೩. ಅನಿಯತಕಣ್ಡೋ

೧. ಪಠಮಅನಿಯತಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ

೪೪೩. ಪುತ್ತಸದ್ದೇನ ಸಾಮಞ್ಞನಿದ್ದೇಸತೋ, ಏಕಸೇಸನಯೇನ ವಾ ಪುತ್ತೀಪಿ ಗಹಿತಾತಿ ಆಹ ‘‘ಬಹೂ ಧೀತರೋ ಚಾ’’ತಿ. ತದನನ್ತರನ್ತಿ ಭಿಕ್ಖೂನಂ ಭೋಜನಾನನ್ತರಂ.

೪೪೪-೫. ತಂ ಕಮ್ಮನ್ತಿ ತಂ ಮೇಥುನಾದಿಅಜ್ಝಾಚಾರಕಮ್ಮಂ. ಪಾಳಿಯಂ ‘‘ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋ’’ತಿ ಇದಂ ಅತ್ಥುದ್ಧಾರವಸೇನ ವುತ್ತಂ, ಉಪರಿ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ‘‘ನ ಹೇವ ಖೋ ಪನ ಪಟಿಚ್ಛನ್ನ’’ನ್ತಿಆದಿನಾ (ಪಾರಾ. ೪೫೪) ಏತಸ್ಸ ಸಿಕ್ಖಾಪದಸ್ಸ ವಿಸಯಂ ಪಟಿಕ್ಖಿಪಿತ್ವಾ ‘‘ಅಲಞ್ಚ ಖೋ ಹೋತಿ ಮಾತುಗಾಮಂ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಾಹಿ ವಾಚಾಹಿ ಓಭಾಸಿತು’’ನ್ತಿ ವಿಸಯನ್ತರಭೂತಸೋತರಹಸ್ಸ ವಿಸುಂ ವಕ್ಖಮಾನತ್ತಾ, ಇಧ ಪನ ಚಕ್ಖುರಹೋವ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ ‘‘ಪಟಿಚ್ಛನ್ನೇ ಆಸನೇ’’ತಿಆದಿವಚನತೋ, ‘‘ಸಕ್ಕಾ ಹೋತಿ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿತು’’ನ್ತಿ ವುತ್ತತ್ತಾ ಚ. ತೇನಾಹ ‘‘ಕಿಞ್ಚಾಪೀ’’ತಿಆದಿ. ಪರಿಚ್ಛೇದೋತಿ ರಹೋನಿಸಜ್ಜಾಪತ್ತಿಯಾ ವವತ್ಥಾನಂ.

