೧. ಪಠಮಭಾಣವಾರೋ

ವಿಹಾರಾನುಜಾನನಂ

೨೯೪. ತೇನ ಸಮಯೇನ ಬುದ್ಧೋ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹೇ ವಿಹರತಿ ವೇಳುವನೇ ಕಲನ್ದಕನಿವಾಪೇ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಗವತಾ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಸೇನಾಸನಂ ಅಪಞ್ಞತ್ತಂ ಹೋತಿ. ತೇ ಚ ಭಿಕ್ಖೂ ತಹಂ ತಹಂ ವಿಹರನ್ತಿ – ಅರಞ್ಞೇ, ರುಕ್ಖಮೂಲೇ, ಪಬ್ಬತೇ, ಕನ್ದರಾಯಂ, ಗಿರಿಗುಹಾಯಂ, ಸುಸಾನೇ, ವನಪತ್ಥೇ, ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ, ಪಲಾಲಪುಞ್ಜೇ. ತೇ ಕಾಲಸ್ಸೇವ ತತೋ ತತೋ ಉಪನಿಕ್ಖಮನ್ತಿ – ಅರಞ್ಞಾ ರುಕ್ಖಮೂಲಾ ಪಬ್ಬತಾ ಕನ್ದರಾ ಗಿರಿಗುಹಾ ಸುಸಾನಾ ವನಪತ್ಥಾ ಅಜ್ಝೋಕಾಸಾ ಪಲಾಲಪುಞ್ಜಾ, ಪಾಸಾದಿಕೇನ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತೇನ ಪಟಿಕ್ಕನ್ತೇನ, ಆಲೋಕಿತೇನ ವಿಲೋಕಿತೇನ, ಸಮಿಞ್ಜಿತೇನ ಪಸಾರಿತೇನ, ಓಕ್ಖಿತ್ತಚಕ್ಖೂ, ಇರಿಯಾಪಥಸಮ್ಪನ್ನಾ. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ [ಸೇಟ್ಠಿ (ಕ.)] ಕಾಲಸ್ಸೇವ ಉಯ್ಯಾನಂ ಅಗಮಾಸಿ. ಅದ್ದಸಾ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಕಾಲಸ್ಸೇವ ತತೋ ತತೋ ಉಪನಿಕ್ಖಮನ್ತೇ – ಅರಞ್ಞಾ ರುಕ್ಖಮೂಲಾ ಪಬ್ಬತಾ ಕನ್ದರಾ ಗಿರಿಗುಹಾ ಸುಸಾನಾ ವನಪತ್ಥಾ ಅಜ್ಝೋಕಾಸಾ ಪಲಾಲಪುಞ್ಜಾ, ಪಾಸಾದಿಕೇನ ಅಭಿಕ್ಕನ್ತೇನ ಪಟಿಕ್ಕನ್ತೇನ, ಆಲೋಕಿತೇನ ವಿಲೋಕಿತೇನ, ಸಮಿಞ್ಜಿತೇನ ಪಸಾರಿತೇನ, ಓಕ್ಖಿತ್ತಚಕ್ಖೂ, ಇರಿಯಾಪಥಸಮ್ಪನ್ನೇ. ದಿಸ್ವಾನಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಪಸೀದಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಯೇನ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಸಚಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ವಿಹಾರೇ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯಂ, ವಸೇಯ್ಯಾಥ ಮೇ ವಿಹಾರೇಸೂ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಭಗವತಾ ವಿಹಾರಾ ಅನುಞ್ಞಾತಾ’’ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವನ್ತಂ ಪಟಿಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಮಮ ಆರೋಚೇಯ್ಯಾಥಾ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಗಹಪತೀ’’ತಿ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ರಾಜಗಹಕಸ್ಸ ಸೇಟ್ಠಿಸ್ಸ ಪಟಿಸ್ಸುತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿಂಸು. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಾ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ರಾಜಗಹಕೋ, ಭನ್ತೇ, ಸೇಟ್ಠೀ ವಿಹಾರೇ ಕಾರಾಪೇತುಕಾಮೋ. ಕಥಂ ನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ, ಅಮ್ಹೇಹಿ [ಭನ್ತೇ (ಸೀ. ಕ.)] ಪಟಿಪಜ್ಜಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಏತಸ್ಮಿಂ ನಿದಾನೇ ಏತಸ್ಮಿಂ ಪಕರಣೇ ಧಮ್ಮಿಂ ಕಥಂ ಕತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚ ಲೇಣಾನಿ [ಪಞ್ಚ ಸೇನಾಸನಾನಿ (ಸ್ಯಾ.)] – ವಿಹಾರಂ, ಅಡ್ಢಯೋಗಂ, ಪಾಸಾದಂ, ಹಮ್ಮಿಯಂ, ಗುಹ’’ನ್ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಯೇನ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ರಾಜಗಹಕಂ ಸೇಟ್ಠಿಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅನುಞ್ಞಾತಾ ಖೋ, ಗಹಪತಿ, ಭಗವತಾ ವಿಹಾರಾ; ಯಸ್ಸದಾನಿ ಕಾಲಂ ಮಞ್ಞಸೀ’’ತಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಏಕಾಹೇನೇವ ಸಟ್ಠಿವಿಹಾರೇ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇಸಿ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ತೇ ಸಟ್ಠಿವಿಹಾರೇ ಪರಿಯೋಸಾಪೇತ್ವಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಅಧಿವಾಸೇತು ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವಾ ಸ್ವಾತನಾಯ ಭತ್ತಂ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನಾ’’ತಿ. ಅಧಿವಾಸೇಸಿ ಭಗವಾ ತುಣ್ಹೀಭಾವೇನ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಭಗವತೋ ಅಧಿವಾಸನಂ ವಿದಿತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಪದಕ್ಖಿಣಂ ಕತ್ವಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ತಸ್ಸಾ ರತ್ತಿಯಾ ಅಚ್ಚಯೇನ ಪಣೀತಂ ಖಾದನೀಯಂ ಭೋಜನೀಯಂ ಪಟಿಯಾದಾಪೇತ್ವಾ ಭಗವತೋ ಕಾಲಂ ಆರೋಚಾಪೇಸಿ – ‘‘ಕಾಲೋ, ಭನ್ತೇ, ನಿಟ್ಠಿತಂ ಭತ್ತ’’ನ್ತಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ನಿವಾಸೇತ್ವಾ ಪತ್ತಚೀವರಮಾದಾಯ ಯೇನ ರಾಜಗಹಕಸ್ಸ ಸೇಟ್ಠಿಸ್ಸ ನಿವೇಸನಂ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ, ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತೇ ಆಸನೇ ನಿಸೀದಿ ಸದ್ಧಿಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘೇನ. ಅಥ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಬುದ್ಧಪ್ಪಮುಖಂ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ ಪಣೀತೇನ ಖಾದನೀಯೇನ ಭೋಜನೀಯೇನ ಸಹತ್ಥಾ ಸನ್ತಪ್ಪೇತ್ವಾ ಸಮ್ಪವಾರೇತ್ವಾ, ಭಗವನ್ತಂ ಭುತ್ತಾವಿಂ ಓನೀತಪತ್ತಪಾಣಿಂ, ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಏತೇ ಮೇ, ಭನ್ತೇ, ಸಟ್ಠಿವಿಹಾರಾ ಪುಞ್ಞತ್ಥಿಕೇನ ಸಗ್ಗತ್ಥಿಕೇನ ಕಾರಾಪಿತಾ. ಕಥಾಹಂ, ಭನ್ತೇ, ತೇಸು ವಿಹಾರೇಸು ಪಟಿಪಜ್ಜಾಮೀ’’ತಿ? ‘‘ತೇನ ಹಿ ತ್ವಂ, ಗಹಪತಿ, ತೇ ಸಟ್ಠಿವಿಹಾರೇ ಆಗತಾನಾಗತಸ್ಸ ಚಾತುದ್ದಿಸಸ್ಸ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇಹೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ ಭನ್ತೇ’’ತಿ ಖೋ ರಾಜಗಹಕೋ ಸೇಟ್ಠೀ ಭಗವತೋ ಪಟಿಸ್ಸುತ್ವಾ ತೇ ಸಟ್ಠಿವಿಹಾರೇ ಆಗತಾನಾಗತಸ್ಸ ಚಾತುದ್ದಿಸಸ್ಸ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಪತಿಟ್ಠಾಪೇಸಿ.

