ວີຖິມຸຕ຺ຕ ສງ຺ຄຫ ປຣມຕ຺ຖທີປນີ

໑໔໓. ເອວໍ ປວຕ຺ຕິກາເລ ປວຕ຺ຕິສງ຺ຄຫໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ປວຕ຺ຕິສງ຺ຄຫໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ອາທິຄາຖ ມາຫ. ເອວໍ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ປວຕ຺ຕິຍໍ ປວຕ຺ຕິສງ຺ຄໂຫນາມ ວີຖິຈິຕ຺ຕວເສນ ອຸທີຣິໂຕກຖິໂຕ. ອິທານິ ສນ຺ຘິຍໍ ປວຕ຺ຕິສງ຺ຄໂຫ ນາມ ວີຖິມຸຕ຺ຕ ຈິຕ຺ຕານໍ ວເສນ ວຸຈ຺ຈຕີຕິ ໂຍຊນາ. ເອຕ຺ຖຈ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ຈິຕ຺ຕເຈຕສິການໍ ປວຕ຺ຕິຍາ ກຖິຕາຍ ຕໂຕ ປຣໍ ຠວງ຺ຄກາເລຈ ຈຸຕິກາເລຈ ເຕສໍ ປວຕ຺ຕິ ກຖິຕາເຍວ ໂຫຕີຕິ ກຕ຺ວາ ສນ຺ຘິຍມິຈ຺ເຈວ ວຸຕ຺ຕໍ.

[໑໔໑] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

ປຣໂຕ ມຣຓຸປ຺ປຕ຺ຕິຍໍ ປຖມໍ ຈຸຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ອນນ຺ຕເຣ ປຏິສນ຺ຘິຍາ ວກ຺ຂມານຕ຺ຕາ ອິຘ ສນ຺ຘິຄ຺ຄຫເຓນ ອຕີຕາ ນນ຺ຕຣ ຈຸຕິປິ ຄເຫຕພ຺ພາຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນ ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຕທາສນ຺ນຕາຍ ຕໍຄຫເຓເນວ ຄຫິຕຈຸຕິກາເລຈາ’’ຕິ. ຕໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ.

ວີຖິມຸຕ຺ຕານຎ຺ຫິ ວິສຍປ຺ປວຕ຺ຕິນາມ ອຕີຕານນ຺ຕຣຠເວ ມຣຓຸປ຺ປຕ຺ຕິຍໍເອວ ສິທ຺ຘາຕິ ເອກສ຺ມິໍ ຠເວ ວິສຍປ຺ປປຕ຺ຕິຍາ ສຫ ເຕສໍ ປຏິສນ຺ຘິປມຸຂານໍ ວີຖິມຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕານໍ ປວຕ຺ຕິທສ຺ສນຕ຺ຖໍເອວ ຕາຍ ອຕີຕານນ຺ຕຣຈຸຕິຍາ ສທ຺ຘິໍ ມຣຓຸປ຺ປຕ຺ຕິວິຘານໍ ເຖເຣນ ທສ຺ສິຕນ຺ຕິ. ຠວນ຺ຕິ ສຕ຺ຕາ ສງ຺ຂາຣາຈ ເອຕາສູຕິ ຠູມິໂຍ. ອໂຍຕິ ວຑ຺ຒິ. ອຕ຺ຖໂຕ ປນ ສຸຂໍຈ ສຸຂເຫຕຸ ສຸຂປຈ຺ຈຍາຈ ເວທິຕພ຺ພາ. ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ຕໂຕ ອຍໂຕ ອປຄຕາ ເອຕ຺ຖ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ສຕ຺ຕາຕິ ອປາໂຍ. ໂສເອວ ຠູມີຕິ ອປາຍຠູມິ. ໂອຬາຣິເກນ ກາມຣາເຄນ ກາມີຍຕີຕິ ກາໂມ. ຄນ຺ຕພ຺ພາ ອຸປຄນ຺ຕພ຺ພາຕິ ຄຕິ. ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ສຕ຺ຕາ ເອຕ຺ຖາຕິວາ ຄຕິ. ອເນກວິຘສມ຺ປຕ຺ຕີນໍ ອຘິຏ຺ຐານຕາຍ ໂສຠຓາຄຕິ ສຸຄຕິ. ກາໂມຈ ໂສ ສຸຄຕິຈາຕິ ສມາໂສ. ນຕ຺ຖິ ຍຖາວຸຕ຺ໂຕ ອໂຍ ເອຕ຺ຖາຕິ ນິຣໂຍ. ນິຈ຺ຈໍ ວາ ຣຍນ຺ຕິ ກມ຺ປນ຺ຕິ ຜນ຺ທນ຺ຕິ ສຕ຺ຕາ ທຸກ຺ຂປ຺ປຕ຺ຕາ ເອຕ຺ຖາຕິ ນິຣໂຍ. ມນຸສ຺ສາ ວິຍ ອຸທ຺ຘໍ ອຸຈ຺ຈາ ອຫຸຕ຺ວາ ຕິໂຣ ອຎ຺ຈິຕາ ອາຍຕາຕິ ຕິຣຈ຺ຉານາ. ຍຸວນ຺ຕິ ນານາ ວຓ຺ຓສຓ຺ຐານາປິ ສຕ຺ຕາ ສມານຊາຕິຕາຍ ເອກີຠູຕາວິຍ ໂຫນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ໂຍນິ. ຊາຕິ.

ວິຠາວນິຍໍ ປນ

ຂນ຺ຘານໍ ປວຕ຺ຕິວິເສໂສຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຕິຣຈ຺ຉານານໍ ໂຍນິ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິ. ເປຈ຺ຈ ອິຕາ ຄຕາຕິ ເປຕາ. ອິໂຕ ອປກ຺ກມ຺ມ ຈວິຕ຺ວາ ຠວນ຺ຕເຣ ຄຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຍເກຈິ ກາລງ຺ກຕາ. ທິວງ຺ຄຕາປິ ຫິ ໂລເກ ກາລງ຺ກຕາ ເປຕາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອິຘ ປນ ສຸຂສມຸສ຺ສຍໂຕ ເປຈ຺ຈ ປກຏ຺ຐໍ ປວາສໍ ທູຣໍ ຄຕາຕິ ອຕ຺ເຖນ ຍາວ ຕໂຕ ນ ມຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ຕາວ ນິຈ຺ຈໍ ທຸກ຺ຂປ຺ປຕ຺ຕາ ລກ຺ຂຓສໍຍຸຕ຺ຕາທີສຸ ອາຄຕາ ຕຕີຍາ ອປາຍິກສຕ຺ຕາ ອຘິປ຺ເປຕາ. ເປຕານໍ ສມູໂຫ ເປຕ຺ຕິ. ເປຕ຺ຕິຍາ ວິສໂຍຕິ ເປຕ຺ຕິ ວິສໂຍ. ວິສໂຍຕິຈ ປວຕ຺ຕິເທໂສ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອສຸຣກາໂຍຕິ ເອຕ຺ຖ ສຸຣາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ ອຸປຣິ ເທວາ ສຸຣນ຺ຕິ ອິທ຺ຘິວິເສເສຫິ ທິພ຺ພນ຺ຕິ, ສຸຏ຺ຐຸວາ ຣມນ຺ຕິ ກາມສຸຂຣຕິໍ ປຈ຺ຈນຸຠວນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ. ນ ສຸຣາຕິ ອສຸຣາ. ເວປຈິຕ຺ຕິ ປຫາຣາທາທໂຍ ສນ຺ຘາຍ ສຸຣປຏິປກ຺ຂາ ສຸຣ ສທິສາວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວິຍງ຺ກຣມາຕາ ອຸຕ຺ຕຣມາຕາທໂຍ ວິນິ ປາຕິເກ ສນ຺ຘາຍ ຂຸທ຺ທກສຸຣາ ຈູຬກສຸຣາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍມຣາຊາ ທໂຍ ເວມານິກເປເຕ ສນ຺ຘາຍ ເອກເທເສນ ສຸຣສທິສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເວມານິກເປຕາປິ ຫິ ກຕ຺ຖຈິ ອສຸຣກາຍາຕິ ອາຄຕາ. ໂລກນ຺ຕຣິກ ເນຣຍິເກ ສນ຺ຘາຍ ສພ຺ພໂສ ສຸຣຄຸຓ ຣຫິຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕປິ ຫິ ພຸທ຺ຘວໍສນິທານຏ຺ຐກຖາຍໍ ຊາຕິທຸກ຺ຂ ນິທ຺ເທເສສຸຈ ອສຸຣກາຍາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ຕຖາ ກາລກຎ຺ຈິກເປເຕ ສນ຺ຘາຍ ສພ຺ພໂສ ສຸຣຠາວຣຫິຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິຕິ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອສຸຣານໍ ວເສນ ອຕ຺ຖວິຠາໂຄ ເວທິຕພ຺ໂພ. ທິພ຺ພາ ວຕ ໂຠກາຍາ ປຣິຫາຍິສ຺ສນ຺ຕິ, ປຣິປູຣິສ຺ສນ຺ຕິ ອສຸຣກາຍາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສຸຕ຺ຕປເທ ຈຕ຺ຕາໂຣປິ ອປາຍາ ອສຸຣກາຍາຕິ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຓ຺ຓິຕາ.

ຕຕ຺ຖ ເວປຈິຕ຺ຕິ ປຫາຣາທາທໂຍ ອສຸຣາ ຕາວ ຕິໍເສສຸ ເທເວສຸ ສງ຺ຄຫິຕາ. ວິນິປາຕິກາສຸຣາ ຈາຕຸມຫາຣາຊິກເທເວສຸ. ຕຖາ ເວມານິກເປຕາສຸຣາ. ເຕປິ ຫິ ວິນິປາຕິກາສຸຣາ ວິຍ ຕິເຫຕຸກາປິ ທຸເຫຕຸກາປິ ອເຫຕຸກາປິ ໂຫນ຺ຕີຕິ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ວຸຕ຺ຕາ. ຍມຣາຊາໂນ ປນ ເວສ຺ສຠູ ໂນຕ຺ຕິຈ ເປຕ຺ຕິ ຣາຊາ ໂສໂມ ຍໂມ ເວສ຺ສວໂຓຈ ຣາຊາຕິ ເອວໍ ກຖາ ວຕ຺ຖຸປາຬິຍໍ ອາຄຕາ ເວສ຺ສຠູອາທໂຍ ສຍໍ ມຫິທ຺ຘິກາ ມຫານຸຠາວາ ເວມານິກເປຕຣາຊາໂນ ຫຸຕ຺ວາປິ ເນຣຍິເກສຸ ສຕ຺ເຕສຸ ກາຣຸຎ຺ຎຕໍ ປຏິຈ຺ຈ ເຫຏ຺ຐາ ນິຣຍໂລເກສຸປິ ຣຊ຺ຊໍ ກາເຣນ຺ຕິເຍວ. ເຕເນວ ຫິ ສພ຺ເພ ເປຕໂລກາປິ ນິຣຍໂລກາປິ ຍມໂລ ກາຕິຈ ຍມວິສຍາຕິຈ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕີຕິ. ເຍຈ ຈາຕຸມຫາຣາຊິກປຣິ ຍາປນ຺ນາ ປາປຊ຺ຌາສຍາ ກຸຣຸຣກມ຺ມກາຣິໂນ ເຣວຕິວິມາເນ ຍກ຺ຂາຕິ ອາຄຕາ ສໍກິຈ຺ຈຊາຕເກ ຣກ຺ຂສາຕິ ອາຄຕາ ຍກ຺ຂຣກ຺ຂສານາມ ອິໂຕ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອຸສ຺ສທນິຣເຍສຸ ເນຣຍິການໍ ນານາກມ຺ມ ກາຣຓາໂຍ ກໂຣນ຺ໂຕ ວິຈຣນ຺ຕິ. ເຕສໍປິ ກາໂລ ອຸປກາໂລຕິ ເອວມາທີຫິ ນາເມຫິ ນາຣທຊາຕເກ ອາຄຕານໍ ນິຣຍ ປາລານໍ ອຸປຣິຍມຣາຊານໍ ອາຓາປວຕ຺ຕຕິເຍວາຕິ. ໂລກນ຺ຕຣິກາ ສຸຣາ ນິຣເຍ ສງ຺ຄຫິຕາ. ອິຘ ປນ ກາລກຎ຺ຈິກາທໂຍ ເປຕາສຸຣາວ ອຘິປ຺ເປຕາ. ເຕສໍ ອສຸຣານໍ ກາໂຍ ສມູໂຫຕິ ອສຸຣກາໂຍ. ເອຕ຺ຖຈ ນິຣຍຠູມິນາມ ປຈ຺ເຈກໍ ໂສຬສຸສ຺ສທປຣິ ວາຣານໍ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ມຫານິຣຍານໍ ວເສນ ອນ຺ໂຕ ປຖວິຍໍ ຐິຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ອຣຎ຺ຎ ປພ຺ພຕ ສມຸທ຺ທ ທີປກາທີສຸປິ ນານານິຣຍ ຠູມິໂຍ ໂຫນ຺ຕິເຍວ. ຕສ຺ມາ ຕາທິສສ຺ສ ວິສຸໍ ວວຕ຺ຖິຕສ຺ສ ໂອກາສສ຺ສ ອຕ຺ຖິຕາຍ ນິຣໂຍຕ຺ເວວ ວຸຕ຺ຕາ. ເສສານໍ ປນ ຕິສ຺ສນ຺ນໍ ອປາຍຠຸມ຺ມີນໍ ຕາທິສສ຺ສ ໂອກາສສ຺ສ ນຕ຺ຖິຕາຍ ໂຍນິ ວິສຍ ກາຍ ສທ຺ເທຫິ ໂຍເຊຕ຺ວາ ຂນ຺ຘາວາ ຂນ຺ຘປ຺ປວຕ຺ຕິປເທສາວາ ຄຫິຕາຕິ. [ອປາຍຠູມິ]

ອຸສ຺ສິໂຕ ອຸຄ຺ຄໂຕ ອຸສ຺ສນ຺ໂນວາ ມໂນ ເອເຕສນ຺ຕິ ມນຸສ຺ສາ. ເຕຫິ ອນນ຺ເຕສຸ ຈກ຺ກວາເຬສຸປິ ອິຕຣຠູມິການໍ ສຕ຺ຕານໍ ຕິກ຺ຂຕຣສູຣ ວິຈິຕ຺ຣຈິຕ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ປຣິປຸຓ຺ຓານໍ ກຸສລາກຸສລກມ຺ມ ປຖານໍ ອານນ຺ຕຣິຍກມ຺ມານຎ຺ຈ ເອຕ຺ເຖວ ສມ຺ຠວໂຕຕິ. ເຕສຸປິ ປນ ຊມ຺ພຸທີປວາສິໂນເອວ ອຕິສເຍນ ອຸສ຺ສິຕມນາ ໂຫນ຺ຕິ. ອິຕເຣ ປນ ເຕຫິ ສມານວຓ຺ຓາທິຕາຍ ມນຸສ຺ສາ ອິຈ຺ເຈວ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອິມສ຺ມິໍ ຈກ຺ກວາເຬ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖິ, ຍຖາຫ-ຕີຫິ ຠິກ຺ຂເວ ຐາເນ ຫິ ຊມ຺ພຸທີປກາ ມນຸສ຺ສາ ອຸຕ຺ຕຣກຸຣຸເກ ມນຸສ຺ເສ ອຘິຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ. ເທເວຈ ຕາວຕິໍເສ. ກຕເມຫິ ຕີຫິ ຐາເນຫິ. ສູຣາຈ ສຕິ ມນ຺ໂຕຈ ອິຘ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍວາໂສຈາຕິ. ອກ຺ຂຣຈິນ຺ຕກາ ປນ ວທນ຺ຕິ ມນູຕິ ມຫາສມ຺ມຕຣາຊາ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອິເມຈ ຊນາ ເຕນ ຖປິເຕສຸ ມຣິຍາທຘມ຺ເມສຸ ຐິຕາ ຕສ຺ສ ປຸຕ຺ຕຏ຺ຐານິຍາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ມນຸໂນ ອປຈ຺ຈາ ປຸຕ຺ຕາຕິ ມນຸສ຺ສາຕິ. ອິຘ ປນ ຠູມິປຣິຍາໂຍຕິ ກຕ຺ວາ ມນຸສ຺ສາຕິ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄໍ ເອກວຈນຎ຺ຈ ກຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອວໍ ເສເສ ສຸປິ. ເຍສຸ ປນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາໂນ ຣຊ຺ຊໍ ກາເຣນ຺ຕິ. ເຕ ເທວາ ຈາຕຸມຫາຣາຊິກາ. ຕຕ຺ຖ ຘຕຣຏ຺ໂຐ ຄນ຺ຘປ຺ປານໍ ຣາຊາ ໂຫຕິ. ວິຣຸຬ຺ຫໂກ ກຸມ຺ຠຓ຺ຑານໍ. ວິຣູປກ຺ໂຂ ນາຄານໍ. ກຸເວໂຣ ຍກ຺ຂານໍ. ຕຕ຺ຖ ປຏິສນ຺ຘິວເສນ ຄນ຺ຘຣຸກ຺ເຂສຸ ອປ຺ເປນ຺ຕິ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ຄນ຺ຘປ຺ປາ. ຄນ຺ຘຣຸກ຺ຂາຘິວຕ຺ຖາ ເທວາ. ເຕ ມູລຄນ຺ຘາທິວເສນ ທສຘາ ປາຬິຍໍ ອາຄຕາ. ກຸມ຺ຠຓ຺ຑາຕິ ທານວຣກ຺ຂສາ. ນາຄາ ຍກ຺ຂາຈ ປາກຏາ. ສພ຺ເພ ເຕ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປາປຊ຺ຌາສຍາ ກຸຣຸຣກມ຺ມກາຣິໂນ ຈ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາໂນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍວາ ມນຸສ຺ສານໍ ວາ ອວິເຫຐນຕ຺ຖາຍ ເຕສຸ ນານາຣາຊານໍວາ ນານາເສນາປຕິໍວາ ຖເປສຸໍ.

ອາຏານາຏິຍສຸຕ຺ຕໍເຈຕ຺ຖວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ຍກ຺ໂຂຍກ຺ຂິນີຄນ຺ຘປ຺ໂປ ຄນ຺ຘປ຺ປີ ກຸມ຺ຠຓ຺ໂຑ ກຸມ຺ຠຓ຺ຑີ ນາໂຄ ນາຄີຕິຈຕສ຺ໂສ ອວຣຸທ຺ຘກຊາຕິໂຍ ອາຄຕາ. ຕຕ຺ຖ ສຣີໂຣຠາສສິຣິສມ຺ປຕ຺ຕິຍຸຕ຺ໂຕ ອມນຸສ຺ໂສ ຍກ຺ໂຂຕິຈ ເທໂວຕິຈ ເທວຕາຕິຈ ວຸຈ຺ຈຕິ. ສຣີໂຣ ຠາສ ສິຣິສມ຺ປຕ຺ຕິຣຫິໂຕ ວິຄຈ຺ຉຣູໂປ ອມນຸສ຺ໂສ ຍກ຺ໂຂຕ຺ເວວ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຣຸກ຺ຂຏ຺ຐກວິມາເນ ຊາໂຕ ຣຸກ຺ຂເທວຕານາມ. ຣຸກ຺ຂສ຺ສ ອພ຺ຠນ຺ຕເຣ ຊາໂຕ ຄນ຺ຘປ຺ໂປນາມ. ໂຍ ໂລເກ ກຏ຺ຐຍກ຺ໂຂຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ປຸພ຺ເພ ນິຫີນກມ຺ມກຕາ ກາຈິ ຄນ຺ຘປ຺ປິໂຍ ມນຸສ຺ສິຕ຺ຖີນໍ ສຣີຣພ຺ຠນ຺ຕເຣສຸປິ ຊາຍນ຺ຕິ. ຍາ ເວທຄນ຺ເຖສຸ ໂຍຄິນີຕິຈ ໂລເກ ໂຊຄິນີຕິຈ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ອຠິລກ຺ຂິຕຣຕ຺ຕີສຸ ໂຄຈຣປສຸຕ ກາເລ ຊຸຕິອຕ຺ເຖນ ຊຸຓ຺ຫາຕິຈ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ, ກຸພ຺ຠຓ຺ຑານາມ ມໂຫທຣາ ວິສາລກ຺ຂາ ຣກ຺ຂສາເອວ. ເຍ ໂລເກ ຘນ ຣກ຺ຂກາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ເຕ ຫິ ເວປຸລ຺ລປພ຺ພເຕ ມຓິຣຕນໍ ຣກ຺ຂນ຺ຕິ. ອນ຺ໂຕ ຫິມວນ຺ເຕ ອພ຺ຠນ຺ຕຣ ອມ຺ພຣຸກ຺ເຂ ຣກ຺ຂນ຺ຕິ. ເອວໍ ຣຕນຏ຺ຐານານິວາ ວນປ຺ປຕິ ຣຸກ຺ເຂວາ ທິພ຺ໂພສຘຣຸກ຺ເຂວາ ທິພ຺ພຄນ຺ຘຣຸກ຺ເຂວາ ອຸທກສເຣວາ ຣກ຺ຂິຕ຺ວາ ອສນ຺ຕິ ຠກ຺ຂນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຣກ຺ຂສາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ນາໂຄ ນາຄີຕິ ເອຕ຺ຖ ອນ຺ໂຕ ປພ຺ພເຕວາ ອນ຺ໂຕ ປຖວິຍໍວາ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ວສຸນ຺ຘຣເທວຍກ຺ຂຊາຕິໂຍປິ ອິຘ ນາຄາຕ຺ເວວ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ຍາ ມຫາປຣິນິພ຺ພານ ສຸຕ຺ເຕ ຠູມິຈາລສຸຕ຺ຕປເທ ປຖວີ ເທວຕາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ຍາສໍ ກີຬາປສຸຕ ວເສນ ກທາຈິ ຠູມິຈາໂລ ໂຫຕິ. ຍາສຎ຺ຈ ມນ຺ຕປທານິ ວຕ຺ຖຸ ວິຊ຺ຊາຕິຈ ຠູມິວິຊ຺ຊາຕິຈ ພ຺ຣຫ຺ມຊາລສຸຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕານິ. ເຕສຸຈ ນານາ ອິທ຺ຘິມນ຺ຕາ ອວຣຸທ຺ຘກາ ປາປາຕິຣຕາ ກິພ຺ພິສກມ຺ມກາຣິໂນ ກີຬາ ໂສຓ຺ຑວເສນວາ ຆາສໂສຓ຺ຑວເສນວາ ເປເຕສຸຈນິຣເຍສຸຈ ປກຕິ ວຓ຺ເຓນວາ ໂສຓຄິຊ຺ຌກາກາທິວຓ຺ເຓນວາ ສຕ຺ເຕ ວິເຫຐຍນ຺ຕາ ວິຈຣນ຺ຕິ. ສພ຺ພຎ຺ເຈ ຕໍ ສຸຕ຺ຕນ຺ເຕສຸວາ ຊາຕເກສຸວາ ເວທຄນ຺ເຖສຸວາ ກຸສເລຫິ ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ.

ສຫ ປຸຎ຺ຎກາຣິໂນ ເຕຕ຺ຕິໍສ ຊນາ ມາເຆນນາມ ເຊຏ຺ຐປຸຣິເສນ ສຫ ເອຕ຺ຖ ນິພ຺ພຕ຺ຕາຕິ ເຕຕ຺ຕິໍສາ. ສາເອວ ຕາວຕິໍສາ ນິຣຸຕ຺ຕິ ນເຍນ. ກາມຎ຺ເຈຕ຺ຖ ສພ຺ພຈກ຺ກວາເຬສຸປິ ອຍໍ ທຸຕີຍເທວ ໂລໂກ ຊນວສຕສຸຕ຺ເຕ ອາຄຕ ນເຍນ ສກ຺ກຏ຺ຐານິຍານໍ ປຊາປຕິ ວຣຸຓ ອີສານາທີນໍ ເຕຕ຺ຕິໍສ ເທວຣາຊູນໍ ນິພນ຺ຘໂນ ກາໂສ ໂຫຕິ. ສຫສ຺ສໍ ຈາຕຸມຫາຣາຊິການໍ. ສຫສ຺ສໍ ຕາວຕິໍສານນ຺ຕິ ຫິ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕເຣ ວຸຕ຺ຕໍ. ມາຆປຸຣິສາ ປນ ເຕສຸ ສມຸທາຄເຕສຸ ເທວຣາຊຏ຺ຐາເນສຸ ປຈ຺ຈາຊາຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ເອຕຣຫິ ຘຣມານາຈ ຕສ຺ມາ ເຕສໍ ວເສນ ອຍໍ ວຈນຕ຺ໂຖ ກໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອປເຣ ປນ ຍຖາ ອິນ຺ທໂຄປກວຓ຺ຓາຠາ. ຕາວ ທິສ຺ສນ຺ຕິ ຕິໍສຕີຕິ ອິມສ຺ມິໍ ວິຘຸຣຊາຕເກ ຕາວ ສທ຺ໂທ ຕິໍສສທ຺ທປຣິວາຣມຕ຺ໂຕ ໂຫຕິ. ຕຖາ ອິຘາປີຕິ ກຕ຺ວາ ຕິໍສມຕ຺ຕານໍ ສກ຺ກຏ຺ຐານິຍານໍ ເທວຣາຊກຸລານໍ ນິວາສຏ຺ຐາ ນຕ຺ຕາ ຕາວຕິໍສານາມາຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ ສິຍາ. ອຏ຺ຐກຖາສຸ ປນ ຍຖາວຸຕ຺ຕໍ ນິຣຸຕ຺ຕິນຍໍ ກປ຺ເປຕ຺ວາ ມາຆວຕ຺ຖູສຸຈ ເຕສຸ ເຕສຸຈ ຐາເນສຸ ສກ຺ການໍ ເຕຕ຺ຕິໍສ ສງ຺ຂາເອວ ວຸຕ຺ຕາຕິປິ ວທນ຺ຕິ. ຕໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ປາຬິຍໍເອວ ພ຺ຣຫ຺ມາສນງ຺ກຸມາໂຣ ເຕຕ຺ຕິໍເສ ອຕ຺ຕຠາເວ ອຠິນິມ຺ມິນິຕ຺ວາ ເທວານໍ ຕາວຕິໍສານໍ ປລ຺ລງ຺ເກສຸ ນິສີທິຕ຺ວາຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ຍາໂມຕິ ຕສ຺ມິໍ ເທວໂລເກ ອິສ຺ສຣເທວກຸລສ຺ສ ນາມໍ. ຕຖາ ສຸຍາໂມຕິຈ. ຕໍ ສຫຈຣິຕຕ຺ຕາ ປນ ໂສ ເທວ ໂລໂກປິ ຕຕ຺ຖ ນິພ຺ພຕ຺ຕເທວາປິ ຍາມາຕ຺ເວວ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ວິປຸລາຍ ສິຣິສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ນິຈ຺ຈໍ ຕຸສນ຺ຕິ ອຕິວິຍ ຫຏ຺ຐຕຸຏ຺ຐມຸຂາ ໂຫນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ຕຸສິຕາ. ຍຖາຣຸຈິເຕ ໂຠເຄ ສຍເມວ ນິມ຺ມິນິຕ຺ວາ ນິມ຺ມິນິຕ຺ວາ ຣມນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ນິມ຺ມານຣຕີ. ອຕ຺ຕໂນ ຣຸຈິໍ ຎຕ຺ວາ ປເຣຫິ ນິມ຺ມິເຕສຸ ໂຠເຄສຸ ວສໍ ວຕ຺ເຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ປຣນິມ຺ມິຕວສວຕ຺ຕີ. ພ຺ຣູຫນ຺ຕິ ວຑ຺ຒນ຺ຕິ ອຕິປຓີເຕຫິ ຌານາທິ ຄຸເຓຫິ ວຸທ຺ຘິໍ ວິຣຸຬ຺ຫິໍ ເວປຸລ຺ລໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ພ຺ຣຫ຺ມາໂນ. ມຫນ຺ຕາ ພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາໂນຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ມຫາສທ຺ທສ຺ສ ໂລໂປ.

ປຣິສຕິ ຠວາຕິ ປາຣິສຊ຺ຊາ. ປຣິສາສຸ ຊາຕາຕິວາ ປາຣິສຊ຺ຊາ. ປຣິຈາຣິກາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ມຫາພ຺ຣຫ຺ມານໍ ປາຣິສຊ຺ຊາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມ ປາຣິສຊ຺ຊາ. ປຸເຣ ອຸຈ຺ເຈ ຐາເນ ໂອທຫນ຺ຕິ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ປຸໂຣຫິຕາ. ມຫາພ຺ຣຫ຺ມານໍ ປຸໂຣຫິຕາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣຫິຕາ. ມຫນ຺ຕາ ພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາໂນ. ສຫສ຺ໂສພ຺ຣຫ຺ມາ ທ຺ວິສຫສ຺ໂສພ຺ຣຫ຺ມາ. ຕິສຫສ຺ໂສພ຺ຣຫ຺ມາຕິອາທິນາ ສງ຺ຂາຣຸປປຕ຺ຕິສຸຕ຺ເຕ ອາຄຕາ ອຘິປຕິພ຺ຣຫ຺ມາໂນຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ສຫສ຺ໂສພ຺ຣຫ຺ມາຕິ ຈກ຺ກວາຬສຫສ຺ສມ຺ຫິ ອິສ຺ສໂຣ ພ຺ຣຫ຺ມາ. ທ຺ວິສຫສ຺ໂສຕິ ທ຺ວີສຸ ຈກ຺ກວາຬ ສຫສ຺ເສສຸ ອິສ຺ສໂຣຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕໂຍເປເຕ ເອກຕລ ວາສິໂນ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ໂລເກ ມຫາຊນາ ວິສຸໍ ວິສຸໍ ກຸລເທວຕາໂຍນາມ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ເກຈິ ມຫາເທວໍນາມ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ເກຈິ ວາສຸເທວໍນາມ. ເກຈິ ມເຫສຣໍນາມ. ເກຈິ ປຣເມສ຺ວາຣໍ ນາມາຕິ. ຆຣເທວຕາ ຄາມເທວຕາ ຣຸກ຺ຂເທວຕາທໂຍປິ ເຕສໍ ມຫາເທວຣາຊານໍ ອຸປຏ຺ຐກາເອວ ສມ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ມຫາເທວຣາ ຊາໂນວິຍ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ທຏ຺ຐພ຺ພາ. ຆຣເທວຕາທໂຍວິຍ ພ຺ຣຫ຺ມ ປຸໂຣຫິຕາທຏ຺ຐພ຺ພາ, ມນຸສ຺ສາວິຍ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາທຏ຺ຐພ຺ພາ. ຕຕ຺ຖຈ ຆຣ ເທວຕາທໂຍ ມຫາເທວຣາ ຊາໂນ ອທິສ຺ວາວ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ມນຸສ຺ສາ ຈ ເຕອຸໂຠປິ ອທິສ຺ວາວ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ເອວເມວໍ ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣຫິຕາ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາໂນປິ ນປສ຺ສນ຺ຕິ. ມຫາພ຺ຣຫ຺ມານໍ ນິວາສຏ຺ຐານໍປິ ນຊານນ຺ຕິ. ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາອຸໂຠປິ ນປສ຺ສນ຺ຕິ. ອຸຠິນ຺ນໍນິວາສຏ຺ຐານໍປິ ນຊານນ຺ຕິ. ຍທາ ປນ ໂອຬາຣິກໍ ຣູປໍ ມາເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕານໍ ທສ຺ເສນ຺ຕິ. ຕທາ ເອວ ປສ຺ສນ຺ຕິ. ເອສນໂຍ ອຸປຣິຠູມີສຸປິ. ຍໍ ປນ ພ຺ຣຫ຺ມນິມນ຺ຕນ ສຸຕ຺ຕຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ປກຕິຣູປໍ ກສ຺ສຈິ ອາປາຕໍ ນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ. ຕໍ ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣ ຫິຕາ ທີນໍ ອຸປຣິມານໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍ ປກຕິຣູປໍ ກສ຺ສຈິ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາທິໂນວາ ເທວສ຺ສວາ ມນຸສ຺ສສ຺ສວາອາປາຕໍ ນຄຈ຺ຉຕີຕິ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຫຏ຺ຐິມານໍ ປນ ປກຕິຣູປໍ ອຸປຣິມສ຺ສ ອາປາຕໍ ອາຄຈ຺ຉິສ຺ສຕິເຍວ. ເຕເນວ ຫິ ຊນວສຠສຸຕ຺ຕຏ຺ຐກຖາຍໍ ເຫຏ຺ຐິມເຫຏ຺ຐິມາຫິ ເທວາ ອຸປຣິມເທວານໍ ໂອຬາຣິກໍ ກຕ຺ວາ ມາປິຕເມວ ອຕ຺ຕຠາວໍ ປສ຺ສິຕຸໍ ສກ຺ໂກນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖທຸຕີຍຕເລ ປຣິຕ຺ຕາຠາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາເອວ. ອປ຺ປມາຓາຠາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣຫິຕາ ເອວ. ອາຠສ຺ສຣາຕິ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມາໂນເອວ. ຕສ຺ມິໍ ຕເລ ອຘິປຕິ ພ຺ຣຫ຺ມາໂນເອວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຫຏ຺ຐິມຕລໂຕ ປນ ວິເສສ ກຣຓຕ຺ຖໍ ອາຠາວເສນ ນາມຄຫຓໍ ໂຫຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ຕຕ຺ຖ ປຣິຕ຺ຕາ ອາຠາ ເອເຕສນ຺ຕິ ປຣິຕ຺ຕາຠາ. ອປ຺ປມາຓາ ອາຠາ ເອເຕສນ຺ຕິ ອປ຺ປມາຓາຠາ. ອາຠາສຣນ຺ຕິ ນິຈ຺ຉຣນ຺ຕິ ເອເຕສູຕິ ອາຠສ຺ສຣາຕິ. ຕຕີຍຕເລ ປຣິຕ຺ຕສຸຠາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊາເອວ. ອປ຺ປມາຓສຸຕາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣຫິຕາເອວ. ສຸຕກິຓ຺ຓາຕິ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມໂນເອວ. ຕສ຺ມິໍ ຕເລ ອຘິປຕິພ຺ຣຫ຺ມາໂນ ເອວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ສຸຠາຕິ ເອກຄ຺ຆນາ ອຈລສຓ຺ຐິຕາ ອາຠາເອວ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ປຣິຕ຺ຕາ ສຸຠາ ເອເຕສນ຺ຕິ ປຣິຕ຺ຕສຸຠາ. ອປ຺ປມາຓາ ສຸຠາ ເອເຕສນ຺ຕິ ອປ຺ປມາຓສຸຠາ. ສຸເຕຫິ ອາກິຓ຺ຓາຕິ ສຸຠາກິຓ຺ຓາ. ສຸຠກິຓ຺ຫາຕິປິ ປຐນ຺ຕິ. ເຕສໍ ອາກາຣສ຺ສ ຣສ຺ໂສ ອນ຺ຕິມຓກາຣສ຺ສ ຈ ຫກາໂຣ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ອິເມສຸ ປນ ທ຺ວີສຸ ຕເລສຸ ປກຕິກາຍປ຺ປຠາ ອຘິມຕ຺ຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຕາສໍ ວເສນ ປຣິຕ຺ຕາຠາຕິອາທິກໍ ນາມໍ ສິທ຺ຘໍ. ນ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິ ສຊ຺ຊາຕິອາທິກໍ. ເອວຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ເວຣຎ຺ຊສຸຕ຺ເຕ ປຖມຕລວາສິໂນ ພ຺ຣຫ຺ມກາຍິກາ ເທວາຕິ ອາຄຕາ. ທຸຕີຍຕລວາສິໂນ ອາຠາເທວາຕິ. ຕຕີຍຕລວາສິໂນ ສຸຠາເທວາຕິ ຈຕຸຕ຺ຖຕເລ ວິປຸລໍ ຜລໍ ເອເຕສນ຺ຕິ ເວຫປ຺ຜລາ. ອຖວາ ອິຎ຺ຊນຊາຕິເກຫິ ໂສມນສ຺ສຊ຺ຌາເນຫິ ນິພ຺ພຕ຺ຕານໍ ຕິຓ຺ຓໍ ເຫຏ຺ຐິມຕລານໍ ເຕໂຊສໍ ວຏ຺ຏາທິເກນ ອນ຺ຕຣາເຍນ ຠູມິຕເລນ ສຫ ອາຍຸກປ຺ປນິວຕ຺ຕິວເສນ ອິຎ຺ຊິຕໍ ປຸຎ຺ຎຜລໍ ອຕ຺ຖິ. ເຕສຸ ຫິ ຍໍ ສຸຠາກິຓ຺ຓານໍ ເທວານໍ ຈຕຸສຏ຺ຐິກປ຺ປານີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ຕສ຺ມິໍ ຕເລ ອາທິກປ຺ປິການໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຈ຺ຉິມິການໍ ປນ ເຕສຏ຺ຐິກປ຺ປ ທ຺ວາສຏ຺ຐິກປ຺ປ ເອກສຏ຺ຐິ ກປ຺ປາທິ ວເສນ ອິຎ຺ຊິຕໍ ປຏິລີນໍ ປຸຎ຺ຎຜລໍ ໂຫຕີຕິ. ອາເນຎ຺ຊຊາຕິເກນ ອຸເປກ຺ຂາຌາເນນ ນິພ຺ພຕ຺ຕານໍ ປນ ເກນຈິ ອນ຺ຕຣາເຍນ ຕາທິສໍ ອິຎ຺ຊິຕໍ ປຸຎ຺ຎຜລໍ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ມາ ຌານ ສາມຕ຺ຖິຍານຸຣູປໍ ວິເສເສນ ອີຫິຕໍ ອຠິວຑ຺ຒິຕໍ ປຸຎ຺ຎຜລໍ ເອຕ຺ຖ ອຕ຺ຖີຕິ ເວຫປ຺ຜລາ.

