໑໕. ສຣວຄ຺ຄປຎ຺ຈກນ຺ຕິກ ສຸທ຺ຘສ຺ສຣຘາຕຸ

ອິໂຕ ປຣໍ ຕຸ ສຣໂຕ, ກກາຣນ຺ຕາທິເຠທໂຕ;

ຘາຕຸໂຍ ຘາຕຸນິປ຺ຜນ຺ນ-ຣູປານິ ວິວິຘານິ ຈ.

ສາຏ຺ຐກເຖ ປິຏກມ຺ຫິ, ຊິນປາເຐ ຍຖາພລໍ;

ນຍໍ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕ຺ວາ, ສມາເສນ ກເຖສ຺ສ’ຫໍ.

ອິ ຄຕິຍໍ. ເຍສໍ ຘາຕູນໍ ຄຕິອຕ຺ໂຖ, ພຸທ຺ຘິປິ ເຕສໍ ອຕ຺ໂຖ. ປວຕ຺ຕິປາປຸຓານິປິ. ຕຕ຺ຣ ຄມນໍ ທຸວິຘໍ ກາຍຄມນໍ ຎາຓຄມນຎ຺ຈ. ເຕສຸ ກາຍຄມນໍ ນາມ ອິຣິຍາປຖຄມນໍ, ຎາຓຄມນໍ ນາມ ຎາຓຸປ຺ປຕ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ປໂຍຄານຸຣູເປນ ‘‘ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ ປທສ຺ສ ‘‘ຊານາຕີ’’ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ‘‘ປວຕ຺ຕຕີ’’ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ‘‘ປາປຸຓາຕີ’’ຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ອິຣິຍາປຖຄມເນນ ຄຈ຺ຉຕີຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ, ຎາຓຄມເນນ ຄຈ຺ຉຕີຕິປິ ອຕ຺ໂຖ ຠວຕິ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ສີຆໍ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິອາທີສຸ ອິຣິຍາປຖຄມນໍ ‘‘ຄມນ’’ນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສຸນ຺ທຣໍ ນິພ຺ພານໍ ຄໂຕ. ‘‘ຄຕິມາ’’ຕິອາທີສຸ ປນ ຎາຓຄມນໍ. ເອວໍ ສພ຺ເພສມ຺ປິ ຄຕ຺ຍຕ຺ຖານໍ ຘາຕູນໍ ຍຖາປໂຍຄໍ ອຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ.

ຕສ຺ສິມານິ ຣູປານິ ຠວນ຺ຕິ – ອິຕິ, ເອຕິ, ອຸເທຕິ. ກາຣິເຕ ‘‘ອຸທາຍຕີ’’ຕິ ຣູປໍ ຠວຕິ. ອຸຏ຺ຐາເປຕີຕິ ຫິ ອຕ຺ໂຖ, ທຸກາໂຣ ອາຄໂມ. ອຸເປຕິ, ສມຸເປຕິ, ເວຕິ, ອເປຕິ, ອເວຕິ, ອນ຺ເວຕິ, ສເມຕິ, ອຠິສເມຕິ, ສມໂຍ, ອຠິສມໂຍ, ອີທິ, ອຸທິ, ເອໂກທິ, ປຓ຺ຑິໂຕ, ອິໂຕ, ອຸທິໂຕ, ອຸເປໂຕ, ສມຸເປໂຕ, ອນ຺ວິໂຕ, ອເປໂຕ, ສເມໂຕ, ເອຕພ຺ໂພ, ປຈ຺ເຈຕພ຺ໂພ, ປຏິຍມາໂນ, ປຏິຈ຺ໂຈ, ເອນ຺ໂຕ, ອຘິປ຺ເປໂຕ, ອຘິປ຺ປາໂຍ, ປຈ຺ຈໂຍ, ອຎ຺ຎານິປິ ໂຍເຊຕພ຺ພານິ. ‘‘ອິຕາ, ອິຕ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ຍຖາຣຫໍ ອິຕ຺ຖິນປຸໍສກວເສນປິ. ປຈ຺ເຈຕຸໍ, ອຸເປຕຸໍ, ສມຸເປຕຸໍ, ອນ຺ເວຕຸໍ, ສເມຕຸໍ, ອຠິສເມຕຸໍ, ອິຈ຺ຈ, ປຏິຈ຺ຈ, ສເມຈ຺ຈ, ອຠິສເມຈ຺ຈ, ອເປຈ຺ຈ, ອຸເປຈ຺ຈ, ປຏິມຸຂໍ ອິຕ຺ວາ, ອິຕ຺ວານ, ອຸເປຕ຺ວາ, ອຸເປຕ຺ວານ, ອຸເປຕຸນ, ອຎ຺ຎານິປິ ພຸທ຺ຘວຈນານຸຣູປໂຕ ໂຍເຊຕພ຺ພານິ.

ອິຕິອິຕິ ກ຺ຣິຍາສທ຺ໂທ, ສຸຕ຺ຕນ຺ເຕສຸ ນ ທິສ຺ສຕິ;

ອິທເມຕ຺ຖ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ທສ຺ສນາເຍວ ເມ ຣຸໂຕ.

‘‘ອິຕາຍໍ ໂກຘຣູເປນ’’, ອິຕິ ປາຬິ ຫິ ທິສ຺ສຕິ;

ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣນິກາຍມ຺ຫິ, ມຸນິນາຫຈ຺ຈ ຠາສິຕາ;

ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ຠຄວຕາ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣນິກາເຍ ໂກຘໍ ນິນ຺ທນ຺ເຕນ –

‘‘ອິຕາຍໍ ໂກຘຣູເປນ, ມຈ຺ຈຸເວໂສ ຄຸຫາສໂຍ;

ຕໍ ທເມນ ສມຸຈ຺ຉິນ຺ເທ, ປຎ຺ຎາວີຣິເຍນ ທິຏ຺ຐິຍາ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຣ ອິຕາຍນ຺ຕິ ອິຕິ ອຍນ຺ຕິ ເຉໂທ. ອິຕິອິຕິ ຈ ຄຈ຺ຉຕິ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຍໍ ປເນຕ຺ຖ ສຸຕ຺ຕປທຕ຺ໂຖ – ໂຍ ໂທໂສ ໂລເກ ‘‘ໂກໂຘ’’ຕິ ໂລກິຍມຫາຊເນນ ວຸຈ຺ຈຕິ, ນາຍໍ ອຕ຺ຖໂຕ ໂກໂຘຕິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ກິນ຺ຕິ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ, ເອໂສ ຫິ ສຣີຣສງ຺ຂາຕຄຸຫາສໂຍ ມຈ຺ຈຸຣາຊາ ເອວ ໂກຘວເສນ ປມທ຺ທນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕສນ຺ຕາເນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ຕໍ ເອວຣູປໍ ‘‘ມຈ຺ຈຸຣາຊາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ພຫຸໂນ ຊນສ຺ສ ອນຕ຺ຖກຣໍ ໂກຘໍ ຫິຕກາໂມ ທເມນ ປຎ຺ຎາຍ ວີຣິເຍນ ທິຏ຺ຐິຍາ ຈ ຉິນ຺ເທຍ຺ຍາຕິ.

ເອຕີຕິ ອິມສ຺ສ ປນ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ‘‘ເອຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ຫິ ອາອຸປສຄ຺ໂຄ ສນ຺ຘິກິຈ຺ເຈນ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນຕ຺ຕາ ນ ປາກໂຏ ວລາຫກາວຕ຺ຖຣິໂຕ ປຸຓ຺ຓຈນ຺ໂທ ວິຍ. ຕຖາ ຫິ ເອຕ຺ຖ ອາ ອິຕິ ເອຕີຕິ ສນ຺ຘິວິຄ຺ຄໂຫ ຠວຕິ, ອາກາຣສ຺ສ ຈ ອິກາເຣນ ປເຣນ ສທ຺ຘິໍເຍວ ເອກາຣາເທໂສ. ຕສ຺ມາ ‘‘ອຍໍ ໂສ ສາຣຖີ ເອຕິ. ເອຕຸ ເວສ຺ສນ຺ຕໂຣ ຣາຊາ’’ຕິອາທີສຸ ‘‘ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອາຄຈ຺ຉຕູ’’ຕິອາທິນາ ອຕ຺ໂຖ ກເຖຕພ຺ໂພ. ພ຺ຍາກຣຓສຕ຺ເຖປິ ຫິ ອາ ອິຕິ ເອຕີຕິ ສນ຺ຘິວິຄ຺ຄໂຫ ທິສ຺ສຕິ, ຕສ຺ມາ ອຍມ຺ປິ ນີຕິ ສາຘຸກໍ ມນສິ ກາຕພ຺ພາ. ອຖ ວາ ອິຕີຕິ ຣສ຺ສວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ ປທໍ ຄມນໍ ໂພເຘຕິ, ເອຕີຕິ ວຸທ຺ຘິວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ ປນ ຍຖາປໂຍຄໍ ອາຄມນາທີນິ. ມຕ຺ຕາວເສນປິ ຫິ ປທານິ ສວິເສສຕ຺ຖານິ ຠວນ຺ຕິ. ຕໍ ຍຖາ? ສາສເນ ປພ຺ພຊິໂຕ, ຣຏ຺ຐາ ປພ຺ພາຊິໂຕຕິ. ສຎ຺ໂຎຄາສຎ຺ໂຎຄວເສນປິ, ຕໍ ຍຖາ? ຄາມາ ນິຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ. ຍສໍ ໂປໂສ ນິຄຈ຺ຉຕິ, ຕສ຺ມາ ອຍມ຺ປິ ນີຕິ ສາຘຸກໍ ມນສິ ກາຕພ຺ພາ. ເອຕ຺ເຖຕໍ ວຸຈ຺ຈຕິ –

ອິ ຄຕິຍນ຺ຕິ ກຖິຕາ, ຘາຕຸ ວຸທ຺ຘິໍ ຄຕາ ຍທາ;

ຕທາ ອາຄມນຕ຺ຖສ຺ສ, ວາຈິກາ ປາຍໂຕ ວສາ.

ອິຣິຍາປຖຕ຺ຖໂຕ ເຫ-ສາ ນິຈ຺ຈາຄມວາຈິກາ;

‘‘ອຍໍ ໂສ ສາຣຖີ ເອຕິ’’, ອິຈ຺ຈາເທຕ຺ຖ ນິທສ຺ສນໍ.

ອນິຣິຍາປຖຕ຺ເຖນ, ວຕ຺ຕເນ ຄມເນປິ ຈ;

ອາຄມເນ ຈ ໂຫຕີຕິ, ຘີມາ ລກ຺ເຂຍ຺ຍ ຕໍ ຍຖາ.

