೧೭೨. ಬೇಲಟ್ಠಕಚ್ಚಾನವತ್ಥು

೨೮೪. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಅನ್ಧಕವಿನ್ದೇ ಯಥಾಭಿರನ್ತಂ ವಿಹರಿತ್ವಾ ಯೇನ ರಾಜಗಹಂ ತೇನ ಚಾರಿಕಂ ಪಕ್ಕಾಮಿ, ಮಹತಾ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ ಸದ್ಧಿಂ, ಅಡ್ಢತೇಲಸೇಹಿ ಭಿಕ್ಖುಸತೇಹಿ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ರಾಜಗಹಾ ಅನ್ಧಕವಿನ್ದಂ ಅದ್ಧಾನಮಗ್ಗಪ್ಪಟಿಪನ್ನೋ ಹೋತಿ, ಪಞ್ಚಮತ್ತೇಹಿ ಸಕಟಸತೇಹಿ, ಸಬ್ಬೇಹೇವ ಗುಳಕುಮ್ಭಪೂರೇಹಿ. ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ಭಗವಾ ಬೇಲಟ್ಠಂ ಕಚ್ಚಾನಂ ದೂರತೋವ ಆಗಚ್ಛನ್ತಂ, ದಿಸ್ವಾನ ಮಗ್ಗಾ ಓಕ್ಕಮ್ಮ ಅಞ್ಞತರಸ್ಮಿಂ ರುಕ್ಖಮೂಲೇ ನಿಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ಅಟ್ಠಾಸಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ಠಿತೋ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಇಚ್ಛಾಮಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಏಕಮೇಕಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಏಕಮೇಕಂ ಗುಳಕುಮ್ಭಂ ದಾತು’’ನ್ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ಏಕಂಯೇವ ಗುಳಕುಮ್ಭಂ ಆಹರಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ಏಕಂಯೇವ ಗುಳಕುಮ್ಭಂ ಆದಾಯ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಆಭತೋ [ಆಹಟೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕ.)], ಭನ್ತೇ, ಗುಳಕುಮ್ಭೋ; ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳಂ ದತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ದಿನ್ನೋ, ಭನ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳೋ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳಂ ಯಾವದತ್ಥಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳಂ ಯಾವದತ್ಥಂ ದತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ದಿನ್ನೋ, ಭನ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಗುಳೋ ಯಾವದತ್ಥೋ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ಭಿಕ್ಖೂ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇಸಿ. ಏಕಚ್ಚೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಪತ್ತೇಪಿ ಪೂರೇಸುಂ ಪರಿಸ್ಸಾವನಾನಿಪಿ ಥವಿಕಾಯೋಪಿ ಪೂರೇಸುಂ. ಅಥ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸನ್ತಪ್ಪಿತಾ, ಭನ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖೂ ಗುಳೇಹಿ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳಂ ದತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ದಿನ್ನೋ, ಭನ್ತೇ, ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳೋ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳಂ ಯಾವದತ್ಥಂ ದೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳಂ ಯಾವದತ್ಥಂ ದತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ದಿನ್ನೋ, ಭನ್ತೇ, ವಿಘಾಸಾದಾನಂ ಗುಳೋ ಯಾವದತ್ಥೋ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ವಿಘಾಸಾದೇ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ವಿಘಾಸಾದೇ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇಸಿ. ಏಕಚ್ಚೇ ವಿಘಾಸಾದಾ ಕೋಲಮ್ಬೇಪಿ ಘಟೇಪಿ ಪೂರೇಸುಂ, ಪಿಟಕಾನಿಪಿ ಉಚ್ಛಙ್ಗೇಪಿ ಪೂರೇಸುಂ. ಅಥ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ವಿಘಾಸಾದೇ ಗುಳೇಹಿ ಸನ್ತಪ್ಪೇತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸನ್ತಪ್ಪಿತಾ, ಭನ್ತೇ, ವಿಘಾಸಾದಾ ಗುಳೇಹಿ, ಬಹು ಚಾಯಂ ಗುಳೋ ಅವಸಿಟ್ಠೋ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ನಾಹಂ ತಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ಪಸ್ಸಾಮಿ ಸದೇವಕೇ ಲೋಕೇ ಸಮಾರಕೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಕೇ ಸಸ್ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಾ ಪಜಾಯ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಾಯ ಯಸ್ಸ ಸೋ ಗುಳೋ ಪರಿಭುತ್ತೋ ಸಮ್ಮಾ ಪರಿಣಾಮಂ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ, ಅಞ್ಞತ್ರ ತಥಾಗತಸ್ಸ ವಾ ತಥಾಗತಸಾವಕಸ್ಸ ವಾ. ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಕಚ್ಚಾನ, ತಂ ಗುಳಂ ಅಪ್ಪಹರಿತೇ ವಾ ಛಡ್ಡೇಹಿ, ಅಪ್ಪಾಣಕೇ ವಾ ಉದಕೇ ಓಪಿಲಾಪೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುಣಿತ್ವಾ ತಂ ಗುಳಂ ಅಪ್ಪಾಣಕೇ ಉದಕೇ ಓಪಿಲಾಪೇತಿ. ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಗುಳೋ ಉದಕೇ ಪಕ್ಖಿತ್ತೋ ಚಿಚ್ಚಿಟಾಯತಿ ಚಿಟಿಚಿಟಾಯತಿ ಪಧೂಪಾಯತಿ [ಸನ್ಧೂಪಾಯತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ಸಮ್ಪಧೂಪಾಯತಿ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ನಾಮ ಫಾಲೋ ದಿವಸಂಸನ್ತತ್ತೋ ಉದಕೇ ಪಕ್ಖಿತ್ತೋ ಚಿಚ್ಚಿಟಾಯತಿ ಚಿಟಿಚಿಟಾಯತಿ ಪಧೂಪಾಯತಿ ಸಮ್ಪಧೂಪಾಯತಿ, ಏವಮೇವ ಸೋ ಗುಳೋ ಉದಕೇ ಪಕ್ಖಿತ್ತೋ ಚಿಚ್ಚಿಟಾಯತಿ ಚಿಟಿಚಿಟಾಯತಿ ಪಧೂಪಾಯತಿ ಸಮ್ಪಧೂಪಾಯತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ಸಂವಿಗ್ಗೋ ಲೋಮಹಟ್ಠಜಾತೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಸ್ಸ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠಸ್ಸ ಕಚ್ಚಾನಸ್ಸ ಭಗವಾ ಅನುಪುಬ್ಬಿಂ ಕಥಂ ಕಥೇಸಿ, ಸೇಯ್ಯಥಿದಂ – ‘‘ದಾನಕಥಂ ಸೀಲಕಥಂ ಸಗ್ಗಕಥಂ, ಕಾಮಾನಂ ಆದೀನವಂ ಓಕಾರಂ ಸಂಕಿಲೇಸಂ, ನೇಕ್ಖಮ್ಮೇ ಆನಿಸಂಸಂ ಪಕಾಸೇಸಿ. ಯದಾ ಭಗವಾ ಅಞ್ಞಾಸಿ ಬೇಲಟ್ಠಂ ಕಚ್ಚಾನಂ ಕಲ್ಲಚಿತ್ತಂ, ಮುದುಚಿತ್ತಂ, ವಿನೀವರಣಚಿತ್ತಂ, ಉದಗ್ಗಚಿತ್ತಂ, ಪಸನ್ನಚಿತ್ತಂ, ಅಥ ಯಾ ಬುದ್ಧಾನಂ ಸಾಮುಕ್ಕಂಸಿಕಾ ಧಮ್ಮದೇಸನಾ, ತಂ ಪಕಾಸೇಸಿ…ಪೇ… ಏವಮೇವ ಬೇಲಟ್ಠಸ್ಸ ಕಚ್ಚಾನಸ್ಸ ತಸ್ಮಿಂಯೇವ ಆಸನೇ ವಿರಜಂ ವೀತಮಲಂ ಧಮ್ಮಚಕ್ಖುಂ ಉದಪಾದಿ – ಯಂ ಕಿಞ್ಚಿ ಸಮುದಯಧಮ್ಮಂ ಸಬ್ಬಂ ತಂ ನಿರೋಧಧಮ್ಮನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಬೇಲಟ್ಠೋ ಕಚ್ಚಾನೋ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮೋ ಪತ್ತಧಮ್ಮೋ ವಿದಿತಧಮ್ಮೋ ಪರಿಯೋಗಾಳ್ಹಧಮ್ಮೋ ತಿಣ್ಣವಿಚಿಕಿಚ್ಛೋ ವಿಗತಕಥಂಕಥೋ ವೇಸಾರಜ್ಜಪ್ಪತ್ತೋ ಅಪರಪ್ಪಚ್ಚಯೋ ಸತ್ಥುಸಾಸನೇ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ. ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭನ್ತೇ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭನ್ತೇ, ನಿಕ್ಕುಜ್ಜಿತಂ ವಾ ಉಕ್ಕುಜ್ಜೇಯ್ಯ…ಪೇ… ಏವಮೇವಂ ಖೋ ಭಗವತಾ ಅನೇಕಪರಿಯಾಯೇನ ಧಮ್ಮೋ ಪಕಾಸಿತೋ. ಏಸಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವನ್ತಂ ಸರಣಂ ಗಚ್ಛಾಮಿ, ಧಮ್ಮಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಞ್ಚ. ಉಪಾಸಕಂ ಮಂ ಭಗವಾ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತಂ ಸರಣಗತ’’ನ್ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಚಾರಿಕಂ ಚರಮಾನೋ ಯೇನ ರಾಜಗಹಂ ತದವಸರಿ. ತತ್ರ ಸುದಂ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಗಹೇ ಗುಳೋ ಉಸ್ಸನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಿಕ್ಖೂ – ಗಿಲಾನಸ್ಸೇವ ಭಗವತಾ ಗುಳೋ ಅನುಞ್ಞಾತೋ, ನೋ ಅಗಿಲಾನಸ್ಸಾತಿ – ಕುಕ್ಕುಚ್ಚಾಯನ್ತಾ ಗುಳಂ ನ ಭುಞ್ಜನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಗಿಲಾನಸ್ಸ ಗುಳಂ, ಅಗಿಲಾನಸ್ಸ ಗುಳೋದಕನ್ತಿ.

ಬೇಲಟ್ಠಕಚ್ಚಾನವತ್ಥು ನಿಟ್ಠಿತಂ.