ນຕ຺ຖິ ສຎ຺ຎາມຸເຂນ ຄຫິຕາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອຣູປກ຺ຂນ຺ຘາ ເອເຕສນ຺ຕິ ອສຎ຺ຎາ. ອສຎ຺ຎາຈ ເຕ ສຕ຺ຕາຈາຕິ ອສຎ຺ຎສຕ຺ຕາ. ຈິຕ຺ຕເຈ ຕສິການໍ ປນ ນຕ຺ຖິຕາຍ ເຕສໍ ອສຕ຺ຕປສງ຺ຄຕາ ສມ຺ຠວຕີຕິ ສຕ຺ຕຄຫຓໍ ກຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອເຕ ທ຺ເວປິ ເອກຕລວາສິໂນ ເອວ ໂຫນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຖປິ ນິພ຺ພຕ຺ຕກຊ຺ຌານສ຺ສ ຫີນມຊ຺ຌິມປຓີຕຕາ ວິເສສສ຺ສ ອຕ຺ຖິຕາຍ ຕທນຸຣູປໍ ພ຺ຣຫ຺ມານໍປິ ປາຣິສຊ຺ຊ ປຸໂຣຫິຕ ມຫາພ຺ຣຫ຺ມຕ຺ຕ ວິເສໂສ ສມ຺ຠວຕິເຍວ. ອາຍຸເວມຕ຺ຕຕາຍ ປນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎ ອທສ຺ສນາທີນຎ຺ຈ ນຕ຺ຖິຕາຍ ປາຣິສຊ຺ຊາທິວເສນ ຠູມິວິຠາໂຄ ນຕ຺ຖີຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອວໍ ອວິຫາທີສຸປິ. ໂອຬາຣິການໍ ກາມຣາຄປຏິຆານຸສຍານໍ ນຕ຺ຖິຕາຍ ສຸທ຺ຘານໍ ອນາຄາມິອຣຫນ຺ຕານເມວ ອາວາສາຕິ ສຸທ຺ຘາວາສາ. ຕຕ຺ຖ ປຖມຠູມິວາສິໂນ ອປ຺ປເກນ ກາເລນ ອຕ຺ຕໂນ ຐານໍ ນວິຊຫນ຺ຕີຕິ ອວິຫາ. ອຖວາ, ໂອຬາຣິການໍ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຫີນຕ຺ຕາ ນຕ຺ຖິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວິຫຎ຺ຎນໍ ສມຖວິປສ຺ສ ນາຘມ຺ເມສຸ ອວິປ຺ຜາຣິກຕາປຕ຺ຕິ ເອເຕສນ຺ຕິ ອວິຫາ. ທຸຕີຍຠູມິ ວາສິໂນ ນ ເກນຈິ ຈິຕ຺ຕປຣິຬາເຫນ ຕປ຺ປນ຺ຕີຕິ ອຕປ຺ປາ. ຕຕີຍ ຕລວາສິໂນ ປຣິສຸທ຺ເຘຫິ ປສາທຈກ຺ຂຸ ທິພ຺ພຈກ຺ຂຸ ຘມ຺ມຈກ຺ຂຸ ປຎ຺ຎາ ຈກ຺ຂູຫິ ສມ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ ສຸຏ຺ຐຸ ປສ຺ສນ຺ຕີຕິ ສຸທສ຺ສາ. ຈຕຸຕ຺ຖຠູມິວາສິໂນ ປນ ຕໂຕ ອຕິສເຍນ ສຸຏ຺ຐຸ ທສ຺ສນຠາເວນ ສມນ຺ນາຄຕາຕິ ສຸທສ຺ສິໂນ. ອຕິສຍຕ຺ເຖ ຫິ ອຍໍ ອີກາໂຣຕິ. ປຎ຺ຈມຠູມິ ວາສິໂນ ອຸປຣິ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຠູມນ຺ຕຣຄຕສ຺ສ ຣູປິພ຺ຣຫ຺ມຸໂນ ນຕ຺ຖິຕາຍ ນຕ຺ຖິ ຣູປີນໍ ສຕ຺ຕານໍ ມຊ຺ເຌ ເກນຈິ ຄຸເຓນ ກນິຏ຺ຐຠາໂວ ເອເຕສນ຺ຕິ ອກນິຏ຺ຐາ.

ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນຠູມີຕິ ເອຕ຺ຖ ຍຕ຺ຕກໍ ອາກາສປເທສໍ ຜຣິຕ຺ວາ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນ ສຎ຺ຎິຕາ ຈຕຸກ຺ຂນ຺ຘາ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ໂສ ຂນ຺ຘສຫິໂຕ ອາກາສປເທໂສ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຍນຠູມິ. ເອວໍ ເສສາສຸ. ປຸຖຸຊ຺ຊນາ ໂສຕາປນ຺ນາ ສກທາຄາມິໂນຈາປິ ປຸຄ຺ຄລາ ສຸທ຺ຘາວາເສສຸ ສພ຺ພຖາ ສພ຺ພປກາເຣນປິ ນລພ຺ຠນ຺ຕີຕິ ໂຍຊນາ. ເອຕ຺ຖຈ ສກທາຄາມີນໍ ປຏິກ຺ເຂເປນ ອນາຄາມິ ມຄ຺ຄຏ຺ຐສ຺ສປິ ຕຕ຺ຖ ປຏິກ຺ເຂໂປ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕີຕິ ອຸປຣິມານໍ ຕິຓ຺ຓໍ ອຣິຍານເມວ ຕຕ຺ຖ ປຏິລາໂຠ ອິມາຍ ຄາຖາຍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເສສຏ຺ຐາເນສູຕິ ປຎ຺ຈສຸທ຺ຘາວາສໂຕ ອສຎ຺ຎາປາຍໂຕຈ ອວເສເສສຸ ເອກວີສຕິຍາ ຐາເນສຸ, ອນຣິຍາຕິ ປຸຖຸຊ຺ຊນາ. [ຠູມິຈຕຸກ຺ກໍ]

໑໔໔. ໂອກ຺ກນ຺ຕິກ຺ຂເຓຕິ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ. ປຏິສນ຺ຘິຫິ ຠວນ຺ຕເຣ ໂອກ຺ກມນໍ ອນຸປວິສນນ຺ຖິ ອຕ຺ເຖນ ໂອກ຺ກນ຺ຕີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕໂຕ ປຣໍ ຠວງ຺ຄໍ ຫຸຕ຺ວາຕິ ໂຍຊນາ. ເກຈິ ປນ ຠວງ຺ຄປຣິໂຍສາເນຕິ ປຐນ຺ຕິ. ຕໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ຊາຕິຍາ ອນ຺ໂຘ ຊຈ຺ຈນ຺ໂຘ. ອາທິສທ຺ເທນ ຊາຕິ ພຘິຣ ຊຈ຺ຈຆານກ ຊາຕິມູຄ ຊຈ຺ເຈຬ ຊຈ຺ຈຸມ຺ມຕ຺ຕກ ປຓ຺ຑກ ອຸຠໂຕ ພ຺ຍຎ຺ຊນກ ນປຸໍສກ ມມ຺ມາທໂຍ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ສ ຈກ຺ຂຸໍ ອຸປ຺ປາເທຕຸໍ ອສມຕ຺ເຖນ ກມ຺ເມນ ປຏິສນ຺ຘິ ລທ຺ຘາ. ໂສ ຊຈ຺ຈນ຺ໂຘ ນາມ. ເອສນໂຍ ເສເສສຸປິ. ຕຕ຺ຖ ປສາທໂສຕ ຣຫິໂຕ ຊາຕິພຘິໂຣ ນາມ. ປສາທ ຆານຣຫິໂຕ ຊຈ຺ຈ ຆານໂກ ນາມ. ປສາທຊິວ຺ຫາຣຫິໂຕ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ວຈນຣຫິໂຕ ຊາຕິມູໂຄນາມ. ທິສາວິທິສາມຕ຺ຕໍປິ ສຎ຺ຎາເປຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ໂຍ ຊາຕິເອໂຬ ນາມ. ສພ຺ພກາລໍປິ ວິປລ຺ລຏ຺ຐຈິຕ຺ໂຕ ຊຈ຺ຈຸມ຺ມຕ຺ຕໂກນາມ. ກາມເຫຕຸ ອາສິຕ຺ຕກາທິຠາເວນ ວິປ຺ປກາຣປຕ຺ໂຕ ປຓ຺ຑໂກນາມ. ທ຺ວີຫິ ພ຺ຍຎ຺ຊເນຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ອຸຠໂຕ ພ຺ຍຎ຺ຊນໂກນາມ. ຠາວທ຺ວຍ ຣຫິໂຕ ນປຸໍສໂກນາມ. ປກຕິວຈເນປິ ເອກເມກໍ ອກ຺ຂຣໍ ມຫຸສ຺ສາເຫນ ອຸປ຺ປາເທນ຺ໂຕ ວິພຈ຺ຉວຈໂນ ມມ຺ໂມນາມ. ເອຕ຺ຖຈ ຈກ຺ຂຸໍ ອຸປ຺ປາເທຕຸໍ ສມຕ຺ເຖນ ກມ຺ເມນ ລທ຺ຘປຏິສນ຺ຘິກສ຺ສ ປວຕ຺ຕິກາເລ ຕໍວາ ອຎ຺ຎໍວາ ກມ຺ມໍ ຈກ຺ຂຸໍ ອຸປ຺ປາເທຕິ. ອສມຕ຺ເຖນກມ຺ເມນ ລທ຺ຘປຏິສນ຺ຘິ ກສ຺ສ ປນ ວຕ຺ຖຸວິປນ຺ນສ຺ສ ປວຕ຺ຕິກາເລ ອຎ຺ຎໍປິ ກມ຺ມໍ ຈກ຺ຂຸໍ ອຸປ຺ປາເທຕີຕິ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ມາ ຄພ຺ຠເສຍ຺ຍການໍປິ ຊຈ຺ຈນ຺ຘຠາໂວ ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓເຍວ ສິທ຺ໂຘຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອສນໂຍ ເສເສສຸ ຊາຕິ ພຘິຣາທີສຸ. ອາຍຕນານໍ ປຏິລາໂຠ ຊາຕີຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນາຣຫກາໂລ ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ຊາຕິກາໂລນາມ. ຕທາ ອນຸປ຺ປນ຺ນ ຈກ຺ຂຸໂກ ຊຈ຺ຈນ຺ໂຘນາມາຕິ ເອວໍ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນາຣຫ ກາລວເສນ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ອາຍຕນສ຺ສ ຊາຕິກາໂລ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເອວຎ຺ຫິສຕິ ຊາຕິມູຄາທໂຍປິ ອຸປປນ຺ໂນ ໂຫນ຺ຕີຕິຈ ວທນ຺ຕິ. ວິຠາວນິ ຍໍປິ ອຍມຕ຺ໂຖ ວິຠາວິໂຕຕິ.

[໑໔໒] ຍໍ ປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ອປເຣ ປນ ຊຈ຺ຈນ຺ໂຘຕິ ປສຸຕິຍໍເຍວ ອນ຺ໂຘ. ມາຕຸ ກຸຈ຺ຉິຍໍ ອນ຺ໂຘ ຫຸຕ຺ວາ ນິກ຺ຂນ຺ໂຕຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນ ທຸເຫຕຸກຕິເຫຕຸການໍ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິຍໍ ຈກ຺ຂຸສ຺ສ ອວິປຊ຺ຊນໍ ສິທ຺ຘນ຺ຕິ ວທນ຺ຕີຕິ’’ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ຍຸຕ຺ຕໍ.

ໂລເກ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິຍໍເຍວ ອນ຺ໂຘ ຫຸຕ຺ວາ ນິກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສປິ ເອກຈ຺ຈສ຺ສ ຕໍ ຕໍ ສິປ຺ປວິຊ຺ຊາຐາເນສຸ ປຎ຺ຎາເວຍ຺ຍຕ຺ຕິຍຠາວສ຺ສ ທິຏ຺ຐຕ຺ຕາ. ຖເປຕ຺ວາ ຫິ ມຫາໂພຘິສຕ຺ເຕ ອຎ຺ເຎຈ ປຈ຺ຉິມຠວິເກ ສຕ຺ເຕ ອວເສສານໍ ທ຺ວິເຫຕຸກ ຕິເຫຕຸການໍປິ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິມ຺ຫິ ປຣູປກ຺ກເມນວາ ມາຕຸຍາ ວິສມປໂຍເຄນວາ ນານາພາເຘນວາ ອຸປ຺ປນ຺ນານໍປິ ຈກ຺ຂຸໂສຕານໍ ວິປຕ຺ຕິນາມ ນຕ຺ຖີຕິ ນ ສກ຺ກາ ນິຍເມຕຸນ຺ຕິ. ຠຸມ຺ມສ຺ສິຕານຎ຺ຈ ວິນິປາຕິກາສຸຣານນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຠູມິຍໍ ຊາຕາຕິ ຠຸມ຺ມາ. ຠູມິສມ຺ພນ຺ເຘສຸ ຣຸກ຺ຂຏ຺ຐກ ປພ຺ພຕຏ຺ຐກ ວິມາເນສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ອາຬວກ ສາຕາຄິຣ ເຫມວຕາທໂຍ ມຫິທ຺ຘິກາ ຠຸມ຺ມາເທວາ. ເຍ ໂລເກ ພລິຫຣຓ ວເສນ ປູຊນີຍຏ຺ເຐນ ຍກ຺ຂາຕິປິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ເຍ ປນ ຠຸມ຺ມເທວຊາຕິກາປິ ສມານາ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຎ຺ຎນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ໂຠຄສຸຂສ຺ສ ອຠາວາ ກິຈ຺ຉຊີວິ ກປ຺ປຕ຺ຕາ ວິຈຣນ຺ຕິ. ເຕ ເຕສໍ ມຫິທ຺ຘິການໍ ຠຸມ຺ມເທວານໍ ປຣໍປຣ ປາຣິສຊ຺ເຊສຸ ປຣິຍາປນ຺ນຕ຺ຕາ ຠຸມ຺ເມ ເທເວ ສິຕາ ນິສ຺ສິຕາຕິ ອຕ຺ເຖນ ຠຸມ຺ມສ຺ສິຕານາມ ໂຫນ຺ຕິ. ຠຸມ຺ມິສ຺ສິຕາຕິປິ ປາໂຐ. ປຸຎ຺ຎນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ນິວາສຏ຺ຐານສ຺ສ ອຠາວາ ຣຸກ຺ຂຄຸມ຺ພເລຓຄຸຫາສຸສານາ ທີສຸ ວິວິຕ຺ເຕສຸ ຠູມິປເທເສສຸ ນິສ຺ສາຍ ວສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕເຍວ ວິຣູປາ ຫຸຕ຺ວາ ຠວນ຺ຕເຣ ນິປຕນ຺ຕີຕິ ວິນິປາຕິກາ. ວິນິປາຕິກາຈ ເຕ ເຫຏ຺ຐາວຸຕ຺ຕຏ຺ເຐນ ອສຸຣາຈາຕິ ວິນິປາຕິກາ ສຸຣາ. ເຕ ປນ ຄາມສມີເປວາ ອນ຺ໂຕຄາເມວາ ວິວິຕ຺ຕຏ຺ຐາເນສຸ ວສິຕ຺ວາ ຄາມວາສີຫິ ຉຑ຺ຑິຕານິ ຠຕ຺ຕສິຕ຺ຖປູວຂຊ຺ຊມຈ຺ຉມໍສາທີນິ ປຣິເຍສິຕ຺ວາວາ ຕານິ ອລຠິຕ຺ວາ ທາຣເກວາ ຄິລາເນວາ ປີເຬຕ຺ວາວາ ສກ຺ໂກນ຺ຕາ ປນ ອຎ຺ເຎປິ ມນຸສ຺ເສ ຕາເສຕ຺ວາ ປີເຬຕ຺ວາວາ ຊີວິຕໍ ກປ຺ເປນ຺ຕີຕິ. ເຕສໍ ວິນິປາຕິກາສຸຣານໍ. ເອກຈ຺ຈານນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ນ ຫິ ສພ຺ເພ ວິນິປາຕິກາ ສຸຣານາມ ອເຫຕຸ ກາເອວາຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ. ທ຺ວິເຫຕຸກຕິເຫຕຸການໍປິ ສພ຺ຠາວໂຕ. ເອວຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ເຕສໍ ເອກຈ຺ຈານໍ ປິຍງ຺ກຣມາຕາ ອຸຕ຺ຕຣມາຕາ ຘມ຺ມຄຸຕ຺ຕາ ຜຸສ຺ສມິຕ຺ຕາທີນໍ ຘມ຺ມາຠິສມໂຍປິ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ວຸຕ຺ໂຕຕິ. ເອກຈ຺ເຈ ຍກ຺ຂຊາຕິກາປິ ຣກ຺ຂສຊາຕິກາປິ ເວມານິກເປຕາປິ ປຣທຕ຺ຕຸປຊີວິ ເປຕາປິ ເອຕ຺ຖ ສງ຺ຄຫິຕາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພາ.

ເຕສູຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕປຏິສນ຺ຘິ ຍຸຕ຺ເຕສຸ ປຸຄ຺ຄເລສຸ. ຍສ຺ມາ ອາຍຸປຣິຈ຺ເຉໂທນາມ ເອກຠູມິປຣິຍາປນ຺ນານໍ ສພ຺ພສຕ຺ຕານໍ ອເສສສາ ຘາຣຓນິຍມປຣິມາຓວເສນ ປວຕ຺ໂຕ. ອປາຍານໍ ມນຸສ຺ສານໍ ຠຸມ຺ມ ເທວານຎ຺ຈ ຕາທິໂສ ນິຍມປຣິມາໂຓນາມ ນຕ຺ຖິ. ນ ຫິ ສກລຈກ຺ກ ວາຬປຣິຍາປນ຺ນາ ເອກຠູມກາ ສພ຺ພນິຣຍາ ເອກອາຍຸປຣິຈ຺ເຉທາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕິຣຈ຺ຉານາທີສຸປິ ເອເສວນໂຍ. ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ອປາຍານນ຺ຕິອາທິ. ຈຕຸນ຺ນໍ ອປາຍານໍ ອາປາຍິກປຸຄ຺ຄລານໍ ອາຍຸປ຺ປມາຓ ຄຓນາຍ ນິຍໂມ ນຕ຺ຖິ, ຕຕ຺ຖ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ກມ຺ມປມາຓຕ຺ຕາ. ຕຕ຺ຖ ນິຣເຍສຸ ອພ຺ພຸທາທີນໍ ທສນ຺ນໍ ນິຣຍານໍ ຠຄວຕາ ວຸຕ຺ໂຕ ອາຍຸປຣິຈ຺ເຉໂທປິ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ນິພ຺ພຕ຺ຕເກນ ກມ຺ເມເນວສິທ຺ໂຘຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ມນຸສ຺ສານນ຺ຕິ ອິທໍ ຊມ຺ພຸທີປຄາສີນໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ. ເຕ ສຎ຺ເຎວ ຫິ ອາຍຸກປ຺ປສ຺ສ ອາໂຣຫຓໍ ໂອໂຣຫຓຎ຺ຈ ອຕ຺ຖິ. ນ ອິຕຣທີປວາສີນໍ. ເຕສຸ ຫິ ອຸຕ຺ຕຣກຸຣຸວາສີນໍ ນິຍມໂຕ ວສ຺ສ ສຫສ຺ສໍ ໂຫຕິ. ອິຕເຣສໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ປຎ຺ຈວສ຺ສ ສຕານີຕິຈ ວທນ຺ຕິ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ເຕສຸ ທີເປສຸ ອາທິກປ຺ປິການໍປິ ໂສເອວ ປຣິຈ຺ເຉໂທຕິ ອາປຊ຺ຊຕິ. ຊມ຺ພຸທີປວາສີນໍ ປນ ສມວິສມາຈາຣນິສນ຺ທຠູຕາ ຈນ຺ທສູຣິຍນກ຺ຂຕ຺ຕາທີນໍ ວິສມສມຄຕິມູລິກາອຸຕຸອາຫາຣານໍ ສມ຺ປຕ຺ຕິ ວິປຕ຺ຕິໂຍ ເຕສໍປິ ສາຘາຣຓາເອວ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ເຕສຸປິ ອາຍຸປຣິຈ຺ເຉທານໍ ອາໂຣຫຓໍ ໂອໂຣຫຓຎ຺ຈ ນຕ຺ຖີຕິ ນວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ນິສນ຺ທມຕ຺ຕຕ຺ຕາ ຊມ຺ພຸທີປຄຕິຍາ ເອກຄຕິກາ ນໂຫນ຺ຕີຕິ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ຕຖາ ຫິ ປາຬິຍໍ ອຸຕ຺ຕຣກຸຣຸກາ ມນຸສ຺ສາ ອມມາ ອປຣິຄ຺ຄຫາ. ນິຍຕາຍຸກາ ອວເສສາຍຸນາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ອວເສສາຍຸນາຕິ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍໂຕ ໂອໂຣຫິຕ຺ວາ ນິຈ຺ຈລໍ ຐິເຕນ ວສ຺ສສຫສ຺ເສນາຕິ ອຕ຺ໂຖຕິ.

ວິນິປາຕິກາສຸຣານນ຺ຕິ ອິທໍ ນິທສ຺ສນມຕ຺ຕໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ສພ຺ເພສໍປິ ມເຫສກ຺ຂານໍ ອປ຺ເປສກ຺ຂານຎ຺ຈ ຠຸມ຺ມເທວານໍ ເວມານິກເປຕາທີນຎ຺ຈ ອິຘ ອຘິປ຺ເປຕຕ຺ຕາ. ເຕສຎ຺ຫິ ສພ຺ເພສໍປິ ກມ຺ມເມວ ປມາຓນ຺ຕິ. ຈາຕຸມຫາຣາຊິການໍປນເທວານນ຺ຕິ ອິທໍ ອຸປຣິເມ ຈາຕຸມຫາຣາຊິເກ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ທິພ຺ພານີຕິ ຕສ຺ມິໍ ເທວໂລເກ ສິທ຺ຘານິ. ປຎ຺ຈ ວສ຺ສສຕານີຕິ ອິທຎ຺ຈ ເຍຠຸຍ຺ຍວເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ຍສ຺ມາ ປນ ກສ຺ສປພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາວກຠູຕາ ໂສຕາປນ຺ນເທວ ປຸຕ຺ຕາ ອາກາສຏ຺ຐກ ວິມາເນສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ຍາວ ນິມິຣາຊກາລາປິ ຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ຊາຕກຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕາ. ຕສ຺ມາ ເກສຎ຺ຈິ ອາກາສຏ຺ຐກເທວານໍປິ ກມ຺ມປມາຓຕາ ສິທ຺ຘາ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ນ ເຈຕ຺ຖ ປຸນປ຺ປຸນໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ ຈິນ຺ເຕຕພ຺ພາ. ນ ຫິ ໂສຕາ ປນ຺ນານໍ ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸໂຕ ປຣໍ ກາມຠເວ ປຏິສນ຺ຘິນາມ ອຕ຺ຖິ. ນ ຈ ຕສ຺ມິໍ ເທວໂລເກ ສຫສ຺ສກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕມານາປິ ຕຕ຺ຕກໍ ກາລໍ ສໍປາປຸຓິຕຸໍ ສກ຺ໂກນ຺ຕີຕິ. ມນຸສ຺ສຄຓນາຍາຕິ ມນຸສ຺ສານໍ ວສ຺ສຄຓນາຍ. ມນຸສ຺ສໂລເກ ຫິ ປຎ຺ຎາສວສ຺ສານິ ຈາຕຸມຫາຣາຊິເກ ເອໂກ ທິພ຺ພຣຕ຺ຕິທິໂວ ໂຫຕິ. ຕິໍສຣຕ຺ຕິທິວາ ເອໂກ ທິພ຺ພມາໂສ. ທ຺ວາທສມາສາ ເອກໍ ທິພ຺ພວສ຺ສໍ. ເຕນ ທິພ຺ພວສ຺ເສນ ເຕສໍ ປຎ຺ຈວສ຺ສສຕານິ ມນຸສ຺ສຄຓນາຍ ນວຸຕິວສ຺ສສຕສຫສ຺ສໍ ໂຫຕີຕິ. ຕໂຕຕິ ຈາຕຸມຫາຣາຊິການໍ ເທວານໍ ອາຍຸປ຺ປມາຓໂຕ. ຈຕຸຄຸຓນ຺ຕິ ອາຍຸປມາຓສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິຍາເຈວ ທິພ຺ພສ຺ສ ຣຕ຺ຕິທິວສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິຍາຈ ວເສນ ຈຕູຫິ ຠາເຄຫິ ຄຸຓິຕໍ ວຑ຺ຒິຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອສນໂຍ ເສເສສຸປິ. ຕຕ຺ຖ ອາຍຸປມາຓສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິນາມ ເຫຏ຺ຐິມານໍ ເທວານໍ ອາຍຸປມາຓໂຕ ອຸປຣິມານໍ ເທວານໍ ອາຍຸປມາຓສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິ. ເອເຕນ ຕາວຕິໍສານໍ ທິພ຺ພໍ ເອກໍ ວສ຺ສສຫສ຺ສໍ. ຍາມານໍ ທ຺ເວວສ຺ສສຫສ຺ສານິ. ຕຸສິຕານໍ ຈຕ຺ຕາຣິ, ນິມ຺ມານຣຕີນໍ ອຏ຺ຐ. ວສວຕ຺ຕີນໍ ທິພ຺ພານິ ໂສຬສວສ຺ສ ສຫສ຺ສານິ ອາຍຸປ຺ປມາຓໍ ໂຫຕີຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ.

ທິພ຺ພສ຺ສ ຣຕ຺ຕິທິວສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິນາມ ເຫຏ຺ຐິມານໍ ເທວານໍ ຣຕ຺ຕິທິວໂຕ ອຸປຣິມານໍ ຣຕ຺ຕິທິວສ຺ສ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິ. ເອເຕນ ມນຸສ຺ສໂລເກ ເອກໍ ວສ຺ສສຕໍ ຕາວຕິໍເສ ເອໂກ ທິພ຺ພຣຕ຺ຕິທິໂວ. ທ຺ເວວສ຺ສສຕານິ ຍາເມ. ຈຕ຺ຕາຣິ ຕຸສິເຕ. ອຏ຺ຐ ນິມ຺ມານຣຕິຍໍ. ສຫສ຺ສໍ ຉ ຈວສ຺ສສຕານິ ວສວຕ຺ຕິຍໍ ເອໂກ ທິພ຺ພຣຕ຺ຕິທິໂວຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຣຕ຺ຕິທິວານຎ຺ຈ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິຍາ ສິທ຺ຘາຍ ມາສສໍວຈ຺ຉຣານໍປິ ທິຄຸຓວຸທ຺ຘິ ສິທ຺ຘາວ ໂຫຕີຕິ. ເອວຎ຺ຈສຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕານິ ຕາວຕິໍສາທີນໍ ທິພ຺ພວສ຺ສສຫສ຺ສາທິນິປິ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ຣຕ຺ຕິທິວມາສສໍວຈ຺ຉເຣຕິເອວ ເວທິຕພ຺ພານີຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຕຖາຈ ສຕິ ອຸປຣິມານໍ ອາຍຸປຣິມາຓານິ ເຫຏ຺ຐິມານໍ ອາຍຸປຣິມາຓໂຕ ຈຕຸຄຸຓານີຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໂຕ ຈຕຸຄຸຓໍ ຕາວຕິໍສານໍ. ຕໂຕ ຈຕຸຄຸຓໍ ຍາມານນ຺ຕິອາທິ. ທິພ຺ພຄຓນາຍ ຈ ຕຖາ ສິທ຺ຘາຍ ສຕິ ມນຸສ຺ສຄຓນາຍປິ ຈຕຸຄຸຓຠາໂວ ສິທ຺ໂຘເຍວ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ມນຸສ຺ສຄຓນາຍປິ ເຫຏ຺ຐິມານໍ ນວຸຕິວສ຺ສສຕສຫສ຺ສາທີນິ ຈຕູຫິ ອຸປຣູປຣິຄຸຓິຕານິ ອຸປຣິມານໍ ຕິໂກຏິສຏ຺ຐິວສ຺ສສຕ ສຫສ຺ສາທິນິ ຠວນ຺ຕີຕິ ກຕ຺ວາ ຕານິ ສພ຺ພານິປິ ອາທິອນ຺ຕທສ຺ສນ ວເສນ ນິທ຺ທິສນ຺ໂຕ ນວສຕນ຺ຕິ ຄາຖມາຫ. ວສ຺ສານໍ ນວສຕໍ ໂກຏິໂຍ ຈ ເອກວີສ ໂກຏິໂຍ ຈ ຕຖາສຏ຺ຐິວສ຺ສ ສຕສຫສ຺ສານິ ຈ ວສວຕ຺ຕີສຸ ເທເວສຸ ອາຍຸປ຺ປມາຓໍ ໂຫຕີຕິ ໂຍຊນາ.

ຍສ຺ມາ ອວິຕກ຺ກວິຈາຣມຕ຺ຕໍ ຌານໍ ໂອຬາຣິກສ຺ສ ວິຕກ຺ກສ຺ສ ສມຕິກ຺ກມາ ປຖມຊ຺ຌານໂຕ ສຸຏ຺ຐຸພລວໍ ໂຫຕິ. ຕໂຕເຍວ ຕຕີຍຊ຺ຌານໂຕປິ ນາຕິທຸພ຺ພລຎ຺ຈ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ຕໍ ຕຕີຍຊ຺ຌາເນນ ເອກໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ສມຕເລ ຠູມນ຺ຕເຣ ວິປາກໍ ເທຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ທຸຕີຍຊ຺ຌານວິປາກໍ ຕຕິຍຊ຺ຌານວິປາກຎ຺ຈ ທຸຕີຍຊ຺ຌານຠູມິຍນ຺ຕິ. ເຕເນວຈ ຠູມີນໍ ຐິຕິກ຺ກໂມປິ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານ ວເສເນວ ສິທ຺ໂຘ. ເຖເຣນ ປນ ເຫຏ຺ຐາ ປຎ຺ຈກນຍວເສເນວ ຌານານິ ວຸຕ຺ຕານິ. ຕສ຺ມາ ອິຘປິ ເຕເນວ ນເຍນ ວິປາການິ ຄເຫຕ຺ວາ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານວິປາກໍ ຕຕີຍຊ຺ຌານຠູມິຍນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕສູຕິ ຕາຫິ ຉຫິ ປຏິສນ຺ຘີຕິ ຄຫິຕປຏິສນ຺ຘິເກສຸ. ກປ຺ປສ຺ສາຕິ ອິທໍ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍກປ຺ປໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຈຕຸພ຺ພິຘາ ຫິ ກປ຺ປາມຫາກປ຺ໂປ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍກປ຺ໂປ ອນ຺ຕຣກປ຺ໂປ ອາຍຸກປ຺ໂປຕິ, ຕຕ຺ຖ ອາຍຸກປ຺ໂປນາມ ເຕສໍ ເຕສໍ ສຕ຺ຕານໍ ຕໍຕໍ ອາຍຸປຣິຈ຺ເຉໂທ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອນ຺ຕຣກປ຺ໂປນາມ ເອກສ຺ສວິວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍິອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍສ຺ສ ອພ຺ຠນ຺ຕເຣ ມນຸສ຺ສານໍ ອາຍຸກປ຺ປສ຺ສ ຫາຍນວຑ຺ຒນວເສນ ທິສ຺ສມານນ຺ຕຣາ ຈຕຸສຏ຺ຐິປເຠທາ ຈູຬກປ຺ປາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ປີສຕິເຠທາຕິ ເກຈິ. ອສີຕິເຠທາຕິ ອປເຣ. ຈຸທ຺ທສປ຺ປ ເຠທາຕິ ເວທວິທຸ. ເຍ ໂລເກ ມນ຺ວນ຺ຕຣກປ຺ປາຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ເອກເມເກນ ມນຸນາມເກນ ມຫາສມ຺ມຕຣາເຊນ ອຸປລກ຺ຂິຕາ ອນ຺ຕຣກປ຺ປາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ເກຈິ ປນ ເອກສ຺ມິໍ ວິວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍິມ຺ຫິ ມຫາສມ຺ມຕຣາ ຊານໍ ເອກເມວ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຈຕຸສຏ຺ຐິອນ຺ຕຣກປ຺ປາ ປນ ເອໂກ ອສງ຺ຂ຺ເຍ ກປ຺ໂປນາມ. ໂສ ຈຕຸພ຺ພິໂຘ ສໍວຏ຺ໂຏ ສໍວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍີ ວິວຏ຺ໂຏ ວິວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍີຕິ. ຕຕ຺ຖ ວິນສ຺ສມາໂນ ກປ຺ໂປ ສໍວຏ຺ໂຏ. ຍຖາ ວິນຏ຺ຐໍ ຕິຏ຺ຐມາໂນ ກປ຺ໂປ ສໍວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍີ. ວຑ຺ຒມາໂນ ກປ຺ໂປ ວິວຏ຺ໂຏ. ຍຖາ ວິວຏ຺ຏໍ ຕິຏ຺ຐມາໂນ ກປ຺ໂປ ວິວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍີຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕ ປນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍກປ຺ປາ ເອໂກ ມຫາກປ຺ໂປນາມ. ເອຕ຺ຖຈ ໂຍ ຊນາຍາມວິຕ຺ຖາເຣ ເສຕສາສປຣາສິມ຺ຫິ ວສ຺ສສຕ ວສ຺ສສຕຈ຺ຈເຍນ ເອເກກພີຊຫຣເຓນ ປຣິກ຺ຂີເຓປິ ເອໂກ ມຫາກປ຺ໂປ ປຣິກ຺ຂຍໍ ນຄຈ຺ຉຕິ. ເອວໍ ທິໂຆ ມຫາກປ຺ໂປຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ຕຕ຺ຖ ຍທາ ກປ຺ໂປ ເຕເຊນ ສໍວຏ຺ຏຕິ. ອາຠສ຺ສຣໂຕ ເຫຏ຺ຐາ ອຄ຺ຄິນາ ທຍ຺ຫຕິ. ຍທາ ອາເປນ ສໍວຏ຺ຏຕິ. ສຸຠາກິຓ຺ຓໂຕ ເຫຏ຺ຐາ ອຸທເກນ ວິລີຍຕິ. ຍທາ ວາຍຸນາ ສໍວຏ຺ຏຕິ. ເວຫປ຺ຜລໂຕ ເຫຏ຺ຐາ ວາເຕນ ວິທ຺ຘໍສຕີຕິ ເອວໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອຍໍ ໂລໂກ ນິຣນ຺ຕຣໍ ສຕ຺ຕສຸ ວາເຣສຸ ອຄ຺ຄິນາ ວິນສ຺ສຕິ. ອຏ຺ຐເມ ວາເຣ ອຸທເກນ ວິນສ຺ສຕິ. ປຸນ ສຕ຺ຕສຸ ອຄ຺ຄິນາ. ອຏ຺ຐເມ ອຸທເກນາຕິ ເອວໍ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ອຏ຺ຐການໍ ວເສນ ຈຕຸສຏ຺ຐິວາເຣສຸ ອນ຺ຕິເມ ອຸທກວາເຣ ອຸທກໍ ປຫາຍ ວາຕວາໂຣ ໂຫຕີຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ສິທ຺ໂຘ ໂຫຕິ. ກຖໍ. ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ ອາຠສ຺ສຣານໍ ອຏ຺ຐກປ຺ປານີຕິ. ເອເຕນ ອຏ຺ຐເມ ວາເຣ ອາໂປສໍວຏ຺ໂຏ ໂຫຕິ. ອນ຺ຕຣາ ສຕ຺ຕສຸ ສຕ຺ຕສຸ ວາເຣສຸ ເຕໂຊສໍວຏ຺ຏາ ໂຫນ຺ຕີຕິ ສິທ຺ຘໍ. ຍຎ຺ຈ ວຸຕ຺ຕໍ ສຸຠາກິຓ຺ຓານໍ ຈຕຸສຏ຺ຐິກປ຺ປານີຕິ. ເອເຕນ ຈຕຸສຏ຺ຐິເມ ຈຕຸສຏ຺ຐິເມ ວາເຣ ວາຕສໍວຏ຺ໂຏໂຫຕິ. ອນ຺ຕຣາ ເຕສຏ຺ຐິຍາ ວາເຣສຸ ເຕໂຊສໍວຏ຺ຏາ ອາໂປສໍວຏ຺ຏາຈ ໂຫນ຺ຕີຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕີຕິ. ເຕນາຫຸ ໂປຣາຓາ –

ອຄ຺ຄິນາ ຠສ຺ສຣາ ເຫຏ຺ຐາ, ອາເປນ ສຸຠາກິຓ຺ຓໂຕ;

ເວຫປ຺ຜລໂຕ ວາເຕນ, ເອວໍ ໂລໂກ ວິນສ຺ສຕິ.

ສຕ຺ຕສຕ຺ຕຄ຺ຄິນາ ວາຣາ, ອຏ຺ຐເມ ອຏ຺ຐເມ ທກາ;

ຈຕຸສຏ຺ຐິ ຍທາ ປຸຓ຺ຓາ, ເອໂກ ວາຍຸວາໂຣ ສິຍາຕິ.

ເອວຎ຺ຈ ວິນຏ຺ເຐ ໂລເກ ເອກສ຺ມິໍ ກປ຺ເປປິ ປຖມຊ຺ຌານຠູມິ ອວິນຏ຺ຐານາມ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ມາ ພ຺ຣຫ຺ມປາຣິສຊ຺ຊານໍເທວານໍ ກປ຺ປສ຺ສຕຕີໂຍ ຠາໂຄ ອາຍຸປ຺ປມາຓໍ, ພ຺ຣຫ຺ມປຸໂຣຫິຕານໍອຸປຑ຺ຒກປ຺ໂປ, ມຫາ ພ຺ຣຫ຺ມານໍເອໂກກປ຺ໂປຕິ ເອຕ຺ຖ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍ ກປ຺ໂປວ ສມ຺ຠວຕິ. ນມຫາກປ຺ໂປ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ກປ຺ປສ຺ສາຕິ ອິທໍ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍກປ຺ປໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ. ອາຍຸກປ຺ປໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິປິ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ. ເຕໂຊສໍວຏ຺ຏກປ຺ເປສຸ ຫິ ປຖມຊ຺ຌານຕລໍ ວິວຏ຺ຏມານໍ ສພ຺ພປຖມໍ ວິວຏ຺ຏຕິ. ສໍວຏ຺ຏມານໍ ສພ຺ພປຈ຺ຉາ ສໍວຏ຺ຏຕິ. ຕສ຺ມາ ວິວຏ຺ຏສ຺ສ ປຈ຺ຉິມຑ຺ເຒນ ສໍວຏ຺ຏສ຺ສຈ ປຸພ຺ພຑ຺ເຒນ ສຫ ເອກໍ ວິວຏ຺ຏຏ຺ຐາຍິກປ຺ປໍ ຄເຫຕ຺ວາ ທ຺ເວ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ຍານິ ຕສ຺ມິໍ ຕເລ ເອໂກ ອາຍຸກປ຺ໂປຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ. ທຸຕີຍ ຕລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປນ ມຫາກປ຺ໂປວ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ອປ຺ປກໍ ອູນກໍວາ ອຘິກໍວາ ຄຓນູປຄໍ ນ ໂຫຕີຕິ ກຕ຺ວາ ອຸປຑ຺ເຒຫິ ສຫ ສຕ຺ຕກປ຺ປານິ ສນ຺ຘາຍ ອາຠສ຺ສຣານໍ ອຏ຺ຐກປ຺ປານີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວໍ ຈຕຸສຏ຺ຐິກປ຺ປານີຕິ ເອຕ຺ຖປີຕິ. ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນຠວໍ ອຸປຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ອາກາສານຎ຺ຈາຍຕນຸປຄາ, ເຕສໍ. ເອໂກວ ວິສໂຍ ອາຣມ຺ມຓໍ ຍສ຺ສ ຕໍ ເອກວິສຍໍ. ເອກຊາຕິຍນ຺ຕິ ເອກສ຺ມິໍ ຠເວ. [ປຏິສນ຺ຘິຈຕຸກ຺ກໍ.]

໑໔໕. ຊເນຕີຕິ ຊນກໍ ອຸປຕ຺ຖມ຺ເຠຕີຕິ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍ. ອຸປປີເຬຕີຕິ ອຸປປີຬກໍ. ອຸປຆາເຕຕີຕິ ອຸປຆາຕກໍ. ຕຕ຺ຖ ຊນກໍ ນາມ ປຏິສນ຺ຘິປວຕ຺ຕີສຸ ວິປາກກ຺ຂນ຺ຘ ກຏຕ຺ຕາຣູປານໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິກາ ກຸສລາກຸສລເຈຕນາ. ຕຕ຺ຖ ປຏິສນ຺ຘິນິພ຺ພຕ຺ຕິກາ ກມ຺ມປຖປຕ຺ຕາວ ທຏ຺ຐພ຺ພາ. ປວຕ຺ຕິນິພ຺ພຕ຺ຕິກາ ປນ ກມ຺ມປຖໍ ປຕ຺ຕາປິ ອປຕ຺ຕາປິ ອນ຺ຕມໂສ ປຎ຺ຈທ຺ວາຣິກຊວນເຈຕນາປິ ສຸປິນນ຺ເຕ ກຸສລາກຸສລເຈຕນາປີຕິ. ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍນາມ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ອລທ຺ໂຘກາສາວາ ວິປກ຺ກວິປາກາ ວາ ສພ຺ພາປິ ກຸສລາກຸສລເຈຕນາ. ສາ ຫິ ຊນກຠູຕາປິ ສມານາ ອຕ຺ຕໂນວິປາກວາຣໂຕ ປຸເຣວາ ປຈ຺ຉາວາ ສຠາງ຺ຄໍ ກມ຺ມນ຺ຕ ຣໍວາກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕກ຺ຂນ຺ຘສນ຺ຕານໍວາອຸປຕ຺ຖມ຺ຠມານາ ປວຕ຺ຕຕິ. ຍຖາ ຄນ຺ຖາຣພ຺ເຠ ຣຕນຕ຺ຕຍປຓາມເຈຕນາຕິ. ຍໍ ປນ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍ ປນ ວິປາກໍ ຊເນຕຸໍ ນສກ຺ໂກຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ອລທ຺ຘວິປາກວາຣໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ນ ຫິ ປຈ຺ຈຍສາມຄ຺ຄິຍໍ ສຕິ ກິຎ຺ຈິກມ຺ມໍ ປວຕ຺ຕິວິປາກມຕ຺ຕສ຺ສປິ ອຊນກໍນາມ ອຕ຺ຖີຕິ. ຕຕ຺ຖ ກມ຺ມນ຺ຕຣສ຺ສ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນໍນາມ ອລທ຺ໂຘກາສສ຺ສ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຊນກກມ຺ມສ຺ສ ໂອກາສກຣຓໍ. ຕໍ ປນ ມຣຓາສນ຺ນກາເລ ປາກຏໍ. ຕທາ ຫິ ກຸສເລ ຊວິເຕ ອຎ຺ຎໍ ປຏິສນ຺ຘິຊນກໍ ກຸສລກມ຺ມໍ ໂອກາສໍ ລຠຕິ. ອກຸສເລ ຊວິເຕ ອຎ຺ຎໍ ອກຸສລກມ຺ມນ຺ຕິ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ອິຕິ ວຸຕ຺ຕເກ –

ອິມສ຺ມິໍ ຈາຍໍ ສມເຍ, ກາລງ຺ກຣິຍາຖ ປຸຄ຺ຄໂລ;

ສຄ຺ຄມ຺ຫິ ອຸປປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ຈິຕ຺ຕຎ຺ຫິສ຺ສ ປສາທິຕໍ.

ອິມສ຺ມິໍ ຈາຍໍ ສມເຍ, ກາລງ຺ກຣິຍາຖ ປຸຄ຺ຄໂລ;

ນິຣເຍ ອຸປປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ຈິຕ຺ຕຎ຺ຫິສ຺ສ ປທູສິຕນ຺ຕິ.

ປວຕ຺ຕິກາເລປິ ເອຕໍ ພຫຸລໍ ລພ຺ຠຕິເຍວ. ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນໍນາມ ອຎ຺ເຎນ ລທ຺ໂຘກາເສນ ກຸສລກມ຺ເມນວາ ອກຸສລກມ຺ເມນວາ ນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ຊີວິຕນ຺ຕຣາເຍ ອປເນຕ຺ວາ ຊີວິຕປຣິກ຺ຂາເຣ ສມຸທາເນຕ຺ວາ ຈິຣຕຣ ປວຕ຺ຕິກຣຓໍ. ຍຖາຫ –

ອຠິວາທນສີລິສ຺ສ, ນິຈ຺ຈໍ ວຸທ຺ຘາປຈາຍິໂນ;

ຈຕ຺ຕາໂຣ ຘມ຺ມາ ວຑ຺ຒນ຺ຕິ, ອາຍຸ ວຓ຺ໂຓ ສຸຂໍ ພລນ຺ຕິ.

ເອຕ຺ຖ ປນ ກຸສລໍປິ ອກຸສລກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ອກຸສລໍປິ ກຸສລກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍນາມ ນຕ຺ຖີຕິ ນວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ອກຸສລ ກມ຺ມ ນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສປິ ຫິ ມຫິທ຺ຘິການໍ ນາຄສຸປຓ຺ຓາທີນໍ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ປວຕ຺ຕິກາເລ ປຸພ຺ພກຕໍ ກຸສລໍ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ອຸປພ຺ຣູຫນໍ ກໂຣຕິເຍວ. ຕຖາກຸສລກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສປິ ເກສຎ຺ຈິ ວິນິປາຕິກາສຸຣາທີນໍ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ປວຕ຺ຕິກາເລ ປຸພ຺ພກຕໍ ອກຸສລໍ ຈິຣຕຣປ຺ປວຕ຺ຕິໍ ກໂຣຕິເຍວາຕິ. ອຸປປີຬກອຸປຆາຕການິປິ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣາ ກຸສລາກຸສລ ເຈຕນາໂຍເອວ. ຕາປິ ຫິ ຊນກຠູຕາປິ ສມານາ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກວາຣໂຕ ປຸເຣວາ ປຈ຺ຉາ ວາ ວິປາກວາຣ ຄຫຓ ກາເລປິ ວາ ກມ຺ມນ຺ຕຣໍວາ ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານໍວາ ທຸພ຺ພລຕຣໍ ກຕ຺ວາວາ ວິພາຘຍມານາ ສພ຺ພໂສວາ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທມານາ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຸປປີຬເກ ຕາວ ກມ຺ມນ຺ຕຣສ຺ສ ວິພາຘນໍນາມ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຊນກກມ຺ມສ຺ສ ທຸພ຺ພລຠາວກຣຓໍ. ກມ຺ມຎ຺ຫິ ນາມ ອາຍູຫນກາເລ ພລວນ຺ຕໍປິ ປຈ຺ຉາ ກເຕນ ອຸຊຸປຏິປກ຺ເຂນ ກມ຺ມນ຺ຕເຣນ ວິພາຘິຍມານໍ ປຸນ ວິຫຕສາມຕ຺ຖິຍໍ ໂຫຕິ. ອຸປຣິຠູມິ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ສມານໍ ເຫຏ຺ຐາຠູມິຍໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ມເຫສກ຺ເຂສຸ ມຫິທ຺ຘິເກສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ສມານໍ ອປ຺ເປສກ຺ເຂສຸ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ຕຖາ ອຸຈ຺ຈກຸເລສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ນີຈກຸເລສຸ. ທີຆາຍຸເກສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ອປ຺ປາຍຸເກສຸ. ມຫາໂຠເຄສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ອປ຺ປໂຠເຄສຸ. ປຸຣິສຕ຺ຕ ຠາວນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ສມານໍ ອິຕ຺ຖຕ຺ຕຠາວໍວາ ນປຸໍສກຠາວໍ ວາ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ວຓ຺ຓສມ຺ປຕ຺ຕິນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ທຸພ຺ພຓ຺ຓຠາວໍ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍສມ຺ປຕ຺ຕິນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ອນ຺ຘໍວາ ພຘິຣໍວາ ຍໍກິຎ຺ຈິ ອິນ຺ທ຺ຣິຍເວກລ຺ລໍ. ອງ຺ຄປຈ຺ຈງ຺ຄ ສມ຺ປຕ຺ຕິຊນກໍປິ ຫຕ຺ຖປາທາທິ ອງ຺ຄເວກລ຺ລໍ ຊເນຕິ. ຕຖາ ອາຍູຫນກາເລ ມຫານິຣເຍສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ອກຸສລໍ ປຈ຺ຉາກເຕນ ພລວກຸສເລນ ວິພາຘິຍມານໍ ອຸສ຺ສເທສຸວາ ເປເຕສຸວາ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ອຊາຕສຕ຺ຕຸ ຣາຊາ ເຈຕ຺ຖ ນິທສ຺ສນໍ. ອຸສ຺ສເທສຸ ນິພ຺ພຕ຺ຕກໍປິ ເປເຕສຸວາ ຕິຣຈ຺ຉາ ເນສຸວາຕິ ອາທິສພ຺ພໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ.

ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກໍປິ ຕພ຺ພິປຣິຍາເຍນ ເວທິຕພ຺ພເມວ. ຕຖາ ຫິ ກມ຺ມໍ ນາມ ກຕກາເລທຸພ຺ພລໍປິສມານໍ ປຈ຺ຉາສຠາເຄນພລວຕາກຸສເລນວາ ອກຸສເລນວາ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠີຍມານໍ ສຸຏ຺ຐຸ ພລວໍ ໂຫຕີຕິ. ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສ ວິພາຘນໍນາມ ອຎ຺ເຎນ ກມ຺ເມນ ນິພ຺ພຕ຺ຕສ຺ສ ສຕ຺ຕສ຺ສ ຄຫິຕປຏິສນ຺ຘິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍທາກທາຈິ ສຣີເຣ ນານາອນ຺ຕຣາເຍ ອຸປ຺ປາເທຕ຺ວາວາ ຐານນ຺ຕຣເຂຕ຺ຕວຕ຺ຖຸ ໂຄມຫິໍສ ຘນ ຘຎ຺ຎໂຠຄ ສມ຺ປຕ຺ຕີນໍ ປຸຕ຺ຕທາຣຎາຕິ ມິຕ຺ຕານຎ຺ຈ ວິປຕ຺ຕິໍ ກຕ຺ວາວາ ທຸກ຺ຂຸປ຺ປຕ຺ຕິ ກຣຓໍ. ທຸວິຘຎ຺ຫິ ກມ຺ມຜລໍນາມ ວິປາກຜລໍ ນິສນ຺ທຜລນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ວິປາກຜລໍນາມ ກມ຺ມກາຣກສ຺ເສວ ໂຫຕິ. ນ ອຎ຺ຎສ຺ສ. ນິສນ຺ທ ຜລໍ ປນ ອຎ຺ເຎສໍປິ ສາຘາຣຓເມວ. ຘມ຺ມປເທ ອານນ຺ທເສຏ຺ຐິວຕ຺ຖຸ ເອຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ຈກ຺ຂາທີສຸ ປນ ກມ຺ມຊສນ຺ຕຖິສີເສສຸ ເຍນ ກມ຺ເມນ ຍໍກິຎ຺ຈິ ເອກໍວາ ທ຺ເວວາ ຕີຓິວາ ສພ຺ພໂສ ຠິຊ຺ຊນ຺ຕິ. ຈກ຺ຂຸປາລຕ຺ເຖ ຣາທີນໍ ວິຍ. ຕໍ ກມ຺ມໍ ອຸປຆາຕເກ ສງ຺ຄຫິຕນ຺ຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ. ອຸປຆາ ຕກນ຺ຕິ ປນ ອຸປຈ຺ເຉທກນ຺ຕິຈ ອຕ຺ຖໂຕ ເອກໍ. ຕຖາ ຫິ ມຊ຺ຌິມຏ຺ຐ ກຖາຍໍ ປຖມໍ ອຸປຈ຺ເຉທກນາເມນ ວຕ຺ວາ ອຸປຆາຕກນ຺ຕິປິ ເອຕສ຺ເສວ ນາມນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏ຺ຐກຖາຍໍ ປຖມໍ ອຸປຆາຕກນາເມນ ວຕ຺ວາ ອຸປຈ຺ເຉທກນ຺ຕິປິ ຕສ຺ເສເວຕໍ ນາມນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ວິສຸທ຺ຘິ ມຄ຺ເຄປິ ມຣຓສ຺ສຕິນິທ຺ເທເສ ຕເທວ ກມ຺ມຸປຈ຺ເຉທກກມ຺ມນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິຘຈ ປຣໂຕ ອຸປຈ຺ເຉທກກມ຺ມຸນາຕິ ວກ຺ຂຕິ.

ອິມສ຺ສປິ ກມ຺ມນ຺ຕຣຸປຈ຺ເຉທນໍ ມຣຓາສນ຺ນກາເລ ປາກຏໍ. ຕທາຫິ ປຖມໍ ປາປກມ຺ມພເລນ ທຸຄ຺ຄຕິນິມິຕ຺ເຕ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ເຕ ປຸນ ກລ຺ຍາຓ ກມ຺ມໍ ຕໍ ປຏິພາຫິຕ຺ວາ ສຸຄຕິນິມິຕ຺ຕໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ສຄ຺ເຄ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ກລ຺ຍາຓກມ຺ມພເລນ ສຸຄຕິນິມິຕ຺ເຕ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ເຕ ປຸນ ປາປກມ຺ມໍ ຕໍ ປຏິພາຫິຕ຺ວາ ທຸຄ຺ຄຕິນິມິຕ຺ຕໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອປາເຍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕິ. ທຸຏ຺ຐ ຄາມຓິຣຎ຺ໂຎ ໂສຓຕ຺ເຖຣປິຕຸຈ ວຕ຺ຖູນິ ກເຖຕພ຺ພານິ. ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ກຸສລາກຸສລກມ຺ມກ຺ຂຍ ກຣສ຺ສ ມຄ຺ຄກມ຺ມສ຺ສປິ ກມ຺ມນ຺ຕຣຸປຈ຺ເຉທກຫາ ວຸຕ຺ຕາ. ອງ຺ຄຸລິມາລຕ຺ເຖຣາທີນໍ ວິຍາຕິ. ອິມສ຺ມິໍ ຠເວ ລທ຺ຘານິ ມຫຄ຺ຄຕກມ຺ມານິ ເຍນ ອກຸສເລນ ປຣິຫາຍນ຺ຕິ. ຕສ຺ສປິ ກມ຺ມນ຺ຕຣຸປຈ຺ເຉທເກ ສງ຺ຄໂຫ ຍຸຕ຺ໂຕ. ເທວທຕ຺ຕສ຺ສ ວິຍາຕິ. ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕຂນ຺ຘສນ຺ຕານຸປຈ຺ເຉທນໍ ປນ ຕສ຺ມິໍ ຕສ຺ມິໍ ຠເວ ອາຍຸ ກມ຺ເມສຸ ວິຊ຺ຊມາເນສຸ ລທ຺ໂຘກາສສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ອປຣາຘກມ຺ມສ຺ສ ພເລນ ກລລກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອນ຺ຕຣາວ ເກນຈິໂຣເຄນວາ ຠເຍນວາ ອຸປກ຺ກເມນວາ ມຣນ຺ຕານໍ ວເສນ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ເອຕ຺ຖຈ ກມ຺ມນ຺ຕຣສ຺ສວາ ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສວາ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນາ ທີນິ ສນ຺ຘາຍ ອິເມສໍ ຈຕຸນ຺ນໍປິ ກມ຺ມານໍ ກຸສລາກຸສລຠາໂວ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຈ ວຸຕ຺ໂຕ. ມຊ຺ຌິມຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ສໍວຓ຺ເຓຕພ຺ພສຸຕ຺ຕານຸຣູປໍ ກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ເສວ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນາທີນິ ສນ຺ຘາຍ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກສ຺ສ ກຸສລຠາໂວ ອຸປປີຬກອຸປຆາຕການໍ ອກຸສລຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕ. ໂສ ປນ ມຊ຺ຌິມຏີກາຍໍ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏີກາຍຎ຺ຈ ອຣຸຈ຺ຈມາໂນ ວິຍ ວຸຕ຺ໂຕ. ມຫາຏີກາຍໍ ປນ ໂສ ເກຈິ ວາໂທປິ ກໂຕ. ຕຕ຺ຖປນ ສໍວຓ຺ເຓຕພ຺ພສຸຕ຺ຕານຸຣູປໍ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ວິສຸໍ ປາຬິນໂຍຕິ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ນ ຈ ເກຈິວາໂທ ກຕ຺ຕພ຺ໂພ. ສຸຕ຺ຕສ຺ມິໍຫິ ອປ຺ປາຍຸກສໍວຕ຺ຕນິກາເອສາ ມາຓວປຏິປທາ, ຍທິທໍ ປາຓາຕິປາຕີ ໂຫຕີຕິອາທິນາ ອຸປຆາຕກໍ ປາຓາຕິປາຕວເສເນວ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຸປປີຬກຎ຺ຈ ພຕ຺ວາພາຘສໍວຕ຺ຕນິກາ ເອສາ ມາຓວ ປຏິປທາ, ຍທິທໍ ສຕ຺ຕານໍ ວິເຫຐກຊາຕິໂກ ໂຫຕີຕິອາທິນາ ວິຫິໍສາທີນໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠກຎ຺ຈ ທີຆາຍຸກສໍວຕ຺ຕນິກາ ເອສາ ມາຓວ ປຏິປທາ. ຍທິທໍ ປາຓາຕິປາຕໍ ປຫາຍ ປາຓາຕິປາຕາ ປຏິວິຣໂຕ ໂຫຕີຕິອາທິນາ ປາຓາຕິປາຕວິຣຕິອາທີນໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພຎ຺ເຈຕໍ ມນຸສ຺ສຕ຺ຕໍ ອາຄຕສ຺ເສວ ສຕ຺ຕສ຺ສ ວເສນາຕິ ເອວໍ ວິສຸໍ ປາຬິນໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ. ມຫາຏີກາຍໍ ປນ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏີກາຍຎ຺ຈ ກມ຺ມນ຺ຕຣຸປຕ຺ຖມ຺ຠນາທີນິ ອນິຈ຺ຉນ຺ເຕຫິ ຊນກາທິຠາໂວນາມ ວິປາກໍ ປຏິອິຈ຺ຉິຕພ຺ໂພ. ນກມ຺ມນ຺ຕິ ວິປາກສ຺ເສວ ອຸປຆາຕກຕາ ຍຸຕ຺ຕາ ວິຍ ທິສ຺ສຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ກິຈ຺ຈວເສນາຕິ ຊນນໍ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນໍ ອຸປປີຬນໍ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທນນ຺ຕິ ຈຕຸນ຺ນໍ ກິຈ຺ຈານໍ ວເສນ. ຕຕ຺ຖ ເອກາ ປາຓາຕິປາຕເຈຕນາ ຈຕ຺ຕາຣິ ກິຈ຺ຈານິ ສາເຘຕິ. ສາ ຫິ ຍາວ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ໂອກາສໍ ນລຠຕິ. ຕາວ ອຸປຕ຺ຖມ຺ຠນາທີສຸ ຕີສຸ ກິຈ຺ເຈສຸ ຍໍກິຎ຺ຈິ ລທ຺ຘປຈ຺ຈຍໍ ກິຈ຺ຈໍ ກໂຣຕິ. ຍທາ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ໂອກາສໍ ລຠຕິ. ຕທາ ເອກາຍ ເຈຕນາຍ ເອກາເອວ ປຏິສນ຺ຘິ ໂຫຕີຕິ ເອວໍ ສາເກຕປຎ຺ເຫ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ເອກໍ ອປາຍຠວໍ ຊເນຕິ. ຕໂຕ ປຣໍ ປນ ປຏິສນ຺ຘິຊນນກິຈ຺ຈໍ ນຕ຺ຖິ. ປວຕ຺ຕິ ວິປາກຊນເນນ ສຫ ອິຕຣານິ ຕີຓິ ກິຈ຺ຈານິ ຠວສຕສຫສ຺ເສປິ ກປ຺ປສຕສຫສ຺ເສປິ ສາເຘຕິເຍວ. ຘມ຺ມທິນ຺ນາຍນາມ ອຸຄ຺ຄເສນ ຣຎ຺ໂຎ ເທວິຍາ ວຕ຺ຖຸ ເອຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ສາ ປນ ຍທາ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກວາຣໂຕ ປຸເຣ ອຣິຍຠູຕສ຺ສວາ ປຸຖຸຊ຺ຊນຠູຕສ຺ສປິ ກລ຺ຍາຓ ຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິໂນວາ ອຸປຈ຺ເຉທນໍ ກໂຣຕິ. ຕທາ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ກມ຺ມນ຺ຕ ຣສ຺ເສວ ໂອກາສໍ ກໂຣຕິ. ສຍໍ ວິປາກໍ ນຊເນຕິ. ຍທາ ປນ ປາປຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິໂນ ຂນ຺ຘສນ຺ຕານໍ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທຕິ. ຕທາເອວ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກໍ ຊເນຕິ. ສກິໍ ລທ຺ຘປຏິສນ຺ຘິວາຣໂຕ ປນ ປຏ຺ຐາຍ ອເນເກສຸ ອຕ຺ຕຠາວ ສຕສຫສ຺ເສສຸປິ ອຸປຈ຺ເຉທນາທີນິເຍວ ກໂຣຕິ. ເອຕ຺ຖ ມຫາໂມຄ຺ຄລານ ຕ຺ເຖຣ ວຕ຺ຖຸ ສາມາວຕິ ວຕ຺ຖຸ ວຄ຺ຄຸມຸທາຕີຣິຍຠິກ຺ຂຸ ວຕ຺ຖຸ ທຸສ຺ສິມາຣ ກລາພຸຣາຊວຕ຺ຖູນິ ກເຖຕພ຺ພານິ. ຍສ຺ມາ ປນ ອິທໍ ອຸປຈ຺ເຉທກກມ຺ມໍ ນາມ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕານໍ ພຫຸລໍ ລພ຺ຠຕິ. ຕສ຺ມາ ສຸຏ຺ຐຸ ພລວໍ ອກຸສລກມ຺ມໍ ທຸພ຺ພລສ຺ສ ອກຸສລກມ຺ມສ຺ສວາ ອກຸສລກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕຂນ຺ຘສນ຺ຕານສ຺ສວາ ອຸປຈ຺ເຉທກໍນາມ ນ ໂຫຕີຕິ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ເຕເນວ ຫິ ມຊ຺ຌິມຏ຺ຐກຖາຍໍ ພຫຸກສ຺ມິຎ຺ຫິ ອກຸສລກມ຺ເມ ອາຍູຫິເຕ ພລວກມ຺ມໍ ທຸພ຺ພລ ກມ຺ມສ຺ສ ວິປາກໍ ປຏິພາຫິຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກສ຺ສ ໂອກາສໍ ກໂຣຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອປິຈ ປວຕ຺ຕິຍໍປິ ກມ຺ມນ຺ຕຣຊນິຕໍ ຠວງ຺ຄສນ຺ຕານໍ ອນຸປຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ປຎ຺ຈສຸ ຈກ຺ຂຸ ໂສຕ ຆານ ຊິວ຺ຫາ ຠາວ ທສກ ສງ຺ຂາເຕສຸ ສນ຺ຕຕິ ສີເສສຸ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ສນ຺ຕຕິສີສສ຺ສ ສພ຺ພໂສ ອຸປຈ຺ຉິນ຺ທນໍປິ ອິມສ຺ເສວ ກິຈ຺ຈນ຺ຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ. ຍໍ ປນ ມຫາຏີກາຍໍ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏີກາຍຎ຺ຈ ອຸປປີຬິກໍ ອຎ຺ຎສ຺ສ ວິປາກໍ ຉິນ຺ທຕິ. ນ ສຍໍ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກໍ ຊເນຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ສຸຂທຸກ຺ຂໍ ປີເຬຕິ, ອທ຺ຘານໍ ປວຕ຺ຕິຕຸໍ ນ ເທຕີຕິ ອິທໍ ທິສ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ ສິຍາ. ອທ຺ຘານໍ ປວຕ຺ຕິຕຸໍ ນເທຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ປນ ສຸຂສນ຺ຕານໍວາ ທຸກ຺ຂສນ຺ຕານໍວາ ຈິຣກາລໍ ປວຕ຺ຕິຕຸໍ ນເທຕິ ອິຈ຺ເຈວຕ຺ໂຖ. ນ ປນ ອຸປຆາຕກໍ ວິຍ ຠວງ຺ຄສນ຺ຕາເນນ ສຫ ອຎ຺ຎສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ວິປາກໍ ຉິນ຺ທຕີຕິ.

[໑໔໓] ຍໍປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ຊນກໍ ກມ຺ມນ຺ຕຣສ຺ສ ວິປາກໍ ອນຸປຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາວ ວິປາກໍ ຊເນຕິ. ອຸປຆາຕກໍ ອຸປຈ຺ເຉທນປຸພ຺ພກນ຺ຕິ ອິທໍ ຕາວ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ສນ຺ນິຏ຺ຐານນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ’’. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ອິຘ ປຸພ຺ພກເຕນ ອຸປຈ຺ເຉທນກກມ຺ເມນ ມຣິຕ຺ວາ ສຄ຺ເຄ ນິພ຺ພຕ຺ຕານໍ ວຕ຺ຖູນໍ ອຏ຺ຐກຖາສຸເຍວ ອາຄຕຕ຺ຕາຕິ.