೨೯೫. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹಕಂ ಸೇಟ್ಠಿಂ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಅನುಮೋದಿ –

‘‘ಸೀತಂ ಉಣ್ಹಂ ಪಟಿಹನ್ತಿ [ಪಟಿಹನತಿ (ಕ.)], ತತೋ ವಾಳಮಿಗಾನಿ ಚ;

ಸರೀಸಪೇ ಚ ಮಕಸೇ, ಸಿಸಿರೇ ಚಾಪಿ ವುಟ್ಠಿಯೋ.

‘‘ತತೋ ವಾತಾತಪೋ ಘೋರೇ, ಸಞ್ಜಾತೋ [ವಾತಾತಪೇ ಘೋರೇ, ಸಞ್ಜಾತೇ (ಕ. ಸದ್ದನೀತಿ)] ಪಟಿಹಞ್ಞತಿ;

ಲೇಣತ್ಥಞ್ಚ ಸುಖತ್ಥಞ್ಚ, ಝಾಯಿತುಞ್ಚ ವಿಪಸ್ಸಿತುಂ.

‘‘ವಿಹಾರದಾನಂ ಸಙ್ಘಸ್ಸ, ಅಗ್ಗಂ ಬುದ್ಧೇನ [ಬುದ್ಧೇಹಿ (ಸ್ಯಾ.)] ವಣ್ಣಿತಂ;

ತಸ್ಮಾ ಹಿ ಪಣ್ಡಿತೋ, ಪೋಸೋ ಸಮ್ಪಸ್ಸಂ ಅತ್ಥಮತ್ತನೋ.

‘‘ವಿಹಾರೇ ಕಾರಯೇ ರಮ್ಮೇ, ವಾಸಯೇತ್ಥ ಬಹುಸ್ಸುತೇ;

ತೇಸಂ ಅನ್ನಞ್ಚ ಪಾನಞ್ಚ, ವತ್ಥಸೇನಾಸನಾನಿ ಚ;

ದದೇಯ್ಯ ಉಜುಭೂತೇಸು, ವಿಪ್ಪಸನ್ನೇನ ಚೇತಸಾ.

‘‘ತೇ ತಸ್ಸ ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇನ್ತಿ, ಸಬ್ಬದುಕ್ಖಾಪನೂದನಂ;

ಯಂ ಸೋ ಧಮ್ಮಂ ಇಧಞ್ಞಾಯ, ಪರಿನಿಬ್ಬಾತಿ ಅನಾಸವೋ’’ತಿ.

ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ರಾಜಗಹಕಂ ಸೇಟ್ಠಿಂ ಇಮಾಹಿ ಗಾಥಾಹಿ ಅನುಮೋದಿತ್ವಾ ಉಟ್ಠಾಯಾಸನಾ ಪಕ್ಕಾಮಿ.

