೪. ಕಾಳಕಾರಾಮಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ

೨೪. ಚತುತ್ಥೇ ಬಾಳ್ಹಂ ಖೋ ನೇ ಪಸಂಸಸೀತಿ ನೇ ಸಮಣೇ ಬಾಳ್ಹಂ ಕತ್ವಾ ಪಸಂಸಸಿ ವಣ್ಣಯಸಿ. ಕೀದಿಸಂ ಸೀಲಂ ಏತೇಸನ್ತಿ ಕಿಂಸೀಲಾ. ಕೋ ಸಮಾಚಾರೋ ಏತೇಸನ್ತಿ ಕಿಂಸಮಾಚಾರಾ. ಗುಣಮಗ್ಗಸಣ್ಠಿತಾತಿ ಗುಣಗ್ಗಸಣ್ಠಿತಾ. ಮ-ಕಾರೋ ಪದಸನ್ಧಿಕರೋ, ಅಗ್ಗಗುಣೇ ಪತಿಟ್ಠಿತಾತಿ ವುತ್ತಂ ಹೋತಿ. ಸನ್ತಿನ್ದ್ರಿಯಾ ಸನ್ತಮಾನಸಾ, ‘‘ಸನ್ತಂ ತೇಸಂ ಗತಂ ಠಿತ’’ನ್ತಿಪಿ ಪಠನ್ತಿ. ಏಕಕಿಯಾತಿ ಏಕಕಾ, ಚತೂಸು ಇರಿಯಾಪಥೇಸು ಏಕಕಾ ಹುತ್ವಾ ವಿಹರನ್ತೀತಿ ಅಧಿಪ್ಪಾಯೋ. ತೇನೇವಾಹ ‘‘ಅದುತಿಯಾ’’ತಿ. ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮಾತೀತಿ ಏತ್ಥ ಇತಿ-ಸದ್ದೋ ಆದಿಅತ್ಥೋ. ತೇನ –

‘‘ಕಾಯಕಮ್ಮಂ ಸುಚಿ ನೇಸಂ, ವಾಚಾಕಮ್ಮಂ ಅನಾವಿಲಂ;

ಮನೋಕಮ್ಮಂ ಸುವಿಸುದ್ಧಂ, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮ.

‘‘ವಿಮಲಾ ಸಙ್ಖಮುತ್ತಾಭಾ, ಸುದ್ಧಾ ಅನ್ತರಬಾಹಿರಾ;

ಪುಣ್ಣಾ ಸುದ್ಧೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮ.

‘‘ಲಾಭೇನ ಉನ್ನತೋ ಲೋಕೋ, ಅಲಾಭೇನ ಚ ಓನತೋ;

ಲಾಭಾಲಾಭೇನ ಏಕಟ್ಠಾ, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮ.

‘‘ಯಸೇನ ಉನ್ನತೋ ಲೋಕೋ, ಅಯಸೇನ ಚ ಓನತೋ;

ಯಸಾಯಸೇನ ಏಕಟ್ಠಾ, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮ.

‘‘ಪಸಂಸಾಯುನ್ನತೋ ಲೋಕೋ, ನಿನ್ದಾಯಪಿ ಚ ಓನತೋ;

ಸಮಾ ನಿನ್ದಾಪಸಂಸಾಸು, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮ.

‘‘ಸುಖೇನ ಉನ್ನತೋ ಲೋಕೋ, ದುಕ್ಖೇನಪಿ ಚ ಓನತೋ;

ಅಕಮ್ಪಾ ಸುಖದುಕ್ಖೇಸು, ತಾದಿಸಾ ಸಮಣಾ ಮಮಾ’’ತಿ. (ಧ. ಪ. ಅಟ್ಠ. ೨.೩೦೩ ಚೂಳಸುಭದ್ದಾವತ್ಥು) –

ಏವಮಾದಿಂ ಸಙ್ಗಣ್ಹಾತಿ.