ಇದಾನಿ ಚಕ್ಖುರಹೇನೇವ ಆಪತ್ತಿಂ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ದಿತ್ವಾ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ‘‘ಸಚೇಪಿ ಹೀ’’ತಿಆದಿಮಾಹ. ‘‘ಪಿಹಿತಕವಾಟಸ್ಸಾ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಭಾವತೋ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋವ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ, ನ ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋತಿ ದಸ್ಸೇತಿ. ತೇನಾಹ ‘‘ಅಪಿಹಿತಕವಾಟಸ್ಸ…ಪೇ… ಅನಾಪತ್ತಿ’’ನ್ತಿ. ನ ಹಿ ಕವಾಟಪಿದಹನೇನ ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋ ವಿಗಚ್ಛತಿ, ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋ ಏವ ಪನ ವಿಗಚ್ಛತಿ. ‘‘ಅನ್ತೋದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇಪೀ’’ತಿ ಇದಂ ದುತಿಯಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಆಗತಸೋತಸ್ಸ ರಹೇನ ಆಪಜ್ಜಿತಬ್ಬದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಪತ್ತಿಯಾ ಸಬ್ಬಥಾ ಅನಾಪತ್ತಿಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತುಂ ವುತ್ತಂ. ದ್ವಾದಸಹತ್ಥತೋ ಬಹಿ ನಿಸಿನ್ನೋ ಹಿ ತತ್ಥ ಸೋತಸ್ಸ ರಹಸಬ್ಭಾವತೋ ದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಪತ್ತಿಯಾ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ನ ಕರೋತಿ, ತಥಾ ಚ ‘‘ಅನಾಪತ್ತಿಂ ನ ಕರೋತೀ’’ತಿ ಸಾಮಞ್ಞತೋ ನ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಸಿಯಾ, ‘‘ಮೇಥುನಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಾಪತ್ತೀಹಿ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ಕರೋತೀ’’ತಿ ವಿಸೇಸೇತ್ವಾ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಭವೇಯ್ಯ. ತಸ್ಮಾ ತಥಾ ತಂ ಅವತ್ವಾ ಸಬ್ಬಥಾ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ದಸ್ಸೇತುಮೇವ ‘‘ದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇ’’ತಿ ವುತ್ತನ್ತಿ ಗಹೇತಬ್ಬಂ. ಯದಿ ಹಿ ಚಕ್ಖುಸ್ಸೇವ ರಹಭಾವಂ ಸನ್ಧಾಯ ವದೇಯ್ಯ, ‘‘ಅನ್ತೋದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇ’’ತಿ ನ ವದೇಯ್ಯ ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನೇ ತತೋ ದೂರೇ ನಿಸಿನ್ನೇಪಿ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹಾಸಮ್ಭವತೋ. ಯಸ್ಮಾ ನಿಸೀದಿತ್ವಾ ನಿದ್ದಾಯನ್ತೋ ಕಪಿಮಿದ್ಧಪರೇತೋ ಕಿಞ್ಚಿ ಕಾಲಂ ಚಕ್ಖೂನಿ ಉಮ್ಮೀಲೇತಿ, ಕಿಞ್ಚಿ ಕಾಲಂ ನಿಮ್ಮೀಲೇತಿ. ತಸ್ಮಾ ‘‘ನಿದ್ದಾಯನ್ತೋಪಿ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ಕರೋತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ.

ಪಟಿಲದ್ಧಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಾತಿ ಅನ್ತಿಮಪರಿಚ್ಛೇದತೋ ವುತ್ತಂ. ನಿಸಜ್ಜಂ ಪಟಿಜಾನಮಾನೋತಿ ಮೇಥುನಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಾದಿವಸೇನ ರಹೋ ನಿಸಜ್ಜಂ ಪಟಿಜಾನಮಾನೋತಿ ಅತ್ಥೋ. ತೇನಾಹ ‘‘ಪಾರಾಜಿಕೇನ ವಾ’’ತಿಆದಿ. ನ ಅಪ್ಪಟಿಜಾನಮಾನೋತಿ ಅಲಜ್ಜೀಪಿ ಅಪ್ಪಟಿಜಾನಮಾನೋ ಆಪತ್ತಿಯಾ ನ ಕಾರೇತಬ್ಬೋವ. ಸೋ ಹಿ ಯಾವ ದೋಸಂ ನ ಪಟಿಜಾನಾತಿ, ತಾವ ‘‘ನೇವ ಸುದ್ಧೋ, ನಾಸುದ್ಧೋ’’ತಿ ವಾ ವತ್ತಬ್ಬೋ, ವತ್ತಾನುಸನ್ಧಿನಾ ಪನ ಕಾರೇತಬ್ಬೋ. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ –

‘‘ಪಟಿಞ್ಞಾ ಲಜ್ಜೀಸು ಕತಾ, ಅಲಜ್ಜೀಸು ಏವಂ ನ ವಿಜ್ಜತಿ;

ಬಹುಮ್ಪಿ ಅಲಜ್ಜೀ ಭಾಸೇಯ್ಯ, ವತ್ತಾನುಸನ್ಧಿತೇನ ಕಾರಯೇ’’ತಿ. (ಪರಿ. ೩೫೯);

ನಿಸಜ್ಜಾದೀಸು…ಪೇ… ಪಟಿಜಾನಮಾನೋವ ತೇನ ಸೋ ಭಿಕ್ಖು ಕಾರೇತಬ್ಬೋತಿ ಏತ್ಥ ಪಟಿಜಾನಮಾನೋತಿ ಪಾಳಿಯಂ ಅನಾಗತಮ್ಪಿ ಅಧಿಕಾರತೋ ಆಗತಮೇವಾತಿ ಕತ್ವಾ ವುತ್ತಂ.