[໑໔໔] ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

ອປເຣ ປນ ອາຈຣິຍາ ວທນ຺ຕີຕິອາທິນາ ອຸປຆາຕກສ຺ສ ສຍໍ ວິປາກນິພ຺ພຕ຺ຕກຕ຺ຕາ ຠາວວຈນໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍປິ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ເຕເນວ ກມ຺ເມນ ອປາເຍ ນິພ຺ພຕ຺ຕານໍ ທຸສ຺ສິມາຣ ກລາພຸຣາຊາ ທີນໍ ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ອຸປຈ຺ເຉທກກມ຺ມຠາເວນ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ອາຄຕຕ຺ຕາຕິ. [ຊນກຈຕຸກ຺ກໍ]

໑໔໖. ຄຣຸກນ຺ຕິ ອຎ຺ເຎນ ກມ຺ເມນ ປຏິພາຫິຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ຍໍ ກຸສລປກ຺ເຂ ມຫຄ຺ຄຕກມ຺ມໍ ອກຸສລປກ຺ເຂ ນິຍຕມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິຍາ ສຫ ປຎ຺ຈານນ຺ຕຣິຍກມ຺ມໍ. ເອຕ຺ຖ ສິຍາ. ມຫຄ຺ຄຕກມ຺ມນ຺ຕິ ກສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຎ຺ຫິ ປມາທວເສນວາ ນີວຣຓຘມ຺ມປວຕ຺ຕິຍາວາ ປຣິຫາຍິຍມານໍ ນິກນ຺ຕິພເລນວາ ປຏິພາຫິຍມານໍ ວິປາກໍ ນ ເທຕີຕິ. ຕຖາ ເອກສ຺ສ ພຫູສຸ ອານນ຺ຕຣິຍກມ຺ເມສຸ ກເຕສຸ ເອກສ຺ມິໍ ວິປຈ຺ຈນ຺ເຕ ເສສານິ ນ ວິປຈ຺ຈນ຺ຕີຕິ. ວຸຈ຺ຈເຕ, ມຫຄ຺ຄຕກມ຺ມໍ ຕາວຖເປຕ຺ວາ ປມາທຘມ຺ມນີວຣຓຘມ຺ມນິກນ຺ຕິຘມ຺ເມ ອຕ຺ຕໂນ ພລວຕຣຎ຺ຈ ມຫຄ຺ຄຕກມ຺ມນ຺ຕຣໍ ອຎ຺ເຎນ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ອປ຺ປຏິພາຫນິຍຏ຺ເຐນ ຄຣຸກໍ ນາມ ໂຫຕິ. ອານນ຺ຕຣິຍກມ຺ມານິ ປນ ຖເປຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ພລວຕຣໍ ອານນ຺ຕຣິຍກມ຺ມໍ ອຎ຺ເຎນ ເກນຈິ ຘມ຺ເມນ ອປ຺ປຏິພາຫນິຍຏ຺ເຐນາຕິ ເອວໍ ຍຖາຣຫໍ ເຕສໍ ຄຣຸກຕາ ເວທິຕພ຺ພາຕິ. ອາສນ຺ນນ຺ຕິ ມຣຓກາເລ ອນຸສ຺ສຣິຕໍ ຕທາ ກຕຎ຺ຈ. ຕຕ຺ຖ ຕທາກຕນ຺ຕິ ອນ຺ຕິມ ຊວນວີຖິໂຕ ປຸພ຺ພຠາເຄ ອາສນ຺ເນ ກຕໍ ຍໍກິຎ຺ຈິ ກຸສລາກຸສລກມ຺ມໍ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກມ຺ມໍ ປນ ວິປສ຺ສນາທິວເສນ ປວຕ຺ຕໍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິກມ຺ມຎ຺ຈ ອນ຺ຕິມຊວນວີສິຍໍປິ ກຕນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ຍຖາຫ-ມຣຓກາເລ ວາສ຺ສ ໂຫຕິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາຕິ. ເອເຕນ ຕໂຕ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິກມ຺ມໂຕ ອຎ຺ຎໍ ອນ຺ຕິມຊວນວີຖິຍໍ ປວຕ຺ຕໍ ກມ຺ມໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຊເນຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕີຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕີຕິ. ອາຈິຓ຺ຓນ຺ຕິ ທີຆຣຕ຺ຕໍ ອຠິຓ຺ຫໂສ ກຕໍ. ສກິໍ ກຣິຕ຺ວາປິວາ ປຈ຺ຉາ ປຸນປ຺ປຸນໍ ໂສມນສ຺ສຊນກໍ ສນ຺ຕາປຊນກຎ຺ຈ. ກຏຕ຺ຕາກມ຺ມນ຺ຕິ ກາຣິຍິຕ຺ຖາຕິ ກມ຺ມນ຺ຕິ ເອວໍ ກຕກາຣຓາເອວ ກມ຺ມນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ກມ຺ມໍ. ຄຣຸກາທິຠາເວນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ກມ຺ມໍ ນ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ປຸຣິມານິ ຕີຓິ ອິມສ຺ມິໍ ຠເວ ກຕານິ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍກມ຺ມານິເອວ. ກຏຕ຺ຕາກມ຺ມໍ ປນ ອຕີຕຠເວສຸ ກເຕຫິ ອປຣປຣິຍາຍເວທນີເຍຫິ ສຫ ອິມສ຺ມິໍ ຠເວ ກຕໍ ຄຣຸກາ ສນ຺ນາຈິຓ຺ຓຠາວຣຫິຕໍ ກມ຺ມປຖປຕ຺ຕໍ ຍໍກິຎ຺ຈິ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍກມ຺ມໍ. ມຫາຏີກາຍໍ ປນ ກຏຕ຺ຕາກມ຺ມໍ ປຸຣິມ ຊາຕີສຸ ກຕໍເອວ ຄຫິຕໍ. ຕໍ ອຏ຺ຐກຖາຍ ນ ສເມຕິ. ເອເຕຫິ ປນ ຕີຫິ ມຸຕ຺ຕໍ ປຸນປ຺ປຸນໍ ລທ຺ຘາເສວນໍ ກຏຕ຺ຕາວາ ປນ ກມ຺ມໍນາມ ໂຫຕີຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ຈ ອຕີຕຠເວສຸ ກຕານິ ມາຕຸຆາຕກາທີນິປິ ອປຣປຣິຍາຍ ກມ຺ມານິ ເອເຕຫິ ຕີຫິ ມຸຕ຺ຕານີຕິວາ ອມຸຕ຺ຕານີຕິວາ ປຸນປ຺ປຸນໍ ລທ຺ຘາເສວນານີຕິວາ ອລທ຺ຘາເສວນານີຕິວາ ສກ຺ກາ ວິເສເສຕຸໍ. ຕທາ ຫິ ຕານິ ຄຣຸກ ກມ຺ມສນ຺ຕາເນ ປວຕ຺ຕານິປິ ໂຫນ຺ຕິ. ອາສນ຺ນວຈິຓ຺ຓກມ຺ມສນ຺ຕາເນ ປວຕ຺ຕານິປີຕິ.

ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຈ ເອເຕຫິ ປນ ຕີຫິ ມຸຕ຺ຕໍ ອຎ຺ຎາຓວເສນກຕໍ ກຏຕ຺ຕາວາ ປນ ກມ຺ມໍນາມາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ຕານິ ອຎ຺ຎາຓວເສນ ກຠານີຕິ ສກ຺ກາ ວິເສເສຕຸໍ. ຕານິ ຫິ ປຸຣິມຠເວສຸ ອຎ຺ຎາຓ ວເສນ ກຕານິປິ ໂຫນ຺ຕິ. ຎາຓວເສນ ກຕານິປີຕິ. ຕານິ ປນ ວິເສສນານິ ອິມສ຺ມິໍ ຠເວ ກຕານໍ ຄຣຸກາທີຫິ ຕີຫິ ມຸຕ຺ຕານໍ ສຕ຺ຕມຊວນ ກມ຺ມານໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕານີຕິ ເຕຫິ ສຫ ປຸຣິມຊາຕີສຸ ກຕານິ ອປຣປຣິຍາຍ ກມ຺ມານິ ກຏຕ຺ຕາ ກມ຺ມໍນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພານິ. ເອວຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ຍຕ຺ຖ ຕໍປຸພ຺ພກຕໍ ກມ຺ມນ຺ຕິ ອາຄຕໍ. ຕຕ຺ຖປິ ອິມສ຺ມິໍ ຠເວວາ ອຕີຕຠເວສຸວາ ປຸພ຺ພກາເລ ກຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ. ອິເມສຸ ປນ ຈຕູສຸ ກມ຺ເມສຸ ວິຊ຺ຊມາເນສຸ ຄຣຸກເມວ ອນນ຺ຕເຣ ຠເວ ປຏິສນ຺ຘິໍ ເທຕິ. ຄຣຸເກ ອສຕິ ອາສນ຺ນໍ. ອາສນ຺ເນ ອສຕິ ອາຈິຓ຺ຓໍ. ອາຈິຓ຺ເຓ ອສຕິ ກຏຕ຺ຕາກມ຺ມໍ. ເຕນາຫ ປາກທານປຣິຍາເຍນາຕິ. ປາກທານວາເຣນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອຕ຺ຖ ສິຍາ. ກສ຺ມາ ອິຘ ອາສນ຺ນໍ ອາຈິຓ຺ຓໂຕ ປຖມໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ນນຸ ປາຬິຍໍ ອາສນ຺ນໂຕ ອາຈິຓ຺ຓເມວ ປຖມໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍຖາຫ-ຍໍ ຄຣຸກໍ ຍໍ ພຫຸລໍ. ຍທາສນ຺ນໍ. ກຏຕ຺ຕາວາ ປນ ກມ຺ມນ຺ຕິ. ອຏ຺ຐກຖາສຸຈ ເຕເນວ ກເມນ ປາກທານວາໂຣ ວິຫິໂຕຕິ. ວຸຈ຺ຈເຕ, ສຠາວໂຕ ພລວທຸພ຺ພລກ຺ກເມນ ປາຬິຍໍ ອາຈິຓ຺ຓໍ ປຖມໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ໂສ ປນ ກໂມ ກທາຈິ ປາກທານປຣິຍາໂຍປິ ສມ຺ຠວຕີຕິ ກຕ຺ວາ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ເຕເນວ ກເມນ ປາກທານວາໂຣ ວິຫິໂຕ. ອາສນ຺ນໍປິ ຫິສມານໍ ຈິຕ຺ຕໍ ໂຕເສຕຸໍວາ ສນ຺ຕາເປຕຸໍວາ ອສກ຺ໂກນ຺ຕໍ ຫຸຕ຺ວາ ທຸພ຺ພລໍ ພລວໂຕ ອາຈິຓ຺ຓສ຺ສ ນິວຕ຺ຕກໍ ນ ໂຫຕີຕິ. ຍສ຺ມາ ປນ ມຫາກມ຺ມວິຠງ຺ຄສຸຕ຺ເຕ ປຸພ຺ເພວາສ຺ສຕໍ ກຕໍ ໂຫຕິ ກລ຺ຍາຓກມ຺ມໍ ສຸຂເວທນີຍໍ. ປຈ຺ຉາວາສ຺ສຕໍ ກຕໍ ໂຫຕິ ກລ຺ຍາຓກມ຺ມໍ ສຸຂເວທນີຍໍ. ມຣຓກາເລວາສ຺ສ ໂຫຕິ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາຕິ ເອວໍ ອາຈິຓ຺ຓທຸຈ຺ຈຣິຕສ຺ສປິ ເອກຈ຺ຈສ຺ສ ອາສນ຺ເນນ ກລ຺ຍາຓ ກມ຺ເມນ ສຄ຺ຄຄມນໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ປຸພ຺ເພວາສ຺ສຕໍ ກຕໍ ໂຫຕິ ປາປກມ຺ມໍ ທຸກ຺ຂເວທນິຍໍ.ລ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ສມຕ຺ຕາ ສມາທິນ຺ນາຕິ ເອວໍ ອາຈິຓ຺ຓ ສຸຈຣິຕສ຺ສປິ ເອກຈ຺ຈສ຺ສ ອາສນ຺ເນນ ປາປກມ຺ເມນ ອປາຍຄມນໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍສ຺ມາຈ ອຸຠິນ຺ນໍປິ ພລວຠາເວ ສຕິ ອາສນ຺ນເມວ ປຣິຍຕ຺ຕໍ ຠວິຕຸໍ ອຣຫຕິ. ຕສ຺ມາ ອິຘ ເຖເຣນ ອາສນ຺ນເມວ ປຖມໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອຕ຺ຖຈ ປຸພ຺ເພວາສ຺ສກຕໍ ໂຫຕີຕິ ອິທໍ ອາສນ຺ນານຸສ຺ສຣິຕກມ຺ມວເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕມ຺ພທາຐິກນາມສ຺ສ ໂຈຣຆາຕກສ຺ສ ມຫາວາຕກາລນາມສ຺ສຈ ອຸປາສກສ຺ສ ວຕ຺ຖຸ ເອຕ຺ຖ ກເຖຕພ຺ພນ຺ຕິ.

[໑໔໕] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ອາຄຕໍ ຊຣຄ຺ຄໂວປມໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອາສນ຺ນເມວ ປຖມໍ ວິປາກໍ ເທຕີຕິ ເອກໍເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ນ ຫິ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ເອວໍ ເອກໍເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ນຈ ອຸຏ຺ຐາຕຸໍປິ ອສກ຺ໂກນ຺ໂຕ ໂສ ຊຣຄ຺ຄໂວ ປຊທ຺ວາຣສ຺ສ ອາສນ຺ເນ ຐິໂຕປິ ປຖມຕຣໍ ນິກ຺ຂມິສ຺ສຕີຕິ. [ຄຣຸກຈຕຸກ຺ກໍ]

໑໔໗. ທິຏ຺ຐຘມ຺ໂມ ວຸຈ຺ຈຕິ ປຈ຺ຈກ຺ຂຠູໂຕ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ໂນ ອຕ຺ຕຠາໂວ. ເວທິຕພ຺ພໍ ອນຸ ຠວິຕພ຺ພນ຺ຕິ ເວທນີຍໍ. ຜລໍ. ທິຏ຺ຐຘມ຺ເມ ເວທນີຍໍ ຜລໍ ເອຕສ຺ສາຕິ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີຍໍ.

[໑໔໖] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

‘‘ທິຏ຺ຐຘມ຺ເມ ເວທິຕພ຺ພໍ ວິປາການຸຠວນ ວເສນາຕິ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີຍ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ວິປາກໍ ປຏິສໍເວເທຕີຕິ ຫິ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອຕ຺ຖ ຫິ ວິປາກໍ ປຏິສໍເວເທຕີຕິ ເອເຕນ ອິຘ ເວທນີຍສທ຺ໂທ ກມ຺ມສາຘໂນ ວິປາກາຕິເຘຍ຺ໂຍຈ ໂຫຕີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ເອວຎ຺ຈ ສຕິ ອິຘ ອຎ຺ຎປທຕ຺ຖສມາໂສ ເອວ ລພ຺ຠຕິ. ນ ອຸຕ຺ຕຣປທຕ຺ຖສມາໂສຕິ. ທິຏ຺ຐຘມ຺ມໍ ອຸເປຈ຺ຈ ຕສ຺ສ ອນນ຺ຕເຣ ປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ປາປຸຓິຕ຺ວາ ເວທິຕພ຺ພໍ ຜລໍ ເອຕສ຺ສາຕິ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍໍ. ເຕເນວ ຫິ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ອຸປປຊ຺ຊ ສທ຺ທສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ວທນ຺ເຕນ ອຸປປຊ຺ຊິຕ຺ວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຸຕ຺ຕປເທສຸ ປນ ອຸປປຊ຺ເຊວາຕິ ປາໂຐ ທິຏ຺ໂຐ. ຕສ຺ມາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມສ຺ສ ສມີເປ ອນນ຺ຕເຣ ປຊ຺ຊິຕພ຺ໂພ ຄນ຺ຕພ຺ໂພຕິ ອຸປປຊ຺ໂຊ. ທຸຕີໂຍ ອຕ຺ຕຠາໂວ ອຸປປຊ຺ເຊເວທິຕພ຺ພໍ ຜລໍ ເອຕສ຺ສາຕິ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍນ຺ຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ປາຐສ຺ສ ວເສນ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອຸປປຊ຺ຊາຕິວາ ອນນ຺ຕເຣ ຠເວ ປວຕ຺ໂຕ ເອໂກ ນິປາໂຕ. ຍຖາ ປຈ຺ຈາຕິ.

[໑໔໗] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

‘‘ທິຏ຺ຐຘມ຺ມໂຕ ອນນ຺ຕຣໍ ອຸປປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ ອຸປວຊ຺ຊເວທນີຍ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ອຸປປຊ຺ຊວາ ວິປາກໍ ປຏິສໍເວເທຕີຕິ ຫິ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຣິຍາຍຕິ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ປຣິຍາໂຍ. ອປໂຣຈ ໂສ ປຣິຍາ ໂຍຈາຕິ ອປຣປຣິຍາໂຍ. ທິຏ຺ຐຘມ຺ມາ ນາຄຕາ ນນ຺ຕຣ ຠເວຫິ ອຎ຺ໂຎ ອຕ຺ຕ ຠາວ ປຣິວຕ຺ໂຕ. ເຕ ເນວ ຫິ ມຫາຏີກາຍໍ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕ ຣຏີກາຍຎ຺ຈ ອປຣປຣິຍາເຍຕິ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມານນ຺ຕຣານາຄຕໂຕ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ອຕ຺ຕຠາວປຣິຍາເຍ ອຕ຺ຕຠາວປຣິວຕ຺ເຕຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຸຕ຺ຕປເທສຸ ປນ ອປເຣວາ ປຣິຍາເຍຕິຈ ອປຣາປເຣວາ ປຣິຍາເຍຕິຈ ທ຺ວິຘາ ປາໂຐ ທິຏ຺ໂຐ. ຕຕ຺ຖ ປຈ຺ຉິມສ຺ມິໍ ປາເຐສຕິ ອິຘ ມຊ຺ເຌ ເອກສ຺ສ ອປຣສທ຺ທສ຺ສ ໂລໂປ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ສງ຺ຄຫໂປຏ຺ຐເກສຸ ປນ ມຊ຺ເຌ ທີໂຆ ຍາກາຣນຏ຺ໂຐຈ ອປຣາປຣິຍສທ຺ໂທ ທິສ຺ສຕິ. ໂສ ພຫູສຸ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ນຕ຺ຖິ. ປາຬິຍາຈ ນ ສເມຕິ.

[໑໔໘] ຍຎ຺ຈ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ອປເຣ ອປເຣ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມໂຕ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ຍຕ຺ຖກຕ຺ຖຈິ ອຕ຺ຕຠາເວ ເວທິຕພ຺ພໍ ກມ຺ມໍ ອປຣາປຣິຍ ເວທນີຍ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມໂຕຕິ ອິທໍ ຕາວ ນຍຸຊ຺ຊຕິ.

ນ ຫິ ມຊ຺ເຌ ອຸປປຊ຺ຊຠວໍ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ປຖໂມ ທິຏ຺ຐຘມ຺ໂມວ ອິຘ ຕຕີເຍ ປເທ ອຘິກໂຕຕິ ຍຸຕ຺ໂຕ.

[໑໔໙] ອຕ຺ຖໂຕ ປນ ພ຺ຍຎ຺ຊນໂຕຈ ສພ຺ພໍ ປາຬິຍາ ນ ສເມຕິ.

ອປເຣວາ ປຣິຍາເຍ ວິປາກໍ ປຏິສໍເວເທຕີຕິ ຫິ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ອປຣາປເຣວາ ປຣິຍາເຍຕິວາ. ອໂຫສິນາມກໍ ກມ຺ມໍ ອໂຫສິກມ຺ມໍ. ອໂຫສິກມ຺ມໍ. ຠວິສ຺ສຕິກມ຺ມໍ. ອຕ຺ຖິກມ຺ມໍ. ນຕສ຺ສ ວິປາໂກຕິ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕປາຐວເສນ ອາຈຣິເຍຫິ ຕຖາຄຫິຕນາມ ເຘຍ຺ຍໍ ສພ຺ພໂສ ອລທ຺ຘວິປາກວາຣໍ ກມ຺ມນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ສຕ຺ຕສຸ ກຸສລາກຸສລຊວເນສຸ ປຖມຊວນເຈຕນາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວ ທນີຍໍນາມ. ສາ ຫິ ອລທ຺ຘາເສວນຕາຍ ສພ຺ພທຸພ຺ພລຕ຺ຕາ ອຈິຣຏ຺ຐິ ຕິກາຈ ໂຫຕິ ອປ຺ປຕຣວິປາກາຈາຕິ. ປຈ຺ຈຍໍ ລທ຺ຘາ ທິຏ຺ຐຘມ຺ເມເອວ ອເຫຕຸກມຕ຺ຕໍ ຜລໍ ທຕ຺ວາ ວິຄຈ຺ຉຕິ. ນ ເອກໍປິ ມຣຓກາລໍ ອຕິກ຺ກມ຺ມ ສນ຺ຕານໍ ອນຸພນ຺ຘິຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ. ປຈ຺ຈຍໍ ປນ ອລຠມານາ ອໂຫສິກໍນາມ ໂຫຕິ. ປຈ຺ຈໂຍຕິຈ ອຕ຺ຕໂນ ຜລຸປ຺ປຕ຺ຕິຍາ ໂອກາສທາຍໂກ ນານາ ອິຣິຍາປເຖສຸ ອິຏ຺ຐານິຏ຺ຐາຣມ຺ມຓສມາ ຄມາທິໂກ ໂຍໂກຈິ ປຈ຺ຈໂຍປິ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ. ຏີກາສຸ ປນ ປຏິປກ຺ເຂຫິ ອນຠິຠູຕຕາຍາຕິອາທິນາ ມຫນ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຈໂຍ ວຸຕ຺ໂຕ. ໂສ ກາກວລິຍາທີນໍ ວິຍ ປາກຏຕຣຜລທານໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ນ ຫິ ກມ຺ມປຖຊວນສນ຺ຕາເນ ປວຕ຺ຕມານາ ອິຕຣາປິວາ ປຖມຊວນເຈຕນາ ອິຏ຺ຐານິຏ຺ຐສມາໂຍຄວເສນປິ ລທ຺ຘ ປຈ຺ຈຍາ ກາຈິ ອຕ຺ຕໂນ ພລານຸຣູປໍ ຜລໍ ນ ເທຕີຕິ ອຕ຺ຖິ. ນຈຕາຍ ທິຍ຺ຍມານໍ ສພ຺ພໍປິ ຜລໍ ມຫາຊນສ຺ສວາ ກມ຺ມກາຣກສ຺ເສວ ວາປາກຏເມວ ສິຍາຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ. ຍໍ ປນ ຎາຓວິຠງ຺ຄຏ຺ຐ ກຖາຍໍ ເອກໍ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີຍໍ ວິປາກໍ ເທຕິ. ເສສານິ ອວິປາການີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ອລທ຺ຘປຈ຺ຈຍານິ ເສສານິ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ນ ຫິ ເອໂກ ທິຏ຺ຐຘມ຺ໂມ ເອກສ຺ເສວ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີ ຍສ຺ສ ໂອກາໂສຕິ ສກ຺ກາ ວິຎ຺ຎາຕຸນ຺ຕິ. ອຕ຺ຖສາຘິກາ ປນ ສນ຺ນິຏ຺ຐາປກຠູຕາ ສຕ຺ຖມຊວນເຈຕນາ ອຸປປຊ຺ຊ ເວທນີຍໍນາມ. ສາ ຫິ ລທ຺ຘາເສວນຕາຍ ໂຖກໍ ສາຣຠູຕາ ໂຫຕີຕິ ປຖມເຈຕນາ ວິຍ ສີຆຕຣໍ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ນສກ຺ໂກຕິ. ພລວຕີຈ ໂຫຕີຕິ ເອກໍ ຠວໍ ຊເນຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ. ປຕິຕ ຊວ ເນສຸ ປນ ອນ຺ຕິມຊວນຕາຍ ມຊ຺ຌິມເຈຕນາໂຍ ວິຍ ຈິຣຏ຺ຐິຕິກາ ນ ໂຫຕີຕິ ປຈ຺ຈຍໍ ລທ຺ຘາ ອນນ຺ຕເຣ ເອວ ຠເວ ປຏິສນ຺ຘິໍວາ ປວຕ຺ຕິ ຜລເມວວາ ທຕ຺ວາ ວິຄຈ຺ຉຕິ. ອລທ຺ຘາ ປນ ອໂຫສິກມ຺ມເມວ ໂຫຕິ. ນ ທຸຕີຍໍ ມຣຓກາລໍ ອຕິກ຺ກມິຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ. ຍໍປນ ຎາຓວິຠງ຺ຄຏ຺ຐກຖາຍໍ ເອກໍ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ອາກຑ຺ຒຕິ. ເສສານິ ອວິປາການີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍປິ ປຏິສນ຺ຘິວິປາກໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ເສສານິປິ ຫິ ຍາວ ທຸຕີຍຈຸຕິ ນາຄຈ຺ຉຕິ. ຕາວ ລທ຺ຘປຈ຺ຈຍານິ ປວຕ຺ຕິ ວິປາກໍ ເທນ຺ຕິເຍວ. ອິຘ ມິສ຺ສກ ກມ຺ມານິ ກຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣຠເວ ມິສ຺ສກກມ຺ມຜລໍ ອນຸໂຠນ຺ຕານິ ເວມານິກ ເປຕວຕ຺ຖູນິ ອຎ຺ຎານິຈ ຕໍຕໍກມ຺ມໍ ກຕ຺ວາ ອນນ຺ຕຣຠເວ ເອວ ສຸຄຕິ ຍໍ ກພ຺ພິປາກຠູຕໍ ວິປຕ຺ຕິໍ ອນຸຠວນ຺ຕານິ ທຸຄ຺ຄຕິຍໍວາ ຕພ຺ພິປາກຠູຕໍ ສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ອນຸຠວນ຺ຕານິ ອເນການິ ວຕ຺ຖຸສຕານິ ເອຕ຺ຖ ກເຖ ຕພ຺ພານີຕິ.

[໑໕໐] ຍໍ ປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ສາຈ ປຏິສນ຺ຘິໍ ທຕ຺ວາວ ປວຕ຺ຕິວິປາກໍ ເທຕິ. ປຏິສນ຺ຘິຍາ ປນ ອທິນ຺ນາຍ ປວຕ຺ຕິວິປາກໍ ເທຕີຕິ ນຕ຺ຖີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ.

ຍຖາວຸຕ຺ຕວຕ຺ຖູຫິ ສທ຺ຘິໍ ວິຣຸຊ຺ຌນໂຕ.

[໑໕໑] ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

‘‘ຈຸຕິ ອນນ຺ຕຣຎ຺ຫິ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍສ຺ສ ໂອກາໂສ’’ຕິ ກາຣຓໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍປິ ອກາຣຓໍ.

ປຸຕິອນນ຺ຕຣໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍາວຊີວໍປິ ໂອກາສສມ຺ຠວໂຕ.

[໑໕໒] ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

‘‘ປຏິສນ຺ຘິຍາ ປນ ທິນ຺ນາຍ ຊາຕິສເຕປິ ປວຕ຺ຕິວິປາກໍ ເທຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ’’. ຕໍປິ ນ ຄເຫຕພ຺ພໍ.

ກມ຺ມສງ຺ກຣາປຕ຺ຕິໂຕ. ອງ຺ຄຸຕ຺ຕຣຏ຺ຐກຖາຍຎ຺ຈ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີຍໍ ອຸປປຊ຺ຊເວທນີຍໍ ອປຣປຣິຍາຍ ເວທນີຍນ຺ຕິ ເຕສໍ ສງ຺ກມນໍ ນຕ຺ຖິ. ຍຖາຐາເນເຍວ ປຕິຏ຺ຐນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ເຈຕ຺ຖ ປຏິສນ຺ຘິວເສນ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ. ຕທຕ຺ຖສາຘກສ຺ສ ອຏ຺ຐກຖາປເທສສ຺ສວາ ວຕ຺ຖຸສ຺ສວາ ຍຸຕ຺ຕິຍາວາ ອຠາວໂຕຕິ. ມຊ຺ເຌ ປນ ປຎ຺ຈຊວນ ເຈຕນາ ອປຣປຣິຍາຍ ເວທນີຍໍນາມ. ເອຕາ ຫິ ສຸຏ຺ຐຸ ພລວນ຺ຕີ ສາຣຠູຕາຈ ໂຫນ຺ຕີຕິ ນ ສີຆໍ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ສກ຺ໂກນ຺ຕິ. ຈິຣຏ຺ຐິຕິກາ ປນ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຕຕີຍຠວໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ຍທາ ໂອກາສໍ ລຠນ຺ຕິ. ຕທາ ປຎ຺ຈວາເຣ ປຏິສນ຺ຘິໍ ທຕ຺ວາ ສໍສາຣປວຕ຺ຕິຍາ ສຕິ ກປ຺ປສຕສຫສ຺ເສປິ ປວຕ຺ຕິວິປາກໍ ເທນ຺ຕີຕິ. ອິມານິເຍວ ປນ ຕີຓິ ກມ຺ມານິ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຕໂນ ເຂຕ຺ເຕ ສພ຺ພໂສ ວິປາກວາຣໍ ອລຠມານານິ ອໂຫສິກມ຺ມໍນາມ. ເຂຕ຺ຕຎ຺ຈ ເນສໍ ປຖມສ຺ສ ທິຏ຺ຐ ຘມ຺ມຈຸຕິຍາ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນໍ. ທຸຕີຍສ຺ສ ອນາຄຕານນ຺ຕຣຠວຈຸຕິຍາ. ຕຕີຍສ຺ສ ປຣິນິພ຺ພານຈຸຕິຍາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. [ທິຏ຺ຐຘມ຺ມຈຕຸກ຺ກໍ]

໑໔໘. ປາກຏ຺ຐານວເສນາຕິ ອປາຍາທິກສ຺ສ ວິປຈ຺ຈນຏ຺ຐານສ຺ສ ວເສນ ຕຖາ ຈຕ຺ຕາຣິ ກມ຺ມານິນາມ ໂຫນ຺ຕີຕິ ໂຍຊນາ. ຕຕ຺ຖາຕິ ເຕສຸ ອກຸສລາທີສຸ ຈຕູສຸ ກມ຺ເມສຸ. ກມ຺ມທ຺ວາຣວເສນາຕິ ກມ຺ມສິທ຺ຘິຍາ ອງ຺ຄຠູຕານໍ ກາຍາທິ ກມ຺ມທ຺ວາຣານໍ ວເສນ. ປາຓໍ ອຕິປາເຕນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ປາຓາຕິປາໂຕ. ອຕິປາຕນຎ຺ເຈຕ຺ຖ ສຣສໂຕ ປຕິຕຸໍ ອທຕ຺ວາ ອນ຺ຕຣາເອວ ປໂຍຄພເລນ ປາຕນໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ອທິນ຺ນໍ ອາທິຍນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ອທິນ຺ນາທານໍ. ອຄມນີ ຍວຕ຺ຖຸສງ຺ຂາເຕສຸ ວຕ຺ຖຸກາເມສຸ ມິຈ຺ຉາ ຈຣນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ກາເມສຸມິຈ຺ຉາຈາໂຣ. ຕຕ຺ຖ ປຣປາເຓ ປາຓສຎ຺ຎິໂນ ຕສ຺ສ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍສນ຺ຕານຸປຈ຺ເຉທກສ຺ສ ກາຍວຈີປໂຍຄສ຺ສ ສມຸຏ຺ຐາປິກາ ວຘກເຈຕນາ ປາຓາຕິປາໂຕນາມ. ສຍເມວ ອຕ຺ຕໂນ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປາເຕນ຺ຕສ຺ສ ປາຓາຕິປາໂຕນາມ ນຕ຺ຖິ. ປຣປຣິຄ຺ຄຫິເຕ ປຣປຣິຄ຺ຄຫິຕສຎ຺ຎິໂນ ຕໂຕ ວິໂຍຄກາຣຓສ຺ສ ກາຍ ວຈີປໂຍຄສ຺ສ ສມຸຏ຺ຐາປິກາ ອຈ຺ຉິນ຺ທກເຈຕນາ ອທິນ຺ນາທານໍນາມ. ອຄມນີຍວຕ຺ຖູສຸ ມຄ຺ເຄນມຄ຺ຄປຏິປາທກສ຺ສ ກາຍປໂຍຄສ຺ສ ສມຸຏ຺ຐາປິກາ ອສ຺ສາທເຈຕນາ ກາເມສຸມິຈ຺ຉາຈາໂຣນາມ. ເກຈິ ປນເອຕ຺ຖປິ ອຄມນີຍ ວຕ຺ຖຸສຎ຺ຎິໂນຕິ ປທໍ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ. ຕໍ ອຏ຺ຐກຖາຍ ນ ສເມຕິ. ອຄມຍນີວຕ຺ຖຸ ຕສ຺ມິໍ ເສວນຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຫິ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອເຕນ ອຄມນີຍວຕ຺ຖຸມ຺ຫິ ສຕິ ຄມນີຍ ສຎ຺ຎາຍວາ ອຄມນີຍ ສຎ຺ຎາຍວາ ເສວນ຺ຕສ຺ສ ກມ຺ມປໂຖ ໂຫຕິ ເຍວາຕິ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ອິຕຣຖາ ອຄມນີຍວຕ຺ຖຸ ຕຖາ ສຎ຺ຎິຕາ ຕສ຺ມິໍ ເສວນຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ສິຍາຕິ.

