೪. ಪಠಮಸೇನಾಸನಸಿಕ್ಖಾಪದಂ

೧೦೮. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಹೇಮನ್ತಿಕೇ ಕಾಲೇ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸೇನಾಸನಂ ಪಞ್ಞಪೇತ್ವಾ ಕಾಯಂ ಓತಾಪೇನ್ತಾ ಕಾಲೇ ಆರೋಚಿತೇ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತಾ ನೇವ ಉದ್ಧರಿಂಸು ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಸುಂ, ಅನಾಪುಚ್ಛಾ ಪಕ್ಕಮಿಂಸು. ಸೇನಾಸನಂ ಓವಟ್ಠಂ ಹೋತಿ. ಯೇ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತೇ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಂ ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸೇನಾಸನಂ ಪಞ್ಞಪೇತ್ವಾ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತಾ ನೇವ ಉದ್ಧರಿಸ್ಸನ್ತಿ ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಸ್ಸನ್ತಿ, ಅನಾಪುಚ್ಛಾ ಪಕ್ಕಮಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಸೇನಾಸನಂ ಓವಟ್ಠ’’ನ್ತಿ! ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತೇ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖೂ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

೧೦೯. ‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಸಙ್ಘಿಕಂ ಮಞ್ಚಂ ವಾ ಪೀಠಂ ವಾ ಭಿಸಿಂ ವಾ ಕೋಚ್ಛಂ ವಾ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ ವಾ ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾ ವಾ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ನೇವ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯ ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯ, ಅನಾಪುಚ್ಛಂ ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.

ಏವಞ್ಚಿದಂ ಭಗವತಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ.

೧೧೦. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ವಸಿತ್ವಾ ಕಾಲಸ್ಸೇವ ಸೇನಾಸನಂ ಅಭಿಹರನ್ತಿ. ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ಭಗವಾ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಕಾಲಸ್ಸೇವ ಸೇನಾಸನಂ ಅಭಿಹರನ್ತೇ. ದಿಸ್ವಾನ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಟ್ಠ ಮಾಸೇ ಅವಸ್ಸಿಕಸಙ್ಕೇತೇ [ವಸಿತುಂ ಅವಸ್ಸಿಕಸಂಕೇತೇ (ಇತಿಪಿ)] ಮಣ್ಡಪೇ ವಾ ರುಕ್ಖಮೂಲೇ ವಾ ಯತ್ಥ ಕಾಕಾ ವಾ ಕುಲಲಾ ವಾ ನ ಊಹದನ್ತಿ ತತ್ಥ ಸೇನಾಸನಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತು’’ನ್ತಿ.

೧೧೧. ಯೋ ಪನಾತಿ ಯೋ ಯಾದಿಸೋ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖೂತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ ಭಿಕ್ಖೂತಿ.

ಸಙ್ಘಿಕಂ ನಾಮ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ದಿನ್ನಂ ಹೋತಿ ಪರಿಚ್ಚತ್ತಂ.

ಮಞ್ಚೋ ನಾಮ ಚತ್ತಾರೋ ಮಞ್ಚಾ – ಮಸಾರಕೋ, ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧೋ, ಕುಳೀರಪಾದಕೋ, ಆಹಚ್ಚಪಾದಕೋ.

ಪೀಠಂ ನಾಮ ಚತ್ತಾರಿ ಪೀಠಾನಿ – ಮಸಾರಕಂ, ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧಂ, ಕುಳೀರಪಾದಕಂ, ಆಹಚ್ಚಪಾದಕಂ.

ಭಿಸಿ ನಾಮ ಪಞ್ಚ ಭಿಸಿಯೋ – ಉಣ್ಣಭಿಸಿ, ಚೋಳಭಿತಿ, ವಾಕಭಿಸಿ, ತಿಣಭಿಸಿ, ಪಣ್ಣಭಿಸಿ.