೨೯೬. ಅಸ್ಸೋಸುಂ ಖೋ ಮನುಸ್ಸಾ – ‘‘ಭಗವತಾ ಕಿರ ವಿಹಾರಾ ಅನುಞ್ಞಾತಾ’’ತಿ ಸಕ್ಕಚ್ಚಂ [ತೇ ಸಕ್ಕಚ್ಚಂ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ.)] ವಿಹಾರೇ ಕಾರಾಪೇನ್ತಿ. ತೇ ವಿಹಾರಾ ಅಕವಾಟಕಾ ಹೋನ್ತಿ; ಅಹೀಪಿ ವಿಚ್ಛಿಕಾಪಿ ಸತಪದಿಯೋಪಿ ಪವಿಸನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕವಾಟ’’ನ್ತಿ. ಭಿತ್ತಿಛಿದ್ದಂ ಕರಿತ್ವಾ ವಲ್ಲಿಯಾಪಿ ರಜ್ಜುಯಾಪಿ ಕವಾಟಂ ಬನ್ಧನ್ತಿ. ಉನ್ದೂರೇಹಿಪಿ ಉಪಚಿಕಾಹಿಪಿ ಖಜ್ಜನ್ತಿ. ಖಯಿತಬನ್ಧನಾನಿ ಕವಾಟಾನಿ ಪತನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಿಟ್ಠಸಙ್ಘಾಟಂ ಉದುಕ್ಖಲಿಕಂ ಉತ್ತರಪಾಸಕ’’ನ್ತಿ. ಕವಾಟಾ ನ ಫುಸೀಯನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆವಿಞ್ಛನಚ್ಛಿದ್ದಂ ಆವಿಞ್ಛನರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ. ಕವಾಟಾ ನ ಥಕಿಯನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಗ್ಗಳವಟ್ಟಿಂ ಕಪಿಸೀಸಕಂ ಸೂಚಿಕಂ ಘಟಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ನ ಸಕ್ಕೋನ್ತಿ ಕವಾಟಂ ಅಪಾಪುರಿತುಂ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಾಳಚ್ಛಿದ್ದಂ. ತೀಣಿ ತಾಳಾನಿ – ಲೋಹತಾಳಂ, ಕಟ್ಠತಾಳಂ, ವಿಸಾಣತಾಳ’’ನ್ತಿ. ಯೇಹಿ [ಯೇಪಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ತೇ ಉಗ್ಘಾಟೇತ್ವಾ ಪವಿಸನ್ತಿ [ವಿಸಾಣತಾಳಂ, ಯೇಹಿ ತೇ ಉಗ್ಘಾಟೇತ್ವಾ ಪವಿಸನ್ತೀತಿ (ಕ.)], ವಿಹಾರಾ ಅಗುತ್ತಾ ಹೋನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯನ್ತಕಂ ಸೂಚಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ತಿಣಚ್ಛದನಾ ಹೋನ್ತಿ; ಸೀತಕಾಲೇ ಸೀತಾ, ಉಣ್ಹಕಾಲೇ ಉಣ್ಹಾ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ಅವಾತಪಾನಕಾ ಹೋನ್ತಿ ಅಚಕ್ಖುಸ್ಸಾ ದುಗ್ಗನ್ಧಾ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತೀಣಿ ವಾತಪಾನಾನಿ – ವೇದಿಕಾವಾತಪಾನಂ, ಜಾಲವಾತಪಾನಂ, ಸಲಾಕವಾತಪಾನ’’ನ್ತಿ. ವಾತಪಾನನ್ತರಿಕಾಯ ಕಾಳಕಾಪಿ ವಗ್ಗುಲಿಯೋಪಿ ಪವಿಸನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಾತಪಾನಚಕ್ಕಲಿಕ’’ನ್ತಿ. ಚಕ್ಕಲಿಕನ್ತರಿಕಾಯಪಿ ಕಾಳಕಾಪಿ ವಗ್ಗುಲಿಯೋಪಿ ಪವಿಸನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಾತಪಾನಕವಾಟಕಂ ವಾತಪಾನಭಿಸಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಛಮಾಯಂ ಸಯನ್ತಿ. ಗತ್ತಾನಿಪಿ ಚೀವರಾನಿಪಿ ಪಂಸುಕಿತಾನಿ ಹೋನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಿಣಸನ್ಥಾರಕ’’ನ್ತಿ. ತಿಣಸನ್ಥಾರಕೋ ಉನ್ದೂರೇಹಿಪಿ ಉಪಚಿಕಾಹಿಪಿ ಖಜ್ಜತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಿಡ್ಢಿ’’ನ್ತಿ [ಮೀಢನ್ತಿ (ಸೀ.), ಮಿಢಿನ್ತಿ (ಸ್ಯಾ.)]. ಮಿಡ್ಢಿಯಾ ಗತ್ತಾನಿ ದುಕ್ಖಾ ಹೋನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬಿದಲಮಞ್ಚಕ’’ನ್ತಿ.