‘‘ປຏິຈ຺ຈ ຜລເມຕີ’’ຕິ, ເອວມາທີສຸ ວຕ຺ຕເນ;

ວຸທ຺ຘິປ຺ປຕ຺ຕາ ອິກາຣວ຺ຫາ, ເອສາ ຘາຕຸ ປວຕ຺ຕຕິ.

‘‘ອຕ຺ຖເມນ຺ຕມ຺ຫິ ສູຣິເຍ, ວາຬາ’’ ອິຈ຺ຈາທີສຸ ປນ;

ຄເຕ, ‘‘ເອຕີຕິ ອິຕີ’’ຕິ-ອາທິສ຺ວາຄມເນ ສິຍາ.

ຕຖາ ຫິ ອີຕີຕິ ອນຕ຺ຖາຍ ເອຕິ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ອີຕິ, ອຸປທ຺ທໂວ, ອິຕິ ອາຄມນຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ອາຫ ຈ ສຸຕ຺ຕນິປາຕຏ຺ຐກຖາຍໍ ‘‘ເອຕີຕິ ອີຕິ, ອາຄນ຺ຕຸການໍ ອກຸສລຠາຄີນໍ ພ຺ຍສນເຫຕູນໍ ເອຕໍ ອຘິວຈນ’’ນ຺ຕິ.

ອິທານິ ຍຖາຣຫໍ ນິປາຕາຂ຺ຍາຕນາມິກປຣິຍາປນ຺ນານໍ ອິຕິອິໂຕ ສທ຺ທານມຕ຺ຖຸທ຺ຘາໂຣ ວຸຈ຺ຈເຕ – ຕຕ຺ຖ ອິຕິສທ຺ໂທ ເຫຕຸປຣິສມາປນາທິປທຕ຺ຖ ວິປຣິຍາຍ ປກາຣາວຘາຣຓ ນິທສ຺ສນາທິອເນກຕ຺ຖປ຺ປເຠໂທ. ຕຖາ ເຫສ ‘‘ຣຸປ຺ປຕີຕິ ໂຂ ຠິກ຺ຂເວ ຕສ຺ມາ ຣູປນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິອາທີສຸ ເຫຕຸອຕ຺ເຖ ທິສ຺ສຕິ. ‘‘ຕສ຺ມາຕິຫ ເມ ຠິກ຺ຂເວ ຘມ຺ມທາຍາທາ ຠວຖ, ມາ ອາມິສທາຍາທາ. ອຕ຺ຖິ ເມ ຕຸມ຺ເຫສຸ ອນຸກມ຺ປາ, ກິນ຺ຕິ ເມ ສາວກາ ຘມ຺ມທາຍາທາ ຠເວຍ຺ຍຸໍ, ໂນ ອາມິສທາຍາທາ’’ຕິອາທີສຸ ປຣິສມາປເນ. ‘‘ອິຕິ ວາ ອິຕິ ເອວຣູປາ ວິສູກທສ຺ສນາ ປຏິວິຣໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ອາທິອຕ຺ໂຖ. ‘‘ມາຄຓ຺ຑິໂຍຕິ ຕສ຺ສ ພ຺ຣາຫ຺ມຓສ຺ສ ສງ຺ຂາ ສມຎ຺ຎາ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ໂວຫາໂຣ ນາມໍ ນາມກມ຺ມໍ ນາມເຘຍ຺ຍໍ ນິຣຸຕ຺ຕິ ພ຺ຍຎ຺ຊນມຠິລາໂປ’’ຕິອາທີສຸ ປທຕ຺ຖວິປຣິຍາເຍ. ‘‘ອິຕິ ໂຂ ຠິກ຺ຂເວ ສປ຺ປຏິຠໂຍ ພາໂລ, ອປ຺ປຏິຠໂຍ ປຓ຺ຑິໂຕ. ສອຸປທ຺ທໂວ ພາໂລ, ອນຸປທ຺ທໂວ ປຓ຺ຑິໂຕ. ສອຸປສຄ຺ໂຄ ພາໂລ, ອນຸປສຄ຺ໂຄ ປຓ຺ຑິໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ປກາໂຣ. ‘‘ອຕ຺ຖິ ອິທປ຺ປຈ຺ຈຍາ ຊຣາມຣຓນ຺ຕິ ອິຕິ ປຸຏ຺ເຐນ ສຕາ ອາທນ຺ທ ອຕ຺ຖີຕິສ຺ສ ວຈນີຍໍ. ກິໍ ປຈ຺ຈຍາ ຊຣາມຣຓນ຺ຕິ ອິຕິ ເຈ ວເທຍ຺ຍ, ຊາຕິປຈ຺ຈຍາ ຊຣາມຣຓນ຺ຕິ ອິຈ຺ຈສ຺ສ ວຈນີຍ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ອວຘາຣເຓ. ‘‘ອຕ຺ຖີຕິ ໂຂ ກຈ຺ຈານ ອຍເມໂກ ອນ຺ໂຕ, ນຕ຺ຖີຕິ ໂຂ ກຈ຺ຈານ ອຍໍ ທຸຕິໂຍ ອນ຺ໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ນິທສ຺ສເນ. ນິປາຕວເສເນວ ເຕ ປໂຍຄາ ຄເຫຕພ຺ພາ. ‘‘ອິຕາຍໍ ໂກຘຣູເປນາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ອາຂ຺ຍາຕວເສນ ຄມເນ ອິຕິສທ຺ໂທ ທິສ຺ສຕິ. ອຍເມວຕ຺ໂຖ ອິຘາຘິປ຺ເປໂຕ, ນິປາຕຕ຺ໂຖ ປນ ນ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ໂພ, ວິຎ຺ຎູນໍ ອຕ຺ຖຄ຺ຄຫເຓ ໂກສລ຺ລຸປາທນຕ຺ຖໍ ເກວລໍ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ອາຄໂຕຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ອິຕໂຣ ປນ –

ຄຕ຺ຍຕ຺ເຖ ຈິມສທ຺ທຕ຺ເຖ, ອິໂຕສທ຺ໂທ ປວຕ຺ຕຕິ;

ອນ຺ວິໂຕ’’ຕິ ຫິ ຄຕ຺ຍຕ຺ເຖ, ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນໍ ຠເວ.

ອິມສທ຺ທສ຺ສ ອຕ຺ຖມ຺ຫິ, ນິສ຺ສກ຺ກວຈນໍ ຠເວ;

‘‘ອິໂຕ ສາ ທກ຺ຂິຓາ ທິສາ’’, ອິຕິອາທີສຸ ປາຬິສຸ.

ຄຕ຺ຍຕ຺ໂຖ ອິຈ຺ຉິໂຕ ເອຕ຺ຖ, ອິຕຣຕ຺ໂຖ ນ ອິຈ຺ຉິໂຕ;

ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວສາ ວຸຕ຺ໂຕ, ໂກສລ຺ລຕ຺ຖາຍ ວິຎ຺ຎຸນໍ.

ອິຘ ປນ ສມຍສທ຺ທສ຺ສ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣໍ ສນິພ຺ພຈນໍ ວຕ຺ຕພ຺ພມ຺ປິ ອວຕ຺ວາ ອຸປຣິ ອຍຘາຕຸວິສເຍເຍວ ວກ຺ຂາມ ອິ ເອ ອຍຘາຕຸວເສນ ຕິຘາຕຸມຍຕ຺ຕາ ສມຍສທ຺ທສ຺ສ. ຕຕ຺ຣ ອິຕີຕິ ອິກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕປທສ຺ສ ຈ ‘‘ເອຕິ, ອຸເທຕີ’’ຕິອາທີນຎ຺ຈ ເອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕປທານໍ ອຎ຺ເຎສຎ຺ຈ ເອວຣູປານໍ ປທມາລາ ຍຖາຣຫໍ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ອຕ຺ຕໂນປທານິ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ໂຍເຊຕພ຺ພາ. ອີທິເສສຸ ຫິ ຐາເນສຸ ທຸກ຺ກຣາ ກ຺ຣິຍາປທມາລາ. ຍສ຺ມາ ປນ ອິມສ຺ມິໍ ປກຣເຓ ສຸກຣາ ຈ ທຸກ຺ກຣາ ຈ ຕ຺ຍນ຺ຕປທມາລາ ຊານິຕພ຺ພາ, ຕສ຺ມາ ຠູວາທິຄຓາທີສຸ ອຏ຺ຐສຸ ຄເຓສຸ ວິຫິເຕຫິ ຉນ຺ນວຸຕິຍາ ວຈເນຫິ ສພ຺ພສາຘາຣຓໍ ອສພ຺ພສາຘາຣຓຎ຺ຈ ປທມາລານຍໍ ພ຺ຣູມ –

ອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ປທານໍ ປນ຺ຕິໂຍ ພຸໂຘ;

ຠວຕິ ຣຸນ຺ຘຕາທີນໍ, ໂຍເຊ ສພ຺ພຕ຺ຖ ສພ຺ພຖາ.

ອິຕິ ເອຕີ’’ຕິ ເຈເຕສໍ, ປທານໍ ປນ ປນ຺ຕິໂຍ;

ສຸທ຺ຘສ຺ສຣປຸພ຺ພການໍ, ໂຍເຊ ວິຎ຺ຎູ ຍຖາຣຫໍ.

ອາກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ປທານຎ຺ຈາປິ ປນ຺ຕິໂຍ;

‘‘ຍາຕິ ສຸຓາຕິ ອສ຺ນາ-ຕິ’’ ອິຈ຺ຈາທີນໍ ຍຖາຣຫໍ.

ອິວຓ຺ຓານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ປທານມປິ ປາຬິໂຍ;

ໂຍເຊ ‘‘ຣຸນ຺ຘິຕິ ຣຸນ຺ຘີຕິ’’-ອິຈ຺ຈາທີນໍ ຍຖາຣຫໍ.

ອຸກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ສຸຕິອິຕິ ປທສ຺ສ ຈ;

ເປຣຓຕ຺ເຖ ປວຕ຺ຕສ຺ສ, ໂຍເຊ ມາລໍ ຍຖາຣຫໍ.

ເອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ປທານມ຺ປິ ຍຖາຣຫໍ;

‘‘ເຊຕິ ຣຸນ຺ເຘຕິ ກາເຣຕິ, ກາຣາເປຕີ’’ຕິອາທີນໍ.

ໂອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕ-ປທານມ຺ປິ ປທກ຺ກເມ;

‘‘ກໂຣຕິ ໂຠຕິ ໂຫຕີ’’ຕິ-ອາທີນໍ ຍຸຕ຺ຕິໂຕວເທ;

ອິຈ຺ເຈວໍ ສຕ຺ຕຘາ ວຸຕ຺ໂຕ, ປທມາລານໂຍ ມຍາ;

ອິໂຕ ມຸຕ຺ໂຕ ນໂຍ ນາມ, ນຕ຺ຖິ ໂກຈິ ກ຺ຣິຍາປເທ.