ອປເຣ ປນ ສຍໍ ປໂຍຄໍ ກຕ຺ວາ ອຕ຺ຕນິ ປເຣນ ກຣີຍມານໍ ມຄ຺ເຄນ ມຄ຺ຄປຏິປາທນໍ ອສ຺ສາເທນ຺ຕສ຺ສ ເສວນຈິຕ຺ເຕ ສຕິປິ ນຕ຺ຖິ ກມ຺ມປ຺ປຖເຠໂທ. ປໂຍຄສ຺ສ ອຠາວາຕິ ວທນ຺ຕິ. ເສວນຈິຕ຺ເຕ ປນ ສຕິ ປໂຍໂຄ ອປ຺ປມາຓນ຺ຕິ ເອເກ. ເອວຎ຺ຈ ສຕິ ຕິຍງ຺ຄິໂກວ ມິຈ຺ຉາຈາໂຣ, ນ ຈຕຸຣງ຺ຄິໂກຕິ ອາປຊ຺ຊຕິ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ເສວນ ປໂຍເຄນ ສຫ ຈຕຸຣງ຺ຄິໂກວ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ອຎ຺ເຎ. ເສວນປໂຍໂຄ ປນ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ລພ຺ຠມານຕ຺ຕາເຍວ ວຸຕ຺ໂຕ. ນ ປນ ເອກນ຺ຕອງ຺ຄຠາວໂຕ. ອິຕຣຖາ ອິຕ຺ຖີນໍ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ປໂຍຄກິຈ຺ຈໍ ນຕ຺ຖີຕິ ຕາສໍ ມິຈ຺ຉາຈາໂຣ ທຸລ຺ລໂຠ ສິຍາຕິ ຈ ວທນ຺ຕິ. ຠິກ຺ຂຸນິທູສນໍປິ ເອຕ຺ເຖວ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕິ. ສາ ຫິ ຣກ຺ຂິຕາສຸ ສງ຺ຄຫິຕາຕິ. ຏີກາສຸ ປນ ສາ ຘມ຺ມຣກ຺ຂິຕາປິ ນ ໂຫຕິ. ກຸໂຕ ມາຕາທິຣກ຺ຂິຕາ. ຘມ຺ໂມຕິ ຫິ ອິຘ ປາສຓ຺ຑິຍຘມ຺ໂມວ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ວທນ຺ຕິ. ສາສນຘມ຺ໂມປິ ນນ ຍຸຕ຺ໂຕ. ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣິ ນິໂຍປິ ອຸປຊ຺ຌາຍິນີ ອາທິກາ ຕສ຺ສາ ມາຕາທິຏ຺ຐານິຍາເອວ ໂຫນ຺ຕິ. ຕຖາ ຫິ ສິກ຺ຂາປທວິຠງ຺ຄຏ຺ຐກຖາຍໍ ມິຈ຺ຉາຈາໂຣປິ ທຸສ຺ສີລາຍ.ລ. ສາມເຓຣິຍາ, ປຸຖຸຊ຺ຊນຠິກ຺ຂຸນິຍາ, ໂສຕາປນ຺ນາຍ, ສກທາຄາມິນິຍາ, ຕໂຕ ອນາຄາມິນິຍາ ວີຕິກ຺ກໂມ ມຫາສາວຊ຺ໂຊ. ຂີຓາສວາຍ ປນ ເອກນ຺ຕມຫາສາວຊ຺ໂຊວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ກສ຺ມາປເນຕ຺ຖ ສຸຣາປານໍ ນຄຫິ ຕໍ. ຕໍປິຫິ ອປາຍສໍວຕ຺ຕນິ ກຠາເວນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍຖາຫ-ສຸຣາເມຣຍປານໍ ຠິກ຺ຂເວ ອາເສວິຕໍ ຠາວິຕໍ ພຫຸລີກຕໍ ນິຣຍສໍວຕ຺ຕນິກໍ ຕິຣຈ຺ຉານໂຍນິສໍວຕ຺ຕນິກໍ ເປຕ຺ຕິວິສຍສໍວຕ຺ຕນິກໍ. ໂຍຈ ສພ຺ພລຫຸໂກ ສຸຣາເມຣຍ ປານສ຺ສ ວິປາໂກ. ໂສ ມນຸສ຺ສຠູຕສ຺ສ ອຸມ຺ມຕ຺ຕກສໍວຕ຺ຕນິໂກ ໂຫຕີຕິ. ອຏ຺ຐກຖາສຸປິ ໂກຏ຺ຐາສໂຕ ປຎ຺ຈປິ ປາຓາຕິປາຕາ ທໂຍ ກມ຺ມປຖາເອວາຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ. ວຸຈ຺ຈເຕ, ມູລຏີກາຍໍ ຕາວ ຕສ຺ສ ສຠາຄຕ຺ເຕນ ມິຈ຺ຉາຈາເຣ ອຸປກາຣກຕ຺ເຕນ ທສສຸປິ ກມ຺ມປເຖສຸ ອນຸປເວໂສຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ສຠາຄຕ຺ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ວິຠາວນິຍໍ ສຸຣາປານໍປິ ເອຕ຺ເຖວ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕີຕິ ວທນ຺ຕິ ຣສສງ຺ຂາເຕສຸ ກາເມສຸ ມິຈ຺ຉາຈາຣຠາວໂຕຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຸປກາຣກຕ຺ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປຏິສມ຺ຠິທາມຄ຺ຄຏີກາຍໍ ກຸສລາກຸສລາປິຈ ປຏິສນ຺ຘິຊນກາເຍວ ກມ຺ມປຖາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ວຸຕ຺ຕາວເສສາ ປຏິສນ຺ຘິຊນເນ ອເນກນ຺ຕິ ກຕ຺ຕາ ກມ຺ມ ປຖາຕິ ນ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອິມສ຺ສ ວາກ຺ຍສ຺ສ ສໍວຓ຺ຓນາຍໍ ວຸຕ຺ຕາວເສ ສາຕິ ສຸຣາປານາທໂຍ ຕພ຺ພິຣມຓາທໂຍຈ. ສຸຣາປານຎ຺ຫິ ມທສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ. ມໂທ ອປຸຎ຺ຎປຖສ຺ສ. ຕພ຺ພິຣຕິປິ ນິມ຺ມທຕາຍ. ສາຈ ປຸຎ຺ຎປຖສ຺ສາຕິ ກມ຺ມປຖູປນິສ຺ສຍານິ ຕານິ ຕທາສນ຺ນກມ຺ມວເສນ ສນ຺ຘິຊນການິປິ ໂຫນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຕທາສນ຺ນກມ຺ມວເສນາຕິ ຕສ຺ສ ສຸຣາປານສ຺ສວາ ສຸຣາປານວິຣຕິຍາວາ ອາສນ຺ເນ ປວຕ຺ຕານໍ ຕມ຺ມູລການໍ ອປຸຎ຺ຎກມ຺ມານໍວາ ປຸຎ຺ຎກມ຺ມານໍວາ ວເສນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ-ໂຍ ສຸຣໍ ປິວິຕ຺ວາ ສຸຣາມທເຫຕຸ ປາຓາ ປາຕາທີສຸ ຍໍກິຎ຺ຈິ ກມ຺ມໍ ກໂຣຕິ, ຕສ຺ສ ສຸຣາປານໍ ຕສ຺ສຕິ ກມ຺ມສ຺ສ ພລວູປນິສ຺ສໂຍ ໂຫຕິ ປຸພ຺ພເຈຕນາຐານິຍຎ຺ຈ. ຕເທວ ວິສຸໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຊເນຕິ, ນ ອິຕຣນ຺ຕິ. ຍຖາ ຫິ ປຸພ຺ພາປຣເຈຕນາ ໂຍປິ ກມ຺ມປຖປຕ຺ຕສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ປຣິວາຣຠູຕາເອວ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຊເນນ຺ຕິ, ນ ອິຕຣາ. ເອວມິທໍປີຕິ. ນ ຫິ ກມ຺ມປຖສຸຕ຺ເຕສຸ ສຣູປໂຕ ອາຄຕານິເອວ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຊເນນ຺ຕິ. ນ ອິຕຣານີຕິ ສກ຺ກາ ນິຍເມຕຸໍ. ຍານິ ປນ ເອກນ຺ເຕນ ປຏິສນ຺ຘິຊນນສາມຕ຺ຖິຍ ຍຸຕ຺ຕານິ, ຕາເນວ ຕຕ຺ຖ ສຣູປໂຕ ວຸຕ຺ຕານິ. ຍານິປນ ປຏິສນ຺ຘິຊນເນ ອເນກນ຺ຕິການິ ໂຫນ຺ຕິ. ຕານິ ຕຕ຺ຖສຣູປໂຕ ນ ວຸຕ຺ຕານີຕິ ສກ຺ກາ ວິຎ຺ຎາຕຸໍ. ຕຖາ ຫິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ມຄ຺ຄຏ຺ຐກຖາຍໍ ກຸສລາກຸສລາປິຈ ປຏິສນ຺ຘິຊນກາເຍວ ກມ຺ມປຖາຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ວຸຕ຺ຕາວເສສາ ປຏິສນ຺ຘິຊນເນ ອເນກນ຺ຕິ ກຕ຺ຕາ ກມ຺ມປຖາຕິ ນ ວຸຕ຺ຕາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ອິທໍປິ ປຏິສນ຺ຘິຊນເນ ອເນກນ຺ຕິກຕ຺ຕາ ຕຕ຺ຖ ສຣູປໂຕ ນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິຈ. ຍໍ ຕທາ ສນ຺ນກມ຺ມວເສນ ປຏິສນ຺ຘິຊນກນ຺ຕິ ປຸພ຺ເພ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ຕຕ຺ຖ ສຣູປໂຕ ວຸຕ຺ເຕສຸ ຕທາ ສນ຺ນກມ຺ເມສຸ ອນຸປວິຏ຺ຐນ຺ຕິຈ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ. ຕສ຺ສ ປນ ທຸວິຘໍ ກິຈ຺ຈໍ ປຏິສນ຺ຘິຊນນໍ ກມ຺ມຊນນຎ຺ຈາຕິ. ຕຕ຺ຖ ປຏິຊນນໂຕ ກມ຺ມຊນນເມວສ຺ສ ມຫນ຺ຕໍ ມຫາວິປ຺ຜາຣຎ຺ຈ ໂຫຕີຕິ ກຕ຺ວາ ສກ຺ເກນ ເທວານມິນ຺ເທນ ກຸມ຺ຠຊາຕເກ –

ຍໍ ເວ ວິວິຕ຺ວາ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈຣນ຺ຕິ,

ກາເຍນ ວາຈາຍ ເຈຕສາຈ;

ນິຣຍໍ ວຊນ຺ຕິ ທຸຈ຺ຈຣິຕໍ ຈຣິຕ຺ວາ,

ຕສ຺ສາ ປຸຓ຺ຓໍ ກຸມ຺ຠມິມໍ ກິຓາຖາຕິ.

ເອວໍ ຕທາສນ຺ນກມ຺ມວເສເນວ ຕສ຺ສ ອປາຍຄາມິຕາ ວຸຕ຺ຕາ. ຕທຸຠຍໍ ປນສ຺ສ ກິຈ຺ຈໍ ຄເຫຕ຺ວາ ສຸຣາເມຣຍປານໍ ຠິກ຺ຂເວ ອາເສວິຕໍ.ລ. ສໍວຕ຺ຕນິກນ຺ຕິ ອງ຺ຄຸຕ຺ຕເຣ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອຍຎ຺ຫິສຸຕ຺ຕປເທສຸ ຘມ຺ມຕາ. ຍທິທໍ ສໍວຕ຺ຕນິກນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຏ຺ຐາເນ ຍຖາລາຠໂຍຊນາຕິ. ຕຖາຫິ ມູລຏີກາຍໍປຸນພ຺ຠວໍເທຕິປຸນພ຺ຠວາຍ ສໍວຕ຺ເຕຕີຕິ ປາເຐ ກມ຺ມສຫຊາຕາ ປຸນພ຺ຠວໍເທຕິ. ກມ຺ມສຫາຍຠູຕາ ອກມ຺ມສຫຊາ ຕາປຸນພ຺ຠວໍ ສໍວຕ຺ເຕຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເກຈິ ປນ ອິມມຕ຺ຖໍ ອນຸປຘາເຣຕ຺ວາ ອິມາຍ ປາຬິຍາ ຕສ຺ສ ວິສຸໍ ເອກນ຺ຕກມ຺ມປຖຠາວໍ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ. ຍໍ ປນ ໂກຏ຺ຐາສໂຕ ປຎ຺ຈປິ ກມ຺ມປຖາເອວາຕິ ອຏ຺ຐກຖາວາກ຺ຍໍ. ຕຕ຺ຖ ເອວສທ຺ເທນ ເຕສໍ ເຈຕນາຘມ຺ມຕ຺ຕາ ຌານາທິໂກຏ຺ຐາສິກຕ຺ຕໍ ນິວຕ຺ເຕຕິ. ເຈຕນາ ຫິ ກມ຺ມປຖໍ ປຕ຺ຕາປິ ອປຕ຺ຕາປິ ໂກຏ຺ຐາສໂຕ ກມ຺ມ ປຖໂກຏ຺ຐາສິກາເອວ ໂຫຕີຕິ. ເຕເນວ ມູລຏີກາຍໍ ກມ຺ມປຖາ ເອວາຕິ ກມ຺ມປຖໂກຏ຺ຐາສິກາເອວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອນຸຏີກາຍຎ຺ຈ ກມ຺ມ ປຖໂກຏ຺ຐາສິກາເອວ. ນ ຌານາທິໂກຏ຺ຐາສິກາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເກຈິປນ ອິມມຕ຺ຖໍ ອສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ອິມິນາ ວາກ຺ເຍນ ຕສ຺ສ ວິສຸໍ ກມ຺ມປຖຠາວໍ ວທນ຺ຕິ.

ຂຸທ຺ທກປາຐຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ສພ຺ເພນສພ຺ພໍ ຕສ຺ສ ກມ຺ມປຖຠາໂວ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕເຍວ, ຕຕ຺ຖ ຫິ ປຸຣິມານໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ກາຍກມ຺ມາທິຠາວຎ຺ຈ ກມ຺ມປຖຠາວຎ຺ຈ ວິສຸໍ ວຕ຺ວາ ສຸຣາປານໍປຕ຺ວາ ກາຍກມ຺ມເມວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອເຕນ ວຈີກມ຺ມຠາວຎ຺ຈ ກມ຺ມປຖຠາວຎ຺ຈ ປຏິກ຺ຂິປຕີຕິ. ຘາຕຸສໍຍຸຕ຺ຕຏ຺ຐກຖາ ຍຎ຺ຈ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ. ຍຖາຫ-ຕຕີຍໍປຎ຺ຈກມ຺ມວເສນ ພຸຊ຺ຌນການໍ ອຊ຺ຌາສຍວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຈຕຸຕ຺ຖໍ ສຕ຺ຕກມ຺ມປຖວເສນ ປຎ຺ຈມໍ ທສ ກມ຺ມປຖວເສນາຕິ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ຕຕີເຍ ສຸຣາປານມິສ຺ສກຕ຺ຕາ ປຎ຺ຈກມ຺ມວເສນ ອິຈ຺ເຈວ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ປຎ຺ຈກມ຺ມປຖວເສນາຕິ. ເອຕາສຸປິຈ ປຏິສນ຺ຘິຊນເນ ອເນກນ຺ຕິ ກຕ຺ຕາເອວ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕຕິ ນ ນສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ສພ຺ພາ ປາຬິຏ຺ຐກຖາຏີກາໂຍ ສໍສນ຺ທິຕາ ໂຫນ຺ຕີຕິ. ກາຍກມ຺ມນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ກາໂຍ ຕິວິໂຘ ສສມ຺ຠາຣກາໂຍ ປສາທກາໂຍ ໂຈປນກາໂຍຕິ. ອິຘ ກາຍວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສງ຺ຂາໂຕ ໂຈປນກາໂຍ ອຘິປ຺ເປໂຕຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ກາຍວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສງ຺ຂາເຕຕິ. ໂຈປນກາໂຍ ຫິ ກທາຈິ ກາຍງ຺ເຄນ ອຕ຺ຕໂນອຘິປ຺ປາຍໍ ປຣສ຺ສ ວິຎ຺ຎາ ປນຕ຺ຖາຍປິ ກຣີຍຕີຕິ ກາຍວິຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ວຸຈ຺ຈຕີຕິ. ໂສ ເຍວຈ ກມ຺ມານໍ ປວຕ຺ຕິມຸຂຕ຺ຕາ ທ຺ວາຣນ຺ຕິ ກາຍທ຺ວາຣໍ. ຕສ຺ມິຎ຺ຫິ ເຕນ ເຕນ ອຸປກ຺ກມ ກິຈ຺ເຈນ ປວຕ຺ຕມາເນເອວ ຊີວິຕິນ຺ທ຺ຣິຍຸປຈ຺ເຉທາທິກິຈ຺ຈສິທ຺ຘິໂຕ ຕໍຊນ ກສ຺ສ ເຈຕນາຘມ຺ມສ຺ສ ອາຍູຫນ ກິຈ຺ຈນິພ຺ພຕ຺ຕິຈ ກາຍກມ຺ມນາມ ລາໂຠຈ ໂຫຕີຕິ. ຕສ຺ມິໍ ກາຍທ຺ວາເຣ. ເອຕ຺ຖຈ ຍສ຺ມາສພ຺ພານິປິ ກມ຺ມານິ ປຸພ຺ພງ຺ຄມຠູເຕນ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕມເນນ ວິນາ ນສິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ. ມໂນເສຏ຺ຐາ ມໂນມຍາຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຘມ຺ມາຕິ ເຈຕ຺ຖ ສຸຈຣິຕທຸຈ຺ຈຣິຕຘມ຺ມາ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ມໂນທ຺ວາຣໍ ສພ຺ພກມ຺ມສາຘາຣຓຕ຺ຕາ ກມ຺ມານິ ວິເສເສຕຸໍ ນສກ຺ໂກຕິ. ອສາຘາຣຓຠູຕາ ປນ ກາຍວຈີໂຍ ເອວ ສໂກນ຺ຕິ. ຍສ຺ມາຈ ປຸຣິມານິ ສຕ຺ຕວິຘານິ ກມ຺ມານິ ເກວລໍ ມໂນມຕ຺ເຕນ ນສິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕໍສມຸຏ຺ຐິເຕຫິ ປນ ກາຍ ວຈີປໂຍເຄຫິ ເອວ ສິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ເຕເອວ ເຕສໍ ກມ຺ມານໍ ປວຕ຺ຕິມຸຂສງ຺ຂ຺ຍໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ກາຍທ຺ວາເຣຕິ. ປຣໂຕ ວຈີທ຺ວາເຣຕິ ຈ.

ຍສ຺ມາ ປນ ກາຍທ຺ວາເຣ ວຸຕ຺ຕິໂຕ ກາຍກມ຺ມໍ ນາມ. ວຈີທ຺ວາເຣ ວຸຕ຺ຕິໂຕ ວຈີກມ຺ມໍນາມາຕິ ເອຕ຺ຕກມຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ເຕ ປາຓາຕິປາຕາທີນິ ຕີຓິ ກາຍກມ຺ມໍນາມ. ມຸສາວາທາທີນິ ຈຕ຺ຕາຣິ ວຈີກມ຺ມໍນາມາຕິ ເອວໍ ທ຺ວາເຣນ ກມ຺ມານໍ ນາມວວຕ຺ຖານໍ ອສິທ຺ຘໍ ສິຍາ. ກຖໍ. ຍທາ ຫິ ປຸຣິມານິ ທ຺ເວ ອາຓຕ຺ຕິວເສນ ອປ຺ປເກນ ວຈີທ຺ວາເຣ ຠິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕທາ ຕານິ ກາຍກມ຺ມນ຺ຕິ ນາມໍ ຊເຫຍ຺ຍຸໍ. ວຈີກມ຺ມນ຺ຕິ ສງ຺ຂ຺ຍໍ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ ກສ຺ມາ ວຈີທ຺ວາເຣ ວຸຕ຺ຕິໂຕ ວຈີກມ຺ມໍນາມາຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ທ຺ເວວາ ເນສໍ ນາມານິ ຠເວຍ຺ຍຸໍ. ອຸຠຍທ຺ວາເຣສຸປິ ສນ຺ທິສ຺ສນໂຕ. ຍທາປນ ມຊ຺ຌິມານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຫຕ຺ຖມຸຏ຺ຐາທິວເສນ ອປ຺ປເກນ ກາຍທ຺ວາເຣ ສິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕທາ ຕານິປິ ວຈີກມ຺ມນ຺ຕິ ນາມໍ ຊເຫຍ຺ຍຸໍ. ກາຍກມ຺ມນ຺ຕິ ສງ຺ຂ຺ຍໍ ຄຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ. ກສ຺ມາ ກາຍທ຺ວາເຣ ວຸຕ຺ຕິໂຕ ກາຍກມ຺ມໍນາມາຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ທ຺ເວວາ ເນສໍ ນາມານິ ຠເວຍ຺ຍຸໍ. ອຸຠຍທ຺ວາເຣສຸປິ ສນ຺ທິສ຺ສນໂຕ. ເອວຎ຺ຈສຕິ ປາຓາຕິປາໂຕ.ລ. ມິຈ຺ຉາຈາໂຣເຈຕິ ກາຍກມ຺ມໍນາມາຕິ ອິທໍ ວວຕ຺ຖານເມວ ນິຣຕ຺ຖກໍ ສິຍາ. ຕຖາ ປຣໂຕ ມຸສາວາໂທ.ລ. ປ຺ປລາໂປເຈຕິ ວຈີກມ຺ມໍນາມາຕິ. ພາຫຸລ຺ລວຸຕ຺ຕິໂຕຕິ ວຸຕ຺ເຕປນ ເອກເມເກນ ພາຫຸລ຺ລສທ຺ເທນ ຉພ຺ພິຘານິ ຕານິ ວຊ຺ຊານິ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣໍ ທ຺ວາເຣນ ກມ຺ມວວຕ຺ຖານໍ ສິທ຺ຘໍ ຠວຕິ. ຍຖາ ວນຈຣໂກ ສງ຺ຄາມາວຈໂຣຕິ.

ມໂນກມ຺ມານິ ປນ ທ຺ວາຣນ຺ຕເຣສຸ ຈຣນ຺ຕານິປິ ຈຣຓມຕ຺ຕານິ ເອວ ໂຫນ຺ຕິ. ນ ທ຺ວາຣນ຺ຕຣານິ ເຕສໍ ກມ຺ມສິທ຺ຘິຍາ ອງ຺ຄໍ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຕານິ ວິສຸໍ ກຕານີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຍສ຺ມາ ປນ ກາຍທ຺ວາຣສ຺ສ ກາໂຍຕິ ນາມໍ ອເນເກສຸ ສຸຕ຺ຕສຫສ຺ເສສຸ ສຍເມວ ສິທ຺ຘໍ ປາກຏຎ຺ຈ. ຕຖາ ວຈີທ຺ວາຣສ຺ສ ວາຈາຕິ ນາມໍ. ກຸສລາກຸສລ ຊວນຈິຕ຺ຕສງ຺ຂາກສ຺ສ ມໂນທ຺ວາຣສ຺ສຈ ມໂນຕິ ນາມໍ. ຕສ຺ມາ ສພ຺ພຕ຺ຖ ກາຍທ຺ວາຣໍ ວຈີທ຺ວາຣໍ ມໂນທ຺ວາຣນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ກມ຺ເມນ ທ຺ວາຣສ຺ສ ວວຕ຺ຖານ ກິຈ຺ຈໍນາມ ນຕ຺ຖິ. ຍຕ຺ຖ ປນ ກາຍກມ຺ມທ຺ວາຣໍ ວຈີກມ຺ມທ຺ວາຣໍ ມໂນກມ຺ມທ຺ວາຣນ຺ຕິ ອາຄຕໍ. ຕຕ຺ເຖວ ທ຺ວາຣກຖາທີສຸ ກມ຺ເມນ ທ຺ວາຣວວຕ຺ຖານໍປິ ວິສຸໍ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ໂຫຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

[໑໕໓] ເອເຕນ ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ກາຍກມ຺ມສ຺ສຈ ປວຕ຺ຕິມຸຂຠູຕໍ ກາຍທ຺ວາຣນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕີຕິ’’. ຕໍ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

[໑໕໔] ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

‘‘ຕຖາ ມຸສາວາທາທິໍ ກາຍວິກາເຣນ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ວຈີກມ຺ມໍ ກາຍທ຺ວາເຣປິ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ກມ຺ເມນ ທ຺ວາຣວວຕ຺ຖານໍປິ ນສິຍາຕິ’’ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍປິ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ.

ນ ຫິ ກາຍວິກາເຣນ ກຣີຍມານໍ ວຈີກມ຺ມໍ ກາຍທ຺ວາເຣ ປວຕ຺ຕມານໍປິ ຕສ຺ສ ທ຺ວາຣສ຺ສ ນາມໍ ຠິນ຺ທິຕຸໍວາ ອຕ຺ຕໂນ ນາມໍ ທາຕຸໍວາ ສກ຺ໂກຕິ. ສຠາວ ສິທ຺ຘຕ຺ຕາ ຕສ຺ສ ນາມສ຺ສາຕິ.

[໑໕໕] ເອເຕເນວ ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຕຖາ ກາຍກມ຺ມເມວ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ກາຍທ຺ວາເຣ ປວຕ຺ຕຕິ. ນ ອິຕຣານິ. ຕສ຺ມາ ກາຍກມ຺ມສ຺ສ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ເອຕ຺ເຖວ ປວຕ຺ຕນໂຕ ກາຍກມ຺ມທ຺ວາຣຠາໂວ ສິທ຺ໂຘ. ພ຺ຣາຫ຺ມຓຄາມາທີນໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓຄາມາທິ ຠາໂວວິຍາຕິ’’. ຕໍປິ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ນ ຫິ ກາຍກມ຺ມທ຺ວາຣນ຺ຕິ ນາມໍ ອິຘ ວຸຕ຺ຕໍ ອຕ຺ຖີຕິ. [ກາຍກມ຺ມໍ]

໑໔໙. ມຸສາຕິ ອຠູຕຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ມຸສາ ວທນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ມຸສາວາໂທ. ວິສຕິ ປເຣສໍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎສມ຺ໂມທຠາວສງ຺ຂາຕໍ ສາມຄ຺ຄິຣສໍ ສໍຈຸຓ຺ເຓຕິ ປຣິຠິນ຺ທຕິ ມິຖຸ ເຠທໍ ກໂຣຕິ ເອຕາຍາຕິ ປິສຸຓາ. ອຕ຺ຕໂນ ປິຍຠາວໍ ປເຣສຎ຺ຈ ມິຕ຺ຕສຸຎ຺ຎຠາວໍ ກໂຣຕິ ເອຕາຍາຕິວາ ປິສຸຓາ. ນິຣຸຕ຺ຕິນເຍນ. ວທນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ວາຈາ. ປິສຸຓາຈ ສາ ວາຈາຈາຕິ ປິສຸຓວາຈາ. ເຍນ ສຸຍ຺ຍຕິ, ຕສ຺ສ ຫທຍໍ ຜຣມານາ ອຸສຕິ ທຫຕີຕິ ຜຣຸສາ. ຜຣຸສາຈ ສາ ວາຈາຈາຕິ ຜຣຸສວາຈາ. ສາຘຸຊເນຫິ ອຘິຄນ຺ຕພ຺ພໍ ສໍສຸຂໍ ຫິຕຎ຺ຈ ຜລຕິ ວິສຣຕິ ວິນາເສຕິ ຫິຕສຸຂມຄ຺ຄໍ ຠິນ຺ທຕີຕິ ສມ຺ຜໍ. ຕໍວາ ຜລຕິ ຠິຊ຺ຊຕິ ເອເຕນາຕິ ສມ຺ຜໍ. ອຕ຺ຖຘມ຺ມາປຄຕສ຺ສ ປຏິຠາຓຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຠາຣຕຍຸທ຺ຘສີຕາຫຣຓາ ທິກສ຺ສ ວາຈາ ວຕ຺ຖຸມຕ຺ຕສ຺ເສຕໍ ນາມໍ. ຍຕ຺ຖ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມຫິຕພຸທ຺ຘິຍາວາ ສມ຺ປຣາຍິກ ຫິຕພຸທ຺ຘິຍາວາ ອຸປາຍທີປກໍ ກິຎ຺ຈິ ອຕ຺ຖຘມ຺ມວິນຍປທໍ ນຕ຺ຖິ. ສມ຺ຜໍ ປລປນ຺ຕິປກາເຣນ ກຖຍນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ສປ຺ຜປ຺ປລາໂປ. ຕຕ຺ຖ ປຣສ຺ສວິສໍ ວາທນປຸເຣກ຺ຂາເຣນ ວິສໍ ວາທກ ກາຍວຈີປໂຍຄສມຸຏ຺ຐາປິກາ ອກຸສລເຈຕນາ ມຸສາວາໂທ. ໂສ ປຣສ຺ສ ອຕ຺ຖຠຎ຺ຊນໂກວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ. ອິຕໂຣ ກມ຺ມເມວ. ເອຕ຺ຖ ຈ ກມ຺ມ ປໂຖຕິ ປຏິສນ຺ຘິຊນການໍ ກມ຺ມານໍ ອຸຏ຺ຐານມຸຂມຄ຺ໂຄ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຍຖາ ຫິ ຣຊານໍ ອຸຏ຺ຐານປເທໂສ ຣຊປໂຖຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ຕຖາ ໂລເກ ສນ຺ທິສ຺ສມາເນສຸ ສຕ຺ຕານໍ ກາຍວຈີຈິຕ຺ຕາຠິສງ຺ຂຣຓກິຈ຺ເຈສຸເຍຫິ ກິຈ຺ເຈຫິ ປຏິສນ຺ຘິຊນການິ ກມ຺ມານິ ອຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ເຍສຸວາ ກິຈ຺ເຈສຸ ຕານິ ອຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຕານິ ກາຍວຈີຈິຕ຺ຕາ ຠິສງ຺ຂຣຓກິຈ຺ຈານິ ປຏິສນ຺ຘິຊນການໍ ກມ຺ມານໍ ອຸຏ຺ຐານມຸຂມຄ຺ຄຕ຺ຕາ ກມ຺ມປໂຖຕິ ວຸຈ຺ຈນ຺ຕິ. ກຕມານິ ປນ ຕານີຕິ. ອງ຺ຄສມ຺ປນ຺ນານິ ອກຸສເລສຸ ປາຓຆາຕ ກິຈ຺ຈາທີນິ ກຸສເລສຸ ຕພ຺ພິຣມຓກິຈ຺ຈາທີນິ ທສວິຘານິ ກິຈ຺ຈານີຕິ. ກມ຺ມານິເຍວ ສຸຄຕິທຸຄ຺ຄຕີນໍ ຕທຸປ຺ປຊ຺ຊນກສຸຂທຸກ຺ຂານຎ຺ຈ ປຖຠູຕຕ຺ຕາ ກມ຺ມປໂຖນາມາຕິປິ ວທນ຺ຕິ.

ປຣສ຺ສ ເຠທປຸເຣກ຺ຂາເຣນ ເຠທກກາຍຄຈີປໂຍຄສມຸຏ຺ຐາ ປິກາ ສໍກິລິຏ຺ຐເຈຕນາ ປິສຸຓາວາຈາ. ສາປິ ປເຣ ຠິນ຺ເນເຍວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ. ອຠິນ຺ເນ ກມ຺ມເມວ. ປຣສ຺ສ ມມ຺ມຈ຺ເຉທກກາຍ ວຈີປໂຍຄສມຸຏ຺ຐາປິກາ ທຸຏ຺ຐເຈຕນາ ຜຣຸສວາຈາ. ເອຕ຺ຖຈ ມຣນ຺ຕິ ສຕ຺ຕາ, ມຣຓມຕ຺ຕໍວາ ທຸກ຺ຂໍ ນິຄຈ຺ຉນ຺ຕິ ເອຕສ຺ມິໍ ຆຏ຺ຏິຍມາເນຕິ ມມ຺ມໍ. ທຸຏ຺ຐວໂຓ. ມມ຺ມໍ ຉິນ຺ທຕິ ຠິນ຺ທຕິ ຆຏ຺ເຏຕີຕິ ມມ຺ມຈ຺ເຉທໂກ. ວຓຆຏ຺ຏນປໂຍໂຄ. ອິຘ ປນ ມມ຺ມໍວິຍາຕິ ມມ຺ມໍ. ຊາຕິອາທີສຸ ທສສຸ ອກ຺ໂກສວຕ຺ຖູສຸ ຍໍກິຎ຺ຈິ. ມມ຺ມຈ຺ເຉທໂກຕິ ຊາຕິອາທີສຸ ຆຏ຺ຏນ ວເສນ ປວຕ຺ໂຕ ຜຣຸສ ກາຍວຈີ ປໂຍໂຄ. ອຍ ມຕ຺ໂຖ ສີລກ຺ຂນ຺ຘ ຏີກາ ວເສນ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອຖວາ. ມມາຍຕີຕິ ມໂມ. ມິຕ຺ໂຕ. ມມສ຺ສ ຠາໂວ ມມ຺ມໍ. ເມຕ຺ຕາຈິຕ຺ຕໍ. ມມ຺ມໍ ຉິນ຺ທຕີຕິ ມມ຺ມຈ຺ເຉທໂກ. ອຍໍປິ ອກ຺ໂກສິຕພ຺ພສ຺ສ ສມ຺ມຸຂາເອວ ກມ຺ມປຖເຠໂທຕິ ເກຈິ. ປຣມ຺ມຸຂາປີຕິ ອປເຣ. ຍຖາ ປນ ປຣໍ ອກ຺ໂກສິຕ຺ວາ ຂມາເປນ຺ຕສ຺ສ ຂມາປນກມ຺ມໍ ປຣສ຺ສ ທູເຣ ຐິຕສ຺ສປິ ມຕສ຺ສປິ ສມ຺ປຊ຺ຊຕິ. ເອວໍ ອກ຺ໂກສນກມ຺ມໍປີຕິ ທີຆມຊ຺ຌິມຏີກາກາຣາ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ. ອກ຺ໂກສາຘິປ຺ປາເຍນ ຈຓ຺ຑາ ມຫິໍສີ ຕໍ ອນຸພນ຺ຘຕູຕິວາ ໂຈຣາ ຕໍ ຂຓ຺ຑາ ຂຓ຺ຑິກໍ ກໂຣນ຺ຕູຕິວາ ມຸທ຺ຘາ ເຕ ຜລຕຸ ສຕ຺ຕຘາຕິວາ ເອວມາທິນາ ນເຍນ ປຣໍ ອຠິສປນ຺ຕສ຺ສປິ ກມ຺ມປຖເຠໂທ ໂຫຕິເຍວາຕິຈ ວທນ຺ຕິ.

