೩. ಮಹಾಕಚ್ಚಾನಭದ್ದೇಕರತ್ತಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ
೨೭೯. ಉಣ್ಹಭಾವೇನ ತಪನತೋ ತಪಂ ಉದಕಂ ಏತಸ್ಸಾತಿ ತಪೋದಾ, ರಹದೋ. ತೇನಾಹ ‘‘ತತ್ತೋದಕಸ್ಸ ರಹದಸ್ಸಾ’’ತಿ. ಸಙ್ಖೇಪೇನ ವುತ್ತಮತ್ಥಂ ವಿತ್ಥಾರತೋ ದಸ್ಸೇತುಂ, ‘‘ವೇಭಾರಪಬ್ಬತಸ್ಸಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ತತೋ ಉದಕರಹದತೋ, ತಂ ರಹದಂ ಉಪನಿಸ್ಸಾಯಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ನಾಗಭವನಾಗತೋಪಿ ಹಿ ಸೋ ರಹದೋ ತತೋ ಉಪರಿ ಮನುಸ್ಸಲೋಕೇ ಜಲಾಸಯೇನ ಸಮ್ಬದ್ಧೋ ಹೋತಿ. ತೇನ ವುತ್ತಂ – ‘‘ತಪೋದಾ ನಾಮ ನದೀ ಸನ್ದತೀ’’ತಿ. ಏದಿಸಾತಿ ಕುಥಿತಾ ಉಣ್ಹಾ, ಅನ್ವತ್ಥನಾಮವಸೇನ ತಪೋದಾತಿ ಚ ವುಚ್ಚತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಪೇತಲೋಕೋತಿ ಪೇತಾನಂ ವಸನಟ್ಠಾನಂ ಪಚ್ಚೇಕನಿರಯಂ ಸನ್ಧಾಯಾಹ. ಇಮಸ್ಸ ಪನ ಆರಾಮಸ್ಸಾತಿ ತಪೋದಾರಾಮಸ್ಸ. ತತೋತಿ ತಪೋದಾಸಙ್ಖಾತನದಿತೋ. ಮಹಾಉದಕರಹದೋತಿ ಮಹಾಉದಕಭರಿತಂ ಪಲ್ಲಲಂ.
೨೮೦. ಸಮಿದ್ಧೋತಿ ಉಳಾರೋ, ಪರಿಪುಣ್ಣೋಯೇವಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಆದಿಮ್ಹಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಮಸ್ಸಾತಿ ಆದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯೋ, ಸೋ ಏವ ಆದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಕೋ. ತೇನಾಹ ‘‘ಪುಬ್ಬಭಾಗಪ್ಪಟಿಪತ್ತಿಭೂತೋ’’ತಿ. ‘‘ಅತೀತಂ ಅನಾಗತಂ ಪಚ್ಚುಪ್ಪನ್ನ’’ನ್ತಿ ಅದ್ಧಭೇದಮುಖೇನ ಸಙ್ಖತಧಮ್ಮಬೋಧವಚನಂ.
೨೮೨. ಕಾಮಂ ಖನ್ಧಾದಿವಸೇನ ವಿಭಜನಂ ಸಾಧಾರಣಂ, ಪಠಮದುತಿಯಚತುತ್ಥಸುತ್ತೇಸು ಪನ ಖನ್ಧವಸೇನ ವಿಭಜನಂ ಕತ್ವಾ ಇಧ ತಥಾ ಅಕತ್ವಾ ಏವಂ ದೇಸನಾಯ ಠಪನಂ ತತೋ ಅಞ್ಞಥಾ ಆಯತನವಸೇನ ವಿಭಜನತ್ಥಂ. ಏವಂ ವಿಭಿನ್ನಾ ಹಿ ಸಙ್ಖೇಪವಿತ್ಥಾರತೋ ಅನವಸೇಸಾ ಸಮ್ಮಸನುಪಗಾ ಧಮ್ಮಾ ವಿಭಜಿತ್ವಾ ದಸ್ಸಿತಾ ಹೋನ್ತಿ; ಅಯಂ ಕಿರೇತ್ಥ ಭಗವತೋ ಅಜ್ಝಾಸಯೋ ಥೇರೇನ ನಯತೋ ಗಹಿತೋತಿ ದಸ್ಸೇತುಂ, ‘‘ಇಮಸ್ಮಿಂ ಕಿರಾ’’ತಿಆದಿ ವುತ್ತಂ. ತತ್ಥ ದ್ವಾದಸಾಯತನವಸೇನೇವ ಮಾತಿಕಂ ಠಪೇಸೀತಿ ಲೋಕಿಯಾನಿ ದ್ವಾದಸಾಯತನಾನಿ ಏವ ಸನ್ಧಾಯ ಮಾತಿಕಂ ಠಪೇಸಿ, ಯಥಾ ತೀಸು ಸುತ್ತೇಸು ಖನ್ಧವಸೇನ ವಿಭತ್ತಂ, ಏವಂ ಯದಿ ಭಗವತಾ ಇಧಾಪಿ ವಿಭಜನಂ ಇಚ್ಛಿತಂ ಸಿಯಾ, ತಥಾ ವಿಭಜೇಯ್ಯ, ಯಸ್ಮಾ ಪನ ತಥಾ ಅವಿಭಜಿತ್ವಾವ ಗನ್ಧಕುಟಿಂ ಪವಿಟ್ಠೋ, ತಸ್ಮಾ ದ್ವಾದಸಾಯತನವಸೇನೇವೇತ್ಥ ವಿಭಜನಂ ಭಗವತಾ ಚ ಅಧಿಪ್ಪೇತನ್ತಿ ನಯಗ್ಗಾಹೇ ಠತ್ವಾ ಥೇರೋ ವಿಭಜಿ. ತೇನಾಹ – ‘‘ನಯಂ ಪಟಿಲಭಿತ್ವಾ ಏವಮಾಹಾ’’ತಿ. ಭಾರಿಯಂ ಕತನ್ತಿ ದುಕ್ಕರಂ ಕತಂ. ಅಪದೇ ಪದಂ ದಸ್ಸಿತಂ ಆಕಾಸೇ ಪದಂ ಕತಂ ಸಾಧಾರಣಸ್ಸ ಅತ್ಥಸ್ಸ ವಿಸಿಟ್ಠವಿಸಯತಾಯ ದಸ್ಸಿತತ್ತಾ. ನಿಕನ್ತಿವಿಞ್ಞಾಣನ್ತಿ ನಿಕನ್ತಿತಣ್ಹಾಯ ಸಮ್ಪಯುತ್ತಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ, ‘‘ಛನ್ದರಾಗಪ್ಪಟಿಬದ್ಧಂ ಹೋತೀ’’ತಿ ವಚನತೋ. ಮನೋತಿ ಭವಙ್ಗಚಿತ್ತಂ ಮನೋದ್ವಾರಿಕಜವನಾನಂ ದ್ವಾರಭೂತಂ.
೨೮೩. ಪತ್ಥನಾವಸೇನ ಠಪೇಸೀತಿ ಪತ್ಥನಾವಸೇನ ಚಿತ್ತಂ ಪವತ್ತೇಸಿ.
ಮಹಾಕಚ್ಚಾನಭದ್ದೇಕರತ್ತಸುತ್ತವಣ್ಣನಾಯ ಲೀನತ್ಥಪ್ಪಕಾಸನಾ
ಸಮತ್ತಾ.