໔. ອຸປາລິວຄ຺ໂຄ

໑. ອຸປາລິສຸຕ຺ຕໍ

໓໑. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອຸປາລິ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອຸປາລິ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ກຕິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ອຕ຺ຖວເສ ປຏິຈ຺ຈ ຕຖາຄເຕນ ສາວການໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ?

‘‘ທສ ໂຂ, ອຸປາລິ, ອຕ຺ຖວເສ ປຏິຈ຺ຈ ຕຖາຄເຕນ ສາວການໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ກຕເມ ທສ? ສງ຺ຆສຸຏ຺ຐຸຕາຍ, ສງ຺ຆຜາສຸຕາຍ, ທຸມ຺ມງ຺ກູນໍ ປຸຄ຺ຄລານໍ ນິຄ຺ຄຫາຍ, ເປສລານໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ຜາສຸວິຫາຣາຍ, ທິຏ຺ຐຘມ຺ມິການໍ ອາສວານໍ ສໍວຣາຍ, ສມ຺ປຣາຍິການໍ ອາສວານໍ ປຏິຆາຕາຍ, ອປ຺ປສນ຺ນານໍ ປສາທາຍ, ປສນ຺ນານໍ ຠິຍ຺ໂຍຠາວາຍ, ສທ຺ຘມ຺ມຏ຺ຐິຕິຍາ, ວິນຍານຸຄ຺ຄຫາຍ – ອິເມ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສ ອຕ຺ຖວເສ ປຏິຈ຺ຈ ຕຖາຄເຕນ ສາວການໍ ສິກ຺ຂາປທໍ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ, ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ. ປຐມໍ.

໒. ປາຕິໂມກ຺ຂຏ຺ຐປນາສຸຕ຺ຕໍ

໓໒. ‘‘ກຕິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ປາຕິໂມກ຺ຂຏ຺ຐປນາ’’ຕິ? ‘‘ທສ ໂຂ, ອຸປາລິ, ປາຕິໂມກ຺ຂຏ຺ຐປນາ. ກຕເມ ທສ? ປາຣາຊິໂກ ຕສ຺ສໍ ປຣິສາຍໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ປາຣາຊິກກຖາ ວິປ຺ປກຕາ ໂຫຕິ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ໂນ ຕສ຺ສໍ ປຣິສາຍໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ອນຸປສມ຺ປນ຺ນກຖາ ວິປ຺ປກຕາ ໂຫຕິ, ສິກ຺ຂໍ ປຈ຺ຈກ຺ຂາຕໂກ ຕສ຺ສໍ ປຣິສາຍໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ສິກ຺ຂໍ ປຈ຺ຈກ຺ຂາຕກກຖາ ວິປ຺ປກຕາ ໂຫຕິ, ປຓ຺ຑໂກ ຕສ຺ສໍ ປຣິສາຍໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ປຓ຺ຑກກຖາ ວິປ຺ປກຕາ ໂຫຕິ, ຠິກ຺ຂຸນິທູສໂກ ຕສ຺ສໍ ປຣິສາຍໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຫຕິ, ຠິກ຺ຂຸນິທູສກກຖາ ວິປ຺ປກຕາ ໂຫຕິ – ອິເມ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສ ປາຕິໂມກ຺ຂຏ຺ຐປນາ’’ຕິ. ທຸຕິຍໍ.