ອນຕ຺ຖວິຎ຺ຎາປນ ກາຍວຈີປໂຍຄ ສມຸຏ຺ຐາປິກາ ປາປເຈຕນາ ສມ຺ຜປ຺ປລາໂປ. ໂສປິ ຠາຣຕຍຸທ຺ຘ ສີຕາຫຣຓາທິເກສຸ ປຏິຠາຓຈິຕ຺ເຕສຸ ວາຈາວຕ຺ຖຸມຕ຺ເຕສຸເອວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ. ໂສຈໂຂ ປເຣ ຕໍ ອນຕ຺ຖໍ ສຈ຺ຈໂຕ ຄຓ຺ຫນ຺ເຕເຍວ. ອຄຓ຺ຫນ຺ເຕ ປນ ກມ຺ມເມວ. ຕຖາ ຣາຊກຖາທີສຸ ທ຺ວຕ຺ຕິໍສ ຕິຣຈ຺ຉານ ກຖາປເຠເທສຸປິ ກມ຺ມເມວ. ຕຎ຺ຈ ໂຂ ຕທສ຺ສາທວເສນ ກເຖນ຺ຕສ຺ເສວ. ອຕ຺ຖຘມ຺ມວິນຍນິສ຺ສິຕໍ ກຕ຺ວາ ກເຖນ຺ຕສ຺ສ ປນ ສພ຺ພໍປິ ສຕ຺ຖກເມວ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ວຈີກມ຺ມນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ວຈີຕິ ວາຈາເຍວ. ສາ ຈຕຸພ຺ພິຘາ ສທ຺ທວາຈາ ວິຣຕິວາຈາ ເຈຕນາວາຈາ ໂຈປນວາຈາຕິ. ອິຘ ປນ ສທ຺ທສຫິຕາ ວຈີວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສງ຺ຂາຕາ ໂຈປນ ວາຈາ ອຘິປ຺ເປຕາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ວຈີວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສງ຺ຂາເຕຕິ. ໂຈປນວາຈາ ຫິ ກທາຈິ ວາຈງ຺ເຄນ ອຕ຺ຕໂນ ອຘິປ຺ປາຍໍ ປຣສ຺ສ ວິຎ຺ຎາປນຕ຺ຖາຍປິ ກຣີຍຕີຕິ ວຈີວິຎ຺ຎຕ຺ຕີຕິ ວຸຈ຺ຈຕີຕິ. ສາເຍວຈ ກມ຺ມານໍ ປວຕ຺ຕິ ມຸຂຕ຺ຕາ ທ຺ວາຣນ຺ຕິ ວຈີທ຺ວາຣໍ. ຕາຍ ຫິ ຕໍຕໍວຈີປໂຍຄກິຈ຺ເຈນ ປວຕ຺ຕມານາຍ ເອວ ວິສໍວາທນາທິກິຈ຺ຈສິທ຺ຘິໂຕ ຕໍສມຸຏ຺ຐາປກສ຺ສ ເຈຕນາຘມ຺ມສ຺ສ ອາຍູຫນກ຺ຣິຍານິພ຺ພຕ຺ຕິຈ ວຈີກມ຺ມນາມລາໂຠຈ ໂຫຕີຕິ. ຕສ຺ມິໍ ວຈີທ຺ວາເຣ. ຍເມຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕໍ ກາຍກມ຺ເມ ວຸຕ຺ຕເມວາຕິ. [ວຈີກມ຺ມໍ]

໑໕໐. ອຠິຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ອສ຺ສາທມຕ຺ເຕ ອຏ຺ຐຕ຺ວາ ປຣຠຓ຺ຑສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາມນວເສນ ອຕິເຣກຕຣໍ ຌາຍນ຺ຕິ ນິຊ຺ຌາຍນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ອຠິຊ຺ຌາ. ພ຺ຍາປາເທນ຺ຕິ ປຣສຕ຺ເຕ ວິນາສໍ ອາປນ຺ເນ ກຕ຺ວາ ຈິນ຺ເຕນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ພ຺ຍາປາໂທ. ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐີຕິ ເອຕ຺ຖ ມິຈ຺ຉາຕິ ວິປຣີຕຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ອຕ຺ຖິທິນ຺ນນ຺ຕິອາທິນຍປວຕ຺ຕໍ ສພ຺ພໍ ສປ຺ປຸຣິສ ມຄ຺ຄໍ ສປ຺ປຸຣິສປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ ນຕ຺ຖິ ທິນ຺ນນ຺ຕິອາທິນເຍນ ຕພ຺ພິປຣີ ຕໂຕ ປສ຺ສນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ. ຕຕ຺ຖ ປຣສນ຺ຕກໍ ທິສ຺ວາ ເກວລໍ ອສ຺ສາທນາຠິນນ຺ທນຣຊ຺ຊນມຕ຺ເຕສຸ ອຏ຺ຐຕ຺ວາ ອໂຫວຕ ອິທໍ ມມສ຺ສາຕິ ເອວໍ ອຕ຺ຕໂນ ກຕ຺ວາ ຈິຕ຺ເຕນ ປຣິຓາເມນ຺ຕສ຺ເສວ ອຠິຊ຺ຌາກມ຺ມປຖເຠໂທ ໂຫຕິ. ປຣສນ຺ຕກຠາເວເຍວ ຖເປຕ຺ວາ ລາຠາວຕິເມ. ເຍ ອີທິສໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ຕິ. ອໂຫວຕາຫໍປິ ຕາວກາລິກໍ ປຣິຠຸຎ຺ເຊຍ຺ຍໍ. ຍາຈິຕ຺ວາວາ ກິຓິຕ຺ວາວາ ອຕ຺ຕໂນ ກເຣຍ຺ຍໍ. ອຎ຺ຎໍວາ ອີທິສໍ ລເຠຍ຺ຍນ຺ຕິ ເອວໍ ອສ຺ສາເທນ຺ຕສ຺ສ ກມ຺ມເມວ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ອຏ຺ຐກຖາສຸ ປຣຠຓ຺ຑວຕ຺ຖຸເກ ຫິ ໂລເຠ ອຸປ຺ປນ຺ເນປິ ນ ຕາວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ ໂຫຕິ. ຍາວ ນ ອໂຫວຕ ອິທໍ ມມສ຺ສາຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາເມຕີຕິ. ອນ຺ຕມໂສ ຑໍສມກສາທິເກປິ ອາຣພ຺ຠ ອິເມ ນສ຺ສນ຺ຕຸ ວິນສ຺ສນ຺ຕຸ. ອໂຫວຕິເມ ນສ຺ເສຍ຺ຍຸໍ ວິນສ຺ເສຍ຺ຍຸໍ. ອວຑ຺ຒິຕາວາ ຠເວຍ຺ຍຸໍ ຈິຣໍວາ ນຕິຏ຺ເຐຍ຺ຍຸໍ. ກທາວາ ນສ຺ສນ຺ຕິ ວິນສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເອວໍ ປຣ ສຕ຺ຕສ຺ສ ຂນ຺ຘຊີວວິນາສໍ ຈິນ຺ເຕນ຺ຕສ຺ເສວ ພ຺ຍາປາໂທ. ອິຕໂຣ ກມ຺ມເມວ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ປຣສຕ຺ຕວຕ຺ຖຸເກ ຫິ ໂກເຘ ອຸປ຺ປນ຺ເນປິ ນ ຕາວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ ໂຫຕິ. ຍາວ ນ ອໂຫວຕາຍໍ ອຸຈ຺ຉິຊ຺ເຊຍ຺ຍ ວິນາເສຍ຺ຍາຕິ ຕສ຺ສ ວິນາສໍ ຈິນ຺ເຕຕີຕິ. ກມ຺ມສ຺ສວາ ກມ຺ມວິປາກສ຺ສວາ ສພ຺ພໂສ ປຏິພາຫິກາ ນຕ຺ຖິກາເຫ ຕຸກາກ຺ຣິຍວເສນ ຕິວິຘາ ນິຍຕ ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິເອວ ກມ຺ມປຖເຠໂທ. ທສວຕ຺ຖຸກມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິ ປນ ນຕ຺ຖິກທິຏ຺ຐິປເຠທາເອວ. ສພ຺ພຎ຺ຎຸເທສນໍ ປຏິພາຫິຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕາ ອຣິຏ຺ຐກຓ຺ຏກາທີນໍ ທິຏ຺ຐິໂຍປິ ກມ຺ມປຖາເອວາຕິ ວທນ຺ຕິ. ວີສຕິວຕ຺ຖຸກາ ສກ຺ກາຍທິຏ຺ຐິວາ ທ຺ວາສຏ຺ຐິທິຏ຺ຐິຄຕານິວາກມ຺ມເມວາຕິ.

ນິຍຕາຕິ ເຈຕ຺ຖ ຍຖາ ຕີຓິ ລກ຺ຂຓານິ ຍຕ຺ຕກໍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ສທ຺ຘາຘິໂມກ຺ເຂນ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ ອຕ຺ຕໂນ ອນນ຺ຕຣໍ ຜລທານນິຍເມນ ນິຍໂຕ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຕກໍ ປສ຺ສນ຺ໂຕ ກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ນິຍາມໍ ໂອກ຺ກມຕີຕິ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຖາທິຏ຺ຐິຏ຺ຐາ ນານິ ກາຣຓ ປຏິຣູປການິ ຍຕ຺ຕກໍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ມິຈ຺ຉາຘິໂມກ຺ເຂນ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທຈຸຕິອນນ຺ຕເຣຜລທານນິຍເມນ ນິຍໂຕ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຕກໍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ອກຸສເລສຸ ຘມ຺ເມສຸ ນິຍາມໍ ໂອກ຺ກມຕິ, ອເຕກິຈ຺ໂຉນາມ ໂຫຕິ. ຕຖາ ປນ ອປສ຺ສິຕ຺ວາ ເກວລໍ ມິຈ຺ຉາຘິໂມກ຺ຂມຕ຺ເຕນ ເອວເມວ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສກໍ ອາຈຣິຍກໍ ສມຍໍ ປຄ຺ຄຓ຺ຫິຕ຺ວາ ຐິໂຕ ອເຕກິຈ຺ໂຉນາມ ນໂຫຕິ. ກສ຺ມາ, ຜລທານ ນິຍມາຠາວາຕິ. ອຍຎ຺ຈ ອຕ຺ໂຖ ມິຈ຺ຉຕ຺ຕຕ຺ຕິເກນ ທີເປຕພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ຜລທານ ນິຍມວເສເນວ ອຸຠິນ຺ນໍປິ ສມ຺ມຕ຺ຕມິຈ຺ຉຕ຺ຕຘມ຺ມານໍ ນິຍຕສຎ຺ຎາປຏິລາໂຠ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ. ສຸຕ຺ຕນ຺ຕສໍວຓ຺ຓນາສຸ ປນ ຄຫຓນິຍມວເສນາປິ ຕສ຺ສາ ນິຍຕຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕຕິ.

ອຎ຺ຎຕ຺ຣາປິວິຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາຕິ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິທ຺ວເຍນ ວິນາປິ. ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິທ຺ວຍໍ ອສມຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາປີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອປິສທ຺ເທນ ປນ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິທ຺ວເຍນ ສຫາປີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ອິມານິ ຫິ ຕີຓິ ກມ຺ມານິ ຍທາ ກາຍງ຺ຄວາ ຈງ຺ຄານິ ອໂຈເປຕ຺ວາ ມນສ຺ມິໍເອວ ສິຊ຺ຌນ຺ຕິ. ຕທາວິຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ວິນາວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ຍທາ ປນ ຕານິ ໂຈເປຕ຺ວາ ກາຍວຈີທ຺ວາເຣສຸ ສິຊ຺ຌນ຺ຕິ, ຕທາ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ສເຫວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ. ເອເຕນ ອິເມສໍ ຕີສຸປິ ທ຺ວາເຣສຸ ປວຕ຺ຕິໍ ທີເປຕິ. ເອວໍສນ຺ເຕປິ ອິມານິ ມໂນທ຺ວາເຣເອວ ພຫຸລໍ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ກາຍວຈີທ຺ວາເຣສຸ ປນ ອປ຺ປກເມວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ມນສ຺ມິໍເຍວພາຫຸລ຺ລວຸຕ຺ຕິໂຕຕິ. ຕຕ຺ຖ ມນສ຺ມິໍ ເຍວາຕິ ກຸສລາ ກຸສລຊວນຈິຕ຺ຕສງ຺ຂາເຕ ມໂນທ຺ວາເຣເອວ. ເອເຕນ ປຸຣິເມສຸປິ ກາຍທ຺ວາເຣ ວຈີທ຺ວາເຣຕິ ປເທສຸ ເອວສທ຺ທສມ຺ຠໂວ ທີປິໂຕ ໂຫຕິ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ຕຕ຺ຖປິ ທ຺ວາເຣນ ກມ຺ມວວຕ຺ຖານໍ ສຸຏ຺ຐຸຕຣໍ ອຸປປນ຺ນໍ ໂຫຕີຕິ. ອິຕຣຖາ ອຸປລກ຺ຂຓາທິວເສນ ອຕ຺ຖນ຺ຕຣປສງ຺ໂຄປິ ສິຍາຕິ. ອປິຈ, ອິຘ ເອວສທ຺ເທນ ອຍໍປິ ວິເສສຕ຺ໂຖ ທີປິໂຕ ໂຫຕິ. ປາຓວຘາທີສຸ ຫິ ວຘາມິ ນໍ ອວຫຣາມິ ນ ນ຺ຕິອາທິນາ ສໍວິຘານາກາເຣນ ປວຕ຺ຕາ ເຈຕຍິຕກ຺ຣິຍາເອວ ປຘານໍ ໂຫຕິ. ສາຈ ກາຍວຈີປໂຍເຄຫິ ວິນາ ນສິຊ຺ຌຕິ. ຕສ຺ມາ ເຕສຸ ກາຍ ວຈີ ປໂຍຄາ ກມ຺ມສິທ຺ຘິຍາ ເອກໍ ອງ຺ຄໍ ໂຫນ຺ຕິ. ຕໍ ສຫຊາຕາຈ ອຠິຊ຺ຌາທໂຍ ເຈຕນາປກ຺ຂິກາເອວ ຫຸຕ຺ວາ ອພ຺ໂພຫາຣິກຕ຺ຕໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕິ. ປຣຠຓ຺ຑາ ຠິຊ຺ຌາຍນາທີສຸ ປນ ອຠິຊ຺ຌາທີນໍ ອຕ຺ຕປຘານານໍ ກາຍວຈີທ຺ວາເຣສຸ ປວຕ຺ຕານໍປິ ກາຍ ວຈີປໂຍຄາກມ຺ມສິທ຺ຘິຍາ ອງ຺ຄເມວ ນໂຫນ຺ຕິ. ຕຖາ ຈິນ຺ຕາປວຕ຺ຕິ ມຕ຺ເຕເນວ ຕຕ຺ຖ ກມ຺ມສິທ຺ຘິໂຕ. ອິຕິ ອິເມສຸ ກມ຺ເມສຸ ກາຍ ວຈີທ຺ວາຣານໍ ສພ຺ເພນສພ຺ພໍ ອງ຺ຄຠາວປຏິກ຺ຂິປນຕ຺ຖໍ ມນສ຺ມິໍ ເຍວາຕິ ເອວ ຄຫຓໍ ອິເຘວ ກຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເຕສຸ ປນ ທ຺ວາເຣສຸ ປວຕ຺ຕິມຕ຺ຕ ສພ຺ຠາວໍ ສນ຺ຘາຍ ພາຫຸລ຺ລສທ຺ໂທປິ ອິຘ ຄຫິໂຕຕິ.

[໑໕໖] ຍໍ ປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສມຸຏ຺ຐາປກ ຈິຕ຺ຕສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາເຈຕ຺ຖ ອຠິຊ຺ຌາທໂຍ ເຈຕນາປກ຺ຂິກາວ ໂຫນ຺ຕີຕິ’’ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ອິຘ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ.

ນ ຫິ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສມຸຏ຺ຐາປກຈິຕ຺ຕສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາປິ ເກວລໍ ມໂນກມ຺ມ ກິຈ຺ຈວິເສເສນ ປວຕ຺ຕມານາ ອຠິຊ຺ຌາທໂຍ ເຈຕນາປກ຺ຂິກາ ໂຫນ຺ຕິ. ເຈຕນາເອວ ປນ ອຠິຊ຺ຌາທິປກ຺ຂິກາ ໂຫຕີຕິ. [ມໂນກມ຺ມໍ]

໑໕໑. ເອຕ຺ຖ ຈ ທສນ຺ນໍປິ ອິເມສໍ ກມ຺ມປຖານໍ ປຸພ຺ພາປຣເຈຕນາໂຍ ປຏິສນ຺ຘິອາກຑ຺ຒເນ ອເນກນ຺ຕິກປກ຺ຂໍ ຄຕາຕິ ປຏິສມ຺ຠິທາ ມຄ຺ຄຏີກາຍໍ ວຸຕ຺ຕາ. ຕສ຺ມາ ຕາປິ ອິມໍ ສຕ຺ຕໍ ມາເຣສ຺ສາມິ ອິມໍ ຠຓ຺ຑໍ ອທິນ຺ນໍ ອາທິຍິສ຺ສາມີຕິອາທິນາ ນເຍນ ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ປວຕ຺ຕາ ພລວປຈ຺ຈເຍ ລທ຺ຘາ ປຏິສນ຺ຘິໍ ອາກຑ຺ຒນ຺ຕິ. ອລທ຺ຘາ ນາກຑ຺ຒນ຺ຕີຕິ ຍຸຕ຺ຕາ. ຍານິ ປນ ກຸສລາກຸສລານິ ກມ຺ມປຖເຠທໍ ອປ຺ປຕ຺ຕານິ ໂຫນ຺ຕິ. ຕານິ ກາຍທ຺ວາເຣ ທິສ຺ສມານານິ ກາຍກມ຺ມານິນາມ ໂຫນ຺ຕິ. ວຈີທ຺ວາເຣ ທິສ຺ສມານານິ ວຈີກມ຺ມານິນາມ. ສຸທ຺ເຘ ມໂນທ຺ວາເຣ ທິສ຺ສມານານິ ມໂນກມ຺ມານິນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພານີຕິ. ໂທສມູເລນາຕິ ໂທສສງ຺ຂາຕມູເລນ ໂທສມູລກຈິຕ຺ເຕນາຕິ ທ຺ວິຘາ ອຕ຺ໂຖ. ຕຕ຺ຖ ປຸຣິໂມ ພ຺ຍາປາທວຊ຺ເຊຫິ ທ຺ວີຫິ ຍຸຊ຺ຊຕິ, ປຈ຺ຉິໂມ ຕີຫິປິ. ໂລຠມູເລນາຕິ ເອຕ຺ຖ ເອສນໂຍ. ຕຕ຺ຖາປິຕິ ປຸຣິໂມ ອຠິຊ຺ຌາວຊ຺ເຊຫິ ທ຺ວີຫິ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ປຈ຺ຉິໂມ ຕີຫີຕິ. ທ຺ວີຫິ ມູເລຫີຕິ ກທາຈິ ໂທສມູເລນ ກທາຈິ ໂລຠມູເລນາຕິ ເອວໍ ທ຺ວີຫິ ມູເລຫິ ສມ຺ຠວນ຺ຕິ. ໂມໂຫ ປນ ສພ຺ພສາຘາຣຓຕ຺ຕາ ວິເສສກໂຣ ນ ໂຫຕີຕິ ອິຘ ນ ຄຫິໂຕ.

[໑໕໗] ຍໍ ປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ນິຘິປາຐກປມາຓໂຕ ທຸຏ຺ຐນິຄ຺ຄຫຕ຺ຖໍ ປຣສນ຺ຕກໍ ຫຣນ຺ຕານໍ ຣາຊູນໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານຎ຺ຈ ສພ຺ພມິທໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ຣາຊູຫິ ທິນ຺ນໍ. ເຕສໍ ປນ ສພ຺ພທຸພ຺ພລຠາເວນ ອຎ຺ເຎ ຠຸຎ຺ຊນ຺ຕິ. ອຕ຺ຕສນ຺ຕກເມວ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ປຣິຠຸຎ຺ຊນ຺ຕີຕິ ເອວມາທີນິ ວຕ຺ວາ ສກສຎ຺ຎາຍ ເອວ ຍໍກິຎ຺ຈິ ຫຣນ຺ຕານໍ ກມ຺ມຜລສມ຺ພນ຺ຘາປວາທີນຎ຺ຈ ໂມຫມູເລນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ອິຘ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ.

ສຫຊາຕມູລຎ຺ຫິ ອິຘ ອຘິປ຺ເປຕໍ ອສາຘາຣຓຠູຕຎ຺ຈ. ເຕສຎ຺ຈ ຕຖາຫຣນ຺ຕານໍ ຫຣຓໍ ຫຣຓກາເລ ກທາຈິໂທສມູເລນ ກທາຈິ ໂລຠມູເລນາຕິ ເອວໍ ທ຺ວີຫິ ມູເລຫິ ເອວ ສມ຺ຠວຕີຕິ. ໂຍ ປນ ໂມໂຫ ມຫາສມ຺ມຕາທີນໍຘມ຺ມິກຣາຊູນໍ ກາເລ ປວຕ຺ຕໍ ໂປຣາຓກ ນິຘິສຕ຺ຖໍ ຖເປຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ອຘມ຺ມິການໍຣາຊູນໍ ກາເລ ປວຕ຺ເຕສຸ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ອຘມ຺ມິເກສຸ ຘມ຺ມສຕ຺ຖ ຣາຊສຕ຺ຖ ສງ຺ຂາເຕສຸ ນິຘິປາເຐສຸ ຘມ຺ມິກສຎ຺ຎີນໍ ຣາຊູນໍ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ. ໂຍຈ ຣາຊູນໍ ອຠິເສກກາເລ ທິນ຺ນຎ຺ເຎວສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍຕິຓກຏ຺ໂຐທກນ຺ຕິ ວຈນໍ ອຸປາທາຍ ສພ຺ພມິທໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ຣາຊູຫິ ທິນ຺ນນ຺ຕິ ເອວໍ ສຎ຺ຎີນໍ ພ຺ຣາຫ຺ມຓານໍ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ. ໂຍຈ ນຕ຺ຖິ ສຸກຕ ທຸກ຺ກຏານໍ ກມ຺ມານໍ ຜລໍ ວິປາໂກຕິ ເອວໍ ທິຏ຺ຐິການໍ ກມ຺ມຜລສມ຺ພນ຺ຘາ ປວາທີນໍ ອຸປ຺ປນ຺ໂນ. ໂສສພ຺ໂພປິ ອຸປນິສ຺ສຍໂມໂຫ ນາມ ໂຫຕິ. ໂສ ອິຘ ນາຘິປ຺ເປໂຕ. ອິຕຣຖາ ໂລໂຠ ນິທານໍ ກມ຺ມານໍ ສມຸທຍາຍ. ໂທໂສ ນິທານໍ ກມ຺ມານໍ ສມຸທຍາຍ. ໂມໂຫ ນິທານໍ ກມ຺ມານໍ ສມຸທຍາຍາຕິ ວຈນໂຕ ສພ຺ເພປິ ອກຸສລກມ຺ມ ປຖາຕິ ມູລກາເອວ ອິຘ ວຕ຺ຕພ຺ພາ ສິຍຸນ຺ຕິ. ເອວໍປເນຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ, ກມ຺ເມສຸຈ ກມ຺ມຜເລສຸຈ ສຎ຺ຊາຕກງ຺ຂານໍ ຊນານໍ ກງ຺ຂາ ປຣິຍຸຏ຺ຐານ ຈິຕ຺ເຕນສເຫວຕທນຸຣູປານິອທິນ຺ນາທານາທີນິ ຈຕ຺ຕາຣິກມ຺ມານິ ກໂຣນ຺ຕານໍ ຕານິ ກມ຺ມານິ ສຸທ຺ເຘນ ໂມຫມູເລນ ຊາຍນ຺ຕີຕິ. ເອວຎ຺ຫິ ສຕິ ປຣໂຕ ວິຈິກິຈ຺ຉາ ເຈຕນາຍ ປຏິສນ຺ຘິຊນເກສຸ ຄຫຓໍປິ ອຸປປນ຺ນໍ ໂຫຕີຕິ. [ອກຸສລກມ຺ມໍ].

໑໕໒. ກາມາວຈຣກຸສລໍປິ ກາຍທ຺ວາເຣ ປວຕ຺ຕໍ ກາຍ ກມ຺ມນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ທ຺ເວ ປຣິຍາຍາ ເວທິຕພ຺ພາ. ກຖໍ, ວກ຺ຂມາເນສຸ ຫິ ປຸຎ຺ຎກ຺ຣິຍວຕ຺ຖູສຸ ຍໍກິຎ຺ຈິ ປຸຎ຺ຎກ຺ຣິຍວຕ຺ຖຸໍ ກາຍງ຺ຄໍ ໂຈເປຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ກາຍກມ຺ມໍ ນາມ. ວາຈງ຺ຄໍ ໂຈເປຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ວຈີກມ຺ມໍ ນາມ. ກາຍງ຺ຄ ວາຈງ຺ຄານິ ອໂຈເປຕ຺ວາ ມໂນທ຺ວາເຣເອວ ປວຕ຺ຕິຕໍ ມໂນກມ຺ມໍ ນາມາຕິ ອຍເມໂກ ປຣິຍາໂຍ. ອຍໍ ປນ ເມຕ຺ຕໍ ກາຍກມ຺ມໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕໍ ໂຫຕິ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີສຸ ອາວິເຈວ ຣໂຫ ຈ. ເມຕ຺ຕໍ ວຈີກມ຺ມໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕໍ ໂຫຕິ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີສຸ ອາວິເຈວ ຣໂຫຈ. ເມຕ຺ຕໍ ມໂນກມ຺ມໍ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິຕໍ ໂຫຕິ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີສຸ ອາວິເຈວ ຣໂຫຈາຕິຈ. ສພ຺ພໍ ກາຍກມ຺ມໍ ຎາຓປຸພ຺ພງ຺ຄມໍ ຎາຓານຸປຣິວຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພໍ ວຈີກມ຺ມໍ ຎາຓປຸພ຺ພງ຺ຄມໍ ຎາຓານຸປຣິວຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພໍ ມໂນກມ຺ມໍ ຎາຓປຸພ຺ພງ຺ຄມໍ ຎາຓານຸປຣິວຕ຺ຕນ຺ຕິ ຈ.

ປທກ຺ຂິຓໍ ກາຍກມ຺ມໍ, ວາຈາກມ຺ມໍ ປທກ຺ຂິຓໍ;

ປທກ຺ຂິຓໍ ມໂນກມ຺ມໍ, ປຓີຫິເຕ ປທກ຺ຂິເຓ ຕິຈ.

ເອວມາທີສຸ ສຸຕ຺ຕປເທສຸ ອາຄໂຕ. ອປິຈ, ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ ສກລາຍ ນວກມ຺ມທ຺ວາຣກຖາຍ ອຍມຕ຺ໂຖ ທີເປຕພ຺ໂພ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ທານມຍໍປິ ກາຍວຈີ ມໂນກມ຺ມວເສນ ຕິຘາ ວິຠຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ສີລມຍໍ ຠາວນາມຍຎ຺ຈາຕິ. ຍສ຺ມິໍ ປນ ທຸສ຺ສິລ຺ເຍ ປວຕ຺ຕມາເນ ກາໂຍ ອປຣິສຸທ຺ໂຘ ໂຫຕິ. ກາຍສໍວໂຣ ຠິຊ຺ຊຕິ. ຍໍ ປນ ກຸສລໍ ປວຕ຺ຕມານໍ ຕທງ຺ຄປຫານາທິວເສນ ຕໍ ທຸສ຺ສິລ຺ຍໍ ປຊຫິຕ຺ວາ ກາຍທ຺ວາຣໍ ໂສຘຍມານໍ ກາຍສໍວຣໍ ປູຣຍມານໍ ປວຕ຺ຕຕິ. ຕໍ ກາຍໂຈປນ ຣຫິຕໍປິ ກາຍງ຺ຄ ສໍວຣຓ ກິຈ຺ຈຕ຺ຕາ ກິຈ຺ຈສີເສນ ກາຍທ຺ວາເຣ ປວຕ຺ຕໍ ກາຍກມ຺ມໍນາມ. ກາຍສຸຈຣິຕນ຺ຕິປິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ເອຕ຺ຖຈ ຕໍ ທຸສ຺ສິລ຺ຍໍ ປຊຫິຕ຺ວາຕິ ຍສ຺ມິໍ ຈິຕ຺ເຕ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມາເນ ປາຓຆາຕາທິກໍ ກາຍທຸສ຺ສິລ຺ຍໍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ. ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕຸໍ ອປ຺ປທານວເສນ ຕໍ ກາຍທຸສ຺ສິລ຺ຍໍ ປຊຫິຕ຺ວາ. ກາຍທ຺ວາຣໍ ໂສຘ ຍມານນ຺ຕິ ຍສ຺ມິໍ ທຸສ຺ສິລ຺ເຍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມາເນ ກາຍງ຺ຄໍ ອສຸທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕຸໍ ອປ຺ປທານວເສນ ກາຍທ຺ວາຣໍ ໂສຘຍມານໍ. ກາຍສໍວຣໍ ປູຣຍມານນ຺ຕິ ສຍໍ ກາຍງ຺ຄສໍວຣຓກິຈ຺ຈສມ຺ປາທເນນ ກາຍສໍວຣໍ ປູເຣນ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວຈີກມ຺ເມປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອວເຍສໍ ປນ ສພ຺ພໍປິ ກລ຺ຍາຓກມ຺ມໍ ຕີສຸ ທ຺ວາເຣສຸ ປວຕ຺ຕໍປິ ມໂນທ຺ວາຣໍເອວ ໂສຘຍມານໍ ມໂນສໍວຣໍເອວ ປູຣຍມານໍ ປວຕ຺ຕຕີຕິ ມໂນທ຺ວາເຣ ປວຕ຺ຕໍ ມໂນກມ຺ມໍນາມ. ມໂນສຸຈຣິຕນ຺ຕິປິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ອຍເມໂກ ປຣິຍາໂຍ. ອຍໍ ປນ ອເນກສເຕສຸ ກມ຺ມປຖສຸຕ຺ເຕສຸ ອາຄໂຕ. ອປິຈ, ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ ສກລາຍ ທ຺ວາຣກຖາກ ອຍມຕ຺ໂຖ ທີເປຕພ຺ໂພຕິ. ອິເມສຸ ປນ ທ຺ວີສຸ ປຣິຍາເຍສຸ ສຕ຺ຕຸສາສເນ ກລ຺ຍາຓຘມ຺ມປູຣຓໍນາມ ຍາວເທວ ປາປຘມ຺ມປຫານຕ຺ຖາຍ ເອວ ໂຫຕີຕິ ປຈ຺ຉິໂມເຍວ ປຘານນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ. ທິຍ຺ຍຕິ ເອເຕນາຕິ ທານໍ. ວຕ຺ຖຸປຣິຈ຺ຈາຄເຈຕນາ. ສີລຍຕີຕິ ສີລໍ. ກາຍ ວຈີກມ຺ມານິ ສາວຊ຺ຊານິ ນີວາເຣຕ຺ວາ ອນວຊ຺ຊານິ ສຸສມາຫິຕານິ ກຕ຺ວາ ສມ຺ມາທຫຕິ ຖເປຕິ, ອຸປຣິເມ ກຸສລຘມ຺ເມຈ ອຸປຘາເຣຕິ. ເຕສໍ ປຕິຏ຺ຐາ ຫຸຕ຺ວາ ຘາເຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຠາເວນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ຠາວນາ. ອຘິກຸສລຘມ຺ເມ ອນຸປ຺ປນ຺ເນວາ ອຸປ຺ປາເທນ຺ຕິ ອຸປ຺ປນ຺ເນວາ ວຑ຺ເຒນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອປຈາຍນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ອປຈາຍນໍ. ປູເຊນ຺ຕິ ກາຍວາຈາຫິ ອຕ຺ຕານໍ ນີຈວຸຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ວິເສເສນ ອາວຣນ຺ຕິ ອຸສ຺ສຸກ຺ກໍ ອາປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ພ຺ຍາວຏານໍ ຠາໂວ ກມ຺ມໍວາ ເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈໍ. ປຊ຺ຊິຕ຺ຖາຕິ ປຕ຺ຕິ. ອຕ຺ຕນິ ລທ຺ຘປຸຎ຺ຎໂກຏ຺ຐາສສ຺ສ ນາມໍ. ປາປີຍຕີຕິວາ ປຕ຺ຕິ. ປເຣຫິ ອນຸໂມທນ຺ເຕຫິ ລທ຺ຘພ຺ພສ຺ສ ປຸຎ຺ຎານິສນ຺ທສ຺ເສຕໍ ນາມໍ. ປຕ຺ຕິໍ ທທນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ປຕ຺ຕິທານໍ. ຕເທວ ປເຣຫິ ທິນ຺ນໍ ອນຸໂມທນ຺ຕິ. ສາຘຸກາຣໍ ທທນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ປຕ຺ຕານຸໂມທນໍ. ຘມ຺ມໍ ສຸຓນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ຘມ຺ມສວນໍ. ຘມ຺ມໍ ເທເສນ຺ຕິ ເອຕາຍາຕິ ຘມ຺ມເທສນາ. ອຕ຺ຖິ ທິນ຺ນໍ, ອຕ຺ຖິ ຍິຏ຺ຐໍ, ອຕ຺ຖິ ຫຸຕໍ, ອຕ຺ຖິ ສຸກຕທຸກ຺ກຏານໍ ກມ຺ມານໍ ຜລໍ ວິປາໂກຕິອາທິນາ ທສວຕ຺ຖຸກໍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິໍ ອຸຊຸໍ ກໂຣນ຺ຕິ ເອເຕນາຕິ ທິຏ຺ຐິຊຸກມ຺ມໍ. ສພ຺ພານິ ປນ ຕານິ ປຸເນນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕສນ຺ຕານໍ ໂສເຘນ຺ຕິ ເອເຕຫີຕິ ປຸຎ຺ຎານິ. ປູຊນີຍຠາວໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕນ຺ຕີຕິ ປຸຎ຺ຎານີຕິປິ ວທນ຺ຕິ. ຕານິເອວ ອວສ຺ສໍ ກຕ຺ຕພ຺ພຏ຺ເຐນ ກ຺ຣິຍານິຈາຕິ ປຸຎ຺ຎກ຺ຣິຍານິ. ຕານິເຍວ ສຸຂວິເສສານໍ ອຘິຏ຺ຐານຏ຺ເຐນ ວຕ຺ຖູນິຈາຕິ ປຸຎ຺ຎກ຺ຣິຍວຕ຺ຖູນີຕິ. ເອຕ຺ຖ ເອກເມກໍ ຕິວິຘໍ ໂຫຕິ ປຸຣິມໍ ມຊ຺ຌິມໍ ປຈ຺ຉິມນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ທາເນ ຕາວ ປຏິຄ຺ຄາຫກສ຺ສ ປຣິຈ຺ຈາຄກຣຓໍ ມຊ຺ຌິມໍນາມ. ຕໂຕ ປຸພ຺ເພ ອິມິນາ ປຈ຺ຈເຍນ ທານມຍໍ ປຸຎ຺ຎໍ ປວຕ຺ຕຍິສ຺ສາມີຕິ ເອວໍ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປາທນໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ທານໍ ອາຣພ຺ຠ ທານໍ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ຕີສຸ ທ຺ວາເຣສຸ ປວຕ຺ຕາ ກຸສລເຈຕນາ ປຸຣິມໍນາມ. ປຈ຺ຉາ ຠາເຄ ປນ ອຕ຺ຕນາ ທິນ຺ນທານໍ ອາຣພ຺ຠ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອຕ຺ຕມນຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາເທນ຺ຕສ຺ສ ປວຕ຺ຕາ ກຸສລເຈຕນາ ປຈ຺ຉິມໍນາມໍ. ສພ຺ພໍປິ ເຈຕໍ ອກຸສເລ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ພລວປຈ຺ຈເຍ ລທ຺ຘາ ປຏິສນ຺ຘິໍ ເທຕິ. ອລທ຺ຘາ ນ ເທຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ປຸນ ຫີນ ມຊ຺ຌິມປຓີຕວເສນ ຕິວິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ຫີເນນ ຉນ຺ເທນ ຈິຕ຺ເຕນ ວີຣິເຍນ ວີມໍສາຍວາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ຫີນໍ, ມຊ຺ຌິເມນ ຉນ຺ທາທິນາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ມຊ຺ຌິມໍ, ປຓີເຕນ ປຓີຕໍ. ຍສກາມຕາຍວາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ຫີນໍ. ປຸຎ຺ຎຜລກາມຕາຍວາ ປວຕ຺ຕິຕໍ ມຊ຺ຌິມໍ. ກຕ຺ຕພ຺ພເມ ວິທນ຺ຕິ ອຣິຍຠາວໍ ນິສ຺ສາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ປຓີຕໍ. ອຕ຺ຕຸກ຺ກໍສນ ປຣວມ຺ຠນາທີຫິ ອຸປກ຺ກິລິຏ຺ຐໍວາ ຫີນໍ. ອນຸປກ຺ກິລິຏ຺ຐໍ ໂລກິຍສຸຂຠາຄິຕາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ມຊ຺ຌິມໍ. ມຄ຺ຄຜລສຸຂຠາຄິຕາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ປຓີຕໍ. ຕຓ຺ຫາວເສນວາ ຠວໂຠຄຕ຺ຖາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ຫີນໍ. ອຕ຺ຕໂນ ວິໂມກ຺ຂຕ຺ຖາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ມຊ຺ຌິມໍ. ສພ຺ພສຕ຺ຕວິໂມກ຺ຂຕ຺ຖາຍ ປວຕ຺ຕິຕໍ ປາຣມິຕາທານໍ ປຓີຕນ຺ຕິ ອຍມຕ຺ໂຖ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ສີລນິທ຺ເທສໍ ນິສ຺ສາຍ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ. ຍຖາ ເຈຕ຺ຖ, ເອວໍ ເສເສສຸປິຍຖາ ສມ຺ຠວໍ ຕິກທ຺ວຍໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ວຕ຺ຕພ຺ພນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ສີລໍ ນາມຠິກ຺ຂຸສີລໍ, ຠິກ຺ຂຸນິສີລໍ, ສາມເຓຣສີລໍ, ຄຫຏ຺ຐສີລນ຺ຕິ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ປຸຣິມານໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສມາທານກິຈ຺ຈໍ ກມ຺ມວາຈາຍ ສິທ຺ຘໍໂຫຕິ. ອນ຺ຕິມວຕ຺ຖຸອຊ຺ຌາປນ຺ເນນວາ ສິກ຺ຂາປຈ຺ຈກ຺ຂາເນນວາ ກມ຺ມວາຈາຍ ຠິນ຺ນາຍ ສພ຺ພໍ ສມາທານໍ ຠິນ຺ນໍ ໂຫຕິ. ສພ຺ພານິ ອຸປສມ຺ປນ຺ນ ສີລານິ ຠິນ຺ນານິ ໂຫນ຺ຕິ. ຕທາ ຠິກ຺ຂຸປຏິຎ຺ຎໍ ອວິຊຫິຕ຺ວາ ຐິໂຕ ທຸສ຺ສີໂລນາມ ໂຫຕິ. ຖເປຕ຺ວາປນ ອນ຺ຕິມວຕ຺ຖຸໍ ອຎ຺ຎສິກ຺ຂາ ປທານິ ວີຕິກ຺ກມນ຺ຕສ຺ສ ຍໍ ວີຕິກ຺ກມຕິ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ສໍວຣເຠໂທ ໂຫຕິ. ນ ສມາທານ ເຠໂທ. ນ ຫິ ຕໍ ປຸນ ກມ຺ມວາຈາຍ ສມາທາຕພ຺ພນ຺ຕິ ອຕ຺ຖີຕິ. ປຏິກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ຕສ຺ສ ປນ ສໍວໂຣ ປາກຕິໂກ ໂຫຕິ. ສຎ຺ຈິຈ຺ຈ ວີຕິກ຺ກມນ຺ໂຕວາ ປຏິກມ຺ມໍ ອກໂຣນ຺ໂຕວາ ອລຊ຺ຊີນາມ ໂຫຕິ. ນ ທຸສ຺ສີໂລຕິ. ເອສນໂຍ ສາມເຓຣສີເລປິ. ຕຕ຺ຖ ປນ ສຣຓຄມເນເນວ ສມາທານໍສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ລິງ຺ຄນາສນງ຺ຄໍ ກຕ຺ວາ ສຣຓຄມເນ ຠິນ຺ເນ ສພ຺ພໍ ສມາທານໍ ຠິຊ຺ຊຕິ. ອິຕເຣສຸ ປນ ຍໍ ວີຕິກ຺ກມຕິ, ຕສ຺ມິໍເຍວ ສໍວຣເຠໂທ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ຄຫຏ຺ຐສີເລ ປນ ປກຕິ ຄຫຏ຺ຐານໍ ຄຫຓວເສເນວ ສມາທານໍ ສິທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ເອກໂຕຄຓ຺ຫນ຺ເຕ ສພ຺ພານິ ສມາທິນ຺ນານິ ໂຫນ຺ຕິ. ເອກສ຺ມິໍຈ ຠິນ຺ເນ ສພ຺ພານິ ຠິນ຺ນານິ ໂຫນ຺ຕິ. ສພ຺ພານິ ປຸນ ສມາທາຕພ຺ພານິ. ວິສຸໍ ວິສຸໍ ຄຓ຺ຫນ຺ເຕ ປນ ຍໍ ວີຕິກ຺ກມຕິ, ເອຕເທວຠິຊ຺ຊຕິ. ຕເທວ ປຸນ ສມາທາຕພ຺ພໍ ໂຫຕີຕິ. ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນກາລາ ຕິກ຺ກມເນ ປນ ສພ຺ພໍ ສມາທານໍ ວູປສມ຺ມຕິເຍວ. ທຸສ຺ສີລຠາໂວ ປເນຕ຺ຖ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ນິຈ຺ຈສີລານໍ ເຠເທນ ເວທິຕພ຺ໂພ. ນິຈ຺ຈານິຈ຺ເຈສຸ ປນ ຍໍ ນິຈ຺ຈເມວ ວຏ຺ຏຕິ. ອນິຈ຺ຈໍ ນວຏ຺ຏຕິ ສາວຊ຺ຊໍ ໂຫຕິ. ຕໍ ນິຈ຺ຈສີລໍ ນາມ. ຍໍ ປນ ນິຈ຺ຈໍປິ ວຏ຺ຏຕິ. ມຫນ຺ຕໍ ປຸຎ຺ຎາຠິສນ຺ທໍ ໂຫຕິ. ອນິຈ຺ຈໍປິ ວຏ຺ຏຕິ ສາວຊ຺ຊໍ ນ ໂຫຕິ. ຕໍ ອນິຈ຺ຈສີລໍນາມ. ຕຕ຺ຖ ຠິກ຺ຂຸ ຠາເວ ຐິຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສີລໍ ສາມເຓຣຠາເວ ຐິຕສ຺ສ ສາມເຓຣສີລໍ ປກຕິຄຫຏ຺ຐານໍປຎ຺ຈສີລໍ ປພ຺ພຊິຕສງ຺ເຂປຄຕານໍ ອຸປາສການໍ ຕາປສປຣິພ຺ພາຊການຎ຺ຈ ທສສີລໍ ນິຈ຺ຈສີລໍນາມ. ເຕສຎ຺ຫິ ຕໍ ຕໍ ຍຖາສກໍ ສີລໍ ນິຈ຺ຈໍ ສຸທ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ຣກ຺ຂິຕຸເມວ ວຏ຺ຏຕິ. ອຣກ຺ຂນ຺ຕານໍ ຠິກ຺ຂຸຠາວາທິໂກ ສາວຊ຺ໂຊ ໂຫຕິ ອສຸທ຺ໂຘ. ກສ຺ມາ, ອຕ຺ຕໂນ ອນຸຣູປສ຺ສ ອາຈາຣສ຺ສ ວິປຕ຺ຕິໂຕ. ປກຕິຄຫຏ຺ຐານໍ ປນ ອຏ຺ຐງ຺ຄຸໂປສຖສີລໍ ອນິຈ຺ຈສີລໍນາມ. ຕຎ຺ຫິ ເຕສໍ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ນິຈ຺ຈໍປິ ວຏ຺ຏຕິ. ອນິຈ຺ຈໍປິ ວຏ຺ຏຕິ. ຕຖາ ທສສີລຎ຺ຈ. ຕຎ຺ຫິ ປກຕິ ຄຫຏ຺ຐານໍ ອນິຈ຺ຈສີລເມວ ໂຫຕິ. ຄິຫິນິວຕ຺ຖໍ ປຫາຍ ກາສາຍວຕ຺ຖຘາຣເຓນ ປພ຺ພຊິຕສງ຺ເຂປຄຕານໍ ເອວ ນິຈ຺ຈສີລໍ. ຍຖາ ຫິ ປກຕິມນຸສ຺ສານໍ ປຎ຺ຈສີລໍ ສມາທິນ຺ນໍປິ ອສມາທິນ຺ນໍປິ ນິຈ຺ຈໍ ຣກ຺ຂິຕຸເມວ ວຏ຺ຏຕິ. ວີຕິກ຺ກມິຕຸໍ ນວຏ຺ຏຕິ. ຕຖາ ປພ຺ພຊິຕເວສຘາຣີນໍ ທສສີລໍ ສມາທິນ຺ນໍປິ ອສມາທິນ຺ນໍປິ ນິຈ຺ຈໍ ຣກ຺ຂິຕຸເມວ ວຏ຺ຏຕິ. ວີຕິກ຺ກມິຕຸໍ ນວຏ຺ຏຕິ. ເວສຘາຣເຓນ ສຫ ສິທ຺ຘຕ຺ຕາຕິ.