ವದಾಪೇಥಾತಿ ತಸ್ಸ ಇದ್ಧಿಯಾ ವಿಗತಾಸಙ್ಕೋಪಿ ತಂ ಓವದನ್ತೋ ಆಹ, ಅನುಪಪರಿಕ್ಖಿತ್ವಾ ಅದೇಸೇ ನಿಸಿನ್ನಾ ‘‘ಮಾತುಗಾಮೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಏಕಾಸನೇ ಥೇರೋ ರಹೋ ನಿಸಿನ್ನೋ’’ತಿ ಏವಂ ಮಾದಿಸೇಹಿಪಿ ತುಮ್ಹೇ ತುಮ್ಹಾಕಂ ಅವಣ್ಣಂ ವದಾಪೇಥ ಕಥಾಪಯಿತ್ಥ, ಮಾ ಪುನ ಏವಂ ಕರಿತ್ಥಾತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ಏವಮಕಾಸಿನ್ತಿ ನಿಗೂಹಿತಬ್ಬಮ್ಪಿ ಇಮಂ ವಿಸೇಸಾಧಿಗಮಂ ಪಕಾಸೇನ್ತೋ ತಂ ಸದ್ಧಾಪೇತುಮೇವ ಏವಮಕಾಸಿನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ. ರಕ್ಖೇಯ್ಯಾಸಿಮನ್ತಿ ಇಮಂ ಉತ್ತರಿಮನುಸ್ಸಧಮ್ಮಂ ಅಞ್ಞೇಸಂ ಮಾ ಪಕಾಸಯಿ.

೪೫೧. ನಿಸಜ್ಜಾಯ ಪಾಚಿತ್ತಿಯನ್ತಿ ರಹೋನಿಸಜ್ಜಸ್ಸಾದೇ ವತ್ತಮಾನೇ ಪಾಚಿತ್ತಿಯಂ. ಸಚೇ ಪನ ಸೋ ರಹೋನಿಸಜ್ಜಸ್ಸಾದಂ ಪಟಿವಿನೋದೇತ್ವಾ ಕಮ್ಮಟ್ಠಾನಮನಸಿಕಾರಾದಿನಾ ಅಞ್ಞವಿಹಿತೋ, ನಿದ್ದೂಪಗತೋ ವಾ ಅನಾಪತ್ತಿ ಏವ. ತೇನಾಹ ‘‘ಅಸ್ಸಾದೇ ಉಪ್ಪನ್ನೇ’’ತಿ. ‘‘ನಿಸಿನ್ನಾಯ ಇತ್ಥಿಯಾ’’ತಿ ಇಮಿನಾ ನಿಸೀದನಕ್ಖಣೇ ಅಸ್ಸಾದಾಭಾವಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ಯದಿ ಹಿ ನಿಸೀದನಕ್ಖಣೇ ಅಸ್ಸಾದೋ ಉಪ್ಪಜ್ಜೇಯ್ಯ, ತೇನ ಉಟ್ಠಾತಬ್ಬಂ. ಇತರಥಾ ಆಪತ್ತಿ ಏವ ಇತ್ಥಿಯಾ ಉಟ್ಠಾಯುಟ್ಠಾಯ ಪುನಪ್ಪುನಂ ನಿಸೀದನೇ ವಿಯ, ತತ್ಥಾಪಿ ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಉಟ್ಠಹತೋ ಅನಾಪತ್ತಿ, ತೇನ ರಹೋನಿಸಜ್ಜಾಪತ್ತಿ ಅಕಿರಿಯಸಮುಟ್ಠಾನಾಪಿ ಹೋತೀತಿ ವದನ್ತಿ. ಇದಂ ಪನ ಅನಿಯತಸಿಕ್ಖಾಪದಂ, ಅನನ್ತರಞ್ಚಾತಿ ದ್ವೇಪಿ ವಿಸುಂ ಆಪತ್ತಿಪಞ್ಞಾಪನವಸೇನ ಪಞ್ಞತ್ತಾನಿ ನ ಹೋನ್ತಿ ರಹೋನಿಸಜ್ಜಾದೀಸು ಆಪತ್ತಿಯಾ ಸಿಕ್ಖಾಪದನ್ತರೇಸು ಪಞ್ಞತ್ತತ್ತಾ. ಪಾರಾಜಿಕಾದಿಆಪತ್ತೀಹಿ ಪನ ಕೇನಚಿ ಚೋದಿತಸ್ಸ ಅನುವಿಜ್ಜಕೇಹಿ ವಿನಿಚ್ಛಯಕಾರಣನಯದಸ್ಸನತ್ಥಂ ಏವಂ ವತ್ಥುವಸೇನ ದ್ವಿಧಾ ವಿಭಜಿತ್ವಾ ಪಞ್ಞತ್ತಾನಿ, ಇಮಾನೇವ ಚ ಯಸ್ಮಾ ಭಿಕ್ಖುನೀನಮ್ಪಿ ವಿನಿಚ್ಛಯನಯಗ್ಗಹಣಾಯ ಅಲಂ, ತಸ್ಮಾ ತಾಸಂ ವಿಸುಂ ನ ವುತ್ತಾನೀತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ. ಯಂ ಪನ ಆಪತ್ತಿಂ ಪಟಿಜಾನಾತಿ, ತಸ್ಸ ವಸೇನೇತ್ಥ ಅಙ್ಗಭೇದೋ ವೇದಿತಬ್ಬೋ. ತೇನೇವ ‘‘ಅಯಂ ಧಮ್ಮೋ ಅನಿಯತೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ.

ಇಧ ಅನಿಯತವಸೇನ ವುತ್ತಾನಂ ಪಾರಾಜಿಕಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಪಾಚಿತ್ತಿಯಾನಂ ತಿಣ್ಣಮ್ಪಿ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ಸದಿಸಸಮುಟ್ಠಾನಾದಿತಾಯ ವುತ್ತಂ ‘‘ಸಮುಟ್ಠಾನಾದೀನಿ ಪಠಮಪಾರಾಜಿಕಸದಿಸಾನೇವಾ’’ತಿ.

ಪಠಮಅನಿಯತಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

೨. ದುತಿಯಅನಿಯತಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ

೪೫೨. ‘‘ನ ಲಭತಿ ಮಾತುಗಾಮೇನ ಸದ್ಧಿಂ ಏಕೋ ಏಕಾಯ…ಪೇ… ನಿಸಜ್ಜಂ ಕಪ್ಪೇತು’’ನ್ತಿ ಅವತ್ವಾ ‘‘ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ ಮಾತುಗಾಮೇನಾ’’ತಿಆದಿನಾ ವುತ್ತತ್ತಾ ‘‘ಏಕೋ’’ತಿ ಪಚ್ಚತ್ತಪದಂ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಪದೇನ ನ ಸಮೇತಿ, ‘‘ಏಕಸ್ಸಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬೋತಿ ಸಾಧೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಇತರಥಾ ಹೀ’’ತಿಆದಿ.

೪೫೩. ಪರಿವೇಣಙ್ಗಣಾದೀತಿ ಪರಿವೇಣಸ್ಸ ಮಾಳಕಂ. ಆದಿ-ಸದ್ದೇನ ಪಾಕಾರಾದಿಪರಿಕ್ಖಿತ್ತಂ ಚೇತಿಯಮಾಳಕಾದಿಂ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ. ಅನ್ತೋಗಧನ್ತಿ ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಟ್ಠಾನೇ ಏವ ಪರಿಯಾಪನ್ನಂ. ಇಧ ಇತ್ಥೀಪಿ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ಕರೋತೀತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ. ಕಸ್ಮಾ ಪನ ಇತ್ಥೀ ಇಧೇವ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ಕರೋತಿ, ನ ಪುರಿಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇತಿ? ಇಮಸ್ಸ ಸಿಕ್ಖಾಪದಸ್ಸ ಮೇಥುನಂ ವಿನಾ ದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಯ ವಸೇನ ಆಗತತ್ತಾ. ಮೇಥುನಮೇವ ಹಿ ಇತ್ಥಿಯೋ ಅಞ್ಞಮಞ್ಞಂ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇನ್ತಿ ಮಹಾವನೇ ದ್ವಾರಂ ವಿವರಿತ್ವಾ ನಿದ್ದೂಪಗತಮ್ಹಿ ಭಿಕ್ಖುಮ್ಹಿ ವಿಯ. ದುಟ್ಠುಲ್ಲಂ ಪನ ನ ಪಟಿಚ್ಛಾದೇನ್ತಿ, ತೇನೇವ ದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ‘‘ಯಾ ತಾ ಇತ್ಥಿಯೋ ಹಿರಿಮನಾ, ತಾ ನಿಕ್ಖಮಿತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಉಜ್ಝಾಪೇಸು’’ನ್ತಿ (ಪಾರಾ. ೨೮೩) ವುತ್ತಂ, ತಸ್ಮಾ ‘‘ಇತ್ಥೀಪಿ ಅನಾಪತ್ತಿಂ ಕರೋತೀ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ‘‘ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನಟ್ಠಾನತ್ತಾ’’ತಿಪಿ ಕಾರಣಂ ವದನ್ತಿ.