‘‘ອາທຕ຺ເຕ ກຸຣຸເຕ ເປເຕ’’, ອິຈ຺ຈາທິ ນຍທສ຺ສນາ;

ຍຖາຣຫໍ ຍຸຕ຺ຕິໂຕຕິ, ວຈນໍ ເອຕ຺ຖ ຠາສິຕໍ.

ອິທານິ ອິກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕປທສ຺ສ ກໂມ ວຸຈ຺ຈເຕ – ອິຕິ, ອິນ຺ຕິ. ອິສິ, ອິຖ. ອິມິ, ອິມ. ອປຣິປຸຓ຺ໂຓ ວຕ຺ຕມານານໂຍ. ອິຕຸ, ອິນ຺ຕຸ. ອິຫິ, ອິຖ. ອິມິ, ອິມ. ອປຣິປຸຓ຺ໂຓ ປຎ຺ຈມີນໂຍ. ເອຕ຺ຖ ຈ ອິເມສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສາສນານຸຣູປຠາວສ຺ສ ອິມານິ ສາຘກປທານິ ‘‘ເວຕິ, ອເປຕິ, ອນ຺ເວຕີ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ວິ ອິຕິ ເວຕິ. ວິຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ, ອິຕິສທ຺ໂທ ເຫຕ຺ຖ ຄມນໍ ໂພເຘຕິ. ຕຖາ ອປ ອິຕິ ອເປຕິ. ອປຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອນຸ ອິຕິ ອນ຺ເວຕິ. ອນຸຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຄຣູ ປນ ອນຸ ເອຕິ ອນ຺ເວຕີຕິ ວທນ຺ຕິ. ຕໍ –

‘‘ຍຖາ ອາຣຎ຺ຎກໍ ນາຄໍ, ທນ຺ຕິໍ ອນ຺ເວຕິ ຫຕ຺ຖິນີ;

ເຊສ຺ສນ຺ຕໍ ຄິຣິທຸຄ຺ເຄສຸ, ສເມສຸ ວິສເມສຸ ຈ;

ເອວໍ ຕໍ ອນຸຄຈ຺ຉາມິ, ປຸຕ຺ເຕ ອາທາຍ ປຈ຺ຉໂຕ’’ຕິ.

ອິມາຍ ປາຬິຍາ ນ ສເມຕິ ‘‘ເຊສ຺ສນ຺ຕໍ ອນ຺ເວຕີ’’ຕິ ວຈນໂຕ ‘‘ອນຸຄຈ຺ຉາມີ’’ຕິ ວຈນໂຕ ຈ. ຕຖາ ຫິ ເອຕິສທ຺ໂທ ຍຕ຺ຖ ເຈ ອິຣິຍາປຖວາຈໂກ, ຕຕ຺ຖ ອາຄມນໍເຍວ ໂຊເຕຕິ, ນ ຄມນໍ, ຕສ຺ມາ ອາຄມນຕ຺ຖສ຺ສ ອຍຸຕ຺ຕິໂຕ ຄມນຕ຺ຖສ຺ສ ຈ ຍຸຕ຺ຕິໂຕ ວິ ອິຕິອາທິນາ ເຉໂທ ເຎຍ຺ໂຍ. ເອເຕສຎ຺ຈ ອິຕິສທ຺ທວເສນ ກຕເຉທານໍ ອຕ຺ຖິຠາວໍ ຍຸຕ຺ຕິຠາວຎ຺ຈ ‘‘ອິຕາຍໍ ໂກຘຣູເປນາ’’ຕິ ປາຬິເຍວ ສາເຘຕິ, ຕສ຺ມາເຍວ ‘‘ອນຸ ອິຕິ, ອນຸ ອິນ຺ຕິ, ອນຸ ອິສີ’’ຕິອາທິນາ ‘‘ອນ຺ເວຕີ’’ຕິອາທີນໍ ເຉເທ ລພ຺ຠມານນເຍນ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາໂຣ ວຕ຺ຕມານາປຎ຺ຈມີນໂຍ ປຣສ຺ສປທວເສນ ທສ຺ສິໂຕ. ສຕ຺ຕມີຣູປາທີນິ ສພ຺ພຖາ ອປ຺ປສິທ຺ຘານິ.

ອິມານິ ປນ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູປານິ, ສິຕ຺ຕາ ເຕ ລຫຸເມສ຺ສຕິ. ອິສ຺ສຕິ, ອິສ຺ສນ຺ຕິ. ອິສ຺ສສິ, ອິສ຺ສຖ. ອິສ຺ສາມິ, ອິສ຺ສາມ. ອິສ຺ສເຕ, ອິສ຺ສນ຺ເຕ. ອິສ຺ສເສ, ອິສ຺ສວ຺ເຫ. ອິສ຺ສໍ, ອິສ຺ສາມ຺ເຫ. ອສພ຺ພຘາຕຸກຕ຺ເຕປິ ສຸທ຺ຘສ຺ສຣຕ຺ຕາ ຘາຕຸສ຺ສ ອິກາຣາຄໂມ ນ ລພ຺ຠຕິ. ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ຠວິສ຺ສນ຺ຕີນໂຍ.

ອຖ ກາລາຕິປຕ຺ຕິຍາ ຣູປານິ ຠວນ຺ຕິ, ອິສ຺ສາ, ອິສ຺ສໍສຸ. ອິສ຺ເສ, ອິສ຺ສຖ. ອິສ຺ສໍ, ອິສ຺ສມ຺ຫາ. ອິສ຺ສຖ, ອິສ຺ສິສຸ. ອິສ຺ສເສ, ອິສ຺ສວ຺ເຫ. ອິສ຺ສໍ, ອິສ຺ສາມ຺ຫເສ. ກາລາຕິປຕ຺ຕິຠາເວ ຈ ອສພ຺ພຘາຕຸກຕ຺ເຕ ຈ ສນ຺ເຕປິ ສຸທ຺ຘສ຺ສຣຕ຺ຕາ ຘາຕຸສ຺ສ ອກາຣິກາຣາຄໂມ ນ ລພ຺ຠຕິ ອເນກນ຺ຕິກຕ຺ຕາ ວາ ອນຸປປນ຺ນຕ຺ຕາ ຈ ອກາຣາຄໂມ ນ ໂຫຕິ. ທ຺ວິນ຺ນຎ຺ເຫຕ຺ຖ ສຸທ຺ຘສ຺ສຣານໍ ອນນ຺ຕຣິການໍ ເອກໂຕສນ຺ນິປາໂຕ ອນຸປປຕ຺ຕິ. ປຣິປຸຓ຺ໂຓ ກາລາຕິປຕ຺ຕິນໂຍ.

ອິມສ຺ມິໍ ປນ ຐາເນ ສາຏ຺ຐກເຖ ເຕປິຏເກ ພຸທ຺ຘວຈເນ ໂສຕູນໍ ປໂຍຄຕ຺ເຖສຸ ປຣມໂກສລ຺ລຊນນຕ຺ຖໍ ‘‘ນນຸ ເຕ ສຸຕໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓ ຠຎ຺ຎມາເນ, ເທວາ ນ ອິສ຺ສນ຺ຕິ ປຸຣິສປຣກ຺ກມສ຺ສາ’’ຕິ ປາຬິໂຕ ນຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາເຣຫິ ຠວິສ຺ສນ຺ຕິຍາ ຣູເປຫິ ສພ຺ພໂສ ສມານານິ ອສມານຕ຺ຖານິ ວຕ຺ຕມານິກຣູປານິ ຈ ອີສກໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສມານານິ ຠວິສ຺ສນ຺ຕີກາລາຕິປຕ຺ຕີນໍ ຣູປານິ ຈ ປກາສຍິສ຺ສາມ – ວຕ຺ຕມານາວເສນ ຕາວ ‘‘ອິສ຺ສຕິ, ອິສ຺ສນ຺ຕິ. ອິສ຺ສສິ, ອິສ຺ສຖາ’’ຕິ ສພ຺ພໍ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ອຕ຺ໂຖ ປນ ‘‘ອິສ຺ສໍ ກໂຣຕີ’’ຕິອາທິນາ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ອຕ຺ເຖ ຠວິສ຺ສນ຺ຕີວເສນ ‘‘ອິສ຺ສິສ຺ສຕິ, ອິສ຺ສິສ຺ສນ຺ຕິ. ອິສ຺ສິສ຺ສສິ, ອິສ຺ສິສ຺ສຖາ’’ຕິ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ອຕ຺ໂຖ ປນ ‘‘ອິສ຺ສໍ ກຣິສ຺ສຕີ’’ຕິອາທິນາ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ກາລາຕິປຕ຺ຕິວເສນ ປນ ‘‘ອິສ຺ສິສ຺ສາ, ອິສ຺ສິສ຺ສໍສຸ. ອິສ຺ສິສ຺ເສ, ອິສ຺ສິສ຺ສຖາ’’ຕິ ປຣິປຸຓ຺ຓໍ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ, ອຕ຺ໂຖ ປນ ‘‘ອິສ຺ສໍ ອກຣິສ຺ສາ’’ຕິອາທິນາ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ຘາຕ຺ວນ຺ຕຣວເສນ ສໍສນ຺ທນານໂຍຍໍ.

ອິທານິ ເອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕປທສ຺ສ ກໂມ ວຸຈ຺ຈເຕ –

ເອຕິ, ເອນ຺ຕິ. ເອສິ, ເອຖ. ເອມິ, ເອມ.

ເອຕຸ, ເອນ຺ຕຸ. ເອຫິ, ເອຖ. ເອມິ, ເອມ.

ນ ຈ ອປ຺ປຕ຺ວາ ທຸກ຺ຂນ຺ຕໍ, ວິສ຺ສາສໍ ເອຍ຺ຍ ປຓ຺ຑິໂຕ;

ນິເວສນານິ ມາເປຕ຺ວາ, ເວເທຫສ຺ສ ຍສສ຺ສິໂນ;

ຍທາ ເຕ ປຫິຓິສ຺ສາມິ, ຕທາ ເອຍ຺ຍາສິ ຂຕ຺ຕິຍ.

ເອຍ຺ຍ, ເອຍ຺ຍຸໍ. ເອຍ຺ຍາສິ, ເອຍ຺ຍາຖ. ເອຍ຺ຍາມິ, ເອຍ຺ຍາມ. ເອຖ, ເອຣໍ. ເອໂຖ, ເອຍ຺ຍາວ຺ໂຫ. ເອຍ຺ຍໍ, ເອຍ຺ຍາມ຺ເຫ.