ອຸປຣິ ວຸຈ຺ຈມານາ ສມຖວິປສ຺ສນາວເສນ ທຸວິຘາ ຠາວນາ ຠາວນານາມ. ສາ ອິຘ ອປ຺ປນໍ ອປຕ຺ຕາວ ອຘິປ຺ເປຕາ. ຘມ຺ມວິນຍປຣິ ຍຕ຺ຕິຍາ ສຫ ອນວຊ຺ຊກມ຺ມສິປ຺ປວິຊ຺ຊາຐາເນສຸ ປຣິຈຍກຣຓ ເຈຕນາປິ ເອຕ຺ເຖວ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕິ. ຣຕນຕ຺ຕເຍ ປນ ມາຕາປິຕູສຸ ກຸເລເຊຏ຺ເຐສຸ ອາຈຣິເຍສຸ ຘມ຺ມິກສມຓພ຺ຣາຫ຺ມເຓສຸ ອຎ຺ເຎສຸຈ ຄຸຓວຍວຸທ຺ເຘສຸ ຍຖາຣຫໍ ປຈ຺ຈຸຏ຺ຐານໍ ວນ຺ທນໍ ອຎ຺ຊລິກຣຓໍ ສາມິຈິກຣຓໍ ວຕ຺ຕປຏິວຕ຺ຕກຣຓນ຺ຕິ ເອວມາທິສພ຺ພໍ ອປຈາຍນໍນາມ. ເຕສຎ຺ເຎວ ອຎ຺ເຎສຎ຺ຈ ອາຄນ຺ຕຸກຄມິກອທ຺ຘິການໍ ຄິລານານໍ ຊິຓ຺ຓານໍ ກິຈ຺ຈ ກຣຓີເຍສຸ ສພ຺ຣຫ຺ມຈາຣີນໍ ຈີວຣກມ຺ມາທີສຸ ປເຣສໍ ຕໍຕໍປຸຎ຺ຎ ກມ຺ເມສຸຈ ປຣິສຸທ຺ເຘນ ຫິຕຜຣຓຈິຕ຺ເຕນ ອຕ຺ຕໂນກິຈ຺ເຈສຸ ວິຍ ກາຍວາຈາຫິ ວາຍາມກຣຓໍ ເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈໍນາມ. ອຕ຺ຕນາ ກຕສ຺ສ ຍສ຺ສກສ຺ສຈິ ປຸຎ຺ຎສ຺ສ ປເຣຫິ ສາຘາຣຓກຣຓໍ ປຕ຺ຕິທານໍນາມ. ປເຣຫິ ທິນ຺ນາຍ ປຕ຺ຕິຍາ ອນຸໂມທນໍ ອຕ຺ຕມນຕາປເວທນໍ ປຕ຺ຕາ ນຸໂມທນໍນາມ. ອທິນ຺ນສ຺ສ ປຸຎ຺ຎສ຺ສ ອນຸໂມທນໍ ປນ ອນຸໂມທນເມວ ໂຫຕິ. ນ ປຕ຺ຕານຸໂມທນໍ. ປຕ຺ຕິຍາເອວ ອຠາວໂຕ. ປຕ຺ຕິຈ ທຸວິຘາ ອຸທ຺ທິສິກາ ອນຸທ຺ທິສິກາຕິ. ຕຕ຺ຖ ອຕ຺ຕານໍ ອຸທ຺ທິສິກໍ ອນຸໂມທນ຺ຕສ຺ເສວ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມເວທນີຍໍ ຊາຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອິທໍ ປນ ທ຺ວຍໍ ທານປຸຎ຺ເຎສຸເອວ ວິເສສໂຕ ປາກຏໍ. ຕຎ຺ຫິ ອຸທ຺ທິສກໍ ກຕ຺ວາ ເທວຕານໍວາ ປຣທຕ຺ຕຸປຊີວິເປຕານໍວາ ເວມານິກເປຕານໍວາ ວິນິປາຕິກາສຸຣານໍວາ ທິນ຺ນໍ ອນຸໂມທິຕຎ຺ຈ ເຕສໍ ຕງ຺ຂເຓເອວ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມ ເວທນີຍໍ ຊາຕນ຺ຕິ. ອຕ຺ຖຫິຕ ປຏິສໍຍຸຕ຺ຕາຍ ຘມ຺ມກຖາຍ ໂຍນິໂສ ມນສິກາເຣ ຐຕ຺ວາ ສວນຎ຺ຈ ກຖນຎ຺ຈ ຘມ຺ມສວນໍ ຘມ຺ມ ເທສນາຈນາມ. ນິຣວຊ຺ຊກມ຺ມສິປ຺ປວິຊ຺ຊາຐານານໍ ສວນກຖນເຈຕນາຈ ເອຕ຺ເຖວສງ຺ຄຍ຺ຫນ຺ຕິ.

ນຕ຺ຖິ ທິນ຺ນໍ ນຕ຺ຖິຍິຏ຺ຐນ຺ຕິອາທິນຍປວຕ຺ຕາຍ ທສວຕ຺ຖຸກາຍ ມິຈ຺ຉາ ທິຏ຺ຐິຍາວາ ອິສ຺ສຣນິມ຺ມານາທິທິຏ຺ຐິຍາວາ ທິຏ຺ຐມງ຺ຄລາທິທິຏ຺ຐິຍາວາ ວິສຸທ຺ຘໍ ກຕ຺ວາ ເຕຫິ ເຕຫິ ວຕ຺ຖູຫິວາ ຍຸຕ຺ຕີຫິວາ ກາຣເຓຫິວາ ກມ຺ມສກຕາ ຎາຓສງ຺ຂາຕາຍ ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິຍາ ໂວທານກຣຓໍ ທິຏ຺ຐຸຊຸກມ຺ມໍນາມາຕິ. ຍຕ຺ຖ ປນ ຕິວິຘເມວ ປຸຎ຺ຎກ຺ຣິຍວຕ຺ຖຸ ອາຄຕໍ. ຕຕ຺ຖ ປຕ຺ຕິທານານຸໂມທນານິ ທາເນ ສງ຺ຄຍ຺ຫນ຺ຕິ. ອິສ຺ສາມຈ຺ເຉຣານໍ ປຏິປກ຺ຂຠາເວນ ຕໍ ສຠາວຕ຺ຕາ. ອປຈາຍນເວຍ຺ຍາວຈ຺ຈານິ ສີເລ ສງ຺ຄຍ຺ຫນ຺ຕິ. ເຕສໍ ຈາຣິຕ຺ຕ ສີລຕ຺ຕາ. ເສສານິ ຕີຓິ ຠາວນາມເຍ ສງ຺ຄຍ຺ຫນ຺ຕິ. ຕໍ ສຠາວຕ຺ຕາ. ກມ຺ມຏ຺ຐານວິນິມຸຕ຺ໂຕ ຘມ຺ໂມນາມ ນຕ຺ຖີຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ທິຏ຺ຐຸຊຸກມ຺ມຎ຺ຈ ຎາຓ ວຑ຺ຒນເມວາຕິ. ຕີສ຺ເວວວາ ເອຕໍ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕິ. ທິຏ຺ຐຸຊຸກມ຺ມໍ ສພ຺ເພສໍ ນິຍມ ລກ຺ຂຓນ຺ຕິຕິ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຕິເຍວ ຫິ ກມ຺ມສກຕາຎາເຓ ທານາທີນິ ຕີຓິ ສມ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ. ມໂນກມ຺ມເມວາຕິ ມນສ຺ມິໍເອວ ກມ຺ມປຖ ກິຈ຺ຈສິທ຺ຘິໂຕ ມໂນກມ຺ມໍເອວ.

[໑໕໘] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

‘‘ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສມຸຏ຺ຐາປກຕ຺ຕາ ຠາເວນ ກາຍ ທ຺ວາຣາທີສຸ ອປ຺ປວຕ຺ຕນໂຕຕິ’’ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ນ ຫິ ວິຎ຺ຎຕ຺ຕິສມຸຏ຺ຐາປກໍ ອຠິຎ຺ຎາກຸສລໍ ກາຍທ຺ວາຣາທີສຸ ປວຕ຺ຕມານໍປິ ກາຍວຈີກມ຺ມສງ຺ຂ຺ຍໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ກາຍວາຈານໍ ກມ຺ມປຖ ອງ຺ຄຠາວາສມ຺ຠວໂຕຕິ. ຕຎ຺ຈ ຠາວນາມຍນ຺ຕິ ທານສີລວເສນ ອປ຺ປວຕ຺ຕນໂຕ. ເກວລໍ ຠາວນາກມ຺ມວິເສສຕ຺ຕາ ຕຎ຺ຈ ມຫຄ຺ຄຕ ກຸສລໍ ຠາວນາກມ຺ມ ເມວ ໂຫຕິ. ຍໍ ປນ ປຏິສມ຺ຠິທາ ມຄ຺ເຄ ປຖມຊ຺ຌາເນນ ນີວຣຓານໍ. ທຸຕີເຍນ ວິຕກ຺ກວິຈາຣານໍ. ຕຕີເຍນ ປີຕິຍາ. ຈຕຸຕ຺ເຖນ ສຸຂທຸກ຺ຂານໍ ປຫານໍ ສີລໍ. ເວຣມຓິ ສີລໍ. ເຈຕນາ ສີລໍ. ສໍວໂຣ ສີລໍ. ອວີຕິກ຺ກໂມ ສີລນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ປຣິຍາເຍນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ອປ຺ປນາປຕ຺ຕນ຺ຕິ ຠາວນາ ພເລນ ອາຣມ຺ມເຓ ອນຸປວິສິຕ຺ວາ ອຈລຏ຺ຐິຕິຠາເວນ ປວຕ຺ຕນໂຕ ອປ຺ປນາປຕ຺ຕໍ ກມ຺ມໍ ໂຫຕິ.

[໑໕໙] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

‘‘ປຸພ຺ພຠາຄປວຕ຺ຕານໍ ກາມາວຈຣຠາວໂຕຕິ’’ ກາຣຓໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ນ ຫິ ເຕສໍ ກາມາວຈຣຕາມຕ຺ຕໍ ອປ຺ປນາປຕ຺ຕິຍາ ກາຣຓໍ ໂຫຕີຕິ. ຌານງ຺ຄເຠເທນາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຌານເຠເທນາຕິ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ຌານງ຺ຄເຠເທນາຕິວາ ຌານງ຺ຄສມຸທາຍເຠເທນາຕິ ອຕ຺ໂຖ, ຌານເຠເທນ ອິຈ຺ເຈວ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ກຸສລກມ຺ມໍ

໑໕໓. ເອຕ຺ຖາຕິ ເອຕສ຺ມິໍ ປາກຏ຺ຐານຈຕຸກ຺ເກ. ອຸທ຺ຘຈ຺ຈຣຫິຕນ຺ຕິ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຄຕເຈຕນາວຊ຺ຊິຕໍ. ກສ຺ມາ ປນ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈເຈຕນາ ອິຘ ປຊ຺ຊິຕາຕິ. ປຏິສນ຺ຘິອນາກຑ຺ຒນໂຕ. ກຖໍ ວິຎ຺ຎາຍຕີຕິ ເຈ. ຘມ຺ມສງ຺ຄເຫ ທສ຺ສເນນ ປຫາຕພ຺ເພສຸ ຕໍ ອວຕ຺ວາ ຠາວນາຍ ປຫາຕພ຺ເພສຸ ເອວ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ຍຖາຫ-ຈຕ຺ຕາໂຣ ທິຏ຺ຐິຄຕສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທາ ວິຈິກິຈ຺ຉາສຫຄໂຕ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ, ອິເມ ຘມ຺ມາ ທສ຺ສເນນ ປຫາຕພ຺ພາຕິຈ, ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຄໂຕ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ, ອິເມຘມ຺ມາ ຠາວນາຍປຫາ ຕພ຺ພາຕິຈ, ເສສາ ປນ ຈຕ຺ຕາໂຣ ທິຏ຺ຐິຄຕວິປ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທາ ທ຺ເວ ປຏິຆສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທາຈ ສິຍາ ທສ຺ສເນນປຫາຕພ຺ພາ ສິຍາ ຠາວນາຍ ປຫາຕພ຺ພາຕິ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕາ. ກຖຎ຺ຈ ວິຎ຺ຎາຍຕິ. ໂຍ ທສ຺ສເນນປຫາຕພ຺ເພສຸ ນ ວຸຕ຺ໂຕ, ໂສ ອກຸສລຘມ຺ໂມ ປຏິສນ຺ຘິໍ ນາກຑ຺ຒຕີຕິ. ປຏ຺ຐາເນ ທສ຺ສເນນປຫາຕພ຺ພຘມ຺ເມສຸເອວ ນານາກ຺ຂຓິກ ກມ຺ມປຈ຺ຈຍສ຺ສ ອຸທ຺ຘຏຕ຺ຕາ ອິຕຣຕ຺ຖ ຕສ຺ສ ອນຸທ຺ຘຏຕ຺ຕາຕິ. ຍຖາຫ-ສຫຊາຕາ ທສ຺ສເນນປຫາຕພ຺ພາ ເຈຕນາ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍ ຘມ຺ມານໍ ຈິຕ຺ຕສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈ ຣູປານໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈເຍນປຈ຺ຈໂຍ. ນານາກ຺ຂຓິກາ ທສ຺ສເນນ ປຫາຕພ຺ພາ ເຈຕນາ ວິປາການໍ ຂນ຺ຘານໍ ກຏຕ຺ຕາຈ ຣູປານໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິຈ ສຫຊາຕາ ຠາວນາຍ ປຫາຕພ຺ພາ ເຈຕນາສມ຺ປຍຸຕ຺ຕການໍຘມ຺ມານໍ ຈິຕ຺ຕາສມຸຏ຺ຐານານຎ຺ຈຣູປານໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍຕິຈ. ນຈ ນານາກ຺ຂຓິກ ກມ຺ມປຈ຺ຈຍສຕ຺ຕິຍາ ວິນາ ວິປາກຸປ຺ປາທນໍນາມ ອຕ຺ຖີຕິ. ຍທິເອວໍ ສາ ປວຕ຺ຕິວິປາກໍປິ ນຊເນຕີຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິເຈ.ນ. ປຏິສມ຺ຠິທາວິຠງ຺ເຄ ຕສ຺ສາ ວິປາກສ຺ສ ອຸທ຺ຘຏຕ຺ຕາ. ຍຖາຫ-ກຕເມ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ. ຍສ຺ມິໍ ສມເຍ ອກຸສລໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຫຕິ ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕໍ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໍ ຣູປາຣມ຺ມຓໍວາ.ລ. ອິເມ ຘມ຺ມາ ອກຸສລາ. ອິເມສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຎາຓໍ ຘມ຺ມປຏິສມ຺ຠິທາ. ເຕສໍ ວິປາເກ ຎາຓໍ ອຕ຺ຖປຏິສມ຺ຠິທາຕິ. ເຕນາຫ ປວຕ຺ຕິຍໍ ປນ ສພ຺ພໍປິ ທ຺ວາທສວິຘນ຺ຕິອາທິ.

[໑໖໐] ຍໍ ປນ ວິຠາວນິຍໍ

‘‘ອຘິໂມກ຺ຂວິຣເຫນ ສພ຺ພທຸພ຺ພລໍປິ ວິຈິກິຈ຺ຉາສຫຄຕໍ ປຏິສນ຺ຘິໍ ອາກຑ຺ຒຕິ. ອຘິໂມກ຺ຂສມ຺ປໂຍເຄນ ຕໂຕ ພລວນ຺ຕໍປິ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຄຕໍ ນາກຑ຺ຒຕີຕິ’’ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ສຸນ຺ທຣໍ.

ນ ຫິ ອຘິໂມກ຺ຂວິຣຫມຕ຺ເຕນ ວິຈິກິຈ຺ຉາສຫຄຕໍ ສພ຺ພທຸພ຺ພລນ຺ຕິຈ ອຘິໂມກ຺ຂສມ຺ປໂຍຄມຕ຺ເຕນ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຄຕໍ ຕໂຕ ພລວນ຺ຕນ຺ຕິຈ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ. ສຕ຺ຖຣິ ກງ຺ຂຕິ ຘມ຺ເມ ກງ຺ຂຕີຕິ ເອວມາທິນາ ນເຍນ ວຸຕ຺ຕາຍ ວິຈິກິຈ຺ຉາຍ ອຕ຺ຕໂນ ວິສເຍ ມຫາຫຕ຺ຖິນາຄສ຺ສ ວິຍ ພລວຕຣຕ຺ຕາ ອຕິວິຍ ກາຬກຘມ຺ມຕ຺ຕາຈາຕິ. ຕຖາ ຫິສາ ເອກນ຺ເຕນ ທສ຺ສເນນປຫາຕພ຺ເພສຸ ປຘານຠາເວນ ວຸຕ຺ຕາ. ຕໂຕເຍວຈ ປຏິສນ຺ຘິອາກຑ຺ຒນໍປິ ຕສ຺ສາ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ພໍ ໂຫຕີຕິ. ສຠາວວິຣຸທ຺ຘຕ຺ຕາເຍວ ປນ ວິຈິກິຈ຺ຉາສຫຄຕໍ ອຘິໂມກ຺ຂຣຫິຕໍ ໂຫຕີຕິ ຍຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ມາ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຄຕເມວ ສພ຺ພທຸພ຺ພລນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ສພ຺ພຕ຺ຖາປີຕິ ສຸຄຕິທຸຄ຺ຄຕິວເສນ ສພ຺ພສ຺ມິໍປິ. ຍຖາຣຫນ຺ຕິ ເຕສຸ ໂລເກສຸ ລທ຺ຘວຕ຺ຖຸທ຺ວາຣານຸຣູປໍ. ວິປຈ຺ຈຕີຕິ ວິປາເຈຕິ ວິປກ຺ກຠາວໍ ອາປາເທຕິ. ສພ຺ພໍປິວາທ຺ວາທສວິຘໍ ອກຸສລກມ຺ມໍ ສຕ຺ຕາ ກຸສລປາການິ ຫຸຕ຺ວາ ວິປຈ຺ຈຕິ, ວິປກ຺ກຠາວໍ ຄຈ຺ຉຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຍສ຺ມາ ກຸສລກມ຺ມານິ ອປາຍຠູມິຍໍປິ ປວຕ຺ຕິຍໍ ມຫາສມ຺ປຕ຺ຕິໂຍ ສມຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ມຫິທ຺ຘິການໍ ນາຄສຸປຓ຺ຓາທີນໍ ສນ຺ຕາເນ ສຍເມວ ອຕ຺ຕໂນວິປາກສ຺ສ ໂອກາສໍ ກຕ຺ວາ ສຸຂວິປາກໍ ຊນຍນ຺ຕິ. ອຎ຺ເຎສໍປິ ອາປາຍິການໍ ເຕນ ເຕນ ກາຣເຓນ ອິຏ຺ຐາຣມ຺ມຓ ສມາໂຍເຄ ສຕິ ອຕ຺ຕໂນ ວິປາກສ຺ສ ໂອກາສໍ ລຠິຕ຺ວາ ສຸຂວິປາກໍ ຊນຍນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ຕຖາປວຕ຺ຕິຍຎ຺ຈາຕິອາທິ ມາຫ. ນ ຫິ ຕານິ ສຸຂວິປາການິ ອກຸສກມ຺ມສ຺ສ ວິປາການິ ຠວິຕຸໍ ອຣຫນ຺ຕິ. ວຸຕ຺ເຕຎ຺ເຫຕໍ ວິຠງ຺ເຄ ອຏ຺ຐານເມຕໍ ອນວກາໂສ, ຍໍ ກາຍທຸຈ຺ຈຣິຕສ຺ສ ອິຏ຺ໂຐ ກນ຺ໂຕ ມນາໂປ ວິປາໂກ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຍ຺ຍາຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ມຫາວິປາການິ ສຸຄຕິ ກາມໂລເກ ອເຫຕຸການິ ອຏ຺ຐປິ ສພ຺ພສ຺ມິໍ ກາມໂລເກ ເຕສຸຈ ປຎ຺ຈຈກ຺ຂຸວິຎ຺ຎາຓ ໂສຕວິຎ຺ຎາຓ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉນ ສນ຺ຕີຣຓ ຍຸຄຬານິ ຣູປໂລເກ ວິປຈ຺ຈຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ຍຖາຣຫໍ ວິປຈ຺ຈຕີຕິ. ຣູປາວຈຣ ກຸສລຎ຺ຫິ ກມ຺ມສມຸຏ຺ຐານຣູປານິ ຊນຍນ຺ຕໍປິ ສຍໍ ວິປຈ຺ຈມານໍ ອາຣມ຺ມຓນ຺ຕເຣ ອຎ຺ຎຠູມິກ ວິປາກຠາເວນ ນວິປຈ຺ຈຕິ. ກາມວິຣາຄຠາວນາຠາເວນ ປນ ອປ຺ປນາປຕ຺ຕ ກມ຺ມ ວິເສສຕ຺ຕາ ກາມຕຓ຺ຫາຍ ອວິສຍຠູເຕ ນິມິຕ຺ຕາ ຣມ຺ມເຓ ອຕ຺ຕນາ ສພ຺ພໂສ ສທິເສນ ມຫຄ຺ຄຕຠາວປຕ຺ເຕນ ຣູປ ວິປາກຠາເວເນວ ວິປຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມາ ຣູປໂລເກປິ ຕານິ ປຎ຺ຈວິປາການິ ກາມາວຈຣກຸສລສ຺ເສວາຕິ ເວທິຕພ຺ພານີຕິ. ທ຺ວີສຸ ກມ຺ມສ຺ສ ວິປຈ຺ຈນຏ຺ຐາເນສຸ ປຏິສນ຺ຘິນາມ ມຫນ຺ຕໍຐານໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ຕທາ ວິປຈ຺ຈນ຺ຕໍ ກມ຺ມໍ ອຕ຺ຕໂນ ສາມຕ຺ຖິຍານຸຣູປໍ ນາຕິຫີນໍ ວິປາກໍ ຊເນຕຸໍ ສກ຺ໂກຕິ. ປວຕ຺ຕິຍໍ ປນ ນານາຐາເນສຸ ນານາກິຈ຺ເຈຫິ ວິປຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມາ ຕທາ ວິປຈ຺ຈນ຺ຕໍ ກມ຺ມໍ ອຕ຺ຕໂນ ສາມຕ຺ຖິຍານຸຣູປໍ ວິປຈ຺ເຈຕຸໍ ນສກ຺ໂກຕິ. ປຎ຺ຈວິຎ຺ຎາຓຏ຺ຐານາທີສຸ ປຣິຕ຺ຕເກສຸ ວິປຈ຺ຈມານໍ ຐານາ ນຸຣູປໍ ວິປຈ຺ຈຕິ. ຕທາຣມ຺ມຓຏ຺ຐາເນ ວິປຈ຺ຈມານໍ ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ຊວນາ ນຸຣູປໍ ວິປຈ຺ຈຕິ. ຕສ຺ມາ ໂສຬສກມຄ຺ໂຄ ທ຺ວາທສກມຄ຺ໂຄ ອເຫຕຸ ກຏ຺ຐກນ຺ຕິ ເອວໍເອເກກສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ວິປາກປ຺ປເຠໂທ ປວຕ຺ໂຕຕິຕໍ ປເຠທໍທສ຺ເສຕຸໍ ຕຕ຺ຖາປີຕິອາທິມາຫ.