ಮಞ್ಚಪೀಠಾದಿಅನುಜಾನನಂ

೨೯೭. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸೋಸಾನಿಕೋ ಮಸಾರಕೋ ಮಞ್ಚೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಸಾರಕಂ ಮಞ್ಚ’’ನ್ತಿ. ಮಸಾರಕಂ ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಸಾರಕಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸೋಸಾನಿಕೋ ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧೋ ಮಞ್ಚೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧಂ ಮಞ್ಚ’’ನ್ತಿ. ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧಂ ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬುನ್ದಿಕಾಬದ್ಧಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸೋಸಾನಿಕೋ ಕುಳೀರಪಾದಕೋ ಮಞ್ಚೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಳೀರಪಾದಕಂ ಮಞ್ಚ’’ನ್ತಿ. ಕುಳೀರಪಾದಕಂ ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಳೀರಪಾದಕಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸೋಸಾನಿಕೋ ಆಹಚ್ಚಪಾದಕೋ ಮಞ್ಚೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಓರಾಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಹಚ್ಚಪಾದಕಂ ಮಞ್ಚ’’ನ್ತಿ. ಆಹಚ್ಚಪಾದಕಂ ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಹಚ್ಚಪಾದಕಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಆಸನ್ದಿಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಸನ್ದಿಕ’’ನ್ತಿ. ಉಚ್ಚಕೋ ಆಸನ್ದಿಕೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚಕಮ್ಪಿ ಆಸನ್ದಿಕ’’ನ್ತಿ. ಸತ್ತಙ್ಗೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸತ್ತಙ್ಗ’’ನ್ತಿ. ಉಚ್ಚಕೋ ಸತ್ತಙ್ಗೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚಕಮ್ಪಿ ಸತ್ತಙ್ಗ’’ನ್ತಿ. ಭದ್ದಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭದ್ದಪೀಠ’’ನ್ತಿ. ಪೀಠಿಕಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪೀಠಿಕ’’ನ್ತಿ. ಏಳಕಪಾದಕಂ ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಳಕಪಾದಕಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ. ಆಮಲಕವಟ್ಟಿಕಂ [ಆಮಲಕವಣ್ಟಿಕಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಮಲಕವಟ್ಟಿಕಂ ಪೀಠ’’ನ್ತಿ. ಫಲಕಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಫಲಕ’’ನ್ತಿ. ಕೋಚ್ಛಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕೋಚ್ಛ’’ನ್ತಿ. ಪಲಾಲಪೀಠಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಲಾಲಪೀಠ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಉಚ್ಚೇ ಮಞ್ಚೇ ಸಯನ್ತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ವಿಹಾರಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಗಿಹೀ ಕಾಮಭೋಗಿನೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚೇ ಮಞ್ಚೇ ಸಯಿತಬ್ಬಂ. ಯೋ ಸಯೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸಾ’’ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರೋ ಭಿಕ್ಖು ನೀಚೇ ಮಞ್ಚೇ ಸಯನ್ತೋ ಅಹಿನಾ ದಟ್ಠೋ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಞ್ಚಪಟಿಪಾದಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಉಚ್ಚೇ ಮಞ್ಚಪಟಿಪಾದಕೇ ಧಾರೇನ್ತಿ, ಸಹ ಮಞ್ಚಪಟಿಪಾದಕೇಹಿ ಪವೇಧೇನ್ತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ವಿಹಾರಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಗಿಹೀ ಕಾಮಭೋಗಿನೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚಾ ಮಞ್ಚಪಟಿಪಾದಕಾ ಧಾರೇತಬ್ಬಾ. ಯೋ ಧಾರೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಟ್ಠಙ್ಗುಲಪರಮಂ ಮಞ್ಚಪಟಿಪಾದಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸುತ್ತಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸುತ್ತಂ ಮಞ್ಚಂ ವೇಠೇತು’’ನ್ತಿ [ವೇತುನ್ತಿ (ಸೀ.)]. ಅಙ್ಗಾನಿ ಬಹುಸುತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಿಯನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಙ್ಗೇ ವಿಜ್ಝಿತ್ವಾ ಅಟ್ಠಪದಕಂ ವೇಠೇತು’’ನ್ತಿ. ಚೋಳಕಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಿಮಿಲಿಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ತೂಲಿಕಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಜಟೇತ್ವಾ ಬಿಬ್ಬೋಹನಂ [ಬಿಮ್ಬೋಹನಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಬಿಮ್ಬ + ಓಹನಂ)] ಕಾತುಂ. ತೀಣಿ ತೂಲಾನಿ – ರುಕ್ಖತೂಲಂ, ಲತಾತೂಲಂ, ಪೋಟಕಿತೂಲ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಅದ್ಧಕಾಯಿಕಾನಿ [ಅಡ್ಢಕಾಯಿಕಾನಿ (ಕ.)] ಬಿಬ್ಬೋಹನಾನಿ ಧಾರೇನ್ತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ವಿಹಾರಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಗಿಹೀ ಕಾಮಭೋಗಿನೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಡ್ಢಕಾಯಿಕಾನಿ ಬಿಬ್ಬೋಹನಾನಿ ಧಾರೇತಬ್ಬಾನಿ. ಯೋ ಧಾರೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸೀಸಪ್ಪಮಾಣಂ ಬಿಬ್ಬೋಹನಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಗಹೇ ಗಿರಗ್ಗಸಮಜ್ಜೋ ಹೋತಿ. ಮನುಸ್ಸಾ ಮಹಾಮತ್ತಾನಂ ಅತ್ಥಾಯ ಭಿಸಿಯೋ ಪಟಿಯಾದೇನ್ತಿ – ಉಣ್ಣಭಿಸಿಂ, ಚೋಳಭಿಸಿಂ, ವಾಕಭಿಸಿಂ, ತಿಣಭಿಸಿಂ, ಪಣ್ಣಭಿಸಿಂ. ತೇ ವೀತಿವತ್ತೇ ಸಮಜ್ಜೇ ಛವಿಂ ಉಪ್ಪಾಟೇತ್ವಾ ಹರನ್ತಿ. ಅದ್ದಸಾಸುಂ ಖೋ ಭಿಕ್ಖೂ ಸಮಜ್ಜಟ್ಠಾನೇ ಬಹುಂ ಉಣ್ಣಮ್ಪಿ ಚೋಳಕಮ್ಪಿ ವಾಕಮ್ಪಿ ತಿಣಮ್ಪಿ ಪಣ್ಣಮ್ಪಿ ಛಟ್ಟಿತಂ. ದಿಸ್ವಾನ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚ ಭಿಸಿಯೋ – ಉಣ್ಣಭಿಸಿಂ, ಚೋಳಭಿಸಿಂ, ವಾಕಭಿಸಿಂ, ತಿಣಭಿಸಿಂ, ಪಣ್ಣಭಿಸಿ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಸೇನಾಸನಪರಿಕ್ಖಾರಿಕಂ ದುಸ್ಸಂ ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಸಿಂ ಓನನ್ಧಿತು’’ನ್ತಿ [ಓನದ್ಧಿತುಂ (ಸ್ಯಾ.)].