ໂສ ປຸຣິໂສ ເອຍ຺ຍ, ເຕ ເອຍ຺ຍຸໍ. ຕ຺ວໍ ເອຍ຺ຍາສິ, ຕຸມ຺ເຫ ເອຍ຺ຍາຖ. ອຫໍ ເອຍ຺ຍາມິ, ມຍໍ ເອຍ຺ຍາມ. ໂສ ປຸຣິໂສ ເອຖ, ເຕ ເອຣໍ. ຕ຺ວໍ ເອໂຖ, ຕຸມ຺ເຫ ເອຍ຺ຍາວ຺ໂຫ. ອຫໍ ເອຍ຺ຍໍ, ມຍໍ ເອຍ຺ຍາມ຺ເຫ.

ປໂຣກ຺ຂາຫິຍ຺ຍຕ຺ຕນຊ຺ຊຕນີຣູປານິ ສພ຺ພໂສ ອປ຺ປສິທ຺ຘານິ.

ເອສ຺ສຕິ, ເອສ຺ສນ຺ຕິ. ເອສ຺ສສິ, ເອສ຺ສຖ. ເອສ຺ສາມິ, ເອສ຺ສາມ. ເອສ຺ສເຕ, ເອສ຺ສນ຺ເຕ. ເອສ຺ສເສ, ເອສ຺ສວ຺ເຫ. ເອສ຺ສໍ, ເອສ຺ສາມ຺ເຫ.

ສມ຺ໂມທມານາ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ຊາລມາທາຍ ປກ຺ຂິໂນ;

ຍທາ ເຕ ວິວທິສ຺ສນ຺ຕິ, ຕທາ ເອຫິນ຺ຕິ ເມ ວສໍ.

‘‘ອຠິໂທສຄໂຕ ອິທານິ ເອຫີ’’ຕິ ວຈນທສ຺ສນໂຕ ອປຣານິປິ ຠວິສ຺ສນ຺ຕີຣູປານິ ຄເຫຕພ຺ພານິ.

ເອຫິຕິ, ເອຫິນ຺ຕິ. ເອຫິສິ, ເອຫິຖ. ເອຫິມິ, ເອຫິມ. ເອຫິເຕ, ເອຫິນ຺ເຕ. ເອຫິເສ, ເອຫິວ຺ເຫ. ເອຫິສ຺ສໍ, ເອຫິສ຺ສາມ຺ເຫ.

ເອສ຺ສາ, ເອສ຺ສໍສຸ. ເອສ຺ເສ, ເອສ຺ສຖ. ເອສ຺ສໍ ເອສ຺ສາມ຺ຫາ. ເອສ຺ສຖ, ເອສ຺ສິສຸ. ເອສ຺ສເສ, ເອສ຺ສວ຺ເຫ. ເອສ຺ສິໍ, ເອສ຺ສາມ຺ຫເສ.

ອຖາປໂຣປິ ເອກາຣານນ຺ຕຣຕ຺ຍນ຺ຕປທກ຺ກໂມ ຠວຕິ;

ອຸເທຕິ, ອຸເທນ຺ຕິ; ອຸເທສິ, ອຸເທຖ; ອຸເທມິ, ອຸເທມ.

ອຸເທຕຸ, ອຸເທນ຺ຕຸ. ອຸເທຫິ, ອຸເທຖ. ອຸເທມິ, ອຸເທມ, ອຸທາມເສ.

ອຸເທຍ຺ຍ, ອຸເທຍ຺ຍຸໍ. ເສສໍ ເນຍ຺ຍໍ. ອຸທິສ຺ສຕິ, ອຸທິສ຺ສນ຺ຕິ. ເສສໍ ເນຍ຺ຍໍ. ອຸທິສ຺ສາ, ອຸທິສ຺ສໍສຸ. ເສສໍ ເນຍ຺ຍໍ.

ອິມານິ ສຸທ຺ຘສ຺ສຣຘາຕຸຣູປານິ.

ກກາຣນ຺ຕຘາຕຸ

ກຸ ສທ຺ເທ ເກ ຈ. ໂກຕິ, ກວຕິ, ກາຍຕິ, ເອວໍ ກຕ຺ຕຸປທານິ ຠວນ຺ຕິ. ກຸຍ຺ຍຕິ, ກິຍ຺ຍຕິ, ເອວໍ ກມ຺ມປທານິ. ການນໍ, ກພ຺ພໍ, ຊາຕກໍ, ເອວໍ ນາມິກປທານິ. ກຸຕ຺ວາ, ກຸຕ຺ວານ, ກວິຕ຺ວາ, ກວິຕ຺ວານ, ກາວິຕ຺ວາ, ກາວິຕ຺ວານ, ກາຍິຕຸໍ, ເອວໍ ອພ຺ຍຍປທານິ.

ຕຕ຺ຣ ການນນ຺ຕິ ຐິຕມຊ຺ຌນ຺ຫິກສມເຍ ກວຕິ ສທ຺ທໍ ກໂຣຕີຕິ ການນໍ, ວນໍ. ຕຖາ ຫິ –

‘‘ຐິເຕ ມຊ຺ຌນ຺ຫິເກ ກາເລ, ສນ຺ນິສີເວສຸ ປກ຺ຂິສຸ;

ສຓເຕວ ພ຺ຣຫາຣຎ຺ຎໍ, ສາ ຣຕິ ປຏິຠາຕິ ມ’’ນ຺ຕິ

ວຸຕ຺ຕໍ. ອຖ ວາ ໂກກິລມຍູຣາທໂຍ ກວນ຺ຕິ ສທ຺ທາຍນ຺ຕິ ກູຊນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ການນໍ. ມໂນຫຣຕາຍ ອວສ຺ສໍ ກຸຍ຺ຍຕິ ປຓ຺ຑິເຕຫີຕິ ກພ຺ພໍ. ກາວິຍໍ. ກາເວຍ຺ຍໍ. ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ປນ ກວີນໍ ອິທນ຺ຕິ ກພ຺ພນ຺ຕິ ຕທ຺ຘິຕວເສນ ອຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ເກຈິ ຕຸ ກາພ຺ຍນ຺ຕິ ສທ຺ທຣູປໍ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ, ນ ຕໍ ປາວຈເນ ປມາຓໍ ສກ຺ກຏຠາສາຠາວໂຕ. ສກ຺ກຏຠາສາໂຕປິ ຫິ ອາຈຣິຍາ ນຍໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ. ຊາຕໍ ຠູຕໍ ອຕີຕໍ ຠຄວໂຕ ຈຣິຍໍ, ຕໍ ກີຍຕິ ກຖີຍຕິ ເອເຕນາຕິ ຊາຕກໍ. ຊາຕກປາຬິ ຫິ ອິຘ ‘‘ຊາຕກ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ປນ ຊາຕໍ ເອວ ຊາຕກນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ຕຖາ ຫິ ຊາຕກສທ຺ໂທ ເທສນາຍມ຺ປິ ວຕ຺ຕຕິ ‘‘ອິຕິວຸຕ຺ຕກໍ ຊາຕກໍ ອພ຺ຠຸຕຘມ຺ມ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ. ຊາຕິຍມ຺ປິ ວຕ຺ຕຕິ ‘‘ຊາຕກໍ ສໂມຘາເນສີ’’ຕິອາທີສຸ.

ປກ຺ກ ນີຈຄຕິຍໍ. ນີຈຄມນໍ ນາມ ຫີນຄມນໍ ຫີນປ຺ປວຕ຺ຕິ ວາ. ນີຈສທ຺ໂທ ຫິ ຫີນວາຈໂກ ‘‘ນີເຈ ກຸເລ ປຈ຺ຈາຊາໂຕ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຍ. ປກ຺ກຕິ ກ຺ຣິຍາປທເມຕ຺ຖ ທິສ຺ສຕິ, ນ ນາມິກປທໍ. ຍຕ຺ຖ ຍຕ຺ຖ ນາມິກປທໍ ນ ທິສ຺ສຕິ, ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ນາມິກປທໍ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ກ຺ຣິຍາປທເມວ ຫິ ທຸທ຺ທສໍ, ກ຺ຣິຍາປເທ ວິຊ຺ຊມາເນ ນາມິກປທໍ ນຕ຺ຖີຕິ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມາ ອນ຺ຕມໂສ ‘‘ປກ຺ກນໍ, ຕກນໍ’’ ອິຈ຺ເຈວມາທີນິ ຠາວວາຈການິ ນາມິກປທານິ ສພ຺ພາສຸ ຘາຕູສຸ ຍຖາຣຫໍ ລພ຺ຠນ຺ຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ຕກ ຫສເນ. ຫສນໍ ຫາໂສ. ຕກຕິ.

ຕກິ ກິຈ຺ຉຊີວເນ. ກິຈ຺ຉຊີວນໍ ກສິຣຊີວນໍ. ຕງ຺ກຕິ. ອາຕງ຺ກຕິ. ອາຕງ຺ໂກ. ອາຕງ຺ໂກຕິ ກິຈ຺ຉຊີວິຕກໂຣ ໂຣໂຄ, ຕຖາ ຫິ ອຏ຺ຐກຖາຈຣິຍາ ‘‘ອປ຺ປາພາຘໍ ອປ຺ປາຕງ຺ກ’’ນ຺ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ປາຬິປ຺ປເທເສ ອິຕິ ອຕ຺ຖໍ ສໍວຓ຺ເຓສຸໍ ‘‘ອາພາໂຘຕິ ວິສຠາຄເວທນາ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຍາ ເອກເທເສ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ສກລສຣີຣໍ ອຍປຏ຺ເຏນ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ວິຍ ຄຓ຺ຫາຕິ. ອາຕງ຺ໂກຕິ ກິຈ຺ຉຊີວິຕກໂຣ ໂຣໂຄ. ອຖ ວາ ຍາເປຕພ຺ພໂຣໂຄ ອາຕງ຺ໂກ, ອິຕໂຣ ອາພາໂຘ. ຂຸທ຺ທໂກ ວາ ໂຣໂຄ ອາຕງ຺ໂກ, ພລວາ ອາພາໂຘ. ເກຈິ ປນ ‘ອຊ຺ຌຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐາໂນ ອາພາໂຘ, ພຫິທ຺ຘາສມຸຏ຺ຐາໂນ ອາຕງ຺ໂກ’ຕິ ວທນ຺ຕີ’’ຕິ.

ອາຕງ຺ໂກ ອາມໂຍ ໂຣໂຄ,

ພ຺ຍາຘາ’ພາໂຘ ຄໂທ ຣຸຊາ;

ອກລ຺ລຎ຺ເຈວ ເຄລຎ຺ຎໍ,

ນາມໍ ໂຣຄາຠິຘານກໍ.