ກຸສລໍ ທຸວິຘໍ ສມ຺ປຊານກຕໍ ອສມ຺ປຊານກຕນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ກມ຺ມາ ຍູຫນກາເລ ອນ຺ຕມໂສ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕໍ ທິຏ຺ຐຸຊຸກມ຺ມຎາຓໍປິ ສຸຏ຺ຐຸ ໂຍເຊຕ຺ວາ ກຕໍ ສມ຺ປຊານກຕໍນາມ. ຍຖາຫ-ກມ຺ມຎ຺ຈ ກມ຺ມຜລຎ຺ຈ ສທ຺ທຫິຕ຺ວາ ກຕໍ ສມ຺ປຊານກຕໍ ນາມາຕິ. ທິຏ຺ຐຸຊຸກມ຺ມຎາຓ ມຕ຺ຕໍປິ ອໂຍເຊຕ຺ວາ ຕໍ ອສມ຺ປຊານກຕໍ ນາມ. ຍຖາຫ-ກມ຺ມໍປິ ກມ຺ມຜລມ຺ປິ ອຊານິຕ຺ວາ ກຕໍ ອສມ຺ປຊານກຕໍ ນາມາຕິ. ຕຕ຺ຖ ສມ຺ປຊານກຕໍ ຕິເຫຕຸກໍ ໂຫຕິ. ອສມ຺ປຊານກຕໍ ທຸເຫຕຸກໍ. ຍຖາຫ-ສມ຺ປຊານກຣຓໍ ປນ ຈຕຸຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕຫິ ໂຫຕິ. ອສມ຺ປຊານ ກຣຓໍ ຈຕູຫິ ຎາຓວິປ຺ປຍຸຕ຺ເຕຫີຕິ. ຕຕ຺ຖ ເອກເມກໍ ອຸກ຺ກຏ຺ຐໍ ໂອມກນ຺ຕິ ທຸວິຘໍ ໂຫຕິ. ຕຕ຺ຖ ກຸສລສມເຍ ປຣິຍຸຏ຺ຐິເຕ ນີວຣຓຘມ຺ເມວາ ອຕ຺ຕຸກ຺ກໍສນ ປຣວມ຺ຠນາທິເກ ປາປຘມ຺ເມວາ ສຸຏ຺ຐຸ ໂສເຘຕ຺ວາ ກຕໍ ອຸກ຺ກຏ຺ຐໍ ນາມ. ອໂສເຘຕ຺ວາ ກຕໍ ເຕຫິໂວກິຓ຺ຓໍ ໂອມກໍນາມ. ອປິຈ, ຍໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ລາຠາ ວຕ ເມ. ນຈ ວຕ ເມ ອລາຠາ. ສຸລທ຺ຘໍ ວຕ ເມ. ນຈ ວຕ ເມ ທຸລ຺ລທ຺ຘໍ. ຍສ຺ສ ເມ ອີທິສໍ ປຸຎ຺ຎໍ ປສຸຕນ຺ຕິ ເອວໍ ປຸນປ຺ປຸນໍ ອນຸໂມທິຕໍ. ຕໍ ອຸກ຺ກຏ຺ຐໍ. ຍໍ ກຕ຺ວາ ປຈ຺ຉາ ເຍນເກນຈິ ກາຣເຓນ ທຸຏ຺ຐຸກຕໍ ມຍາຕິ ວິປ຺ປຏິສາໂຣ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຕໍໂອມກໍ. ເອວໍ ຈຕຸພ຺ພິຘສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ວເສນ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ວິປາກ ໂກຏ຺ຐາສໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ຕຖາປີຕິອາທິ ມາຫ. ຕຕ຺ຖາປີຕິ ຕສ຺ມິໍ ກາມາວຈຣກຸສເລປິ. ຕິເຫຕຸກມຸກ຺ກຏ຺ຐນ຺ຕິ ອຸກ຺ກຏ຺ຐຠູຕໍ ປຓີຕຠູຕໍ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ຕິເຫຕຸກໍ. ຕິເຫຕຸກປຏິສນ຺ຘິນ຺ຕິ ຈຕຸພ຺ພິຘໍ ຕິເຫຕຸກ ປຏິສນ຺ຘິວິປາກໍ. ເອຕ຺ຖຈ ເອກເຈຕນາ ເອກເມວ ປຏິສນ຺ຘິໍ ເທຕິ. ປວຕ຺ຕິວິປາກໍ ປນ ອສງ຺ຂ຺ເຍຍ຺ເຍສຸປິ ຠເວສຸ ເທຕິເຍວ. ເອຕ຺ຖ ສິຍາ –

ເອກປຸປ຺ຜໍ ຍຊິຕ຺ວານ, ສຫສ຺ສກປ຺ປໂກຏິໂຍ;

ເທເວສຸຈ ມນຸສ຺ເສສຸ, ເສເສນ ປຣິນິພ຺ພຸໂຕຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຕສ຺ມາ ເອກາ ເຈຕນາ ເອກເມວ ປຏິສນ຺ຘິໍ ເທຕີຕິ ອິທໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕີຕິ. ນ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ. ປຸພ຺ພາປຣເຈຕນາຫິ ສທ຺ຘິໍ ສຫສ຺ສກປ຺ປ ໂກຏິ ປຣິມາຓສ຺ສ ວຕ຺ຕພ຺ພຕ຺ຕາ. ຈິຕ຺ຕຎ຺ຫິນາມ ເອກຈ຺ຉຣກ຺ຂເຓປິ ອເນກສຕ ສຫສ຺ສ ໂກຏິສງ຺ຂໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຕໂຕຈິຣຕເຣກາເລວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖີຕິ. ສຫສ຺ສ ກປ຺ປໂກຏິໂຍຕິ ຈ ສຫສ຺ສອາຍຸກປ຺ປໂກຏິໂຍ ສຫສ຺ສ ອຕ຺ຕຠາວໂກຏິໂຍຕິ ເນຕ຺ຕິອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຸພ຺ພາປຣເຈຕນານຎ຺ຈ ປຏິສນ຺ຘິທານຠາໂວ ໂກສລສໍຍຸຕ຺ຕເກນ ທີເປຕພ຺ໂພ. ເອກປິຓ຺ຑປາຕທານສ຺ມິໍຫິ ເອກາເຈຕນາທ຺ເວ ປຏິສນ຺ຘິໂຍ ນ ເທຕິ. ປຸພ຺ພປຈ຺ຉິມເຈຕນາວເສນ ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ສຄ຺ເຄ ສຕ຺ຕກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ເສຏ຺ຐິກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ໂຕຕິ ຫິ ສໍຍຸຕ຺ຕຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕິເຫຕຸ ກໍປິ ກມ຺ມໍ ປຏິປກ຺ເຂຫິ ອຠິຠຸຍ຺ຍມານໍ ວິຫຕສາມຕ຺ຖິຍໍ ຫຸຕ຺ວາ ຕິເຫຕຸກວິປາກໍ ຊເນຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ນຈ ຕໍ ອຕິທຸພ຺ພລໍປິ ສມານໍ ໂກສລ຺ລສງ຺ຂາເຕນ ຎາເຓນ ຍຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອຕິພ຺ຍາມຸຬ຺ຫປຈ຺ຈຍ ຠູຫໍ ຊຈ຺ຈນ຺ຘາທິວິປຕ຺ຕິສຫິຕໍ ອເຫຕຸກວິປາກໍ ຊເນຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ຕິເຫຕຸກໂມມກນ຺ຕິອາທິ. ທ຺ວາທສວິປາການິວິປຈ຺ຈຕິ. ອຍໍ ທ຺ວາທ ສກມຄ຺ໂຄນາມ ອເຫຕຸກວິປາກາເນວ ວິປຈ຺ຈຕິ. ອິທໍ ອເຫຕຸ ກຏ຺ຐກໍນາມ. ເອວໍ ຕິປິຏກຈູຬນາຄຕ຺ເຖຣວາທວເສນ ວິປາກປ຺ປວຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ໂມຣວາປິວາສິ ມຫາທຕ຺ຕຕ຺ເຖຣວາທໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ຄາຖມາຫ. ໂສ ຫິ ເຖໂຣວິປາການໍ ອສງ຺ຂາຣິກຕາ ສສງ຺ຂາຣິກຕາຈ ກມ຺ມວເສເນວ ສິທ຺ຘາປິ ກຕ຺ວາ ອສງ຺ຂາຣໍ ກມ຺ມໍ ສສງ຺ຂາຣວິປາການິ ນ ປຈ຺ຈຕິ. ສສງ຺ຂາຣໍກມ຺ມໍ ອສງ຺ຂາຣວິປາການິ ນວຈ຺ຈຕີຕິ ວທຕິ.

ຍຖາ ມຸຂນິມິຕ຺ຕໍ ນາມ ມຸເຂ ສນ຺ນິສິນ຺ເນ ສນ຺ນິສີທຕິ. ຈລນ຺ເຕ ຈລຕິ. ເອວໍ ປໂຍເຄນ ອສາຘນີຍານໍ ວິປາການໍ ຕິກ຺ຂມນ຺ທຕາ ວິເສສຠູໂຕ ສງ຺ຂາຣເຠໂທ ກມ຺ມວເສເນວ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ນ ປໂຍຄວເສນ. ອິຕຣຖາ ກມ຺ມວິເສເສນ ຕິກ຺ຂມນ຺ທຊາຕານໍ ເຕສໍ ສນ຺ນິຫິຕປຈ຺ຈຍມຕ຺ເຕນ ມນ຺ທຕິກ຺ຂຕາປຕ຺ຕິນາມ ສິຍາຕິ. ອເຫຕຸ ກວິປາການໍ ປນ ປຣິທຸພ຺ພລຕ຺ຕາ ອປຣິພ຺ຍຕ຺ໂຕວ ຕິກ຺ຂມນ຺ທຕາ ວິເສໂສຕິ ອຸຠຍກມ຺ມນິພ຺ພຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຍສ຺ມາ ປນ ເຕສໍ ສສງ຺ຂາຣາສງ຺ຂາຣຠາໂວ ປຏິສນ຺ຘິວເສນວາ ຕທາຣມ຺ມຓວເສນວາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິກາເລ ປຸພ຺ພປໂຍຄສງ຺ຂາຕສ຺ສ ປຈ຺ຈຍວິເສສສ຺ສ ຠາວາຠາເວນ ວຕ຺ຕຸໍ ຍຸຕ຺ໂຕ. ນ ກມ຺ມາຄມນວເສນ, ນ ຫິ ກມ຺ມຠເວ ສງ຺ຂາໂຣ ຠວນ຺ຕເຣ ວິປາການິ ວິເສເສຕຸໍ ຍຸຕ຺ໂຕ. ຕສ຺ມາ ອິມໍ ວາທໍ ເກຈິວາທໍນາມ ກໂຣນ຺ໂຕ ເກຈນາຕິ ອາຫ.

ອິມສ຺ມິໍ ເກຈິວາເທ ອສງ຺ຂາຣິກກມ຺ເມ ສສງ຺ຂາຣິກ ວິປາການິ ສສງ຺ຂາຣິກກມ຺ເມຈ ອສງ຺ຂາຣິກວິປາການິ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ຈຕູສຸ ຕິເຫ ຕຸກຸກ຺ກຏ຺ເຐສຸ ກມ຺ເມສຸ ອສງ຺ຂາຣິກທ຺ວເຍ ວິປາການິ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ທ຺ເວ, ປວຕ຺ຕິຍໍ ທ຺ວາທສ. ສສງ຺ຂາຣິກທ຺ວເຍ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ທ຺ເວ, ປວຕ຺ຕິຍໍ ທ຺ວາທສ. ຈຕູສຸ ທ຺ວິເຫຕຸໂກມກກມ຺ເມສຸ ອສງ຺ຂາຣິກທ຺ວເຍ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ທ຺ເວ, ປວຕ຺ຕິຍໍ ທສ. ສສງ຺ຂາຣິກທ຺ວເຍ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ທ຺ເວ, ປວຕ຺ຕິຍໍ ທສ. ຕຖາ ຈຕູສຸ ທ຺ວິເຫຕຸກຸກ຺ກຏ຺ເຐສຸ. ຈຕູສຸ ທ຺ວິເຫຕຸໂກມເກສຸ ປນ ປຏິສນ຺ຘິຍໍ ເອກໍ ອເຫຕຸກໍ ປວຕ຺ຕິຍໍ ອຏ຺ຐອເຫຕຸການີຕິ ເອວໍ ວິປາການໍ ທ຺ເວ ທ຺ວາທສກມຄ຺ຄາ ຈຕ຺ຕາໂຣ ທສກມຄ຺ຄາ ເອກໍ ອເຫຕຸກຏ຺ຐກຎ຺ຈ ໂຫນ຺ຕິ, ຕໍສພ຺ພໍ ສງ຺ຄເຫຕ຺ວາ ທສ຺ເສຕຸໍ ເຕສນ຺ຕິ ຄາຖມາຫ.

ເຕສນ຺ຕິ ເຕສໍ ເກສຎ຺ຈິ ເຖຣານໍ ວາເທ. ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ ປນ ຕິເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ປຏິສນ຺ຘິຕິເຫຕຸກາວ ໂຫຕິ. ນ ທຸເຫຕຸກາ ນຈອເຫຕຸກາ. ທຸເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ປຏິສນ຺ຘິ ທຸເຫຕຸກາປິ ໂຫຕິ ອເຫຕຸກາປິ. ຕິເຫຕຸກາ ປນ ນໂຫຕີຕິ ເອວໍ ປວຕ຺ໂຕ ມຫາຘມ຺ມຣກ຺ຂິຕຕ຺ເຖຣວາໂທປິ ອາຄໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຍຖາ ທຸເຫຕຸເກນ ຫີເນນ ກມ຺ເມນ ອເຫຕຸກາ ປຏິສນ຺ຘິ ອວສ຺ສໍ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ພາ ໂຫຕິ. ຕຖາ ຕິເຫຕຸເກນປິ ຫີເນນ ກມ຺ເມນ ທຸເຫຕຸກາປິ ປຏິສນ຺ຘິ ອວສ຺ສໍ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ພາເຍວາຕິ ກຕ຺ວາ ອິຘ ອຍໍວາໂທ ເຖເຣນ ນ ຄຫິໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຏິສມ຺ຠິທາມຄ຺ເຄ ປນ-ຄຕິສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ຎາຓສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ອຏ຺ຐນ຺ນໍ ເຫຕູນໍ ປຈ຺ຈຍາ ອຸປປຕ຺ຕິ ໂຫຕິ. ກຸສລສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ຊວນກ຺ຂເຓ ຕໂຍ ເຫຕູ ກຸສລາ. ນິກນ຺ຕິກ຺ຂເຓ ທ຺ເວ ເຫຕູ ກຸສລາ. ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ຕໂຍ ເຫຕູ ອພ຺ຍາກຕາຕິຈ ຄຕິ ສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ຎາຓ ວິປ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ຉນ຺ນໍ ເຫຕູນໍ ປຈ຺ຈຍາ ອຸປປຕ຺ຕິ ໂຫຫິ. ກຸສລສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ຊວນກ຺ຂເຓ ທ຺ເວ ເຫຕູ ກຸສລາ. ນິກນ຺ຕິກ຺ຂເຓ ທ຺ເວ ເຫຕູ ອກຸສລາ. ປຏິສນ຺ຘິກ຺ຂເຓ ທ຺ເວ ເຫຕູ ອພ຺ຍາກຕາຕິຈ ເອວໍ ຕິເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ປຏິສນ຺ຘິ ຕິເຫຕຸກາວ ວຸຕ຺ຕາ. ທ຺ວິເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ທ຺ວິເຫຕຸກາວ. ນ ປນ ຄຕິສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ຎາຓວິປ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ສຕ຺ຕນ຺ນໍ ເຫຕູນໍ ປຈ຺ຈຍາຕິອາທິນາ ຕິເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ທ຺ວິເຫຕຸກາ ປຏິສນ຺ຘິ ວຸຕ຺ຕາ. ນຈ ຈຕຸນ຺ນໍ ເຫຕູນໍ ປຈ຺ຈຍາຕິອາທິນາ ທ຺ວິເຫຕຸເກນ ກມ຺ເມນ ອເຫຕຸກາ ປຏິສນ຺ຘີຕິ.

ຕຕ຺ຖ ປນ ຕີສຸ ຂເຓສຸ ສຫຊາຕ ເຫຕູນໍ ວເສນ ເຫຕຸ ມູລໂກວ ອຍໍ ເທສນາວາໂຣຕິ ກຕ຺ວາ ອໂນກາສຕາຍ ອເຫຕຸກປຏິສນ຺ຘິ ຕຕ຺ຖ ນວຸຕ຺ຕາ. ນ ປນ ອລພ຺ຠມານຕາຍ. ທ຺ວິເຫຕຸກ ປຏິສນ຺ຘິ ປນ ອໂນກາສາເຍວ ນໂຫຕິ. ອລພ຺ຠ ມານຕ຺ຕາເຍວ ສາ ນວຸຕ຺ຕາຕິ ສກ຺ກາ ວິຎ຺ຎາຕຸໍ. ຕສ຺ມາ ຍຸຕ຺ຕິໂຕ ປາຬິເຍວ ພລວຕຣາຕິ ກຕ຺ວາ ມຫາຘມ຺ມຣກ຺ຂິຕຕ຺ເຖຣວາໂທວ ປາຬິຍາ ສເມຕີຕິ ປຏິສມ຺ຠິທາມຄ຺ຄຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຏີກາກາຣາ ປນ ກມ຺ມສຣິກ຺ຂກ ວິປາກທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ສາວເສສ ປາໂຐວ ມຫາເຖເຣນ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ. ເອວຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍປິ ຕິປິຏກຈູຬນາຄຕ຺ເຖຣວາໂທວ ປມາຓໍ ກຕ຺ວາ ວຸຕ຺ໂຕຕິ.

ວິຠາວນິຍໍ ອິທານິ ເອກາຍ ເຈຕນາຍ ທ຺ວາທສວິປາການິ ເອຕ຺ເຖວ ທສກມຄ຺ໂຄປິ ອເຫຕຸກຏ຺ຐກມ຺ປິຕິ ອາຄຕສ຺ສ ໂມຣວາປິວາສິ ມຫາຘມ຺ມຣກ຺ຂິຕຕ຺ເຖຣສ຺ສາຕິ ປາໂຐ.

ໂມຣວາປິວາສິມຫາທຕ຺ຕຕ຺ເຖຣສ຺ສາຕິ ປນ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ. ມຫາຘມ຺ມ ຣກ຺ຂິຕຕ຺ເຖຣວາໂທປິ ປນ ເອຕ຺ຖ ເອກເທເສນ ສງ຺ຄຫິໂຕເຍວ. ຕສ຺ມິໍປິ ຫິ ອສງ຺ຂາຣິກໍ ກມ຺ມໍ ອສງ຺ຂາຣິກວິປາກເມວ ເທຕິ. ໂນ ສສງ຺ຂາຣິກໍ. ສສງ຺ຂາຣິກໍ ກມ຺ມໍ ສສງ຺ຂາຣິກວິປາກເມວ ເທຕິ. ໂນ ອສງ຺ຂາຣິກນ຺ຕິ ອາຄຕເມວາຕິ. [ກາມາວຈຣກມ຺ມໍ]

໑໕໔. ຣູປາວຈຣກມ຺ເມ ປຣິຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຸວິຘໍ ປຣິຕ຺ຕໍ ອປຄຸຓຕາ ຍວາ ຫີນຕາຍວາ. ຕຕ຺ຖ ຍໍ ປຓີເຕຫິ ຉນ຺ທາທີຫິ ຍຸຕ຺ຕໍປິ ອຠາວິຕໍ ໂຫຕິ ປຏິລທ຺ຘມຕ຺ຕໍ, ຕໍ ອປຄຸຓຕາຍ ປຣິຕ຺ຕໍນາມ. ຍໍ ສນ຺ຘາຍ ຍໍ ອປຄຸຓໍ ໂຫຕິ, ອຸປຣິ ຌານສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ ຠວິຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ, ອິທໍ ປຣິຕ຺ຕໍນາມາຕິ ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍໍ ປນ ສຸຠາວິຕໍປິ ສມານໍ ຫີເນຫິ ຉນ຺ທາທີຫິ ຍຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ຕໍ ຫີນຕາຍ ປຣິຕ຺ຕໍນາມ. ຍໍ ສນ຺ຘາຍ ຍສ຺ສ ອາຍູຫນກ຺ຂເຓ ຉນ຺ໂທວາ ຫີໂນ ໂຫຕິ. ວີຣິຍໍວາ, ຈິຕ຺ຕໍວາ, ວີມໍສາວາ, ຕໍ ຫີນໍນາມາຕິ ຕຕ຺ເຖວ ວຸຕ຺ຕໍ. ມຊ຺ຌິມໍປິ ທຸວິຘໍ. ຕຕ຺ຖ ນາຕິປຄຸຓ ຕາຍ ມຊ຺ຌິມໍ ສນ຺ຘາຍ ນາຕິສຸຠາວິໂຕ ມຊ຺ຌິໂມຕິ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ວຸຕ຺ຕໍ. ມຊ຺ຌິເມຫິ ຉນ຺ທາທີຫິ ຍຸຕ຺ຕຕາຍ ມຊ຺ຌິມໍ ສນ຺ຘາຍ ຍສ຺ສ ອາຍູຫນກ຺ຂເຓ ເຕ ຘມ຺ມາ ມຊ຺ຌິມາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕໍ ມຊ຺ຌິມນ຺ຕິ ອຏ຺ຐ ສາລິນິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຓີຕໍປິ ທຸວິຘໍ. ຕຕ຺ຖ ອຕິປຄຸຓຕາຍ ປຓີຕໍ ສນ຺ຘາຍ ສຸຠາວິໂຕ ວສິປ຺ປຕ຺ໂຕ ປຓີໂຕຕິ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຓີເຕຫິ ປນ ຉນ຺ທາທີຫິ ຍຸຕ຺ຕຕາຍ ປຓີຕໍ ສນ຺ຘາຍ ຍສ຺ສ ອາຍູຫນກ຺ຂເຓ ເຕ ຘມ຺ມາ ປຓີຕາ ໂຫນ຺ຕິ. ຕໍ ປຓີຕນ຺ຕິ ອຏ຺ຐສາລິນິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ຍານິ ອປຄຸຓຕາທິ ວເສນ ປຣິຕ຺ຕາທີນິ ວຸຕ຺ຕານິ, ຕານິ ອິຘ ນາຘິປ຺ເປຕານິ. ຍານິ ປນ ຫີນາທີຫິ ຉນ຺ທາທີຫິ ຍຸຕ຺ຕຕາຍ ປຣິຕ຺ຕາທີນິ ວຸຕ຺ຕານິ, ຕາເນວ ອິຘາຘິປ຺ເປຕານິ. ອິມາເນວ ຫິ ຕິວິຘາສຸ ຠູມີສຸ ຕິວິຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຸປປຕ຺ຕິເຠທໍ ສາເຘນ຺ຕີຕິ. ອິຕ຺ຖີນໍ ຌາເນສຸ ວສີປຕ຺ຕານໍປິ ຉນ຺ທາທີນໍ ອປຓີຕຕາຍ ມຫາພ຺ຣຫ຺ເມສຸ ອນຸປ຺ປຊ຺ຊນຎ຺ເຈຕ຺ຖ ສາຘກໍ. ເຕເນວຈ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ຉນ຺ທາທິວເສນ ສິທ຺ຘານິ ຫີນ ມຊ຺ຌິມ ປຓີຕານິ ອຏ຺ຐາຣສປເຠເທນ ວິຠຊິຕ຺ວາ ອິມານິ ອຏ຺ຐາຣສ ກມ຺ມທ຺ວາຣານິ ນາມ ອິເມຫິ ປຠາວິຕຕ຺ຕາ ອິເມສໍ ວເສນ ອຏ຺ຐາຣສຂຕ຺ຕິຍາ ອຏ຺ຐາຣສ ພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ອຏ຺ຐາຣສ ເວສ຺ສາ ອຏ຺ຐາຣສ ສຸທ຺ທາ ອຏ຺ຐຈຕ຺ຕາ ລີສ ໂຄຕ຺ຕ ຈຣຓານິ ເວທິຕພ຺ພານີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອເຕນ ຫິ ເທວານໍປິ ພ຺ຣຫ຺ມູນໍປິ ລພ຺ຠມານໍ ອຸປປຕ຺ຕິເຠທໍ ອຸປລກ຺ເຂຕີຕິ.

[໑໖໑] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

‘‘ປຏິລທ຺ຘມຕ຺ຕໍ ອນາເສວິຕໍ ປຣິຕ຺ຕນ຺ຕິ ອວິເສສໂຕວ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຖາ ນາຕິ ສຸຠາວິຕໍ ອມຣິປຸຓ຺ຓວສີຠາວໍ ມຊ຺ຌິມໍ. ອຕິວິຍສຸຠາວິຕໍ ປນ ສພ຺ພໂສ ປຣິປຸຓ຺ຓ ວສີຠາວໍ ປຓີຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ສພ຺ພໍ ອິຘ ນຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ.

ຕຎ຺ຫິ ອຸປຣິ ຌານສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ ຠວິຕຸໍ ສມຕ຺ຖາສມຕ຺ຖໍວາ ຫານ ຠາຄິຍຕາທິ ວິເສສໍ ວາ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ປນ ອຸປປຕ຺ຕິ ເຠທຊນກ ວິເສສນ຺ຕິ.

[໑໖໒] ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖ

‘‘ອາຈຣິເຍນ ປເນຕ຺ຖ ປຣິຕ຺ຕໍປິ ອີສກໍ ລທ຺ຘາເສວນເມວ ອຘິປ຺ເປຕນ຺ຕິ ທິສ຺ສຕິ. ຕຖາ ຫາເນນ ນາມຣູປປຣິຈ຺ເຉເທ-

ສມານາເສວເນ ລທ຺ເຘ, ວິຊ຺ຊມາເນ ມຫພ຺ພເລ;

ອລທ຺ຘາ ຕາທິສໍ ເຫຕຸ, ມຠິຎ຺ຎາ ນ ວິປຈ຺ຈຕີຕິ.

ສມານຠູມິກໂຕວ ອາເສວນ ລາເຠນ ພລວ ຠາວໂຕ ມຫຄ຺ຄຕຘມ຺ມານໍ ວິປາກທານໍ ວຕ຺ວາ ຕທຠາວໂຕ ອຠິຎ຺ຎາຍ ອວິປຈ຺ຈນໍ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍປິ ວິຈາເຣຕພ຺ພເມວ.

ຍຖາ ຫິ ອຣິຍມຄ຺ຄເຈຕນາ ອຕ຺ຕນາ ສມານຠູມກຊວນໂຕ ອລທ຺ຘາເສວນາປິ ສມານາ ວິປາກໍ ນ ເທຕີຕິ ນຕ຺ຖິ. ຕຖາ ອາທິ ກມ຺ມິກວີຖິຍໍ ເອກວາຣມຕ຺ຕຠູຕາ ສພ຺ພສມາປຕ຺ຕິ ວີຖີສຸຈ ສພ຺ພປຖ ມຠູຕາ ມຫຄ຺ຄຕເຈຕນາປິ ສມານຠູມກຘມ຺ມໂຕ ອລທ຺ຘາເສວນ ຕາຍ ທຸພ຺ພລຕ຺ຕາ ວິປາກໍ ນເທຕີຕິ ນຕ຺ຖີຕິ ນ ນ ສກ຺ກາ ວິຎ຺ຎາຕຸນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຖ ສິຍາ- ຕສ຺ເສວ ຣູປາວຈຣສ຺ສ ກຸສລສ຺ສ ກມ຺ມສ຺ສ ກຕຕ຺ຕາ ອຸປຈິຕຕ຺ຕາ ວິປາກໍ.ລ. ປຖມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ຈ ສາ ເຈຕນາ ອຸປຈິຕານາມ ໂຫຕິ. ສມານຠູມກ ຘມ຺ມໂຕ ອລທ຺ຘາເສວນຕ຺ຕາຕິ.ນ. ມຄ຺ຄເຈຕນາຍປິ ອວິປາກຕາປຕ຺ຕິໂຕ. ສາປິຫິ ຕສ຺ເສວ ໂລກຸຕ຺ຕຣສ຺ສ ກຸສລສ຺ສ ຌານສ຺ສ ກຕຕ຺ຕາ ຠາວິຕຕ຺ຕາ ວິປາກໍ. ລ. ປຖມໍ ຌານໍ ອຸປສມ຺ປຊ຺ຊ ວິຫຣຕີຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ນຈ ສາປິ ສມານຠູມກຘມ຺ມໂຕ ລທ຺ຘາເສວນາ ໂຫຕີຕິ. ອຸຠຍຕ຺ຖ ປນ ປຖມສມນ຺ນາຫາຣໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອຸປຈິນິຕ຺ວາ ຠາເວຕ຺ວາ ອາຄຕຕ຺ຕາ ອສມານຠູມິກ ຊວເນຫິປິ ລທ຺ຘາເສວນ ຠາວໍ ປຏິຈ຺ຈ ອຸປຈິຕຕາ ຠາວິຕຕາຈ ວຸຕ຺ຕາຕິ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ອາທິ ກມ຺ມິກຠູຕາປິ ມຫຄ຺ຄຕເຈຕນາ ມຣຓາ ສນ຺ເນ ລທ຺ຘາ ອພ຺ຠຸຓ຺ຫາ ອາສນ຺ນກມ຺ມຠູຕາ ວິປາກໍ ນເທຕີຕິ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພາ. ອຠິຎ຺ຎາເຈຕນາ ຈ ສມານຠູມເກຫິປິ ນານາວຊ຺ຊນວີຖິຊວເນຫິ ສຸຏ຺ຐຸຕຣໍ ລທ຺ຘາເສວນຕ຺ຕາ ຕິກ຺ຂຕຣຠູຕາ ກຖໍ ທຸພ຺ພລານາມ ສິຍາ. ເຕເນວ ອຍໍ ວາໂທ ອນຸຏີກາຍໍ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ໂຕ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ຫິ ຕຕ຺ຖ ເກຈິ ປນ ສມານ ຠູມກໂຕ ອາເສວນລາເຠນ ພລວນ຺ຕານິ ຌານານີຕິ ຕານິ ວິປາກໍ ເທນ຺ຕິ. ອຠິຎ຺ຎາ ປນ ສຕິປິ ຌານຠາເວ ຕທຠາວໂຕ ຕສ຺ມິໍ ຕສ຺ມິໍ ອາຣມ຺ມເຓ ອາຄນ຺ຕຸກຕ຺ຕາວາ ທຸພ຺ພລາ. ຕສ຺ມາ ວິປາກໍ ນ ເທນ຺ຕີຕິ ວທນ຺ຕິ. ຕໍ ອກາຣຓໍ. ປຸນປ຺ປຸນໍ ປຣິກມ຺ມວເສນ ອຠິຎ຺ຎາ ຍປິ ວສີຠາວສມ຺ຠວໂຕຕິ. ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານສມາຘິສ຺ສ ປນ ອານິສໍສຠູຕາ ອຠິຎ຺ຎາເຈຕນາ ຕສ຺ສ ຜລສທິສາ ຜລຏ຺ຐາເນ ຐິຕາ, ຕສ຺ມາ ສາ ວິປາກໍ ນເທຕີຕິ ອິຈ຺ຉນ຺ຕິ ຏີກາກາຣາ. ຕສ຺ສ ປນ ອິທ຺ຘິ ວິກຸພ຺ພນາທິກິຈ຺ຈໍ ວິປຈ຺ຈນກິຈ຺ຈໂຕປິ ມຫນ຺ຕຕຣໍ ໂຫຕິ. ສພ຺ພຖາ ເມນຈ ວິກຸພ຺ພນາທິກິຈ຺ຈໍ ສາເຘນ຺ຕິຍາ ວິປຈ຺ຈນຖາເມປິ ເຕນ ຖາເມນ ສຫ ປຣິກ຺ຂຍໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ຕສ຺ມາ ສາ ປຸນ ວິປາກໍ ນເທຕີຕິປິ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ. ປຎ຺ຈມຊ຺ຌານນ຺ຕິ ອຠິຎ຺ຎາຠາວໍ ອປຕ຺ຕໍ ປຣິຕ຺ຕາທິເຠເທນ ຕິວິຘໍ ປຎ຺ຈມຊ຺ຌານໍ. ຕເທວາຕິ ປຎ຺ຈມຌານເມວ. ສຎ຺ຎາວິຣາຄໍ ຠາເວຕ຺ວາຕິ ຈິຕ຺ເຕ ສຕິ ຣຊ຺ຊນ ທຸສ຺ສນ ມຸຍ຺ຫນານິ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມິໍ ອສຕິ ທິຏ຺ຐຘມ຺ມນິພ຺ພານປ຺ປຕ຺ໂຕນາມ ໂຫຕີຕິ ເອວໍ ຈິຕ຺ເຕ ເອວ ອາທີນວໍ ທິສ຺ວາ ອຈິຕ຺ຕກຠວປຕ຺ຖນາ ສຫິຕໍ ວາໂຍກສິເຓວາ ເກສຎ຺ຈິ ມເຕນ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນາກາສ ກສິເຓວາ ສຎ຺ຎາວິຣາຄໍ ຠາເວຕ຺ວາ. ອສຎ຺ຎສຕ຺ເຕສຸ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ເຍນ ເຍນ ອິຣິຍາປເຖນ ອິຘ ມຣນ຺ຕິ, ເຕເນວ ຕຕ຺ຖ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ກມ຺ມກິຣິຍວາທິຕິຕ຺ຖິຍາ ເອວາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ນ ຫິ ອກມ຺ມກິຣິຍວາທີນໍ ຌານຠາວນາ ນາມ ອຕ຺ຖີຕິ. ອນາຄາມິໂນ ປນ ສຸທ຺ຘາວາເສສຸ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ສຸທ຺ຘາວາເສສຸ ປນ ອນາຄາມິໂນ ເອວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕິ. ນ ອຎ຺ເຎ ສກທາຄາມິອາທໂຍຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເອເຕນ ອນາຄາມີນໍ ອຎ຺ຎສ຺ມິໍປິ ພ຺ຣຫ຺ມໂລເກ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ ອປ຺ປຏິສິທ຺ຘາ ໂຫຕິ. ອນາຄາມີສຸຈ ສທ຺ຘາຘິໂກ ອວິເຫສຸ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ວີຣິຍາຘິໂກ ອຕປ຺ເປສຸ. ສຕາຘິໂກ ສຸທສ຺ເສສຸ. ສມາຘາຘິໂກ ສຸທສ຺ສີສຸ. ປຎ຺ຎາຘິໂກ ອກນິຏ຺ເຐສູຕິ. ຍຖາກ຺ກມໍ ຠາເວຕ຺ວາ ຍຖາກ຺ກມໍ ອຣູເປສຸ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕີຕິ ໂຍຊນາ. ເອຕ຺ຖຈ ປຖມຊ຺ຌານໍ ປຣິຕ຺ຕໍ ຠາເວຕ຺ວາຕິອາທິ ສພ຺ພໍ ປຖມຊ຺ຌານາທີນໍ ຍຖາ ສກໍ ວິປຈ຺ຈນຠູມິ ວວຕ຺ຖານວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ສມາປຕ຺ຕິລາຠິໂນ ປນ ປຸຖຸຊ຺ຊນ ໂສຕາປນ຺ນ ສກທາຄາມິໂນ ອຕ຺ຕນາ ລທ຺ຘສມາປຕ຺ຕີນໍ ວິປຈ຺ຈນຠູມີສຸ ອິຈ຺ຉິຕຠູມິຍໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕນ຺ຕິ. ເຕສຸ ປຸຖຸຊ຺ຊໂນ ນິກນ຺ຕິຍາ ສຕິ ກາມໂລເກປິ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕິເຍວ. ອິຕເຣ ປນ ຌາເນ ອປຣິ ຫີເນ ສຕິ ກາມໂລເກປິ ນິພ຺ພຕ຺ຕຕິເຍວ. ອິຕເຣ ປນ ຌາເນ ອປຣິຫີເນ ສຕິ ກາມຠເວ ນິກນ຺ຕິນາມ ເຕສໍ ນ ສມ຺ຠວຕີຕິ ປຣິຫີນຊ຺ຌານາເອວ ຕຕ຺ຖ ນິພ຺ພຕ຺ຕນ຺ຕິ.

[໑໖໓] ວິຠາວນິຍໍ ປນ

ເຕສໍປິ ໂສຕາປນ຺ນສກທາຄາມີນໍ ນິກນ຺ຕິວເສນ ກາມຠເວນິພ຺ພຕ຺ຕິໍ ອິຈ຺ຉນ຺ເຕນ ‘‘ຕຖາ ກາມຠເວປິ ກາມາວຈຣ ກມ຺ມພເລນ. ອິຊ຺ຌຕິ ຠິກ຺ຂເວ ສີລວໂຕ ເຈໂຕປຓິຘິ ວິສຸທ຺ຘຕ຺ຕາຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕໍ ນ ຍຸຊ຺ຊຕິ.