೩. ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಕಣ್ಡಂ (ಭಿಕ್ಖುನೀವಿಭಙ್ಗೋ)
೧. ಪತ್ತವಗ್ಗೋ
೧. ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
ಇಮೇ ಖೋ ಪನಾಯ್ಯಾಯೋ ತಿಂಸ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಾ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಾ
ಧಮ್ಮಾ ಉದ್ದೇಸಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿ.
೭೩೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಬಹೂ ಪತ್ತೇ ಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರೋನ್ತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ವಿಹಾರಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಬಹೂ ಪತ್ತೇ ಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಪತ್ತವಾಣಿಜ್ಜಂ ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಕರಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಆಮತ್ತಿಕಾಪಣಂ ವಾ ಪಸಾರೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇಸಂ ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಪತ್ತಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರಿಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಪತ್ತಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರೋನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಪತ್ತಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರಿಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೩೪. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಪತ್ತಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೩೫. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಪತ್ತೋ ನಾಮ ದ್ವೇ ಪತ್ತಾ – ಅಯೋಪತ್ತೋ, ಮತ್ತಿಕಾಪತ್ತೋ. ತಯೋ ಪತ್ತಸ್ಸ ವಣ್ಣಾ – ಉಕ್ಕಟ್ಠೋ ಪತ್ತೋ, ಮಜ್ಝಿಮೋ ಪತ್ತೋ, ಓಮಕೋ ಪತ್ತೋ. ಉಕ್ಕಟ್ಠೋನಾಮಪತ್ತೋ ಅಡ್ಢಾಳ್ಹಕೋದನಂ ಗಣ್ಹಾತಿ ಚತುಭಾಗಂ ಖಾದನಂ ತದುಪಿಯಂ ಬ್ಯಞ್ಜನಂ. ಮಜ್ಝಿಮೋ ನಾಮಪತ್ತೋ ನಾಳಿಕೋದನಂ ಗಣ್ಹಾತಿ ಚತುಭಾಗಂ ಖಾದನಂ ತದುಪಿಯಂ ಬ್ಯಞ್ಜನಂ. ಓಮಕೋ ನಾಮಪತ್ತೋ ಪತ್ಥೋದನಂ ಗಣ್ಹಾತಿ ಚತುಭಾಗಂ ಖಾದನಂ ತದುಪಿಯಂ ಬ್ಯಞ್ಜನಂ. ತತೋ ಉಕ್ಕಟ್ಠೋ ಅಪತ್ತೋ ಓಮಕೋ ಅಪತ್ತೋ.
ಸನ್ನಿಚಯಂ ಕರೇಯ್ಯಾತಿ ಅನಧಿಟ್ಠಿತೋ ಅವಿಕಪ್ಪಿತೋ.
ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ ಹೋತೀತಿ ಸಹ ಅರುಣುಗ್ಗಮನಾ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬೋ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬೋ. ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸಙ್ಘಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ವುಡ್ಢಾನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಪಾದೇ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಉಕ್ಕುಟಿಕಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಏವಮಸ್ಸ ವಚನೀಯೋ – ‘‘ಅಯಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಪತ್ತೋ ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೋ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಆಪತ್ತಿ ದೇಸೇತಬ್ಬಾ. ಬ್ಯತ್ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪಟಿಬಲಾಯ ಆಪತ್ತಿ ಪಟಿಗ್ಗಹೇತಬ್ಬಾ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಪತ್ತೋ ದಾತಬ್ಬೋ –
‘‘ಸುಣಾತು ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಸಙ್ಘೋ. ಅಯಂ ಪತ್ತೋ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಟ್ಠೋ. ಯದಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪತ್ತಕಲ್ಲಂ, ಸಙ್ಘೋ ಇಮಂ ಪತ್ತಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ದದೇಯ್ಯಾ’’ತಿ.
ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ವುಡ್ಢಾನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಪಾದೇ ವನ್ದಿತ್ವಾ ಉಕ್ಕುಟಿಕಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಏವಮಸ್ಸು ವಚನೀಯಾ – ‘‘ಅಯಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯಾಯೋ, ಪತ್ತೋ ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೋ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ, ಇಮಾಹಂ ಅಯ್ಯಾನಂ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಆಪತ್ತಿ ದೇಸೇತಬ್ಬಾ. ಬ್ಯತ್ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪಟಿಬಲಾಯ ಆಪತ್ತಿ ಪಟಿಗ್ಗಹೇತಬ್ಬಾ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಪತ್ತೋ ದಾತಬ್ಬೋ –
‘‘ಸುಣನ್ತು ಮೇ ಅಯ್ಯಾಯೋ. ಅಯಂ ಪತ್ತೋ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ ಅಯ್ಯಾನಂ ನಿಸ್ಸಟ್ಠೋ. ಯದಿ ಅಯ್ಯಾನಂ ಪತ್ತಕಲ್ಲಂ, ಅಯ್ಯಾಯೋ ಇಮಂ ಪತ್ತಂ ಇತ್ಥನ್ನಾಮಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ದದೇಯ್ಯು’’ನ್ತಿ.
ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಏಕಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏಕಂಸಂ ಉತ್ತರಾಸಙ್ಗಂ ಕರಿತ್ವಾ ಉಕ್ಕುಟಿಕಂ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ಅಞ್ಜಲಿಂ ಪಗ್ಗಹೇತ್ವಾ ಏವಮಸ್ಸ ವಚನೀಯಾ – ‘‘ಅಯಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಪತ್ತೋ ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೋ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯೋ. ಇಮಾಹಂ ಅಯ್ಯಾಯ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಆಪತ್ತಿ ದೇಸೇತಬ್ಬಾ. ತಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಆಪತ್ತಿ ಪಟಿಗ್ಗಹೇತಬ್ಬಾ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಪತ್ತೋ ದಾತಬ್ಬೋ – ‘‘ಇಮಂ ಪತ್ತಂ ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ.
೭೩೬. ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೇ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೇ ವೇಮತಿಕಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ರತ್ತಾತಿಕ್ಕನ್ತೇ ಅನತಿಕ್ಕನ್ತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅನಧಿಟ್ಠಿತೇ ಅಧಿಟ್ಠಿತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅವಿಕಪ್ಪಿತೇ ವಿಕಪ್ಪಿತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅವಿಸ್ಸಜ್ಜಿತೇ ವಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅನಟ್ಠೇ ನಟ್ಠಸಞ್ಞಾ… ಅವಿನಟ್ಠೇ ವಿನಟ್ಠಸಞ್ಞಾ… ಅಭಿನ್ನೇ ಭಿನ್ನಸಞ್ಞಾ… ಅವಿಲುತ್ತೇ ವಿಲುತ್ತಸಞ್ಞಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪತ್ತಂ ಅನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ರತ್ತಾನತಿಕ್ಕನ್ತೇ ಅತಿಕ್ಕನ್ತಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ರತ್ತಾನತಿಕ್ಕನ್ತೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ರತ್ತಾನತಿಕ್ಕನ್ತೇ ಅನತಿಕ್ಕನ್ತಸಞ್ಞಾ ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೩೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ಅನ್ತೋಅರುಣೇ ಅಧಿಟ್ಠೇತಿ, ವಿಕಪ್ಪೇತಿ, ವಿಸ್ಸಜ್ಜೇತಿ, ನಸ್ಸತಿ, ವಿನಸ್ಸತಿ, ಭಿಜ್ಜತಿ, ಅಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ಗಣ್ಹನ್ತಿ, ವಿಸ್ಸಾಸಂ ಗಣ್ಹನ್ತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ನಿಸ್ಸಟ್ಠಪತ್ತಂ ನ ದೇನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಟ್ಠಪತ್ತೋ ನ ದಾತಬ್ಬೋ. ಯಾ ನ ದದೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸಾತಿ.
ಪಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೨. ದುತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೩೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಗಾಮಕಾವಾಸೇ ವಸ್ಸಂವುಟ್ಠಾ [ವಸ್ಸಂವುತ್ಥಾ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಸಾವತ್ಥಿಂ ಅಗಮಂಸು ವತ್ತಸಮ್ಪನ್ನಾ ಇರಿಯಾಪಥಸಮ್ಪನ್ನಾ ದುಚ್ಚೋಳಾ ಲೂಖಚೀವರಾ. ಉಪಾಸಕಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ – ‘‘ಇಮಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ವತ್ತಸಮ್ಪನ್ನಾ ಇರಿಯಾಪಥಸಮ್ಪನ್ನಾ ದುಚ್ಚೋಳಾ ಲೂಖಚೀವರಾ, ಇಮಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಚ್ಛಿನ್ನಾ ಭವಿಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ ಭಿಕ್ಖುನಿಸಙ್ಘಸ್ಸ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ಅದಂಸು. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ – ‘‘ಅಮ್ಹಾಕಂ ಕಥಿನಂ ಅತ್ಥತಂ ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಸಿ. ಉಪಾಸಕಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಪಯ್ಯಾಹಿ ಚೀವರಂ ಲದ್ಧ’’ನ್ತಿ? ‘‘ನ ಮಯಂ, ಆವುಸೋ, ಚೀವರಂ ಲಭಾಮ. ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ – ‘ಅಮ್ಹಾಕಂ ಕಥಿನಂ ಅತ್ಥತಂ ಕಾಲಚೀವರ’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಸೀ’’ತಿ. ಉಪಾಸಕಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘ಕಾಲಚೀವರ’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇಸಂ ಉಪಾಸಕಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘ಕಾಲಚೀವರ’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ! ಅಥ ಖೋ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ …ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇತೀತಿ [ಭಾಜಾಪೇಸೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೩೯. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘ಕಾಲಚೀವರ’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೪೦. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಕಾಲಚೀವರಂ ನಾಮ ಅನತ್ಥತೇ ಕಥಿನೇ ಏಕಾದಸಮಾಸೇ ಉಪ್ಪನ್ನಂ, ಅತ್ಥತೇ ಕಥಿನೇ ಸತ್ತಮಾಸೇ ಉಪ್ಪನ್ನಂ, ಕಾಲೇಪಿ ಆದಿಸ್ಸ ದಿನ್ನಂ, ಏತಂ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ನಾಮ.
ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಕಾಲಚೀವರಂ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೪೧. ಅಕಾಲಚೀವರೇ ಅಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಕಾಲಚೀವರೇ ವೇಮತಿಕಾ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅಕಾಲಚೀವರೇ ಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ ‘‘ಕಾಲಚೀವರ’’ನ್ತಿ ಅಧಿಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ಅನಾಪತ್ತಿ. ಕಾಲಚೀವರೇ ಅಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಕಾಲಚೀವರೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಕಾಲಚೀವರೇ ಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೪೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ಅಕಾಲಚೀವರಂ ಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ಕಾಲಚೀವರಂ ಕಾಲಚೀವರಸಞ್ಞಾ ಭಾಜಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ದುತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೩. ತತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೪೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞತರಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತಂ ಚೀವರಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ [ಸಂಹರಿತ್ವಾ (ಕ.)] ನಿಕ್ಖಿಪಿ. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಯಂ ತೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಮಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತಿತಂ, ಕಹಂ ತಂ ಚೀವರ’’ನ್ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತಂ ಚೀವರಂ ನೀಹರಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ದಸ್ಸೇಸಿ. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಹನ್ದಾಯ್ಯೇ, ತುಯ್ಹಂ ಚೀವರಂ, ಆಹರ ಮೇ’ತಂ ಚೀವರಂ, ಯಂ ತುಯ್ಹಂ ತುಯ್ಹಮೇವೇತಂ, ಯಂ ಮಯ್ಹಂ ಮಯ್ಹಮೇವೇತಂ, ಆಹರ ಮೇ’ತಂ, ಸಕಂ ಪಚ್ಚಾಹರಾ’’ತಿ ಅಚ್ಛಿನ್ದಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಿಸ್ಸತೀ’’ತಿ! ಅಥ ಖೋ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರಾಚೇಸುಂ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತೀತಿ [ಅಚ್ಛಿನ್ದೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಿಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೪೪. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಸಾ ಪಚ್ಛಾ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಹನ್ದಾಯ್ಯೇ, ತುಯ್ಹಂ ಚೀವರಂ ಆಹರ, ಮೇತಂ ಚೀವರಂ, ಯಂ ತುಯ್ಹಂ ತುಯ್ಹಮೇವೇತಂ, ಯಂ ಮಯ್ಹಂ ಮಯ್ಹಮೇವೇತಂ, ಆಹರ ಮೇತಂ, ಸಕಂ ಪಚ್ಚಾಹರಾ’ತಿ ಅಚ್ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇಯ್ಯ ವಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೪೫. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿನ್ತಿ ಅಞ್ಞಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ.
ಚೀವರಂ ನಾಮ ಛನ್ನಂ ಚೀವರಾನಂ ಅಞ್ಞತರಂ ಚೀವರಂ ವಿಕಪ್ಪನುಪಗಂ ಪಚ್ಛಿಮಂ.
ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾತಿ ಪರಿತ್ತೇನ ವಾ ವಿಪುಲಂ, ವಿಪುಲೇನ ವಾ ಪರಿತ್ತಂ.
ಅಚ್ಛಿನ್ದೇಯ್ಯಾತಿ ಸಯಂ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಅಞ್ಞಂ ಆಣಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಸಕಿಂ ಆಣತ್ತಾ ಬಹುಕಮ್ಪಿ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ ಅಯ್ಯೇ ಚೀವರಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ನಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೪೬. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞಾ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇತಿ ವಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ವೇಮತಿಕಾ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇತಿ ವಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞಾ ಚೀವರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇತಿ ವಾ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಅಞ್ಞಂ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇತಿ ವಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ಸದ್ಧಿಂ ಚೀವರಂ ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಾ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ಪರಿವತ್ತೇತ್ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದತಿ ವಾ ಅಚ್ಛಿನ್ದಾಪೇತಿ ವಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಾಯ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ.