ສຸກ ຄຕິຍໍ. ໂສກຕິ, ສຸໂກ, ສຸກີ. ຕຕ຺ຣ ສຸໂກຕິ ສຸໂວ. ໂສກຕິ ມນາເປນ ຄມເນນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ສຸໂກ. ຕສ຺ສ ຠຣິຍາ ສຸກີ.

ພຸກ຺ກ ຠສ຺ສເນ. ອິຘ ຠສ຺ສນໍ ນາມ ສຸນຂຠສ຺ສນໍ ອຘິປ຺ເປຕໍ ‘‘ສຸນໂຂ ຠສ຺ສິຕ຺ວາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຍ, ນ ‘‘ອາວາໂສ ໂຄຈຣໍ ຠສ຺ສ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ວິຍ. ວຈນສງ຺ຂາຕໍ ຠສ຺ສນໍ, ພຸກ຺ກຕິ ສາ.

ຘກ ປຏິຆາເຕ ຄຕິຍຎ຺ຈ. ປຏິຆາໂຕ ປຏິຫນນໍ. ຘກຕິ.

ຈກ ຕິຕ຺ຕິປຏິຆາເຕສຸ. ຕິຕ຺ຕິ ຕປ຺ປນໍ, ປຏິຆາຕໍ ປຏິຫນນໍວ. ຈກຕິ.

ອກ ກຸຏິລຄຕິຍໍ. ອກຕິ. ເອຕາ ກຸອາທິກາ ອກປຣິຍນ຺ຕາ ຘາຕຸໂຍ ປຣສ຺ສ ຠາສາຕິ ສທ຺ທສຕ຺ຖວິທູ ວທນ຺ຕິ. ເຕສໍ ມເຕ ເອຕາ ‘‘ຕິ ອນ຺ຕິ, ຕຸ ອນ຺ຕຸ’’ ອິຈ຺ຈາທີນໍເຍວ ວິສໂຍ. ປາຬິຍໍ ປນ ນິຍໂມ ນຕ຺ຖິ, ຕສ຺ມາ ນ ຕໍ ອິຘ ປມາຓໍ.

ອິ ອຊ຺ຌຍເນ. ອຊ຺ຌຍນໍ ອຸຈ຺ຈາຣຓໍ ສິກ຺ຂນໍ ວາ, ອຍຕິ, ອຘີຍຕິ, ອຊ຺ຌຍຕິ, ອຘີເຕ, ອຊ຺ເຌນໍ, ອຊ຺ຌາຍໂກ. ທິພ຺ພໍ ອຘີຍເສ ມາຍໍ. ອຘີຍນ຺ຕິ ມຫາຣາຊ, ທິພ຺ພມາຍິຘ ປຓ຺ຑິຕາ. ອຊ຺ເຌນມຣິຍາ ປຖວິໍ ຊນິນ຺ທາ. ຕຕ຺ຖ ອຊ຺ຌາຍໂກຕິ ອຊ຺ຌຍຕີຕິ ອຊ຺ຌາຍໂກ, ມນ຺ເຕ ປຣິວຕ຺ເຕຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອຸ ສທ຺ເທ. ອວຕິ, ອວນ຺ຕິ. ອວສິ. ເອຕ຺ຖ ‘‘ໂຍ ອາຕຸມານໍ ສຍເມວ ປາວາ’’ຕິ ປາຬິ ປປຸພ຺ພສ຺ສ ອຸຘາຕຸສ຺ສ ປໂຍໂຄຕິ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ປປຸພ຺ພສ຺ສ ວທຘາຕຸສ຺ສ ທກາຣໂລປປ຺ປໂຍໂຄຕິປິ ວຕ຺ຕຸໍ ຍຸຊ຺ຊຕິ.

ວງ຺ກ ໂກຏິລ຺ເລ. ວງ຺ກຕິ. ວງ຺ກໍ. ວງ຺ກສທ຺ໂທ ຫິ ວກ຺ກສທ຺ເທນ ສມານຕ຺ໂຖ, ວກ຺ກສທ຺ໂທ ຈ ວງ຺ກສທ຺ເທນ. ຕຖາ ຫິ –

‘‘ຍໍ ນິສ຺ສິຕາ ຊຄຕິຣຸຫໍ, ສ຺ວາຍໍ ອຄ຺ຄິໍ ປມຸຎ຺ຈຕິ;

ທິສາ ຠຊຖ ວກ຺ກງ຺ຄາ, ຊາຕໍ ສຣຓໂຕ ຠຍ’’ນ຺ຕິ.

ປາຬິ ທິສ຺ສຕິ. ອຍໍ ປນ ວກ຺ກສທ຺ໂທ ສກ຺ກຏຠາສໍ ປຕ຺ວາ ກກາຣຣກາຣສຎ຺ໂຎຄກ຺ຂຣິໂກ ຠວຕິ, ຘາຕຸຠາໂວ ປນສ຺ສ ໂປຣາເຓຫິ ນ ວຸຕ຺ໂຕ, ຕສ຺ມາ ກ຺ຣິຍາປທໍ ນ ທິຏ຺ຐໍ. ອິມສ຺ສ ປນ ວງ຺ກສທ຺ທສ຺ສ ‘‘ວງ຺ກ ໂກຏິລ຺ເລ’’ຕິ ຘາຕຸຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕ, ‘‘ວງ຺ກຕີ’’ຕິ ກ຺ຣິຍາປທຎ຺ຈ, ປາຬິຍໍ ຕຸ ‘‘ວງ຺ກຕີ’’ຕິ ກ຺ຣິຍາປທໍ ນ ທິຏ຺ຐໍ, ຕຖາ ຠາວວາຈໂກ ວງ຺ກສທ຺ໂທປິ. ວາຈ຺ຈລິງ຺ໂຄ ປນ ອເນເກສຸ ຐາເນສຸ ທິຏ຺ໂຐ. ຕຕ຺ຕ ວງ຺ກຕີຕິ ກ຺ຣິຍາປທໍ ປາຬິຍໍ ອວິຊ຺ຊມານມ຺ປິ ຄເຫຕພ຺ພເມວ ນາຖຕີຕິ ກ຺ຣິຍາປທມິວ. ຠາວວາຈກສ຺ສ ປນ ວງ຺ກສທ຺ທສ຺ສ ອຕ຺ຖິຕາ ນຕ຺ຖິຕາ ຈ ປາຬິອາທີສຸ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອຸປປຣິກ຺ຂິຕພ຺ພາ. ເກເຈຕ຺ຖ ວເທຍ຺ຍຸໍ ‘‘ຍທິ ຠາວວາຈໂກ ວງ຺ກສທ຺ໂທ ນຕ຺ຖິ, ກຖໍ ‘ອຏ຺ຐວງ຺ກໍ ມຓິຣຕນໍ ອຸຬາຣ’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ສມາໂສ’’ຕິ. ເອຕ຺ຖ ປນ ອຏ຺ຐສຸ ຐາເນສຸ ວງ຺ກໍ ອຏ຺ຐວງ຺ກໍ, ນ ອຏ຺ຐວງ຺ການິ ຍສ຺ສາຕິ. ທພ຺ພວາຈໂກ ຫິ ວງ຺ກສທ຺ໂທ, ນ ຠາວວາຈໂກຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ວງ຺ກໍ ວກ຺ກຎ຺ຈ ກຸຏິລໍ, ຊິມ຺ຫຎ຺ຈ ຣິມ຺ຫມນຸຊຸ;

ວງ຺ກສທ຺ທາທໂຍ ເອເຕ, ວາຈ຺ຈລິງ຺ຄາ ຕິລິງ຺ຄິກາ.

ອຖ ວາ ວງ຺ກສທ຺ໂທຍໍ, ‘‘ວງ຺ກຆສ຺ຕາ’’ຕິອາທິສຸ;

ພຬິເສ ຄິຣິເຠເທ ຈ, ວຕ຺ຕເຕ ສ ປຸມາ ຕທາ.

ອຍຎ຺ຫິ ‘‘ເຕ’ເມ ຊນາ ວງ຺ກຆສ຺ຕາ ສຍນ຺ຕິ. ຍຖາປິ ມຈ຺ໂຉ ພຬິສໍ, ວງ຺ກໍ ມໍເສນ ຉາທິຕໍ. ວງ຺ກຆສ຺ໂຕວ ອມ຺ພຸໂຊ’’ຕິອາທີສຸ ພຬິເສ ວຕ຺ຕຕິ.

ເອຕ຺ຖ ສິຍາ ‘‘ນນຸ ຈ ໂຠ ‘ຍຖາປິ ມຈ຺ໂຉ ພຬິສໍ, ວງ຺ກໍ ມໍເສນ ຉາທິຕ’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ວງ຺ກສທ຺ໂທ ຄຸຓວາຈໂກ ວິເສສນສໂທ, ເຍນ ພຬິໂສ ວິເສສິໂຕ, ເຕນ ວງ຺ກໍ ກຸຏິລໍ ພຬິສນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວິຎ຺ຎາຍຕີ’’ຕິ? ຕນ຺ນ, ວງ຺ກສທ຺ເທ ອວຸຕ຺ເຕປິ ພຬິສສຠາວສ຺ສ ວງ຺ກຕ຺ຕາ ກຸຏິລຕ຺ໂຖ ປາກໂຏຕິ ນຕ຺ຖິ ວິເສສນສທ຺ເທນ ປໂຍຊນໍ. ອິທໍ ປນ ‘‘ພຬິສໍ ວງ຺ກ’’ນ຺ຕິ ວຈນໍ ‘‘ຫຕ຺ຖິ ນາໂຄ. ສໂຣຣຸຫໍ ປທຸມໍ. ຫຕ຺ຖີ ຈ ກຸຎ຺ຊໂຣ ນາໂຄ’’ຕິອາທິວຈນມິວ ປຣິຍາຍວຈນໍ, ຕສ຺ມາ ‘‘ວງ຺ກ’’ນ຺ຕິ ປທສ຺ສ ‘‘ກຸຏິລ’’ນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ນ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ອຖ ວາ ຍຖາ ‘‘ຍຖາ ອາຣຎ຺ຎກໍ ນາຄໍ, ທນ຺ຕິໍ ອນ຺ເວຕິ ຫຕ຺ຖິນີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ນາຄສທ຺ທສ຺ສ ທນ຺ຕີສທ຺ທສ຺ສ ຈ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎປຣິຍາ ຍວຈນຕ຺ເຕປິ ທນ຺ຕິນ຺ຕິ ມໂນຣມທນ຺ຕຍຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ສໍວຓ຺ຓິໂຕ, ຕຖາ ‘‘ພຬິສໍ ວງ຺ກ’’ນ຺ຕິ ອິເມສມ຺ປິ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ປຣິຍາຍວຈນຕ຺ເຕປິ ວງ຺ກນ຺ຕິ ກຸຏິລນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ອຕ຺ໂຖ ສາລຣາຊາ ວິຍ ສຸຜຸລ຺ລິໂຕ ໂຫຕິ, ເທສນາ ຈ ວິລາສປ຺ປຕ຺ຕາ, ນ ປນ ‘‘ວງ຺ກໍ ພຬິສ’’ນ຺ຕິ ສທ຺ທານໍ ຄຸຓຄຸຓີວເສນ ສມານາຘິກຣຓຠາໂວ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ໂພ ‘‘ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ ເວຣຎ຺ຊາຍໍ ວິຫຣຕີ’’ຕິອາທີສຸ ‘‘ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ’’ຕິ ອິເມສໍ ວິຍ ສມານາຘິກຣຓຠາວສ຺ສ ອນິຈ຺ຉິຕພ຺ພຕ຺ຕາ. ນ ຫິ ອີທິເສສຸ ຐາເນສຸ ສມານາຘິກຣຓຠາໂວ ໂປຣາເຓຫິ ອນຸມໂຕ.