ಕಾಯೇನಾಪಿ ದುಟ್ಠುಲ್ಲೋಭಾಸಸಮ್ಭವತೋ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋ, ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋ ಚ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋತಿ ಆಹ ‘‘ಅನನ್ಧೋ ಅಬಧಿರೋ’’ತಿಆದಿ. ಕೇಚಿ ಪನ ವಿಭಙ್ಗೇ ‘‘ನಾಲಂ ಕಮ್ಮನಿಯನ್ತಿ ನ ಸಕ್ಕಾ ಹೋತಿ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ ಪಟಿಸೇವಿತು’ನ್ತಿ (ಪಾರಾ. ೪೫೪) ಏತ್ತಕಮೇವ ವತ್ವಾ ‘ನ ಸಕ್ಕಾ ಹೋತಿ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಂ ಸಮಾಪಜ್ಜಿತು’ನ್ತಿ ಅವುತ್ತತ್ತಾ ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನೇಪಿ ಠಾನೇ ರಹೋ ಅಞ್ಞೇಸಂ ಅಭಾವಂ ದಿಸ್ವಾ ಏಕಾಯ ಇತ್ಥಿಯಾ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗೋಪಿ ಸಕ್ಕಾ ಆಪಜ್ಜಿತುನ್ತಿ ಅನ್ತೋದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇ ಸವನೂಪಚಾರೇ ಠಿತೋ ಅಬಧಿರೋಪಿ ಅನ್ಧೋ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಸ್ಸಾಪಿ ಸಬ್ಭಾವಾಭಾವಂ ನ ಜಾನಾತೀತಿ ಕಾಯೇನ ದುಟ್ಠುಲ್ಲೋಭಾಸನಸಬ್ಭಾವಂ ಅಮನಸಿಕತ್ವಾಪಿ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಾಪತ್ತಿಯಾಪಿ ಪರಿಹಾರಾಯ ಅನನ್ಧೋ ಅಬಧಿರೋತಿಆದಿ ವುತ್ತ’’ನ್ತಿ ವದನ್ತಿ. ಯಂ ಪನ ಸಾರತ್ಥದೀಪನಿಯಂ ‘‘ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗವಸೇನ ಅನನ್ಧೋ ವುತ್ತೋ’’ತಿ (ಸಾರತ್ಥ. ಟೀ. ೨.೪೫೩) ವುತ್ತಂ, ತಂ ಪನ ಕಾಯೇನ ದುಟ್ಠುಲ್ಲೋಭಾಸನಸಮ್ಭವಂ ಅಮನಸಿಕತ್ವಾ ವುತ್ತಂ, ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗವಸೇನಾಪೀತಿ ಗಹೇತಬ್ಬಂ. ತೇನೇವ ‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂ ಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋ ಏವ ಅಧಿಪ್ಪೇತೋ…ಪೇ… ಕೇನಚಿ ಪನ ‘ದ್ವೇಪಿ ರಹಾ ಇಧ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ’ತಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ನ ಗಹೇತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ. ಯಂ ಪನ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹಾಭಾವಸಾಧನತ್ಥಂ ‘‘ನ ಹಿ ಅಪ್ಪಟಿಚ್ಛನ್ನೇ ಓಕಾಸೇ ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋ ಸಮ್ಭವತೀ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ, ತಂ ನ ಯುತ್ತಂ ಅತಿದೂರತರೇ ಠಿತಸ್ಸ ಕಾಯೇನ ಓಭಾಸನಮ್ಪಿ ಹತ್ಥಗ್ಗಾಹಾದೀನಿಪಿ ಸಲ್ಲಕ್ಖೇತುಂ ಅಸಕ್ಕುಣೇಯ್ಯತ್ತಾ. ತೇನೇವ ಪಾಳಿಯಂ ‘‘ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋ’’ತಿ ವುತ್ತಂ, ಅಟ್ಠಕಥಾಯಂ ಅಪ್ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ. ನ ಕೇವಲಞ್ಚ ಅಪ್ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಂ, ಅಥ ಖೋ ‘‘ಅನನ್ಧೋ ಬಧಿರೋತಿ ಚ ಅನ್ಧೋ ವಾ ಅಬಧಿರೋಪಿ ನ ಕರೋತೀ’’ತಿ ಚ ವುತ್ತಂ, ತಸ್ಮಾ ದ್ವೇಪಿ ರಹಾ ಇಧ ಗಹೇತಬ್ಬಾ. ‘‘ಅನ್ತೋದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇ’’ತಿಇಮಿನಾ ಸೋತಸ್ಸ ರಹೋ ದ್ವಾದಸಹತ್ಥೇನ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ನೋತಿ ಇದಂ ದಸ್ಸೇತಿ. ಚಕ್ಖುಸ್ಸ ರಹೋ ಪನ ಯತ್ಥ ಠಿತಸ್ಸ ಕಾಯವಿಕಾರಾದಯೋ ನ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ, ತೇನ ಪರಿಚ್ಛಿನ್ದಿತಬ್ಬೋತಿ ದಟ್ಠಬ್ಬಂ. ಬಧಿರೋ ಪನ ಚಕ್ಖುಮಾಪೀತಿ ದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಂ ಸನ್ಧಾಯ ವುತ್ತಂ. ದುಟ್ಠುಲ್ಲಾಪತ್ತಿ ವುತ್ತಾತಿ ಪುರಿಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ವುತ್ತೇಹಿ ಅಧಿಕವಸೇನ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಾಪತ್ತಿ ಚ ವುತ್ತಾತಿ ಏವಮತ್ಥೋ ಗಹೇತಬ್ಬೋ, ನ ಪನ ದುಟ್ಠುಲ್ಲಾಪತ್ತಿ ಏವಾತಿ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಸ್ಸಾಪಿ ಇಧ ಗಹೇತಬ್ಬತೋ. ತೇನೇವ ‘‘ಪಾರಾಜಿಕಾಪತ್ತಿಞ್ಚ ಪರಿಹಾಪೇತ್ವಾ’’ತಿ ಏತ್ತಕಮೇವ ವುತ್ತಂ, ಇತರಥಾ ‘‘ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಞ್ಚಾ’’ತಿ ವತ್ತಬ್ಬಂ ಭವೇಯ್ಯ.

ತಿಸಮುಟ್ಠಾನನ್ತಿಆದಿ ಪನ ಪುರಿಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಆಗತೇಹಿ ಅಧಿಕಸ್ಸ ದುಟ್ಠುಲ್ಲವಾಚಾಸಙ್ಘಾದಿಸೇಸಸ್ಸ ವಸೇನ ವುತ್ತಂ ಕಾಯಸಂಸಗ್ಗಾದೀನಮ್ಪಿ ಪುರಿಮಸಿಕ್ಖಾಪದೇ ಏವ ವುತ್ತತ್ತಾ, ಇಧ ಪನ ನ ವುತ್ತನ್ತಿಪಿ ವದನ್ತಿ, ವೀಮಂಸಿತ್ವಾ ಗಹೇತಬ್ಬಂ.

ದುತಿಯಅನಿಯತಸಿಕ್ಖಾಪದವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.

ನಿಟ್ಠಿತೋ ಅನಿಯತವಣ್ಣನಾನಯೋ.