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಮಞ್ಚಭಿಸಿಂ ಪೀಠೇ ಸನ್ಥರನ್ತಿ, ಪೀಠಭಿಸಿಂ ಮಞ್ಚೇ ಸನ್ಥರನ್ತಿ. ಭಿಸಿಯೋ ಪರಿಭಿಜ್ಜನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓನದ್ಧಮಞ್ಚಂ [ಓನದ್ಧಮಞ್ಚಂ (ಕ.) ಏವಮುಪರಿಪಿ] ಓನದ್ಧಪೀಠ’’ನ್ತಿ. ಉಲ್ಲೋಕಂ ಅಕರಿತ್ವಾ ಸನ್ಥರನ್ತಿ, ಹೇಟ್ಠತೋ ನಿಪತನ್ತಿ [ನಿಪಟನ್ತಿ (ಕ.), ನಿಪ್ಫಟನ್ತಿ (ಸೀ.), ನಿಪ್ಪಾಟೇನ್ತಿ (ಸ್ಯಾ.)] …ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಲ್ಲೋಕಂ ಕರಿತ್ವಾ ಸನ್ಥರಿತ್ವಾ ಭಿಸಿಂ ಓನನ್ಧಿತು’’ನ್ತಿ. ಛವಿಂ ಉಪ್ಪಾಟೇತ್ವಾ ಹರನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಫೋಸಿತು’’ನ್ತಿ. ಹರನ್ತಿಯೇವ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭತ್ತಿಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿ. ಹರನ್ತಿಯೇವ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಹತ್ಥಭತ್ತಿಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿ. ಹರನ್ತಿಯೇವ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಹತ್ಥಭತ್ತಿ’’ನ್ತಿ.

ಸೇತವಣ್ಣಾದಿಅನುಜಾನನಂ

೨೯೮. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ತಿತ್ಥಿಯಾನಂ ಸೇಯ್ಯಾಯೋ ಸೇತವಣ್ಣಾ ಹೋನ್ತಿ, ಕಾಳವಣ್ಣಕತಾ ಭೂಮಿ, ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಕತಾ ಭಿತ್ತಿ. ಬಹೂ ಮನುಸ್ಸಾ ಸೇಯ್ಯಾಪೇಕ್ಖಕಾ ಗಚ್ಛನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಹಾರೇ ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಫರುಸಾಯ ಭಿತ್ತಿಯಾ ಸೇತವಣ್ಣೋ ನ ನಿಪತತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಸಪಿಣ್ಡಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಸೇತವಣ್ಣಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಸೇತವಣ್ಣೋ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯೋ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಣ್ಹಮತ್ತಿಕಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಸೇತವಣ್ಣಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಸೇತವಣ್ಣೋ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯೋ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಕ್ಕಾಸಂ ಪಿಟ್ಠಮದ್ದ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಫರುಸಾಯ ಭಿತ್ತಿಯಾ ಗೇರುಕಾ ನ ನಿಪತತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಸಪಿಣ್ಡಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಗೇರುಕಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಗೇರುಕಾ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯಾ ಹೋತಿ …ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಣ್ಡಕಮತ್ತಿಕಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಗೇರುಕಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಗೇರುಕಾ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯಾ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಾಸಪಕುಟ್ಟಂ ಸಿತ್ಥತೇಲಕ’’ನ್ತಿ. ಅಚ್ಚುಸ್ಸನ್ನಂ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚೋಳಕೇನ ಪಚ್ಚುದ್ಧರಿತು’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಫರುಸಾಯ ಭೂಮಿಯಾ ಕಾಳವಣ್ಣೋ ನ ನಿಪತತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಥುಸಪಿಣ್ಡಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಕಾಳವಣ್ಣೋ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯೋ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಗಣ್ಡುಮತ್ತಿಕಂ ದತ್ವಾ ಪಾಣಿಕಾಯ ಪಟಿಬಾಹೇತ್ವಾ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ನಿಪಾತೇತು’’ನ್ತಿ. ಕಾಳವಣ್ಣೋ ಅನಿಬನ್ಧನೀಯೋ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಕ್ಕಾಸಂ ಕಸಾವ’’ನ್ತಿ.