೭೪೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸಾ ವಾ ದೇತಿ, ತಸ್ಸಾ ವಾ ವಿಸ್ಸಸನ್ತೀ ಗಣ್ಹಾತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ತತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೪. ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೪೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಗಿಲಾನಾ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಅಞ್ಞತರೋ ಉಪಾಸಕೋ ಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಿಂ ತೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಫಾಸು, ಕಿಂ ಆಹರೀಯತೂ’’ತಿ? ‘‘ಸಪ್ಪಿನಾ ಮೇ, ಆವುಸೋ, ಅತ್ಥೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಉಪಾಸಕೋ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರಾ ಕಹಾಪಣಸ್ಸ ಸಪ್ಪಿಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಅದಾಸಿ. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಏವಮಾಹ – ‘‘ನ ಮೇ, ಆವುಸೋ, ಸಪ್ಪಿನಾ ಅತ್ಥೋ; ತೇಲೇನ ಮೇ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಉಪಾಸಕೋ ಯೇನ ಸೋ ಆಪಣಿಕೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತಂ ಆಪಣಿಕಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ನ ಕಿರಾಯ್ಯೋ ಅಯ್ಯಾಯ ಸಪ್ಪಿನಾ ಅತ್ಥೋ, ತೇಲೇನ ಅತ್ಥೋ. ಹನ್ದ ತೇ ಸಪ್ಪಿಂ, ತೇಲಂ ಮೇ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಸಚೇ ಮಯಂ ಅಯ್ಯೋ ವಿಕ್ಕೀತಂ ಭಣ್ಡಂ ಪುನ ಆದಿಯಿಸ್ಸಾಮ [ಆಹರಿಸ್ಸಾಮ (ಕ.)], ಕದಾ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಭಣ್ಡಂ ವಿಕ್ಕಾಯಿಸ್ಸತಿ [ವಿಕ್ಕೀಯಿಸ್ಸತಿ (?)]; ಸಪ್ಪಿಸ್ಸ ಕಯೇನ ಸಪ್ಪಿ ಹಟಂ, ತೇಲಸ್ಸ ಕಯಂ ಆಹರ, ತೇಲಂ ಹರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಉಪಾಸಕೋ ಉಜ್ಝಾಯತಿ ಖಿಯ್ಯತಿ ವಿಪಾಚೇತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತಸ್ಸ ಉಪಾಸಕಸ್ಸ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಸ್ಸ ಖಿಯ್ಯನ್ತಸ್ಸ ವಿಪಾಚೇನ್ತಸ್ಸ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಥ ಖೋ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತೀತಿ [ವಿಞ್ಞಾಪೇಸೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ …ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೪೯. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೫೦. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾತಿ ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ.
ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ ಅಯ್ಯೇ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀ’’ತಿ.
೭೫೧. ಅಞ್ಞೇ ಅಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞೇ ಅನಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಅನಞ್ಞೇ ಅಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅನಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅನಞ್ಞಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞೇ ಅನಞ್ಞಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೫೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ತಞ್ಞೇವ [ತಞ್ಚೇವ (ಸ್ಯಾ.)] ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಅಞ್ಞಞ್ಚ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಆನಿಸಂಸಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಚತುತ್ಥಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೫. ಪಞ್ಚಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೫೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಗಿಲಾನಾ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಅಞ್ಞತರೋ ಉಪಾಸಕೋ ಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಚ್ಚಿ, ಅಯ್ಯೇ, ಖಮನೀಯಂ ಕಚ್ಚಿ ಯಾಪನೀಯ’’ನ್ತಿ? ‘‘ನ ಮೇ, ಆವುಸೋ, ಖಮನೀಯಂ, ನ ಯಾಪನೀಯ’’ನ್ತಿ. ‘‘ಅಮುಕಸ್ಸ, ಅಯ್ಯೇ, ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಕಹಾಪಣಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿಸ್ಸಾಮಿ, ತತೋ ಯಂ ಇಚ್ಛೇಯ್ಯಾಸಿ ತಂ ಆಹರಾಪೇಯ್ಯಾಸೀ’’ತಿ. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞತರಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಆಣಾಪೇಸಿ – ‘‘ಗಚ್ಛ, ಸಿಕ್ಖಮಾನೇ, ಅಮುಕಸ್ಸ ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರಾ ಕಹಾಪಣಸ್ಸ ತೇಲಂ ಆಹರಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ತಸ್ಸ ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರಾ ಕಹಾಪಣಸ್ಸ ತೇಲಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಅದಾಸಿ. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಏವಮಾಹ – ‘‘ನ ಮೇ, ಸಿಕ್ಖಮಾನೇ, ತೇಲೇನ ಅತ್ಥೋ, ಸಪ್ಪಿನಾ ಮೇ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಯೇನ ಸೋ ಆಪಣಿಕೋ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತಂ ಆಪಣಿಕಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ನ ಕಿರ, ಆವುಸೋ, ಅಯ್ಯಾಯ ತೇಲೇನ ಅತ್ಥೋ, ಸಪ್ಪಿನಾ ಅತ್ಥೋ, ಹನ್ದ ತೇ ತೇಲಂ, ಸಪ್ಪಿಂ ಮೇ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಸಚೇ ಮಯಂ, ಅಯ್ಯೇ, ವಿಕ್ಕೀತಂ ಭಣ್ಡಂ ಪುನ ಆದಿಯಿಸ್ಸಾಮ, ಕದಾ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಭಣ್ಡಂ ವಿಕ್ಕಾಯಿಸ್ಸತಿ! ತೇಲಸ್ಸ ಕಯೇನ ತೇಲಂ ಹಟಂ, ಸಪ್ಪಿಸ್ಸ ಕಯಂ ಆಹರ, ಸಪ್ಪಿಂ ಹರಿಸ್ಸಸೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ರೋದನ್ತೀ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತಂ ಸಿಕ್ಖಮಾನಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಕಿಸ್ಸ ತ್ವಂ, ಸಿಕ್ಖಮಾನೇ, ರೋದಸೀ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಸಾ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತೀತಿ [ಚೇತಾಪೇಸೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೫೪. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೫೫. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾತಿ ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೫೬. ಅಞ್ಞೇ ಅಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞೇ ಅನಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಅನಞ್ಞೇ ಅಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅನಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅನಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞೇ ಅನಞ್ಞಸಞ್ಞಾ ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೫೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ತಞ್ಞೇವ [ತಞ್ಚೇವ (ಸ್ಯಾ.)] ಚೇತಾಪೇತಿ, ಅಞ್ಞಞ್ಚ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಆನಿಸಂಸಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಪಞ್ಚಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೬. ಛಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೫೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಉಪಾಸಕಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಸಙ್ಘಸ್ಸ ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಛನ್ದಕಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಪಾವಾರಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಮುಕಸ್ಸ, ಅಯ್ಯೇ, ಪಾವಾರಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಪರಿಕ್ಖಾರೋ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ, ತತೋ ಚೀವರಂ ಆಹರಾಪೇತ್ವಾ ಭಾಜೇಥಾ’’ತಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಂಸು. ಉಪಾಸಕಾ ಜಾನಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇಸಂ ಉಪಾಸಕಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ …ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೫೯. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೬೦. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನೇನ.
ಸಙ್ಘಿಕೇನಾತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ನ ಗಣಸ್ಸ, ನ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಯಂಅತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನಂ, ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ.…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೬೧. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಯಥಾದಾನೇ ಉಪನೇತಬ್ಬಂ.
ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೬೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸೇಸಕಂ ಉಪನೇತಿ, ಸಾಮಿಕೇ ಅಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಉಪನೇತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಛಟ್ಠಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೭. ಸತ್ತಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೬೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಉಪಾಸಕಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಸಙ್ಘಸ್ಸ ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಛನ್ದಕಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಪಾವಾರಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಮುಕಸ್ಸ, ಅಯ್ಯೇ, ಪಾವಾರಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಚೀವರತ್ಥಾಯ ಪರಿಕ್ಖಾರೋ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ, ತತೋ ಚೀವರಂ ಆಹರಾಪೇತ್ವಾ ಭಾಜೇಥಾ’’ತಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇನ ಚ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಸಯಮ್ಪಿ ಯಾಚಿತ್ವಾ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಂಸು. ಉಪಾಸಕಾ ಜಾನಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೬೪. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೬೫. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನೇನ.
ಸಙ್ಘಿಕೇನಾತಿ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ನ ಗಣಸ್ಸ, ನ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ.
ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನಾತಿ ಸಯಂ ಯಾಚಿತ್ವಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಯಂಅತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನಂ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಸಙ್ಘಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೬೬. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಯಥಾದಾನೇ ಉಪನೇತಬ್ಬಂ.
ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೬೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸೇಸಕಂ ಉಪನೇತಿ, ಸಾಮಿಕೇ ಅಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಉಪನೇತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಸತ್ತಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೮. ಅಟ್ಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೬೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಪೂಗಸ್ಸ ಪರಿವೇಣವಾಸಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಯಾಗುಯಾ ಕಿಲಮನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಪೂಗೋ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಯಾಗುಅತ್ಥಾಯ ಛನ್ದಕಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಮುಕಸ್ಸ, ಅಯ್ಯೇ, ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಯಾಗುಅತ್ಥಾಯ ಪರಿಕ್ಖಾರೋ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ, ತತೋ ತಣ್ಡುಲಂ ಆಹರಾಪೇತ್ವಾ ಯಾಗುಂ ಪಚಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಥಾ’’ತಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಂಸು. ಸೋ ಪೂಗೋ ಜಾನಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯತಿ ಖಿಯ್ಯತಿ ವಿಪಾಚೇತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೬೯. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೭೦. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನೇನ.