໓. ອຸພ຺ພາຫິກາສຸຕ຺ຕໍ

໓໓. [ຈູຬວ. ໒໓໑] ‘‘ກຕິຫິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ອຸພ຺ພາຫິກາຍ ສມ຺ມນ຺ນິຕພ຺ໂພ’’ຕິ? ‘‘ທສຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ອຸພ຺ພາຫິກາຍ ສມ຺ມນ຺ນິຕພ຺ໂພ. ກຕເມຫິ ທສຫິ? ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລວາ ໂຫຕິ; ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣສໍວຸໂຕ ວິຫຣຕິ ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ, ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ; ພຫຸສ຺ສຸໂຕ ໂຫຕິ ສຸຕຘໂຣ ສຸຕສນ຺ນິຈໂຍ, ເຍ ເຕ ຘມ຺ມາ ອາທິກລ຺ຍາຓາ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓາ ປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓາ ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນໍ [ສຕ຺ຖາ ສພ຺ຍຎ຺ຊນາ (ສີ.) ເອວມຸປຣິປິ] ເກວລປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຣິສຸທ຺ຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ອຠິວທນ຺ຕິ, ຕຖາຣູປາສ຺ສ ຘມ຺ມາ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ໂຫນ຺ຕິ ຘາຕາ ວຈສາ ປຣິຈິຕາ ມນສານຸເປກ຺ຂິຕາ ທິຏ຺ຐິຍາ ສຸປ຺ປຏິວິທ຺ຘາ; ອຸຠຍານິ ໂຂ ປນສ຺ສ ປາຕິໂມກ຺ຂານິ ວິຕ຺ຖາເຣນ ສ຺ວາຄຕານິ ໂຫນ຺ຕິ ສຸວິຠຕ຺ຕານິ ສຸປ຺ປວຕ຺ຕີນິ ສຸວິນິຈ຺ຉິຕານິ ສຸຕ຺ຕໂສ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນໂສ; ວິນເຍ ໂຂ ປນ ຐິໂຕ ໂຫຕິ ອສໍຫີໂຣ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸໂຠ ອຕ຺ຖປຈ຺ຈຕ຺ຖິເກ ສຎ຺ຎາເປຕຸໍ ປຎ຺ຎາເປຕຸໍ ນິຊ຺ຌາເປຕຸໍ ເປກ຺ເຂຕຸໍ ປສາເທຕຸໍ; ອຘິກຣຓສມຸປ຺ປາທວູປສມກຸສໂລ ໂຫຕິ – ອຘິກຣຓໍ ຊານາຕິ; ອຘິກຣຓສມຸທຍໍ ຊານາຕິ; ອຘິກຣຓນິໂຣຘໍ ຊານາຕິ; ອຘິກຣຓນິໂຣຘຄາມິນິໍ ປຏິປທໍ ຊານາຕິ. ອິເມຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄໂຕ ຠິກ຺ຂຸ ອຸພ຺ພາຫິກາຍ ສມ຺ມນ຺ນິຕພ຺ໂພ’’ຕິ. ຕຕິຍໍ.

໔. ອຸປສມ຺ປທາສຸຕ຺ຕໍ

໓໔. ‘‘ກຕິຫິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ອຸປສມ຺ປາເທຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ທສຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ອຸປສມ຺ປາເທຕພ຺ພໍ. ກຕເມຫິ ທສຫິ? ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລວາ ໂຫຕິ, ປາຕິໂມກ຺ຂສໍວຣສໍວຸໂຕ ວິຫຣຕິ ອາຈາຣໂຄຈຣສມ຺ປນ຺ໂນ ອຓຸມຕ຺ເຕສຸ ວຊ຺ເຊສຸ ຠຍທສ຺ສາວີ, ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ; ພຫຸສ຺ສຸໂຕ ໂຫຕິ ສຸຕຘໂຣ ສຸຕສນ຺ນິຈໂຍ, ເຍ ເຕ ຘມ຺ມາ ອາທິກລ຺ຍາຓາ ມຊ຺ເຌກລ຺ຍາຓາ ປຣິໂຍສານກລ຺ຍາຓາ ສາຕ຺ຖໍ ສພ຺ຍຎ຺ຊນໍ ເກວລປຣິປຸຓ຺ຓໍ ປຣິສຸທ຺ຘໍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ອຠິວທນ຺ຕິ, ຕຖາຣູປາສ຺ສ ຘມ຺ມາ ພຫຸສ຺ສຸຕາ ໂຫນ຺ຕິ ຘາຕາ ວຈສາ ປຣິຈິຕາ ມນສານຸເປກ຺ຂິຕາ ທິຏ຺ຐິຍາ ສຸປ຺ປຏິວິທ຺ຘາ; ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ໂຂ ປນສ຺ສ ວິຕ຺ຖາເຣນ ສ຺ວາຄຕໍ ໂຫຕິ ສຸວິຠຕ຺ຕໍ ສຸປ຺ປວຕ຺ຕໍ ສຸວິນິຈ຺ຉິຕໍ ສຸຕ຺ຕໂສ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນໂສ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ຄິລານໍ ອຸປຏ຺ຐາຕຸໍ ວາ ອຸປຏ຺ຐາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອນຠິຣຕິໍ ວູປກາເສຕຸໍ ວາ ວູປກາສາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິໂນເທຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິເວເຈຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິສີເລ ສມາທເປຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິຈິຕ຺ເຕ ສມາທເປຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິປຎ຺ຎາຍ ສມາທເປຕຸໍ. ອິເມຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ອຸປສມ຺ປາເທຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ. ຈຕຸຕ຺ຖໍ.