ಪಟಿಭಾನಚಿತ್ತಪಟಿಕ್ಖೇಪಂ

೨೯೯. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಛಬ್ಬಗ್ಗಿಯಾ ಭಿಕ್ಖೂ ವಿಹಾರೇ ಪಟಿಭಾನಚಿತ್ತಂ ಕಾರಾಪೇನ್ತಿ – ಇತ್ಥಿರೂಪಕಂ ಪುರಿಸರೂಪಕಂ. ಮನುಸ್ಸಾ ವಿಹಾರಚಾರಿಕಂ ಆಹಿಣ್ಡನ್ತಾ ಪಸ್ಸಿತ್ವಾ ಉಜ್ಝಾಯನ್ತಿ ಖಿಯ್ಯನ್ತಿ ವಿಪಾಚೇನ್ತಿ – ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ ಗಿಹೀ ಕಾಮಭೋಗಿನೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಟಿಭಾನಚಿತ್ತಂ ಕಾರಾಪೇತಬ್ಬಂ – ಇತ್ಥಿರೂಪಕಂ ಪುರಿಸರೂಪಕಂ. ಯೋ ಕಾರಾಪೇಯ್ಯ, ಆಪತ್ತಿ ದುಕ್ಕಟಸ್ಸ. ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕ’’ನ್ತಿ.

ಇಟ್ಠಕಾಚಯಾದಿಅನುಜಾನನಂ

೩೦೦. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ನೀಚವತ್ಥುಕಾ ಹೋನ್ತಿ, ಉದಕೇನ ಓತ್ಥರಿಯ್ಯನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚವತ್ಥುಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಚಯೋ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಿನಿತುಂ ತಯೋ ಚಯೇ – ಇಟ್ಠಕಾಚಯಂ, ಸಿಲಾಚಯಂ, ದಾರುಚಯ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ವಿಹಞ್ಞನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಸೋಪಾನೇ – ಇಟ್ಠಕಾಸೋಪಾನಂ, ಸಿಲಾಸೋಪಾನಂ, ದಾರುಸೋಪಾನ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ಪರಿಪತನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಲಮ್ಬನಬಾಹ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ಆಳಕಮನ್ದಾ ಹೋನ್ತಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ಹಿರಿಯನ್ತಿ ನಿಪಜ್ಜಿತುಂ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಿರೋಕರಣಿ’’ನ್ತಿ. ತಿರೋಕರಣಿಂ ಉಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ಓಲೋಕೇನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಡ್ಢಕುಟ್ಟಕ’’ನ್ತಿ. ಅಡ್ಢಕುಟ್ಟಕಾ ಉಪರಿತೋ ಓಲೋಕೇನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಗಬ್ಭೇ – ಸಿವಿಕಾಗಬ್ಭಂ, ನಾಳಿಕಾಗಬ್ಭಂ, ಹಮ್ಮಿಯಗಬ್ಭ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಖುದ್ದಕೇ ವಿಹಾರೇ ಮಜ್ಝೇ ಗಬ್ಭಂ ಕರೋನ್ತಿ. ಉಪಚಾರೋ ನ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಖುದ್ದಕೇ ವಿಹಾರೇ ಏಕಮನ್ತಂ ಗಬ್ಭಂ ಕಾತುಂ, ಮಹಲ್ಲಕೇ ಮಜ್ಝೇ’’ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಸ್ಸ ಕುಟ್ಟಪಾದೋ ಜೀರತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಲಙ್ಕಪಾದಕ’’ನ್ತಿ [ಕುಳುಙ್ಕಪಾದಕನ್ತಿ (ಸೀ.)]. ವಿಹಾರಸ್ಸ ಕುಟ್ಟೋ ಓವಸ್ಸತಿ…ಪೇ…‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪರಿತ್ತಾಣಕಿಟಿಕಂ ಉದ್ದಸುಧ’’ನ್ತಿ [ಉದ್ಧಾಸುಧನ್ತಿ (ಸ್ಯಾ.)].

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಅಞ್ಞತರಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ತಿಣಚ್ಛದನಾ ಅಹಿ ಖನ್ಧೇ ಪತತಿ. ಸೋ ಭೀತೋ ವಿಸ್ಸರಮಕಾಸಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ಉಪಧಾವಿತ್ವಾ ತಂ ಭಿಕ್ಖುಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಕಿಸ್ಸ ತ್ವಂ, ಆವುಸೋ, ವಿಸ್ಸರಮಕಾಸೀ’’ತಿ? ಅಥ ಖೋ ಸೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿತಾನ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಮಞ್ಚಪಾದೇಪಿ ಪೀಠಪಾದೇಪಿ ಥವಿಕಾಯೋ ಲಗ್ಗೇನ್ತಿ. ಉನ್ದೂರೇಹಿಪಿ ಉಪಚಿಕಾಹಿಪಿ ಖಜ್ಜನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿತ್ತಿಖಿಲಂ ನಾಗದನ್ತಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಮಞ್ಚೇಪಿ ಪೀಠೇಪಿ ಚೀವರಂ ನಿಕ್ಖಿಪನ್ತಿ. ಚೀವರಂ ಪರಿಭಿಜ್ಜಿತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ವಿಹಾರೇ ಚೀವರವಂಸಂ ಚೀವರರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ಅನಾಳಿನ್ದಕಾ ಹೋನ್ತಿ ಅಪ್ಪಟಿಸ್ಸರಣಾ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಳಿನ್ದಂ ಪಘನಂ ಪಕುಟ್ಟಂ [ಪಕುಡ್ಡಂ (ಸೀ.)] ಓಸಾರಕ’’ನ್ತಿ. ಆಳಿನ್ದಾ ಪಾಕಟಾ ಹೋನ್ತಿ. ಭಿಕ್ಖೂ ಹಿರಿಯನ್ತಿ ನಿಪಜ್ಜಿತುಂ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂಸರಣಕಿಟಿಕಂ ಉಗ್ಘಾಟನಕಿಟಿಕ’’ನ್ತಿ.

