೩. ಹಸಧಮ್ಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ

೩೩೫. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸತ್ತರಸವಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಚಿರವತಿಯಾ ನದಿಯಾ ಉದಕೇ ಕೀಳನ್ತಿ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಮಲ್ಲಿಕಾಯ ದೇವಿಯಾ ಸದ್ಧಿಂ ಉಪರಿಪಾಸಾದವರಗತೋ ಹೋತಿ. ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಸತ್ತರಸವಗ್ಗಿಯೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಚಿರವತಿಯಾ ನದಿಯಾ ಉದಕೇ ಕೀಳನ್ತೇ. ದಿಸ್ವಾನ ಮಲ್ಲಿಕಂ ದೇವಿಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಏತೇ ತೇ, ಮಲ್ಲಿಕೇ, ಅರಹನ್ತೋ ಉದಕೇ ಕೀಳನ್ತೀ’’ತಿ. ‘‘ನಿಸ್ಸಂಸಯಂ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಅಪಞ್ಞತ್ತಂ. ತೇ ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಪ್ಪಕತಞ್ಞುನೋ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ರಞ್ಞೋ ಪಸೇನದಿಸ್ಸ ಕೋಸಲಸ್ಸ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಕೇನ ನು ಖೋ ಅಹಂ ಉಪಾಯೇನ ಭಗವತೋ ಚ ನ ಆರೋಚೇಯ್ಯಂ, ಭಗವಾ ಚ ಜಾನೇಯ್ಯ ಇಮೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಉದಕೇ ಕೀಳಿತಾ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಸತ್ತರಸವಗ್ಗಿಯೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಪಕ್ಕೋಸಾಪೇತ್ವಾ ಮಹನ್ತಂ ಗುಳಪಿಣ್ಡಂ ಅದಾಸಿ – ‘‘ಇಮಂ, ಭನ್ತೇ, ಗುಳಪಿಣ್ಡಂ ಭಗವತೋ ದೇಥಾ’’ತಿ. ಸತ್ತರಸವಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ತಂ ಗುಳಪಿಣ್ಡಂ ಆದಾಯ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಇಮಂ, ಭನ್ತೇ, ಗುಳಪಿಣ್ಡಂ ರಾಜಾ ಪಸೇನದಿ ಕೋಸಲೋ ಭಗವತೋ ದೇತೀ’’ತಿ. ‘‘ಕಹಂ ಪನ ತುಮ್ಹೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ರಾಜಾ ಅದ್ದಸಾ’’ತಿ. ‘‘ಅಚಿರವತಿಯಾ ನದಿಯಾ, ಭಗವಾ, ಉದಕೇ ಕೀಳನ್ತೇ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ತುಮ್ಹೇ, ಮೋಘಪುರಿಸಾ, ಉದಕೇ ಕೀಳಿಸ್ಸಥ! ನೇತಂ, ಮೋಘಪುರಿಸಾ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

೩೩೬. ‘‘ಉದಕೇ ಹಸಧಮ್ಮೇ [ಹಸ್ಸಧಮ್ಮೇ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.

೩೩೭. ಉದಕೇ ಹಸಧಮ್ಮೋ ನಾಮ ಉಪರಿಗೋಪ್ಫಕೇ ಉದಕೇ ಹಸಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ ನಿಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಉಮ್ಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಪಲವತಿ ವಾ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

೩೩೮. ಉದಕೇ ಹಸಧಮ್ಮೇ ಹಸಧಮ್ಮಸಞ್ಞೀ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಉದಕೇ ಹಸಧಮ್ಮೇ ವೇಮತಿಕೋ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಉದಕೇ ಹಸಧಮ್ಮೇ ಅಹಸಧಮ್ಮಸಞ್ಞೀ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

ಹೇಟ್ಠಾಗೋಪ್ಫಕೇ ಉದಕೇ ಕೀಳತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉದಕೇ ನಾವಾಯ ಕೀಳತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಹತ್ಥೇನ ವಾ ಪಾದೇನ ವಾ ಕಟ್ಠೇನ ವಾ ಕಠಲಾಯ ವಾ ಉದಕಂ ಪಹರತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಭಾಜನಗತಂ ಉದಕಂ ವಾ ಕಞ್ಜಿಕಂ ವಾ ಖೀರಂ ವಾ ತಕ್ಕಂ ವಾ ರಜನಂ ವಾ ಪಸ್ಸಾವಂ ವಾ ಚಿಕ್ಖಲ್ಲಂ ವಾ ಕೀಳತಿ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ.

ಉದಕೇ ಅಹಸಧಮ್ಮೇ ಹಸಧಮ್ಮಸಞ್ಞೀ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉದಕೇ ಅಹಸಧಮ್ಮೇ ವೇಮತಿಕೋ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉದಕೇ ಅಹಸಧಮ್ಮೇ ಅಹಸಧಮ್ಮಸಞ್ಞೀ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೩೩೯. ಅನಾಪತ್ತಿ ನ ಹಸಾಧಿಪ್ಪಾಯೋ, ಸತಿ ಕರಣೀಯೇ ಉದಕಂ ಓತರಿತ್ವಾ ನಿಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಉಮ್ಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಪಲವತಿ ವಾ, ಪಾರಂ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ನಿಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಉಮ್ಮುಜ್ಜತಿ ವಾ ಪಲವತಿ ವಾ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಕಸ್ಸ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಸ್ಸಾತಿ.

ಹಸಧಮ್ಮಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ ತತಿಯಂ.