໕. ນິສ຺ສຍສຸຕ຺ຕໍ

໓໕. ‘‘ກຕິຫິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ນິສ຺ສໂຍ ທາຕພ຺ໂພ’’ຕິ? ‘‘ທສຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ນິສ຺ສໂຍ ທາຕພ຺ໂພ. ກຕເມຫິ ທສຫິ? ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລວາ ໂຫຕິ…ເປ… ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ; ພຫຸສ຺ສຸໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ທິຏ຺ຐິຍາ ສຸປ຺ປຏິວິທ຺ຘາ; ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ໂຂ ປນສ຺ສ ວິຕ຺ຖາເຣນ ສ຺ວາຄຕໍ ໂຫຕິ ສຸວິຠຕ຺ຕໍ ສຸປ຺ປວຕ຺ຕໍ ສຸວິນິຈ຺ຉິຕໍ ສຸຕ຺ຕໂສ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນໂສ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ຄິລານໍ ອຸປຏ຺ຐາຕຸໍ ວາ ອຸປຏ຺ຐາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອນຠິຣຕິໍ ວູປກາເສຕຸໍ ວາ ວູປກາສາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິໂນເທຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິເວເຈຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິສີເລ…ເປ… ອຘິຈິຕ຺ເຕ… ອຘິປຎ຺ຎາຍ ສມາທເປຕຸໍ. ອິເມຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ນິສ຺ສໂຍ ທາຕພ຺ໂພ’’ຕິ. ປຎ຺ຈມໍ.

໖. ສາມເຓຣສຸຕ຺ຕໍ

໓໖. ‘‘ກຕິຫິ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ສາມເຓໂຣ ອຸປຏ຺ຐາເປຕພ຺ໂພ’’ຕິ? ‘‘ທສຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ສາມເຓໂຣ ອຸປຏ຺ຐາເປຕພ຺ໂພ. ກຕເມຫິ ທສຫິ? ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂຸ ສີລວາ ໂຫຕິ…ເປ… ສມາທາຍ ສິກ຺ຂຕິ ສິກ຺ຂາປເທສຸ; ພຫຸສ຺ສຸໂຕ ໂຫຕິ…ເປ… ທິຏ຺ຐິຍາ ສຸປ຺ປຏິວິທ຺ຘາ; ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ໂຂ ປນສ຺ສ ວິຕ຺ຖາເຣນ ສ຺ວາຄຕໍ ໂຫຕິ ສຸວິຠຕ຺ຕໍ ສຸປ຺ປວຕ຺ຕໍ ສຸວິນິຈ຺ຉິຕໍ ສຸຕ຺ຕໂສ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊນໂສ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ຄິລານໍ ອຸປຏ຺ຐາຕຸໍ ວາ ອຸປຏ຺ຐາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອນຠິຣຕິໍ ວູປກາເສຕຸໍ ວາ ວູປກາສາເປຕຸໍ ວາ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິໂນເທຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິເວເຈຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິສີເລ ສມາທເປຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິຈິຕ຺ເຕ ສມາທເປຕຸໍ; ປຏິພໂລ ໂຫຕິ ອຘິປຎ຺ຎາຍ ສມາທເປຕຸໍ. ອິເມຫິ ໂຂ, ອຸປາລິ, ທສຫິ ຘມ຺ເມຫິ ສມນ຺ນາຄເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ສາມເຓໂຣ ອຸປຏ຺ຐາເປຕພ຺ໂພ’’ຕິ. ຉຏ຺ຐໍ.