‘‘ຍຕ຺ຖ ເອຕາທິໂສ ສຕ຺ຖາ, ໂລເກ ອປ຺ປຏິປຸຄ຺ຄໂລ;

ຕຖາຄໂຕ ພລປ຺ປຕ຺ໂຕ, ສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ’’ຕິ,

‘‘ພຸທ຺ຘໍ ພຸທ຺ຘໍ ນິຂິລວິສຍໍ ສຸທ຺ຘິຍາ ຍາວ ສຸທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິ ຈ ອາທີສຸ ປນ ອນຸມໂຕ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ເອຕາທິໂສ’’ຕິ ຈ ‘‘ອປ຺ປຏິປຸຄ຺ຄໂລ’’ຕິ ຈ ‘‘ຕຖາຄໂຕ’’ຕິ ຈ ‘‘ພລປ຺ປຕ຺ໂຕ’’ຕິ ຈ ‘‘ສມ຺ພຸທ຺ໂຘ’’ຕິ ຈ ‘‘ປຣິນິພ຺ພຸໂຕ’’ຕິ ຈ ອິມານິ ‘‘ສຕ຺ຖາ’’ຕິ ອເນນ ປເທນ ສມານາຘິກຣຓານິ. ຕຖາ ‘‘ພຸທ຺ຘໍ ພຸທ຺ຘ’’ນ຺ຕິ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປທານໍ ປຈ຺ຉິມໍ ປຸຣິເມນ ສມານາຘິກຣຓໍ ຠວຕິ.

ອິຕິ ‘‘ຍຖາປິ ມຈ຺ໂຉ ພຬິສໍ, ວງ຺ກໍ ມໍເສນ ຉາທິຕ’’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ວງ຺ກສທ຺ໂທ ພຬິສສ຺ສາຠິຘານນ຺ຕຣໍ, ນ ຄຸຓວາຈໂກ. ເອວໍ ວງ຺ກສທ຺ໂທ ພຬິເສ ວຕ຺ຕຕິ. ‘‘ກງ຺ກໍ ຄຈ຺ຉາມ ປພ຺ພຕໍ. ທູເຣ ວງ຺ກຕປພ຺ພໂຕ’’ຕິອາທີສຸ ປນ ຄິຣິວິເສເສ ວຕ຺ຕຕິ. ເອຕ຺ຖ ຈ ‘‘ວງ຺ກປພ຺ພໂຕ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ສຸຂຸຈ຺ຈາຣຓຕ຺ຖໍ ນິຣຸຕ຺ຕິນເຍນ ມຊ຺ເຌ ອນິມິຕ຺ຕໍ ຕກາຣາຄມໍ ກຕ຺ວາ ‘‘ວງ຺ກຕປພ຺ພໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຖ ວາ ວງ຺ໂກເຍວ ວງ຺ກຕາ, ຍຖາ ເທໂວ ເອວ ເທວຕາ. ຍຖາ ຈ ທິສາ ເອວ ທິສຕາຕິ, ເອວໍ ຕາປຈ຺ຈຍວເສນ ວງ຺ກຕາ ຈ ສາ ປພ຺ພໂຕ ຈາຕິ ‘‘ວງ຺ກຕປພ຺ພໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ມຊ຺ເຌ ຣສ຺ສວເສນ ເຈຕໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ອຖ ວາ ວງ຺ກມສ຺ສ ສຓ຺ຐານມຕ຺ຖີຕິ ວງ຺ກໂຕຕິ ມນ຺ຕຸອຕ຺ເຖ ຕປຈ຺ຈໂຍ, ຍຖາ ປພ຺ພມສ຺ສ ອຕ຺ຖີຕິ ປພ຺ພໂຕຕິ. ເອວໍ ວງ຺ກໂຕ ຈ ໂສ ປພ຺ພໂຕ ຈາຕິ ວງ຺ກຕປພ຺ພໂຕ. ‘‘ວງ຺ກປພ຺ພໂຕ’’ ອິຈ຺ເຈວ ວາ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິ, ປາທກ຺ຂຣປາຣິປູຣິຍາ ປນ ‘‘ທູເຣ ວງ຺ກຕປພ຺ພໂຕ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ໂລກ ທສ຺ສເນ. ໂລກຕິ. ໂລໂກ. ອາໂລໂກຕິ ອຎ຺ຎານິປິ ຣູປານິ ຄເຫຕພ຺ພານິ. ຈຸຣາທິຄຓໍ ປນ ປຕ຺ວາ ອິມິສ຺ສາ ‘‘ໂລເກຕິ, ໂລກຍຕິ, ໂອໂລເກຕິ, ໂອໂລກຍຕີ’’ຕິອາທິນາ ຣູປານິ ຠວນ຺ຕິ. ໂລໂກຕິ ຕໂຍ ໂລກາ ສງ຺ຂາຣໂລໂກ ສຕ຺ຕໂລໂກ ໂອກາສໂລໂກຕິ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ເອໂກ ໂລໂກ, ສພ຺ເພ ສຕ຺ຕາ ອາຫາຣຏ຺ຐິຕິກາ’’ຕິ ອາຄໂຕ ສງ຺ຂາໂຣ ເອວ ໂລໂກ ສງ຺ຂາຣໂລໂກ. ສຕ຺ຕາ ເອວ ໂລໂກ ສຕ຺ຕໂລໂກ. ຈກ຺ກວາຬສງ຺ຂາໂຕ ໂອກາໂສ ເອວ ໂລໂກ ໂອກາສໂລໂກ, ໂຍ ‘‘ຠາຊນໂລໂກ’’ຕິປິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເຕສຸ ສງ຺ຂາໂຣ ລຸຊ຺ຊຕີຕິ ໂລໂກຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ຠຄວຕາ ‘‘ລຸຊ຺ຊຕິ ປລຸຊ຺ຊຕີຕິ ໂຂ ຠິກ຺ຂຸ ຕສ຺ມາ ໂລໂກຕິ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ. ໂລກິຍຕິ ເອຕ຺ຖ ປຸຎ຺ຎປາປໍ ຕພ຺ພິປາໂກ ຈາຕິ ສຕ຺ໂຕ ໂລໂກ. ໂລກິຍຕິ ວິຈິຕ຺ຕາກາຣໂຕ ທິສ຺ສຕີຕິ ຈກ຺ກວາຬສງ຺ຂາໂຕ ໂອກາໂສ ໂລໂກ. ຍສ຺ມາ ປນ ໂລກສທ຺ໂທ ສມູເຫປິ ທິສ຺ສຕິ, ຕສ຺ມາ ໂລກິຍຕິ ສມຸທາຍວເສນ ປຎ຺ຎາປິຍຕີຕິ ໂລໂກ, ສມູໂຫຕິ ອຍມ຺ປິ ອຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ອຖ ວາ ໂລໂກຕິ ຕໂຍ ໂລກາ ກິເລສໂລໂກ ຠວໂລໂກ ອິນ຺ທ຺ຣິຍໂລໂກຕິ. ເຕສໍ ສຣູປໍ ຈຸຣາທິຄເຓ ກເຖສ຺ສາມ ພຫຸວິຘຕຎ຺ຈ. ພຫິທ຺ຘາ ປນ ກວີຫິ ‘‘ໂລໂກ ຕຸ ຠຸວເນ ຊເນ’’ຕິ ເອຕ຺ຕກເມວ ວຸຕ຺ຕໍ.

ສິໂລກ ສງ຺ຆາເຕ. ສງ຺ຆາໂຕ ປິຓ຺ຑນໍ. ສິໂລກຕິ, ສິໂລໂກ, ສິໂລກມນຸກສ຺ສາມິ. ອກ຺ຂຣປທນິຍມິໂຕ ວຈນສງ຺ຆາໂຕ ສິໂລໂກ. ໂສ ປຊ຺ຊນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ຕຖາ ຫິ ‘‘ສິໂລໂກ ຍສສ຺ສິ ປຊ຺ເຊ’’ຕິ ກວໂຍ ວທນ຺ຕິ.

ເທກ ເຘກ ສທ຺ທຸສ຺ສາເຫສຸ. ສທ຺ໂທ ຣໂວ, ອຸສ຺ສາໂຫ ວາຍາໂມ. ເທກຕິ. ເຘກຕິ.

ເຣກ ສກິ ສງ຺ກາຍໍ. ເຣກຕິ. ສງ຺ກຕິ, ຕສ຺ມິໍ ເມ ສງ຺ກເຕ ມໂນ. ສງ຺ກາ.

ອກິ ລກ຺ຂເຓ. ອງ຺ກຕິ, ອງ຺ໂກ, ສສງ຺ໂກ.

ມກິ ມຓ຺ຑເນ. ມຓ຺ຑນໍ ຠູສນໍ, ມງ຺ກຕິ.

ກຕ ໂລລິເຍ. ໂລລຠາໂວ ໂລລິຍໍ ຍຖາ ທກ຺ຂິຍໍ. ກກຕິ, ກາໂກ, ກາກີ. ເອຕ຺ຖ ‘‘ກາໂກ, ຘງ຺ໂກ, ວາຍໂສ, ພລິ, ໂຠຊິ, ອຣິຏ຺ໂຐ’’ຕິ ອິມານິ ກາກາຠິຘານານິ.

ກຸກ ວກ ອາທາເນ. ກຸກຕິ, ວກຕິ, ໂກໂກ, ວໂກ. ເອຕ຺ຖ ໂກໂກຕິ ອຣຎ຺ຎສຸນໂຂ. ວໂກຕິ ຂຸທ຺ທກວນທີປິໂກ, ພ຺ຍຄ຺ໂຆຕິປິ ວທນ຺ຕິ.

ວກ ທິຕ຺ຕິຍໍ ປຏິຆາເຕ ຈ. ທິຕ຺ຕິ ໂສຠາ, ວກຕິ.

