೫. ಸಹಸೇಯ್ಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ

೪೯. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ಆಳವಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಅಗ್ಗಾಳವೇ ಚೇತಿಯೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಉಪಾಸಕಾ ಆರಾಮಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿ ಧಮ್ಮಸ್ಸವನಾಯ. ಧಮ್ಮೇ ಭಾಸಿತೇ ಥೇರಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಯಥಾವಿಹಾರಂ ಗಚ್ಛನ್ತಿ. ನವಕಾ ಭಿಕ್ಖೂ ತತ್ಥೇವ ಉಪಟ್ಠಾನಸಾಲಾಯಂ ಉಪಾಸಕೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಮುಟ್ಠಸ್ಸತೀ, ಅಸಮ್ಪಜಾನಾ, ನಗ್ಗಾ, ವಿಕೂಜಮಾನಾ, ಕಾಕಚ್ಛಮಾನಾ ಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇನ್ತಿ. ಉಪಾಸಕಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭದನ್ತಾ ಮುಟ್ಠಸ್ಸತೀ ಅಸಮ್ಪಜಾನಾ ನಗ್ಗಾ ವಿಕೂಜಮಾನಾ ಕಾಕಚ್ಛಮಾನಾ ಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖೂ ತೇಸಂ ಉಪಾಸಕಾನಂ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಾನಂ ಖಿಯ್ಯನ್ತಾನಂ ವಿಪಾಚೇನ್ತಾನಂ. ಯೇ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಪ್ಪಿಚ್ಛಾ…ಪೇ… ತೇ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ‘‘ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖೂ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಸ್ಸನ್ತೀ’’ತಿ! ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತೇ ನವಕೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ವಿಗರಹಿತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ…ಪೇ… ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖೂ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇನ್ತೀ’’ತಿ? ‘‘ಸಚ್ಚಂ, ಭಗವಾ’’ತಿ. ವಿಗರಹಿ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ…ಪೇ… ಕಥಞ್ಹಿ ನಾಮ ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮೋಘಪುರಿಸಾ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಸ್ಸನ್ತಿ! ನೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪ್ಪಸನ್ನಾನಂ ವಾ ಪಸಾದಾಯ…ಪೇ… ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಯ್ಯ ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.

ಏವಞ್ಚಿದಂ ಭಗವತಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ.

೫೦. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಆಳವಿಯಂ ಯಥಾಭಿರನ್ತಂ ವಿಹರಿತ್ವಾ ಯೇನ ಕೋಸಮ್ಬೀ ತೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಾಮಿ. ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಚಾರಿಕಂ ಚರಮಾನೋ ಯೇನ ಕೋಸಮ್ಬೀ ತದವಸರಿ. ತತ್ರ ಸುದಂ ಭಗವಾ ಕೋಸಮ್ಬಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಬದರಿಕಾರಾಮೇ. ಭಿಕ್ಖೂ ಆಯಸ್ಮನ್ತಂ ರಾಹುಲಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಭಗವತಾ, ಆವುಸೋ ರಾಹುಲ, ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಪಞ್ಞತ್ತಂ – ‘ನ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಸಹಸೇಯ್ಯಾ ಕಪ್ಪೇತಬ್ಬಾ’ತಿ. ಸೇಯ್ಯಂ, ಆವುಸೋ ರಾಹುಲ, ಜಾನಾಹೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ರಾಹುಲೋ ಸೇಯ್ಯಂ ಅಲಭಮಾನೋ ವಚ್ಚಕುಟಿಯಾ ಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ರತ್ತಿಯಾ ಪಚ್ಚೂಸಸಮಯಂ ಪಚ್ಚುಟ್ಠಾಯ ಯೇನ ವಚ್ಚಕುಟಿ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಉಕ್ಕಾಸಿ. ಆಯಸ್ಮಾಪಿ ರಾಹುಲೋ ಉಕ್ಕಾಸಿ. ‘‘ಕೋ ಏತ್ಥಾ’’ತಿ? ‘‘ಅಹಂ, ಭಗವಾ, ರಾಹುಲೋ’’ತಿ. ‘‘ಕಿಸ್ಸ ತ್ವಂ, ರಾಹುಲ, ಇಧ ನಿಸಿನ್ನೋಸೀ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ರಾಹುಲೋ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇತುಂ. ಏವಞ್ಚ ಪನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ಉದ್ದಿಸೇಯ್ಯಾಥ –

೫೧. ‘‘ಯೋ ಪನ ಭಿಕ್ಖು ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇನ ಉತ್ತರಿದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಯ್ಯ, ಪಾಚಿತ್ತಿಯ’’ನ್ತಿ.

