೪. ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೧೦೮೪. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಅಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇನ್ತಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಏವಮಾಹಂಸು – ‘‘ಏಥ, ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ, ಇಮಂ ಜಾನಾಥ, ಇಮಂ ದೇಥ, ಇಮಂ ಆಹರಥ, ಇಮಿನಾ ಅತ್ಥೋ, ಇಮಂ ಕಪ್ಪಿಯಂ ಕರೋಥಾ’’ತಿ. ತಾ ಏವಮಾಹಂಸು – ‘‘ನ ಮಯಂ, ಅಯ್ಯೇ, ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಮಯ’’ನ್ತಿ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಅಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಅಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಅಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ವಿಗರಹಿತ್ವಾ…ಪೇ… ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ದಾತುಂ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದಾತಬ್ಬಾ. ತಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ಸಙ್ಘಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಪಾದೇ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಉಕ್ಕುಟಿಕಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಏವಮಸ್ಸ ವಚನೀಯೋ – ‘‘ಅಹಂ, ಅಯ್ಯೇ, ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಅಯ್ಯಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಸಙ್ಘಂ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ಯಾಚಾಮೀ’’ತಿ. ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಯಾಚಿತಬ್ಬಾ. ತತಿಯಮ್ಪಿ ಯಾಚಿತಬ್ಬಾ. ಬ್ಯತ್ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪಟಿಬಲಾಯ ಸಙ್ಘೋ ಞಾಪೇತಬ್ಬೋ –
೧೦೮೫. ‘‘ಸುಣಾತು ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಸಙ್ಘೋ. ಅಯಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಅಯ್ಯಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಸಙ್ಘಂ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ಯಾಚತಿ. ಯದಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪತ್ತಕಲ್ಲಂ, ಸಙ್ಘೋ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ದದೇಯ್ಯ. ಏಸಾ ಞತ್ತಿ.
‘‘ಸುಣಾತು ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಸಙ್ಘೋ. ಅಯಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಅಯ್ಯಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಸಙ್ಘಂ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ಯಾಚತಿ. ಸಙ್ಘೋ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಂ ದೇತಿ. ಯಸ್ಸಾ ಅಯ್ಯಾಯ ಖಮತಿ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿಯಾ ದಾನಂ, ಸಾ ತುಣ್ಹಸ್ಸ; ಯಸ್ಸಾ ನಕ್ಖಮತಿ, ಸಾ ಭಾಸೇಯ್ಯ.
‘‘ದಿನ್ನಾ ಸಙ್ಘೇನ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾಯ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾಯ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿ; ಖಮತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ತಸ್ಮಾ ತುಣ್ಹೀ, ಏವಮೇತಂ ಧಾರಯಾಮೀ’’ತಿ.
ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ದುಬ್ಭರತಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೧೦೮೬. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಅಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇಯ್ಯ, ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೧೦೮೭. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನೀತಿ ದ್ವೇ ಸಂವಚ್ಛರಾನಿ. ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾ ನಾಮ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಾ. ಅಸಮ್ಮತಾ ನಾಮ ಞತ್ತಿದುತಿಯೇನ ಕಮ್ಮೇನ ವುಟ್ಠಾನಸಮ್ಮುತಿ ನ ದಿನ್ನಾಹೋತಿ. ವುಟ್ಠಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಉಪಸಮ್ಪಾದೇಯ್ಯ.
‘‘ವುಟ್ಠಾಪೇಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ ಗಣಂ ವಾ ಆಚರಿನಿಂ ವಾ ಪತ್ತಂ ವಾ ಚೀವರಂ ವಾ ಪರಿಯೇಸತಿ, ಸೀಮಂ ವಾ ಸಮ್ಮನ್ನತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಞತ್ತಿಯಾ ದುಕ್ಕಟಂ. ದ್ವೀಹಿ ಕಮ್ಮವಾಚಾಹಿ ದುಕ್ಕಟಾ. ಕಮ್ಮವಾಚಾಪರಿಯೋಸಾನೇ ಉಪಜ್ಝಾಯಾಯ ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಗಣಸ್ಸ ಚ ಆಚರಿನಿಯಾ ಚ ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ.
೧೦೮೮. ಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞಾ ವುಟ್ಠಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ವೇಮತಿಕಾ ವುಟ್ಠಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಅಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞಾ ವುಟ್ಠಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.
ಅಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅಧಮ್ಮಕಮ್ಮೇ ಅಧಮ್ಮಕಮ್ಮಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ.
೧೦೮೯. ಅನಾಪತ್ತಿ ದ್ವೇ ವಸ್ಸಾನಿ ಛಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಸಿಕ್ಖಿತಸಿಕ್ಖಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಸಙ್ಘೇನ ಸಮ್ಮತಂ ವುಟ್ಠಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.