ກກິ ວກິ ສກ຺ກ ຕິກ ຏິກ ເສກ ຄຕ຺ຍຕ຺ຖາ. ກງ຺ກຕິ, ວງ຺ກຕິ, ສກ຺ກຕິ, ນິສກ຺ກຕິ, ປຣິສກ຺ກຕິ, ໂອສກ຺ກຕິ, ວຘາຍ ປຣິສກ຺ກນໍ. ພິຬາຣນິສກ຺ກມຕ຺ຕມ຺ປິ. ເຕກຕິ, ເຏກຕິ, ຏີກາ ເສກຕິ. ເອຕ຺ຖ ຏີກາຕິ ຏິກິຍຕິ ຊານິຍຕິ ສໍວຓ຺ຓນາຍ ອຕ຺ໂຖ ເອຕາຍາຕິ ຏີກາ. ເອຕາ ອິຘາຕຸອາທິກາ ເສກປຣິຍນ຺ຕາ ຘາຕຸໂຍ ‘‘ອຕ຺ຕໂນຠາສາ’’ຕິ ສທ຺ທສຕ຺ຖວິທູ ວທນ຺ຕິ. ເຕສໍ ມເຕ ເອຕາ ‘‘ເຕ ອນ຺ເຕ, ຕໍ ອນ຺ຕໍ’’ອິຈ຺ຈາທີນໍເຍວ ວິສໂຍ, ປາວຈເນ ປນ ນິຍໂມ ນຕ຺ຖິ.

ຫິກ຺ກ ອພ຺ຍຕ຺ຕສທ຺ເທ. ອພ຺ຍຕ຺ຕສທ຺ໂທ ອວິຠາວິຕຕ຺ຖສທ຺ໂທ ນິຣຕ຺ຖກສທ຺ໂທ ຈ. ຫິກ຺ກຕິ, ຫິກ຺ກເຕ. ອິມໍ ‘‘ອຸຠຍໂຕຠາສາ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ອິທໍ ຕຸ ປາວຈເນນ ສໍສນ຺ທຕິ. ປຣສ຺ສຕ຺ຕໂນຠາສານຎ຺ຫິ ຘາຕູນໍ ‘‘ຠວຕິ, ຠວເຕ, ພາຘເຕ, ພາຘຕີ’’ຕິອາທິນາ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ທ຺ວິຘາ ທ຺ວິຘາ ຣູປານິ ສາສເນ ທິສ຺ສນ຺ຕິ.

ອິມານິ ກກາຣນ຺ຕຘາຕຸຣູປານິ.

ຂກາຣນ຺ຕຘາຕຸ

ຂາ ປກຖເນ ຂ຺ຍາ ຈ. ປກຖນໍ ອາຈິກ຺ຂນໍ ເທສນໍ ວາ. ຂາຕິ, ສງ຺ຂາຕິ. ອາປຸພ຺ພຕ຺ເຕ ວິສທິສຠາເວນ ຂາຕ຺ຍກ຺ຂຣສ຺ສ ທ຺ວິຕ຺ຕໍ, ອາກາຣສ຺ສ ຈ ສຎ຺ໂຎຄປຸພ຺ພຕ຺ຕາ ຣສ຺ສຕ຺ຕໍ, ອກ຺ຂາຕິ. ອກ຺ຂາສິ ປຸຣິສຸຕ຺ຕໂມ. ອກ຺ເຂຍ຺ຍໍ ເຕ ອຫໍ ອຍ຺ເຍ. ຘມ຺ໂມ ສງ຺ຂາຍຕິ. ອກ຺ຂາຍຕິ. ອຕ຺ຣ ປນ ກກາຣໂລໂປ. ສ຺ວາຂາໂຕ ຠຄວຕາ ຘມ຺ໂມ. ສງ຺ຂາໂຕ. ອກ຺ຂາໂຕ. ອກ຺ຂາຕາໂຣ ຕຖາຄຕາ. ສງ຺ຂາຕາ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ ວິຘຸໂຣ. ສງ຺ຂາ, ປຏິສງ຺ຂາ. ກ຺ຣິຍໍ ອາກ຺ຍາຕິ ກເຖຕີຕິ ອາຂ຺ຍາຕໍ. ເກຈິ ປນ ‘‘ສ຺ວາຂາໂຕ’’ຕິ ຈ ‘‘ສ຺ວາກ຺ຂ຺ຍາໂຕ’’ຕິ ຈ ‘‘ສ຺ວາຂ຺ຍາໂຕ’’ຕິ ຈ ປທມິຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ປຈ຺ຉິມານິ ສກ຺ກຏຠາສາໂຕ ນຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕານິ, ອິຕຣໍ ຍຖາຐິຕຣູປນິປ຺ຜຕ຺ຕິວເສນ, ອໂຕ ຍຖາທສ຺ສິຕປທານິເຍວ ປສຕ຺ຖຕຣານິ. ຕຕ຺ຖ ສງ຺ຂາສທ຺ທສ຺ສ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາໂຣ ນີຍເຕ – ສງ຺ຂາສທ຺ໂທ ຎາຓໂກຏ຺ຐາສປຎ຺ຎຕ຺ຕິຄຓນາສຸ ທິສ຺ສຕິ. ‘‘ສງ຺ຂາເຍກໍ ປຏິເສວຕີ’’ຕິອາທີສຸ ຫິ ຎາເຓ ທິສ຺ສຕິ. ‘‘ປປຎ຺ຈສຎ຺ຎາສງ຺ຂາ ສມຸທາຈຣນ຺ຕີ’’ຕິອາທີສຸ ໂກຏ຺ຐາເສ. ‘‘ເຕສໍ ເຕສໍ ຘມ຺ມານໍ ສງ຺ຂາ ສມຎ຺ຎາ’’ຕິອາທີສຸ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິຍໍ. ‘‘ນ ສຸກຣໍ ສງ຺ຂາຕຸ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ຄຓນາຍໍ. ເອຕ຺ເຖຕໍ ວຸຈ຺ຈຕິ –

‘‘ຎາຓປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂກຏ຺ຐາສ-ຄຓນາສຸ ປທິສ຺ສຕິ;

ສງ຺ຂາສທ຺ໂທຕິ ທີເປຍ຺ຍ, ຘມ຺ມທີປສ຺ສ ສາສເນ’’ຕິ.

ຂິ ຂເຍ. ຂິຍນຘມ຺ມໍ ຂີຍຕິ. ສາສນານຸຣູເປນ ສເຣ ອິກາຣສ຺ສ ອິຍ຺ຍາເທໂສ, ຂິຍ຺ຍຕິ. ‘‘ຂໂຍ, ຂໍ’’ ອິຈ຺ຈປິ ຣູປານິ ເຎຍ຺ຍານິ. ຕຕ຺ຖ ຂໂຍຕິ ຂິຍນໍ ຂໂຍ. ອຖ ວາ ຂິຍນ຺ຕິ ກິເລສາ ເອຕ຺ຖາຕິ ຂໂຍ, ມຄ຺ຄນິພ຺ພານານິ. ຂຍສງ຺ຂາເຕນ ມຄ຺ເຄນ ປາປຸຓິຍຕ຺ຕາ ຜລມ຺ປິ ຂໂຍ. ຂນ຺ຕິ ຕຸຈ຺ຉໍ ສຸຎ຺ຎໍ ວິວິຕ຺ຕໍ ຣິຕ຺ຕໍ, ຂນ຺ຕິ ວາ ອາກາໂສ.

ຂິ ນິວາເສ. ຂີຍຕິ, ຂິຍ຺ຍຕິ ວາ. ສາສນານຸຣູເປນ ອິກາຣສ຺ສ ອີຍ ອິຍ຺ຍາເທໂສ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ອຍໍ ທິວາທິຄເຓປິ ປກ຺ຂິປິຕພ຺ໂພ. ຂໍ ຂຍໍ. ອຠິຣມຓີຍໍ ຣາຊກ຺ຂຍໍ. ຕຕ຺ຖ ຂີຍຕີຕິ ນິວສຕິ. ຂນ຺ຕິ ຈກ຺ຂາທິອິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓາທີນໍ ນິວາສຏ຺ເຐນ. ຂຍນ຺ຕິ ນິເວສນໍ. ຣາຊກ຺ຂຍນ຺ຕິ ຣຎ຺ໂຎ ນິເວສນໍ. ອຕ຺ຣາຍໍ ປາຬິ –

‘‘ສເຈ ຈ ອຊ຺ຊ ຘາເຣສິ, ກຸມາຣໍ ຈາຣຸທສ຺ສນໍ;

ກຸເສນ ຊາຕຂຕ຺ຕິຍໍ, ສວຓ຺ຓມຓິເມຂລໍ;

ປູຊິຕາ ຎາຕິສງ຺ເຆຫິ, ນ ຄຈ຺ຉສິ ຍມກ຺ຂຍ’’ນ຺ຕິ.

ຕຕ຺ຖ ຍມກ຺ຂຍນ຺ຕິ ຍມນິເວສນໍ.

ຂຸ ສທ຺ເທ. ໂຂຕິ ຂວຕິ.

ເຂ ຂາທນສຕ຺ຕາສຸ. ຂາຍຕິ. ອຸນ຺ທູຣາ ຂາຍນ຺ຕິ. ວິກ຺ຂາຍິຕກໍ. ໂຄຂາຍິຕກໍ. ອສ຺ສິຣີ ວິຍ ຂາຍຕິ. ທິສາປິ ເມ ນ ປກ຺ຂາຍນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຖາທິມ຺ຫິ ກາຍຕີຕິ ຂາທຕິ. ອຖ ວາ ອຸປຏ຺ຐາຕິ ປຎ຺ຎາຍຕິ.