໗. ສງ຺ຆເຠທສຸຕ຺ຕໍ

໓໗. ‘‘‘ສງ຺ຆເຠໂທ ສງ຺ຆເຠໂທ’ຕິ, ຠນ຺ເຕ, ວຸຈ຺ຈຕິ. ກິຕ຺ຕາວຕາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ໂຆ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂູ ອຘມ຺ມໍ ຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຘມ຺ມໍ ອຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອວິນຍໍ ວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ວິນຍໍ ອວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ. ເຕ ອິເມຫິ ທສຫິ ວຕ຺ຖູຫິ ອວກສ຺ສນ຺ຕິ ອປກສ຺ສນ຺ຕິ ອາເວນິ [ອາເວນິໍ (ຈູຬວ. ໓໕໒) ອາເວຓິ, ອາເວຓິກໍ (ຕຕ຺ເຖວ ອໂຘລິປິ)] ກມ຺ມານິ ກໂຣນ຺ຕິ ອາເວນິ ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ໂຂ, ອຸປາລິ, ສງ຺ໂຆ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕີ’’ຕິ. ສຕ຺ຕມໍ.

໘. ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄີສຸຕ຺ຕໍ

໓໘. [ຈູຬວ. ໓໕໓] ‘‘‘ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄີ ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄີ’ຕິ, ຠນ຺ເຕ, ວຸຈ຺ຈຕິ. ກິຕ຺ຕາວຕາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ໂຆ ສມຄ຺ໂຄ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘຸປາລິ, ຠິກ຺ຂູ ອຘມ຺ມໍ ອຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຘມ຺ມໍ ຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອວິນຍໍ ອວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ວິນຍໍ ວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ. ເຕ ອິເມຫິ ທສຫິ ວຕ຺ຖູຫິ ນ ອວກສ຺ສນ຺ຕິ ນ ອປກສ຺ສນ຺ຕິ ນ ອາເວນິ ກມ຺ມານິ ກໂຣນ຺ຕິ ນ ອາເວນິ ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ໂຂ, ອຸປາລິ, ສງ຺ໂຆ ສມຄ຺ໂຄ ໂຫຕີ’’ຕິ. ອຏ຺ຐມໍ.

໙. ປຐມອານນ຺ທສຸຕ຺ຕໍ

໓໙. ອຖ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ເຍນ ຠຄວາ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ອາຍສ຺ມາ ອານນ຺ໂທ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘‘ສງ຺ຆເຠໂທ ສງ຺ຆເຠໂທ’ຕິ, ຠນ຺ເຕ, ວຸຈ຺ຈຕິ. ກິຕ຺ຕາວຕາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ໂຆ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘານນ຺ທ, ຠິກ຺ຂູ ອຘມ຺ມໍ ຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຘມ຺ມໍ ອຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອວິນຍໍ ວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ…ເປ… ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ. ເຕ ອິເມຫິ ທສຫິ ວຕ຺ຖູຫິ ອວກສ຺ສນ຺ຕິ ອປກສ຺ສນ຺ຕິ ອາເວນິ ກມ຺ມານິ ກໂຣນ຺ຕິ ອາເວນິ ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ໂຂ, ອານນ຺ທ, ສງ຺ໂຆ ຠິນ຺ໂນ ໂຫຕີ’’ຕິ.