ಮಹಾಜನಿಕೇನಾತಿ ಗಣಸ್ಸ, ನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ನ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಯಂಅತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನಂ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೭೧. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಯಥಾದಾನೇ ಉಪನೇತಬ್ಬಂ.
ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೭೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸೇಸಕಂ ಉಪನೇತಿ, ಸಾಮಿಕೇ ಅಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಉಪನೇತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಅಟ್ಠಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೯. ನವಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೭೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಪೂಗಸ್ಸ ಪರಿವೇಣವಾಸಿಕಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಯಾಗುಯಾ ಕಿಲಮನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಪೂಗೋ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ ಯಾಗುಅತ್ಥಾಯ ಛನ್ದಕಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಮುಕಸ್ಸ, ಅಯ್ಯೇ, ಆಪಣಿಕಸ್ಸ ಘರೇ ಯಾಗುಅತ್ಥಾಯ ಪರಿಕ್ಖಾರೋ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ. ತತೋ ತಣ್ಡುಲೇ ಆಹರಾಪೇತ್ವಾ ಯಾಗುಂ ಪಚಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಥಾ’’ತಿ. ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇನ ಚ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಸಯಮ್ಪಿ ಯಾಚಿತ್ವಾ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿಂಸು. ಸೋ ಪೂಗೋ ಜಾನಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯತಿ ಖಿಯ್ಯತಿ ವಿಪಾಚೇತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇನ್ತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೭೪. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೭೫. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನೇನ.
ಮಹಾಜನಿಕೇನಾತಿ ಗಣಸ್ಸ, ನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ನ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ.
ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನಾತಿ ಸಯಂ ಯಾಚಿತ್ವಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಯಂಅತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನಂ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಮಹಾಜನಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ. ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೭೬. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಯಥಾದಾನೇ ಉಪನೇತಬ್ಬಂ.
ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೭೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸೇಸಕಂ ಉಪನೇತಿ, ಸಾಮಿಕೇ ಅಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಉಪನೇತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ನವಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೧೦. ದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೭೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಬಹುಸ್ಸುತಾ ಹೋತಿ ಭಾಣಿಕಾ ವಿಸಾರದಾ ಪಟ್ಟಾ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕಾತುಂ. ಬಹೂ ಮನುಸ್ಸಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಪಯಿರುಪಾಸನ್ತಿ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪರಿವೇಣಂ ಉನ್ದ್ರಿಯತಿ [ಉದ್ರೀಯತಿ (ಸ್ಯಾ.)]. ಮನುಸ್ಸಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಕಿಸ್ಸಿದಂ ತೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಪರಿವೇಣಂ ಉನ್ದ್ರಿಯತೀ’’ತಿ? ‘‘ನತ್ಥಾವುಸೋ, ದಾಯಕಾ, ನತ್ಥಿ ಕಾರಕಾ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ತೇ ಮನುಸ್ಸಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪರಿವೇಣತ್ಥಾಯ ಛನ್ದಕಂ ಸಙ್ಘರಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ಅದಂಸು. ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತೇನ ಚ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಸಯಮ್ಪಿ ಯಾಚಿತ್ವಾ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಚೇತಾಪೇತ್ವಾ ಪರಿಭುಞ್ಜಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ಜಾನಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತೀತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೭೯. ‘‘ಯಾ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೮೦. ಯಾ ಪನಾತಿ ಯಾ ಯಾದಿಸಾ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ ಭಿಕ್ಖುನೀತಿ.
ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನಾತಿ ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನೇನ.
ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನಾತಿ ಏಕಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ, ನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ನ ಗಣಸ್ಸ.
ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನಾತಿ ಸಯಂ ಯಾಚಿತ್ವಾ.
ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ಯಂಅತ್ಥಾಯ ದಿನ್ನಂ ತಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇನ ಪರಿಕ್ಖಾರೇನ ಅಞ್ಞುದ್ದಿಸಿಕೇನ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇನ ಸಞ್ಞಾಚಿಕೇನ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೮೧. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ ಅಞ್ಞಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಯಥಾದಾನೇ ಉಪನೇತಬ್ಬಂ.
ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕೇ ಅನಞ್ಞದತ್ಥಿಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೮೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ಸೇಸಕಂ ಉಪನೇತಿ, ಸಾಮಿಕೇ ಅಪಲೋಕೇತ್ವಾ ಉಪನೇತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೧೧. ಏಕಾದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೮೩. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಬಹುಸ್ಸುತಾ ಹೋತಿ ಭಾಣಿಕಾ ವಿಸಾರದಾ ಪಟ್ಟಾ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕಾತುಂ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಸೀತಕಾಲೇ ಮಹಗ್ಘಂ ಕಮ್ಬಲಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ ಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ರಾಜಾನಂ ಪಸೇನದಿಂ ಕೋಸಲಂ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸೇಸಿ ಸಮಾದಪೇಸಿ ಸಮುತ್ತೇಜೇಸಿ ಸಮ್ಪಹಂಸೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸಿತೋ ಸಮಾದಪಿತೋ ಸಮುತ್ತೇಜಿತೋ ಸಮ್ಪಹಂಸಿತೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ವದೇಯ್ಯಾಸಿ, ಅಯ್ಯೇ, ಯೇನ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ? ‘‘ಸಚೇ ಮೇ ತ್ವಂ, ಮಹಾರಾಜ, ದಾತುಕಾಮೋಸಿ, ಇಮಂ ಕಮ್ಬಲಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಕಮ್ಬಲಂ ದತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಮಹಿಚ್ಛಾ ಇಮಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಸನ್ತುಟ್ಠಾ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ರಾಜಾನಂ ಕಮ್ಬಲಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇಸಂ ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ರಾಜಾನಂ ಕಮ್ಬಲಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ರಾಜಾನಂ ಕಮ್ಬಲಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತೀತಿ [ವಿಞ್ಞಾಪೇಸೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ರಾಜಾನಂ ಕಮ್ಬಲಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೮೪. ‘‘ಗರುಪಾವುರಣಂ [ಪಾಪುರಣಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಪನ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಚೇತಾಪೇನ್ತಿಯಾ ಚತುಕ್ಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬಂ. ತತೋ ಚೇ ಉತ್ತರಿ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೮೫. ಗರುಪಾವುರಣಂ ನಾಮ ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಸೀತಕಾಲೇ ಪಾವುರಣಂ.
ಚೇತಾಪೇನ್ತಿಯಾತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಿಯಾ.
ಚತುಕ್ಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬನ್ತಿ ಸೋಳಸಕಹಾಪಣಗ್ಘನಕಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬಂ.
ತತೋ ಚೇ ಉತ್ತರಿ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ತತುತ್ತರಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ‘‘ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಗರುಪಾವುರಣಂ ಅತಿರೇಕಚತುಕ್ಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೮೬. ಅತಿರೇಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ಅತಿರೇಕಸಞ್ಞಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅತಿರೇಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ವೇಮತಿಕಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅತಿರೇಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ಊನಕಸಞ್ಞಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಊನಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ಅತಿರೇಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಊನಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಊನಕಚತುಕ್ಕಂಸೇ ಊನಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೮೭. ಅನಾಪತ್ತಿ ಚತುಕ್ಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಊನಕಚತುಕ್ಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಞಾತಕಾನಂ, ಪವಾರಿತಾನಂ, ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ, ಅತ್ತನೋ ಧನೇನ, ಮಹಗ್ಘಂ ಚೇತಾಪೇತುಕಾಮಸ್ಸ ಅಪ್ಪಗ್ಘಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ಏಕಾದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
೧೨. ದ್ವಾದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ
೭೮೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಬಹುಸ್ಸುತಾ ಹೋತಿ ಭಾಣಿಕಾ ವಿಸಾರದಾ ಪಟ್ಟಾ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕಾತುಂ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಉಣ್ಹಕಾಲೇ ಮಹಗ್ಘಂ ಖೋಮಂ ಪಾರುಪಿತ್ವಾ ಯೇನ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಂ ಖೋ ರಾಜಾನಂ ಪಸೇನದಿಂ ಕೋಸಲಂ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸೇಸಿ ಸಮಾದಪೇಸಿ ಸಮುತ್ತೇಜೇಸಿ ಸಮ್ಪಹಂಸೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಧಮ್ಮಿಯಾ ಕಥಾಯ ಸನ್ದಸ್ಸಿತೋ ಸಮಾದಪಿತೋ ಸಮುತ್ತೇಜಿತೋ ಸಮ್ಪಹಂಸಿತೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ವದೇಯ್ಯಾಸಿ, ಅಯ್ಯೇ, ಯೇನ ಅತ್ಥೋ’’ತಿ. ‘‘ಸಚೇ ಮೇ ತ್ವಂ, ಮಹಾರಾಜ, ದಾತುಕಾಮೋಸಿ, ಇಮಂ ಖೋಮಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾಯ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಖೋಮಂ ದತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಂ ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಮಹಿಚ್ಛಾ ಇಮಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಸನ್ತುಟ್ಠಾ. ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ರಾಜಾನಂ ಖೋಮಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ತೇಸಂ ಮನುಸ್ಸಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯಾ ತಾ ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಅಯ್ಯಾ ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ರಾಜಾನಂ ಖೋಮಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತೀ’’ತಿ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ರಾಜಾನಂ ಖೋಮಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇತೀತಿ [ವಿಞ್ಞಾಪೇಸೀತಿ (ಕ.)]? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾತಿ’’. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಲ್ಲನನ್ದಾ ಭಿಕ್ಖುನೀ ರಾಜಾನಂ ಖೋಮಂ ವಿಞ್ಞಾಪೇಸ್ಸತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಯೋ ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸನ್ತು –
೭೮೯. ‘‘ಲಹುಪಾವುರಣಂ ಪನ ಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ಚೇತಾಪೇನ್ತಿಯಾ ಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬಂ. ತತೋ ಚೇ ಉತ್ತರಿ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.