೫೨. ಯೋ ಪನಾತಿ ಯೋ ಯಾದಿಸೋ…ಪೇ… ಭಿಕ್ಖೂತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅತ್ಥೇ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ ಭಿಕ್ಖೂತಿ.

ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ನಾಮ ಭಿಕ್ಖುಂ ಠಪೇತ್ವಾ ಅವಸೇಸೋ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ನಾಮ.

ಉತ್ತರಿದಿರತ್ತತಿರತ್ತನ್ತಿ ಅತಿರೇಕದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ.

ಸಹಾತಿ ಏಕತೋ.

ಸೇಯ್ಯಾ ನಾಮ ಸಬ್ಬಚ್ಛನ್ನಾ, ಸಬ್ಬಪರಿಚ್ಛನ್ನಾ, ಯೇಭುಯ್ಯೇನಚ್ಛನ್ನಾ, ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಪರಿಚ್ಛನ್ನಾ.

ಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇಯ್ಯಾತಿ ಚತುತ್ಥೇ ದಿವಸೇ ಅತ್ಥಙ್ಗತೇ ಸೂರಿಯೇ, ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ನಿಪನ್ನೇ, ಭಿಕ್ಖು ನಿಪಜ್ಜತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಭಿಕ್ಖು ನಿಪನ್ನೇ, ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ನಿಪಜ್ಜತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಉಭೋ ವಾ ನಿಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಉಟ್ಠಹಿತ್ವಾ ಪುನಪ್ಪುನಂ ನಿಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

೫೩. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞೀ ಉತ್ತರಿದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ವೇಮತಿಕೋ ಉತ್ತರಿದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ. ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞೀ ಉತ್ತರಿದಿರತ್ತತಿರತ್ತಂ ಸಹಸೇಯ್ಯಂ ಕಪ್ಪೇತಿ, ಆಪತ್ತಿ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಸ್ಸ.

ಉಪಡ್ಢಚ್ಛನ್ನೇ ಉಪಡ್ಢಪರಿಚ್ಛನ್ನೇ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞೀ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ವೇಮತಿಕೋ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಉಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ಉಪಸಮ್ಪನ್ನಸಞ್ಞೀ, ಅನಾಪತ್ತಿ.

೫೪. ಅನಾಪತ್ತಿ ದ್ವೇತಿಸ್ಸೋ ರತ್ತಿಯೋ ವಸತಿ, ಊನಕದ್ವೇತಿಸ್ಸೋ ರತ್ತಿಯೋ ವಸತಿ, ದ್ವೇ ರತ್ತಿಯೋ ವಸಿತ್ವಾ ತತಿಯಾಯ ರತ್ತಿಯಾ ಪುರಾರುಣಾ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಪುನ ವಸತಿ, ಸಬ್ಬಚ್ಛನ್ನೇ, ಸಬ್ಬಅಪರಿಚ್ಛನ್ನೇ, ಸಬ್ಬಪರಿಚ್ಛನ್ನೇ ಸಬ್ಬಅಚ್ಛನ್ನೇ [ವಸತಿ, ಸಬ್ಬಅಚ್ಛನ್ನೇ ಸಬ್ಬಅಪರಿಚ್ಛನ್ನೇ, (ಸೀ.)], ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಚ್ಛನ್ನೇ, ಯೇಭುಯ್ಯೇನ ಅಪರಿಚ್ಛನ್ನೇ, ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೇ ನಿಪನ್ನೇ ಭಿಕ್ಖು ನಿಸೀದತಿ, ಭಿಕ್ಖು ನಿಪನ್ನೇ ಅನುಪಸಮ್ಪನ್ನೋ ನಿಸೀದತಿ, ಉಭೋ ವಾ ನಿಸೀದನ್ತಿ, ಉಮ್ಮತ್ತಕಸ್ಸ, ಆದಿಕಮ್ಮಿಕಸ್ಸಾತಿ.

ಸಹಸೇಯ್ಯಸಿಕ್ಖಾಪದಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ ಪಞ್ಚಮಂ.