೭. ಧಮ್ಮಕಥಾವಣ್ಣನಾ

೮೮೭-೮೮೮. ರೂಪಸಭಾವೋ ರೂಪಟ್ಠೋತಿ ಆಹ ‘‘ರೂಪಟ್ಠೋ ನಾಮ ಕೋಚಿ ರೂಪತೋ ಅಞ್ಞೋ ನತ್ಥೀ’’ತಿ. ಯಂ ಪನ ಯತೋ ಅಞ್ಞಂ, ನ ತಂ ತಂಸಭಾವನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ರೂಪಟ್ಠತೋ ಅಞ್ಞಂ ರೂಪಞ್ಚ ನ ಹೋತೀ’’ತಿ, ರೂಪಮೇವ ನ ಹೋತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಏತೇನ ಬ್ಯತಿರೇಕತೋ ತಮತ್ಥಂ ಸಾಧೇತಿ. ತಸ್ಮಾತಿ ಯಸ್ಮಾ ರೂಪತೋ ಅಞ್ಞೋ ರೂಪಟ್ಠೋ ನತ್ಥಿ, ರೂಪಟ್ಠತೋ ಚ ಅಞ್ಞಂ ರೂಪಂ, ತಸ್ಮಾ ರೂಪಂ ರೂಪಮೇವ ರೂಪಸಭಾವಮೇವಾತಿ ಏವ-ಕಾರೇನ ನಿವತ್ತಿತಂ ದಸ್ಸೇತಿ ‘‘ನ ವೇದನಾದಿಸಭಾವ’’ನ್ತಿ. ಅಧಿಪ್ಪಾಯೇನಾತಿ ರೂಪರೂಪಟ್ಠಾನಂ ಅನಞ್ಞತ್ತಾಧಿಪ್ಪಾಯೇನ. ಅಞ್ಞಥಾತಿ ತೇಸಂ ಅಞ್ಞತ್ತೇ ರೂಪಟ್ಠೇನ ನಿಯಮೇನ ರೂಪಂ ನಿಯತನ್ತಿ ವತ್ತಬ್ಬನ್ತಿ ಯೋಜನಾ. ದಸ್ಸಿತೋಯೇವ ಹೋತಿ ಅತ್ಥತೋ ಆಪನ್ನತ್ತಾ. ನ ಹಿ ಅಭಿನ್ನೇ ವತ್ಥುಸ್ಮಿಂ ಪರಿಯಾಯನ್ತರಭೇದಂ ಕರೋತಿ. ಅಞ್ಞತ್ತನ್ತಿ ರೂಪಸಭಾವಾನಂ ರೂಪರೂಪಟ್ಠಾನಞ್ಚ. ಸಸಾಮಿನಿದ್ದೇಸಸಿದ್ಧಾಭೇದಾ ‘‘ಸಿಲಾಪುತ್ತಕಸ್ಸ ಸರೀರ’’ನ್ತಿ ವಿಯ, ಕಪ್ಪನಾಮತ್ತತೋ ಚಾಯಂ ಭೇದೋ, ನ ಪರಮತ್ಥತೋತಿ ಆಹ ‘‘ಗಹೇತ್ವಾ ವಿಯ ಪವತ್ತೋ’’ತಿ. ವೇದನಾದೀಹಿ ನಾನತ್ತಮೇವಾತಿ ವೇದನಾದೀಹಿ ಅಞ್ಞತ್ತಮೇವ. ಸೋ ಸಭಾವೋತಿ ಸೋ ರೂಪಸಭಾವೋ. ನಾನತ್ತಸಞ್ಞಾಪನತ್ಥನ್ತಿ ರೂಪಸ್ಸ ಸಭಾವೋ, ನ ವೇದನಾದೀನನ್ತಿ ಏವಂ ಭೇದಸ್ಸ ಞಾಪನತ್ಥಂ. ತಞ್ಚ ವಚನನ್ತಿ ‘‘ರೂಪಂ ರೂಪಟ್ಠೇನ ನ ನಿಯತ’’ನ್ತಿ ವಚನಂ. ವುತ್ತಪ್ಪಕಾರೇನಾತಿ ‘‘ರೂಪಟ್ಠತೋ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ರೂಪಸ್ಸ ಅಭಾವಾ’’ತಿಆದಿನಾ ವುತ್ತಾಕಾರೇನ. ಯದಿ ಸದೋಸಂ, ಅಥ ಕಸ್ಮಾ ಪಟಿಜಾನಾತೀತಿ ಯೋಜನಾ.

ವುತ್ತಮೇವ ಕಾರಣನ್ತಿ ‘‘ರೂಪಂ ರೂಪಮೇವ, ನ ವೇದನಾದಿಸಭಾವ’’ನ್ತಿ ಏವಂ ವುತ್ತಮೇವ ಯುತ್ತಿಂ. ಪರೇನ ಚೋದಿತನ್ತಿ ‘‘ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ರೂಪಂ ರೂಪಟ್ಠೇನ ನಿಯತ’’ನ್ತಿಆದಿನಾ ಪರವಾದಿನೋ ಚೋದನಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ. ತಮೇವ ಕಾರಣಂ ದಸ್ಸೇತ್ವಾತಿ ತಮೇವ ಯಥಾವುತ್ತಂ ಯುತ್ತಿಂ ‘‘ಏತ್ಥ ಹೀ’’ತಿಆದಿನಾ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ. ಚೋದನಂ ನಿವತ್ತೇತೀತಿ ‘‘ಅಥ ಕಸ್ಮಾ ಪಟಿಜಾನಾತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ ಚೋದನಂ ನಿವತ್ತೇತಿ. ಯಮತ್ಥಂ ಸನ್ಧಾಯ ‘‘ಇತೋ ಅಞ್ಞಥಾ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ‘‘ರೂಪಾದೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ.

ಧಮ್ಮಕಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ಏಕವೀಸತಿಮವಗ್ಗವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.