೭೯೦. ಲಹುಪಾವುರಣಂ ನಾಮ ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಉಣ್ಹಕಾಲೇ ಪಾವುರಣಂ.
ಚೇತಾಪೇನ್ತಿಯಾತಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇನ್ತಿಯಾ.
ಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬನ್ತಿ ದಸಕಹಾಪಣಗ್ಘನಕಂ ಚೇತಾಪೇತಬ್ಬಂ.
ತತೋ ಚೇ ಉತ್ತರಿ ಚೇತಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ತತುತ್ತರಿ ವಿಞ್ಞಾಪೇತಿ, ಪಯೋಗೇ ದುಕ್ಕಟಂ. ಪಟಿಲಾಭೇನ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಹೋತಿ. ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ವಾ ಗಣಸ್ಸ ವಾ ಏಕಭಿಕ್ಖುನಿಯಾ ವಾ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜಿತಬ್ಬಂ…ಪೇ… ಇದಂ ಮೇ, ಅಯ್ಯೇ, ಲಹುಪಾವುರಣಂ ಅತಿರೇಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪಿತಂ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ, ಇಮಾಹಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ನಿಸ್ಸಜ್ಜಾಮೀತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯಾತಿ…ಪೇ… ದದೇಯ್ಯುನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯ್ಯಾಯ ದಮ್ಮೀತಿ.
೭೯೧. ಅತಿರೇಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ಅತಿರೇಕಸಞ್ಞಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅತಿರೇಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ವೇಮತಿಕಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಅತಿರೇಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ಊನಕಸಞ್ಞಾ ಚೇತಾಪೇತಿ, ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಂ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ.
ಊನಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ಅತಿರೇಕಸಞ್ಞಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಊನಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ವೇಮತಿಕಾ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಊನಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸೇ ಊನಕಸಞ್ಞಾ, ಅನಾಪತ್ತಿ.
೭೯೨. ಅನಾಪತ್ತಿ ಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಊನಕಅಡ್ಢತೇಯ್ಯಕಂಸಪರಮಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಞಾತಕಾನಂ, ಪವಾರಿತಾನಂ, ಅಞ್ಞಸ್ಸತ್ಥಾಯ, ಅತ್ತನೋ ಧನೇನ, ಮಹಗ್ಘಂ ಚೇತಾಪೇತುಕಾಮಸ್ಸ ಅಪ್ಪಗ್ಘಂ ಚೇತಾಪೇತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಿಕಾಯ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಾಯಾತಿ.
ದ್ವಾದಸಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.
ಉದ್ದಿಟ್ಠಾ ಖೋ, ಅಯ್ಯಾಯೋ, ತಿಂಸ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಾ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಾ ಧಮ್ಮಾ. ತತ್ಥಾಯ್ಯಾಯೋ ಪುಚ್ಛಾಮಿ – ‘‘ಕಚ್ಚಿತ್ಥ ಪರಿಸುದ್ಧಾ’’? ದುತಿಯಮ್ಪಿ ಪುಚ್ಛಾಮಿ – ‘‘ಕಚ್ಚಿತ್ಥ ಪರಿಸುದ್ಧಾ’’? ತತಿಯಮ್ಪಿ ಪುಚ್ಛಾಮಿ – ‘‘ಕಚ್ಚಿತ್ಥ ಪರಿಸುದ್ಧಾ’’? ಪರಿಸುದ್ಧೇತ್ಥಾಯ್ಯಾಯೋ, ತಸ್ಮಾ ತುಣ್ಹೀ, ಏವಮೇತಂ ಧಾರಯಾಮೀತಿ.
ಭಿಕ್ಖುನಿವಿಭಙ್ಗೇ ನಿಸ್ಸಗ್ಗಿಯಕಣ್ಡಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.