໔. ກາຬກາຣາມສຸຕ຺ຕໍ

໒໔. ເອກໍ ສມຍໍ ຠຄວາ ສາເກເຕ ວິຫຣຕິ ກາຬກາຣາເມ [ໂກຬິກາຣາເມ (ກ.)]. ຕຕ຺ຣ ໂຂ ຠຄວາ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘‘ຠິກ຺ຂໂວ’’ຕິ. ‘‘ຠທນ຺ເຕ’’ຕິ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ປຈ຺ຈສ຺ໂສສຸໍ. ຠຄວາ ເອຕທໂວຈ –

‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ສມາຣກສ຺ສ ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສ ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍ ສເທວມນຸສ຺ສາຍ ທິຏ຺ຐໍ ສຸຕໍ ມຸຕໍ ວິຎ຺ຎາຕໍ ປຕ຺ຕໍ ປຣິເຍສິຕໍ ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາ, ຕມຫໍ ຊານາມິ.

‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ສມາຣກສ຺ສ ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສ ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍ ສເທວມນຸສ຺ສາຍ ທິຏ຺ຐໍ ສຸຕໍ ມຸຕໍ ວິຎ຺ຎາຕໍ ປຕ຺ຕໍ ປຣິເຍສິຕໍ ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາ, ຕມຫໍ ອພ຺ຠຎ຺ຎາສິໍ. ຕໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ວິທິຕໍ, ຕໍ ຕຖາຄໂຕ ນ ອຸປຏ຺ຐາສິ.

‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ສມາຣກສ຺ສ ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສ ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍ ສເທວມນຸສ຺ສາຍ ທິຏ຺ຐໍ ສຸຕໍ ມຸຕໍ ວິຎ຺ຎາຕໍ ປຕ຺ຕໍ ປຣິເຍສິຕໍ ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາ, ຕມຫໍ ນ ຊານາມີຕິ ວເທຍ຺ຍໍ, ຕໍ ມມສ຺ສ ມຸສາ.

‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ…ເປ… ຕມຫໍ ຊານາມິ ຈ ນ ຈ ຊານາມີຕິ ວເທຍ຺ຍໍ, ຕໍປສ຺ສ [ຕໍ ປິສ຺ສ (ສ຺ຍາ. ກໍ.), ຕໍ ມມສ຺ສ (ກ.)] ຕາທິສເມວ.

‘‘ຍໍ, ຠິກ຺ຂເວ…ເປ… ຕມຫໍ ເນວ ຊານາມິ ນ ນ ຊານາມີຕິ ວເທຍ຺ຍໍ, ຕໍ ມມສ຺ສ ກລິ.

‘‘ອິຕິ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ທຏ຺ຐາ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ, ທິຏ຺ຐໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ອທິຏ຺ຐໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ທຏ຺ຐພ຺ພໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ທຏ຺ຐາຣໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ; ສຸຕ຺ວາ ໂສຕພ຺ພໍ, ສຸຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ອສຸຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ໂສຕພ຺ພໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ໂສຕາຣໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ; ມຸຕ຺ວາ ໂມຕພ຺ພໍ, ມຸຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ອມຸຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ໂມຕພ຺ພໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ໂມຕາຣໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ; ວິຎ຺ຎຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎາຕພ຺ພໍ, ວິຎ຺ຎາຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ອວິຎ຺ຎາຕໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ວິຎ຺ຎາຕພ຺ພໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ, ວິຎ຺ຎາຕາຣໍ ນ ມຎ຺ຎຕິ. ອິຕິ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຕຖາຄໂຕ ທິຏ຺ຐສຸຕມຸຕວິຎ຺ຎາຕພ຺ເພສຸ ຘມ຺ເມສຸ ຕາທີເຍວ ຕາທີ [ຕາທິໂສວ ຕາທີ (ສ຺ຍາ. ກໍ.), ຕາທິເສ ເຍວ ຕາທີ (ປີ.), ຕາທີເຍວ ຕາທີເຍເວກາ (ກ.)]. ຕມ຺ຫາ ຈ ປນ ຕາທິມ຺ຫາ [ຕາທິຕມ຺ຫາ (ສີ. ປີ.)] ອຎ຺ໂຎ ຕາທີ ອຸຕ຺ຕຣິຕໂຣ ວາ ປຓີຕຕໂຣ ວາ ນຕ຺ຖີຕິ ວທາມີ’’ຕິ.

‘‘ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ທິຏ຺ຐໍວ ສຸຕໍ ມຸຕໍ ວາ,

ອຊ຺ໂຌສິຕໍ ສຈ຺ຈມຸຕໍ ປເຣສໍ;

ນ ເຕສຸ ຕາທີ ສຍສໍວຸເຕສຸ,

ສຈ຺ຈໍ ມຸສາ ວາປິ ປຣໍ ທເຫຍ຺ຍ.

‘‘ເອຕຎ຺ຈ ສລ຺ລໍ ປຏິກຈ຺ຈ [ປຏິຄຈ຺ຈ (ສີ. ປີ.)] ທິສ຺ວາ,

ອຊ຺ໂຌສິຕາ ຍຕ຺ຖ ປຊາ ວິສຕ຺ຕາ;

ຊານາມິ ປສ຺ສາມິ ຕເຖວ ເອຕໍ,

ອຊ຺ໂຌສິຕໍ ນຕ຺ຖິ ຕຖາຄຕານ’’ນ຺ຕິ. ຈຕຸຕ຺ຖໍ;