ຺ເກ ເອກວຈນໍ ເອກວຈເນນ, ພຫຸວຈນມ຺ປິ ພຫຸວຈເນນ ສທິສໍ. ອຫໍ ຠວາມິ, ມຍໍ ຠວາມ.

ວຕ຺ຕມານາຍ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈນໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີນໍ ອຕ຺ຕໂນປເທຫິ ທ຺ວີຫິ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈເນຫິ ສທິສໍ ກຕ຺ຖຈິ ວຓ຺ຓສມຸທາຍວເສນ ກິຎ຺ຈິ ວິເສສໍ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ, ເອສ ນໂຍ ອຸຕ຺ຕຣຕ຺ຣາປິ ໂຍເຊຕພ຺ໂພ. ຕ຺ວໍ ຠວເສ, ອິທໍ ວຕ຺ຕມານາຍ ຣູປໍ. ຕ຺ວໍ ອຠວເສ, ອິທໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີນໍ ຣູປໍ.

ວຕ຺ຕມານາຍ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈນໍ ປຎ຺ຈມິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈ ປໂຣກ຺ຂາຍ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈາຕິ ທ຺ວີຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ອຫໍ ຠເວ, ອິທໍ ວຕ຺ຕມານປຎ຺ຈມີນໍ ຣູປໍ. ຕ຺ວໍ ພຠູເວ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ.

ວຕ຺ຕມານາຍ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ປໂຣກ຺ຂຊ຺ຊຕນີນໍ ອຕ຺ຕໂນປເທຫິ ທ຺ວີຫິ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິສພຫຸວຈເນຫິ ສທິສໍ. ມຍໍ ຠວາມ຺ເຫ, ອິທໍ ວຕ຺ຕມານາຍ ຣູປໍ. ມຍໍ ພຠູວິມ຺ເຫ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ. ມຍໍ ອຠວິມ຺ເຫ, ອິທມຊ຺ຊຕນິຍາ ຣູປໍ.

ປຎ຺ຈມິຍາ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ສທິສໍ. ຕຸມ຺ເຫ ຠວວ຺ໂຫ, ອິທໍ ປຎ຺ຈມິຍາ ຣູປໍ. ຕຸມ຺ເຫ ພຠູວິວ຺ໂຫ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ.

ປໂຣກ຺ຂາຍ ປຣສ຺ສປທໍ ປຐມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ປຐມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ຈ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ປຐມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ຈາຕິ ທ຺ວີຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ເຕ ພຠູວຸ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ. ເຕ ອຠວຸ, ອິທໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີນໍ ຣູປໍ.

ປໂຣກ຺ຂາຍ ປຣສ຺ສປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ປຐມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ຈ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ປຐມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ຈາຕິ ຈຕູຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ຕຸມ຺ເຫ ພຠູວິຕ຺ຖ, ໂສ ພຠູວິຕ຺ຖ, ອິມານິ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປານິ. ຕຸມ຺ເຫ ອຠວຕ຺ຖ, ໂສ ອຠວຕ຺ຖ, ອິມານິ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ຣູປານິ. ຕຸມ຺ເຫ ອຠວິຕ຺ຖ, ອິທມຊ຺ຊຕນິຍາ ຣູປໍ.

ປໂຣກ຺ຂາຍ ປຣສ຺ສປທໍ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈນໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈາຕິ ທ຺ວີຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ອຫໍ ພຠູວໍ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ. ອຫໍ ອຠວໍ, ອິທໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີນໍ ຣູປໍ.

ປໂຣກ຺ຂາຍ ປຣສ຺ສປທໍ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ສທິສໍ. ມຍໍ ພຠູວິມ຺ຫ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ. ມຍໍ ອຠວມ຺ຫ, ອິທໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ຣູປໍ.

ປໂຣກ຺ຂາຍ ອຕ຺ຕໂນປທອຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈນໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈາຕິ ທ຺ວີຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ອຫໍ ພຠູວິໍ, ອິທໍ ປໂຣກ຺ຂາຍ ຣູປໍ. ອຫໍ ອຠວິໍ, ອິທໍ ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີນໍ ຣູປໍ.

ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປທໍ ປຐມປຸຣິເສກວຈນໍ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ປຐມປຸຣິເສກວຈເນນ ສທິສໍ. ໂສ ອຠວາ.

ຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນິຍາ ປຣສ຺ສປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈນໍ ອຊ຺ຊຕນິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈເນນ ສທິສໍ. ຕ຺ວໍ ອຠໂວ.

ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ປຣສ຺ສປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ປຣສ຺ສປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ປຐມປຸຣິເສກວຈເນນ ຈາຕິ ທ຺ວີຫິ ວຈເນຫິ ສທິສໍ. ຕຸມ຺ເຫ ຠວິສ຺ສຖ, ອິທໍ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູປໍ. ຕຸມ຺ເຫ ອຠວິສ຺ສຖ, ໂສ ອຠວິສ຺ສຖ, ອິມານິ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ຣູປານິ.

ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈນໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສກວຈເນນ ສທິສໍ. ຕ຺ວໍ ຠວິສ຺ສເສ, ອິທໍ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູປໍ. ຕ຺ວໍ ອຠວິສ຺ສເສ, ອິທໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ຣູປໍ.

ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈນໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຕໂນປເທນ ມຊ຺ຌິມປຸຣິສພຫຸວຈເນນ ສທິສໍ. ຕຸມ຺ເຫ ຠວິສ຺ສວ຺ເຫ, ອິທໍ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູປໍ. ຕຸມ຺ເຫ ອຠວິສ຺ສວ຺ເຫ, ອິທໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ຣູປໍ.

ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ອຕ຺ຕໂນປທໍ ອຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈນໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ປຣສ຺ສປເທນຸຕ຺ຕມປຸຣິເສກວຈເນນ ສທິສໍ. ອຫໍ ຠວິສ຺ສໍ, ອິທໍ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູປໍ. ອຫໍ ອຠວິສ຺ສໍ, ອິທໍ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ຣູປໍ. ເສສານິ ສພ຺ພາສມຏ຺ຐນ຺ນໍ ວິຠຕ຺ຕີນໍ ວຈນານິ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ວິສທິສານີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ຠວນ຺ຕິ ຈຕ຺ຣ –

ວຕ຺ຕມານາປຎ຺ຈມີສຸ, ຖທ຺ວຍໍ ສມຸທີຣິຕໍ;

‘‘ຕຸມ຺ເຫ ຠວຖ’’ອິຈ຺ຈຕ຺ຣ, ອຸທາຫຣຓກໍ ທ຺ວິຘາ.

ມິທ຺ວຍໍ ມທ຺ວຍຎ຺ເຈວ, ຕາສຸ ວຸຕ຺ຕໍ ທ຺ວິຘາ ທ຺ວິຘາ;