ಕೋಚ್ಛಂ ನಾಮ – ವಾಕಮಯಂ ವಾ ಉಸೀರಮಯಂ ವಾ ಮುಞ್ಜಮಯಂ ವಾ ಪಬ್ಬಜಮಯಂ [ಬಬ್ಬಜಮಯಂ (ಸೀ.)] ವಾ ಅನ್ತೋ ಸಂವೇಠೇತ್ವಾ ಬದ್ಧಂ ಹೋತಿ.

ಸನ್ಥರಿತ್ವಾತಿ ಸಯಂ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ.

ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾತಿ ಅಞ್ಞಂ ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಂ ಸನ್ಥರಾಪೇತಿ, ತಸ್ಸ ಪಲಿಬೋಧೋ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಂ ಸನ್ಥರಾಪೇತಿ, ಸನ್ಥಾರಕಸ್ಸ [ಸನ್ಥತಸ್ಸ (ಇತಿಪಿ)] ಪಲಿಬೋಧೋ.

ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ನೇವ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯಾತಿ ನ ಸಯಂ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯ.

ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯಾತಿ ನ ಅಞ್ಞಂ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯ.

ಅನಾಪುಚ್ಛಂ ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯಾತಿ ಭಿಕ್ಖುಂ ವಾ ಸಾಮಣೇರಂ ವಾ ಆರಾಮಿಕಂ ವಾ ಅನಾಪುಚ್ಛಾ ಮಜ್ಝಿಮಸ್ಸ ಪುರಿಸಸ್ಸ ಲೇಡ್ಡುಪಾತಂ ಅತಿಕ್ಕಮನ್ತಸ್ಸ ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

೧೧೨. ಸಙ್ಘಿಕೇ ಸಙ್ಘಿಕಸಞ್ಞೀ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ ವಾ ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾ ವಾ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ನೇವ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯ ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯ ಅನಾಪುಚ್ಛಂ ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಸಙ್ಘಿಕೇ ವೇಮತಿಕೋ…ಪೇ… ಸಙ್ಘಿಕೇ ಪುಗ್ಗಲಿಕಸಞ್ಞೀ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ ವಾ ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾ ವಾ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ನೇವ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯ ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯ, ಅನಾಪುಚ್ಛಂ ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

ಚಿಮಿಲಿಕಂ ವಾ ಉತ್ತರತ್ಥರಣಂ ವಾ ಭೂಮತ್ಥರಣಂ ವಾ ತಟ್ಟಿಕಂ ವಾ ಚಮ್ಮಖಣ್ಡಂ ವಾ ಪಾದಪುಞ್ಛನಿಂ ವಾ ಫಲಕಪೀಠಂ ವಾ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ ವಾ ಸನ್ಥರಾಪೇತ್ವಾ ವಾ ತಂ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ನೇವ ಉದ್ಧರೇಯ್ಯ ನ ಉದ್ಧರಾಪೇಯ್ಯ, ಅನಾಪುಚ್ಛಂ ವಾ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಪುಗ್ಗಲಿಕೇ ಸಙ್ಘಿಕಸಞ್ಞೀ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಪುಗ್ಗಲಿಕೇ ವೇಮತಿಕೋ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಪುಗ್ಗಲಿಕೇ ಪುಗ್ಗಲಿಕಸಞ್ಞೀ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅತ್ತನೋ ಪುಗ್ಗಲಿಕೇ ಅನಾಪತ್ತಿ.

೧೧೩. ಅನಾಪತ್ತಿ ಉದ್ಧರಿತ್ವಾ ಗಚ್ಛತಿ, ಉದ್ಧರಾಪೇತ್ವಾ ಗಚ್ಛತಿ, ಆಪುಚ್ಛಂ ಗಚ್ಛತಿ, ಓತಾಪೇನ್ತೋ ಗಚ್ಛತಿ, ಕೇನಚಿ ಪಲಿಬುದ್ಧಂ ಹೋತಿ, ಆಪದಾಸು, ಉಮ್ಮತ್ತಕಸ್ಸ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಸ್ಸಾತಿ.

ಪಠಮಸೇನಾಸನಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ ಚತುತ್ಥಂ.