‘‘ສມຄ຺ຄໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ຆໍ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ ກິໍ ໂສ ປສວຕີ’’ຕິ? ‘‘ກປ຺ປຏ຺ຐິກໍ, ອານນ຺ທ, ກິພ຺ພິສໍ ປສວຕີ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ກປ຺ປຏ຺ຐິກໍ ກິພ຺ພິສ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ກປ຺ປໍ, ອານນ຺ທ, ນິຣຍມ຺ຫິ ປຈ຺ຈຕີຕິ –

‘‘ອາປາຍິໂກ ເນຣຍິໂກ, ກປ຺ປຏ຺ໂຐ ສງ຺ຆເຠທໂກ;

ວຄ຺ຄຣໂຕ ອຘມ຺ມຏ຺ໂຐ, ໂຍຄກ຺ເຂມາ ປຘໍສຕິ;

ສງ຺ຆໍ ສມຄ຺ຄໍ ຠິນ຺ທິຕ຺ວາ [ເຠຕ຺ວານ (ສີ. ສ຺ຍາ.), ຠິຕ຺ວານ (ກ.) ຈູຬວ. ໓໕໔; ອິຕິວຸ. ໑໘; ກຖາວ. ໖໕໗] ກປ຺ປໍ ນິຣຍມ຺ຫິ ປຈ຺ຈຕີ’’ຕິ. ນວມໍ;

໑໐. ທຸຕິຍອານນ຺ທສຸຕ຺ຕໍ

໔໐. ‘‘‘ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄີ ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄີ’ຕິ, ຠນ຺ເຕ, ວຸຈ຺ຈຕິ. ກິຕ຺ຕາວຕາ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ໂຆ ສມຄ຺ໂຄ ໂຫຕີ’’ຕິ? ‘‘ອິຘານນ຺ທ, ຠິກ຺ຂູ ອຘມ຺ມໍ ອຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຘມ຺ມໍ ຘມ຺ໂມຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອວິນຍໍ ອວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ວິນຍໍ ວິນໂຍຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອຠາສິຕໍ ອລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນ ຠາສິຕໍ ລປິຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອນາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນ ອາຈິຓ຺ຓໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ອປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ, ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນ ປຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ຕຖາຄເຕນາຕິ ທີເປນ຺ຕິ. ເຕ ອິເມຫິ ທສຫິ ວຕ຺ຖູຫິ ນ ອວກສ຺ສນ຺ຕິ ນ ອປກສ຺ສນ຺ຕິ ນ ອາເວນິ ກມ຺ມານິ ກໂຣນ຺ຕິ ນ ອາເວນິ ປາຕິໂມກ຺ຂໍ ອຸທ຺ທິສນ຺ຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ໂຂ, ອານນ຺ທ, ສງ຺ໂຆ ສມຄ຺ໂຄ ໂຫຕີ’’ຕິ.

‘‘ຠິນ຺ນໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ສງ຺ຆໍ ສມຄ຺ຄໍ ກຕ຺ວາ ກິໍ ໂສ ປສວຕີ’’ຕິ? ‘‘ພ຺ຣຫ຺ມໍ, ອານນ຺ທ, ປຸຎ຺ຎໍ ປສວຕີ’’ຕິ. ‘‘ກິໍ ປນ, ຠນ຺ເຕ, ພ຺ຣຫ຺ມໍ ປຸຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ? ‘‘ກປ຺ປໍ, ອານນ຺ທ, ສຄ຺ຄມ຺ຫິ ໂມທຕີຕິ –

‘‘ສຸຂາ ສງ຺ຆສ຺ສ ສາມຄ຺ຄີ, ສມຄ຺ຄານຎ຺ຈ ອນຸຄ຺ຄໂຫ;

ສມຄ຺ຄຣໂຕ ຘມ຺ມຏ຺ໂຐ, ໂຍຄກ຺ເຂມາ ນ ຘໍສຕິ;

ສງ຺ຆໍ ສມຄ຺ຄໍ ກຕ຺ວານ, ກປ຺ປໍ ສຄ຺ຄມ຺ຫິ ໂມທຕີ’’ຕິ. ທສມໍ;

ອຸປາລິວຄ຺ໂຄ ຈຕຸຕ຺ໂຖ.