ಉಪಟ್ಠಾನಸಾಲಾಅನುಜಾನನಂ

೩೦೧. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಭತ್ತವಿಸ್ಸಗ್ಗಂ ಕರೋನ್ತಾ ಸೀತೇನಪಿ ಉಣ್ಹೇನಪಿ ಕಿಲಮನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಪಟ್ಠಾನಸಾಲ’’ನ್ತಿ. ಉಪಟ್ಠಾನಸಾಲಾ ನೀಚವತ್ಥುಕಾ ಹೋತಿ, ಉದಕೇನ ಓತ್ಥರಿಯ್ಯತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚವತ್ಥುಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಚಯೋ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಿನಿತುಂ ತಯೋ ಚಯೇ – ಇಟ್ಠಕಾಚಯಂ, ಸಿಲಾಚಯಂ, ದಾರುಚಯ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ವಿಹಞ್ಞನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಸೋಪಾನೇ – ಇಟ್ಠಕಾಸೋಪಾನಂ, ಸಿಲಾಸೋಪಾನಂ, ದಾರುಸೋಪಾನ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ಪರಿಪತನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಲಮ್ಬನಬಾಹ’’ನ್ತಿ. ಉಪಟ್ಠಾನಸಾಲಾಯ ತಿಣಚುಣ್ಣಂ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತುಂ – ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಂ ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕಂ ಚೀವರವಂಸಂ ಚೀವರರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಛಮಾಯ ಚೀವರಂ ಪತ್ಥರನ್ತಿ. ಚೀವರಂ ಪಂಸುಕಿತಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಜ್ಝೋಕಾಸೇ ಚೀವರವಂಸಂ ಚೀವರರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ. ಪಾನೀಯಂ ಓತಪ್ಪತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಾನೀಯಸಾಲಂ ಪಾನೀಯಮಣ್ಡಪ’’ನ್ತಿ. ಪಾನೀಯಸಾಲಾ ನೀಚವತ್ಥುಕಾ ಹೋತಿ, ಉದಕೇನ ಓತ್ಥರಿಯ್ಯತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚವತ್ಥುಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಚಯೋ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಿನಿತುಂ ತಯೋ ಚಯೇ – ಇಟ್ಠಕಾಚಯಂ, ಸಿಲಾಚಯಂ, ದಾರುಚಯ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ವಿಹಞ್ಞನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಸೋಪಾನೇ – ಇಟ್ಠಕಾಸೋಪಾನಂ, ಸಿಲಾಸೋಪಾನಂ, ದಾರುಸೋಪಾನ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ಪರಿಪತನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಲಮ್ಬನಬಾಹ’’ನ್ತಿ. ಪಾನೀಯಸಾಲಾಯ ತಿಣಚುಣ್ಣಂ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತುಂ – ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಂ ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕಂ ಚೀವರವಂಸಂ ಚೀವರರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ. ಪಾನೀಯಭಾಜನಂ ನ ಸಂವಿಜ್ಜತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಾನೀಯಸಙ್ಖಂ ಪಾನೀಯಸರಾವಕ’’ನ್ತಿ.

ಪಾಕಾರಾದಿಅನುಜಾನನಂ

೩೦೨. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ವಿಹಾರಾ ಅಪರಿಕ್ಖಿತ್ತಾ ಹೋನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪರಿಕ್ಖಿಪಿತುಂ ತಯೋ ಪಾಕಾರೇ – ಇಟ್ಠಕಾಪಾಕಾರಂ, ಸಿಲಾಪಾಕಾರಂ, ದಾರುಪಾಕಾರ’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕೋ ನ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕೋಟ್ಠಕ’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕೋ ನೀಚವತ್ಥುಕೋ ಹೋತಿ, ಉದಕೇನ ಓತ್ಥರಿಯ್ಯತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚವತ್ಥುಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕಸ್ಸ ಕವಾಟಂ ನ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕವಾಟಂ ಪಿಟ್ಠಸಙ್ಘಾಟಂ ಉದುಕ್ಖಲಿಕಂ ಉತ್ತರಪಾಸಕಂ ಅಗ್ಗಳವಟ್ಟಿಂ ಕಪಿಸೀಸಕಂ ಸೂಚಿಕಂ ಘಟಿಕಂ ತಾಳಚ್ಛಿದ್ದಂ ಆವಿಞ್ಛನಚ್ಛಿದ್ದಂ ಆವಿಞ್ಛನರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕೇ ತಿಣಚುಣ್ಣಂ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತುಂ – ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಂ ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಪರಿವೇಣಂ ಚಿಕ್ಖಲ್ಲಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮರುಮ್ಬಂ ಉಪಕಿರಿತು’’ನ್ತಿ. ನ ಪರಿಯಾಪುಣನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪದರಸಿಲಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತು’’ನ್ತಿ. ಉದಕಂ ಸನ್ತಿಟ್ಠತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉದಕನಿದ್ಧಮನ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಭಿಕ್ಖೂ ಪರಿವೇಣೇ ತಹಂ ತಹಂ ಅಗ್ಗಿಟ್ಠಾನಂ ಕರೋನ್ತಿ. ಪರಿವೇಣಂ ಉಕ್ಲಾಪಂ ಹೋತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏಕಮನ್ತಂ ಅಗ್ಗಿಸಾಲಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಅಗ್ಗಿಸಾಲಾ ನೀಚವತ್ಥುಕಾ ಹೋತಿ, ಉದಕೇನ ಓತ್ಥರಿಯ್ಯತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಚ್ಚವತ್ಥುಕಂ ಕಾತು’’ನ್ತಿ. ಚಯೋ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚಿನಿತುಂ ತಯೋ ಚಯೇ – ಇಟ್ಠಕಾಚಯಂ, ಸಿಲಾಚಯಂ, ದಾರುಚಯ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ವಿಹಞ್ಞನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಸೋಪಾನೇ – ಇಟ್ಠಕಾಸೋಪಾನಂ, ಸಿಲಾಸೋಪಾನಂ, ದಾರುಸೋಪಾನ’’ನ್ತಿ. ಆರೋಹನ್ತಾ ಪರಿಪತನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಆಲಮ್ಬನಬಾಹ’’ನ್ತಿ. ಅಗ್ಗಿಸಾಲಾಯ ಕವಾಟಂ ನ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕವಾಟಂ ಪಿಟ್ಠಸಙ್ಘಾಟಂ ಉದುಕ್ಖಲಿಕಂ ಉತ್ತರಪಾಸಕಂ ಅಗ್ಗಳವಟ್ಟಿಂ ಕಪಿಸೀಸಕಂ ಸೂಚಿಕಂ ಘಟಿಕಂ ತಾಳಚ್ಛಿದ್ದಂ ಆವಿಞ್ಛನಚ್ಛಿದ್ದಂ ಆವಿಞ್ಛನರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ. ಅಗ್ಗಿಸಾಲಾಯ ತಿಣಚುಣ್ಣಂ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತುಂ – ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಂ ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕಂ ಚೀವರವಂಸಂ ಚೀವರರಜ್ಜು’’ನ್ತಿ.