ສຸຂ ທຸກ຺ຂ ຕກ຺ຣິຍາຍໍ. ຕກ຺ຣິຍາຕິ ສຸຂທຸກ຺ຂານໍ ເວທນານໍ ກ຺ຣິຍາ, ສຸຂນໍ ທຸກ຺ຂນນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອກມ຺ມກາ ອິເມ ຘາຕໂວ. ສຸຂຕິ, ທຸກ຺ຂຕິ. ສຸຂໍ, ທຸກ຺ຂໍ. ສຸຂິໂຕ, ທຸກ຺ຂິໂຕ. ສຸຂໍ ສາຕໍ ປີຓນໍ, ທຸກ຺ຂໍ ວິຆາຕໍ ອຆໍ ກິເລໂສ. ຕຕ຺ຖ ສຸຂນ຺ຕິ ສຸຂຍຕີຕິ ສຸຂໍ. ຍສ຺ສຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕໍ ສຸຂິຕໍ ກໂຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ທຸກ຺ຂຍຕີຕິ ທຸກ຺ຂໍ. ຍສ຺ສຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕໍ ທຸກ຺ຂິຕໍ ກໂຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິມານິ ນິພ຺ພຈນານິ ກາຣິຕວເສນ ວຸຕ຺ຕານີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ສຸຂທຸກ຺ຂສທ຺ທຕ຺ຖໍ ວທນ຺ເຕຫິ ຄຣູຫິ ສຸຂຍຕິ ທຸກ຺ຂຍຕິສທ຺ທານໍ ກມ຺ມຕ຺ຖມາທາຍ ວິວຣຓສ຺ສ ກຕຕ຺ຕາ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ສຸເຂຕິ ສຸຂຍຕິ, ສຸຂາເປຕິ ສຸຂາປຍຕິ, ທຸກ຺ເຂຕິ ທຸກ຺ຂຍຕິ, ທຸກ຺ຂາເປຕິ ທຸກ຺ຂາປຍຕີ’’ຕິ ອິມານິ ເຕສໍ ກາຣິຕປທຣູປານິ, ອຕ຺ຕານໍ ສຸເຂຕິ ປີເຓຕີຕິ ຈ, ສຸຂຍຕິ ສຸຂໍ, ທຸກ຺ຂຍຕີຕິ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ຈ,

‘‘ສເຈ ຈ ກິມ຺ຫິຈິ ກາເລ,

ມຣຓໍ ເມ ປຸເຣ ສິຍາ;

ປຸຕ຺ເຕ ຈ ເມ ປປຸຕ຺ເຕ ຈ,

ສຸຂາເປຍ຺ຍ ມໂຫສໂຘ’’ຕິ ຈ

ປາຬິອາທິທສ຺ສນໂຕ. ສທ຺ທສຕ຺ເຖ ປນ ຘາຕຸປາຐສງ຺ເຂເປ ຈ ອິເມ ຘາຕໂວ ຈຸຣາທິຄເຓເຍວ ວຸຕ຺ຕາ. ‘‘ສຸຂຍຕິ ທຸກ຺ຂຍຕີ’’ຕິ ຈ ອກາຣິຕານິ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸປທານິ ອິຈ຺ຉິຕານິ. ມຍໍ ຕຸ ເຕສໍ ຕພ຺ພຈນໍ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຣິ ຈ ຕານິ ປທຣູປານິ ນ ອິຈ຺ຉາມ ປາຬິອາທີຫິ ວິຣຸທ຺ຘຕ຺ຕາ, ຕສ຺ມາເຍວ ເຕ ອິມສ຺ມິໍ ຠູວາທິຄເຓ ວຸຕ຺ຕາ. ອຍຎ຺ຫິ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸວິສເຍ ອສ຺ມາກໍ ຣຸຈິ ‘‘ສຸຂຕີຕິ ສຸຂິໂຕ, ທຸກ຺ຂຕີຕິ ທຸກ຺ຂິໂຕ’’ຕິ.

ນນຸ ຈ ໂຠ ‘‘ສຸຂຕິ ທຸກ຺ຂຕີ’’ຕິ ກ຺ຣິຍາປທານິ ພຸທ຺ຘວຈເນ ນ ທິສ຺ສນ຺ຕີຕິ? ສຈ຺ຈໍ, ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ອຏ຺ຐກຖານຍວເສນ ຄເຫຕພ຺ພຕ຺ຕາ ທິສ຺ສນ຺ຕິເຍວ ນາມ. ນ ຫິ ສພ຺ພຖາ ສພ຺ເພສໍ ຘາຕູນໍ ຣູປານິ ສາສເນ ໂລເກ ວາ ລພ຺ຠນ຺ຕິ, ເອກຈ຺ຈານິ ປນ ລພ຺ຠນ຺ຕິ, ເອກຈ຺ຈານິ ນ ລພ຺ຠນ຺ຕິ. ເອວໍ ສນ຺ເຕປິ ນຍວເສນ ລພ຺ຠນ຺ຕິເຍວ. ‘‘ກປ຺ປຍວ຺ໂຫ ປຕິສ຺ສຕາ’’ຕິ ຫິ ທິຏ຺ເຐ ‘‘ຈຣວ຺ໂຫ ຠຸຎ຺ຊວ຺ໂຫ’’ຕິອາທີນິປິ ນຍວເສນ ທິຏ຺ຐານິເຍວ ນາມ.

ຕຕ຺ຣ ປນາຍໍ ນໂຍ. ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ຄາທີສຸ ຫິ ‘‘ເອກທ຺ວິໂຍຊນມຕ຺ຕມ຺ປິ ອທ຺ຘານໍ ຄຕສ຺ສ ວາໂຍ ກຸປ຺ປຕິ, ຄຕ຺ຕານິ ທຸກ຺ຂນ຺ຕີ’’ຕິ ເອວໍ ຠູວາທິຄຓິກໍ ອກມ຺ມກໍ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸວາຈກໍ ‘‘ທຸກ຺ຂນ຺ຕີ’’ຕິ ກ຺ຣິຍາປທໍ ທິສ຺ສຕິ. ຕສ຺ມິໍ ທິຏ຺ຐິເຍວ ‘‘ສຸຂຕິ, ສຸຂນ຺ຕິ. ສຸຂສິ, ສຸຂຖ. ສຸຂາມິ, ສຸຂາມາ’’ຕິອາທີນິ ຈ ‘‘ທຸກ຺ຂຕິ, ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ. ທຸກ຺ຂສິ, ທຸກ຺ຂຖາ’’ຕິອາທີນິຈ ທິຏ຺ຐານິ ນາມ ໂຫນ຺ຕິ ທິຏ຺ເຐນ ອທິຏ຺ຐສ຺ສ ຕາທິສສ຺ສ ອນວຊ຺ຊສ຺ສ ນຍສ຺ສ ຄເຫຕພ຺ພຕ຺ຕາ, ຕສ຺ມາ ‘‘ສຸຂຕີຕິ ສຸຂິໂຕ, ທຸກ຺ຂຕີຕິ ທຸກ຺ຂິໂຕ’’ຕິ ຠູວາທິນໂຍ ເອວ ຄເຫຕພ຺ໂພ, ນ ປນ ຈຸຣາທິນໂຍ. ອປຣມ຺ເປຕ຺ຖ ນິພ຺ພຈນໍ, ສຸຂໍ ສຎ຺ຊາຕໍ ເອຕສ຺ສາຕິ ສຸຂິໂຕ, ສຎ຺ຊາຕສຸໂຂຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອສ ນໂຍ ທຸກ຺ຂິໂຕຕິ ເອຕ຺ຖາປິ. ອຖ ວາ ສຸເຂນ ອິໂຕ ປວຕ຺ໂຕຕິ ສຸຂິໂຕ. ເອສ ນໂຍ ‘‘ທຸກ຺ຂິໂຕ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ. ທຸລ຺ລຠາຍໍ ນີຕິ ສາຘຸກໍ ມນສິ ກາຕພ຺ພາ.

ໂມກ຺ຂ ມຸຈ຺ຈເນ. ອກມ຺ມໂກຍໍ ຘາຕຸ. ໂມກ຺ຂຕິ. ໂມກ຺ໂຂ. ປາຕິໂມກ຺ໂຂ. ກາຣິເຕ ‘‘ໂມກ຺ເຂຕິ, ໂມກ຺ຂຍຕິ, ໂມກ຺ຂາເປຕິ, ໂມກ຺ຂາປຍຕີ’’ຕິ ຣູປານິ. ເກຈິ ປນິມໍ ‘‘ໂມກ຺ຂ ໂມຈເນ’’ຕິ ປຐິຕ຺ວາ ຈຸຣາທິຄເຓ ປກ຺ຂິປນ຺ຕິ. ເຕສໍ ມເຕ ‘‘ໂມກ຺ເຂຕິ, ໂມກ຺ຂຍຕີ’’ຕິ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸປທານິ ຠວນ຺ຕິ. ເອຕານິ ປາຬິຍາ ອຏ຺ຐກຖາຍ ຈ ວິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕຖາ ຫິ ‘‘ໂມກ຺ຂນ຺ຕິ ມາຣພນ຺ຘນາ. ນ ເມ ສມເຓ ໂມກ຺ຂສິ. ມຫາຍຎ຺ຎໍ ຍຊິສ຺ສາມ, ເອວໍ ໂມກ຺ຂາມ ປາປກາ’’ຕິ ປາຬິຍາ ວິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ. ‘‘ໂຍ ນໍ ປາຕິ ຣກ຺ຂຕິ, ຕໍ ໂມກ຺ເຂຕິ ໂມເຈຕິ ອາປາຍິກາທີຫິ ທຸກ຺ເຂຫີຕິ ປາຕິໂມກ຺ໂຂ’’ຕິ ອຏ຺ຐກຖາຍ ຈ ວິຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ, ຕສ຺ມາ ປາຬິຍໍ ‘‘ໂມກ຺ເຂສິ ໂມກ຺ເຂມາ’’ຕິ ຈ ອວຕ຺ວາ ‘‘ໂມກ຺ຂສິ, ໂມກ຺ຂາມາ’’ຕິ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸວາຈກໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕຎ຺ຈ ໂຂ ອປາທານວິສຍໍ ກຕ຺ວາ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ‘‘ໂມກ຺ເຂຕິ, ໂມເຈຕີ’’ຕິ ເຫຕຸກຕ຺ຕຸວາຈກໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕມ຺ປິ ອປາທານວິສຍໍເຍວ ກຕ຺ວາ. ເອວໍ ອິມສ຺ສ ຘາຕຸໂນ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸວິສເຍ ອກມ຺ມກຠາໂວ ວິທິໂຕ, ເຫຕຸກຕ຺ຕຸວິສເຍ ເອກກມ຺ມກຠາໂວ ວິທິໂຕ ມຸຈ ປຈ ຉິທາທໂຍ ວິຍ. ໂມກ຺ຂຘາຕຸ ທ຺ວິຄຓິໂກຕິ ເຈ? ນ, ອເນເກສຸ ສາຏ຺ຐກເຖສຸ ປາຬິປ຺ປເທເສສຸ ‘‘ໂມກ຺ເຂຕິ, ໂມກ຺ຂຍຕີ’’ຕິ ສຸທ຺ຘກຕ຺ຕຸຣູປານໍ ອທສ຺ສນໂຕຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ກກ຺ຂ ຫສເນ. ກກ຺ຂຕິ.

ໂອຂ ຣາຂ ລາຂ ທາຂ ຘາຂ ໂສສນາລມຕ຺ເຖສຸ. ໂອຂຕິ. ຣາຂຕິ. ລາຂຕິ. ທາຂຕິ. ຘາຂຕິ.