ಆರಾಮಪರಿಕ್ಖೇಪಅನುಜಾನನಂ

೩೦೩. ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ಆರಾಮೋ ಅಪರಿಕ್ಖಿತ್ತೋ ಹೋತಿ. ಅಜಕಾಪಿ ಪಸುಕಾಪಿ ಉಪರೋಪೇ ವಿಹೇಠೇನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪರಿಕ್ಖಿಪಿತುಂ ತಯೋ ವಾಟೇ – ವೇಳುವಾಟಂ, ಕಣ್ಡಕವಾಟಂ [ವಟೇ ವೇಳುವಟಂ ಕಣ್ಡಕವಟಂ (ಸ್ಯಾ.)], ಪರಿಖ’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕೋ ನ ಹೋತಿ. ತಥೇವ ಅಜಕಾಪಿ ಪಸುಕಾಪಿ ಉಪರೋಪೇ ವಿಹೇಠೇನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕೋಟ್ಠಕಂ ಅಪೇಸಿಂ ಯಮಕಕವಾಟಂ ತೋರಣಂ ಪಲಿಘ’’ನ್ತಿ. ಕೋಟ್ಠಕೇ ತಿಣಚುಣ್ಣಂ ಪರಿಪತತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಓಗುಮ್ಫೇತ್ವಾ ಉಲ್ಲಿತ್ತಾವಲಿತ್ತಂ ಕಾತುಂ – ಸೇತವಣ್ಣಂ ಕಾಳವಣ್ಣಂ ಗೇರುಕಪರಿಕಮ್ಮಂ ಮಾಲಾಕಮ್ಮಂ ಲತಾಕಮ್ಮಂ ಮಕರದನ್ತಕಂ ಪಞ್ಚಪಟಿಕ’’ನ್ತಿ. ಆರಾಮೋ ಚಿಕ್ಖಲ್ಲೋ ಹೋತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮರುಮ್ಬಂ ಉಪಕಿರಿತು’’ನ್ತಿ. ನ ಪರಿಯಾಪುಣನ್ತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪದರಸಿಲಂ ನಿಕ್ಖಿಪಿತು’’ನ್ತಿ. ಉದಕಂ ಸನ್ತಿಟ್ಠತಿ…ಪೇ… ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉದಕನಿದ್ಧಮನ’’ನ್ತಿ.

ತೇನ ಖೋ ಪನ ಸಮಯೇನ ರಾಜಾ ಮಾಗಧೋ ಸೇನಿಯೋ ಬಿಮ್ಬಿಸಾರೋ ಸಙ್ಘಸ್ಸ ಅತ್ಥಾಯ ಸುಧಾಮತ್ತಿಕಾಲೇಪನಂ ಪಾಸಾದಂ ಕಾರೇತುಕಾಮೋ ಹೋತಿ. ಅಥ ಖೋ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಏತದಹೋಸಿ – ‘‘ಕಿಂ ನು ಖೋ ಭಗವತಾ ಛದನಂ ಅನುಞ್ಞಾತಂ, ಕಿಂ ಅನನುಞ್ಞಾತ’’ನ್ತಿ. ಭಗವತೋ ಏತಮತ್ಥಂ ಆರೋಚೇಸುಂ. ‘‘ಅನುಜಾನಾಮಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪಞ್ಚ ಛದನಾನಿ – ಇಟ್ಠಕಾಛದನಂ, ಸಿಲಾಛದನಂ, ಸುಧಾಛದನಂ, ತಿಣಚ್ಛದನಂ, ಪಣ್ಣಚ್ಛದನ’’ನ್ತಿ.

ಪಠಮಭಾಣವಾರೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.