‘‘ದೂರೇ ಸನ್ತೋ’’ತಿಆದಿಗಾಥಾಯ ಅಯಮತ್ಥೋ. ಸನ್ತೋತಿ ರಾಗಾದೀನಂ ಸನ್ತತಾಯ ಬುದ್ಧಾದಯೋ ಸನ್ತೋ ನಾಮ, ಇಧ ಪನ ಪುಬ್ಬಬುದ್ಧೇಸು ಕತಾಧಿಕಾರಾ ಉಸ್ಸನ್ನಕುಸಲಮೂಲಾ ಭಾವಿತಭಾವನಾ ಸತ್ತಾ ಸನ್ತೋತಿ ಅಧಿಪ್ಪೇತಾ. ಪಕಾಸನ್ತೀತಿ ದೂರೇ ಠಿತಾಪಿ ಬುದ್ಧಾನಂ ಞಾಣಪಥಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಾ ಪಾಕಟಾ ಹೋನ್ತಿ. ಹಿಮವನ್ತೋವಾತಿ ಯಥಾ ತಿಯೋಜನಸಹಸ್ಸವಿತ್ಥತೋ ಪಞ್ಚಯೋಜನಸತುಬ್ಬೇಧೋ ಚತುರಾಸೀತಿಯಾ ಕೂಟಸಹಸ್ಸೇಹಿ ಪಟಿಮಣ್ಡಿತೋ ಹಿಮವನ್ತಪಬ್ಬತೋ ದೂರೇ ಠಿತಾನಮ್ಪಿ ಅಭಿಮುಖೇ ಠಿತೋ ವಿಯ ಪಕಾಸತಿ, ಏವಂ ಪಕಾಸನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ. ಅಸನ್ತೇತ್ಥ ನ ದಿಸ್ಸನ್ತೀತಿ ಲಾಭಗರುಕಾ, ವಿತ್ಥಿಣ್ಣಪರಲೋಕಾ, ಆಮಿಸಚಕ್ಖುಕಾ, ಜೀವಿಕತ್ಥಾಯ ಪಬ್ಬಜಿತಾ, ಬಾಲಪುಗ್ಗಲಾ ಅಸನ್ತೋ ನಾಮ. ತೇ ಏತ್ಥ ಬುದ್ಧಾನಂ ದಕ್ಖಿಣಸ್ಸ ಜಾಣುಮಣ್ಡಲಸ್ಸ ಸನ್ತಿಕೇ ನಿಸಿನ್ನಾಪಿ ನ ದಿಸ್ಸನ್ತಿ ನ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ. ರತ್ತಿಂ ಖಿತ್ತಾ ಯಥಾ ಸರಾತಿ ರತ್ತಿಂ ಚತುರಙ್ಗಸಮನ್ನಾಗತೇ ಅನ್ಧಕಾರೇ ಖಿತ್ತಾ ಸರಾ ವಿಯ ತಥಾರೂಪಸ್ಸ ಉಪನಿಸ್ಸಯಭೂತಸ್ಸ ಪುಬ್ಬಹೇತುನೋ ಅಭಾವೇನ ನ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತೀತಿ ಅತ್ಥೋ.

ಬ್ರಹ್ಮದೇಯ್ಯನ್ತಿ ಸೇಟ್ಠದೇಯ್ಯಂ, ಯಥಾ ದಿನ್ನಂ ನ ಪುನ ಗಹೇತಬ್ಬಂ ಹೋತಿ ನಿಸ್ಸಟ್ಠಂ ಪರಿಚ್ಚತ್ತಂ, ಏವಂ ದಿನ್ನನ್ತಿ ಅತ್ಥೋ.

ದಿಟ್ಠಂ ನ ಮಞ್ಞತೀತಿ ಏತ್ಥ ದಿಟ್ಠನ್ತಿ ಮಂಸಚಕ್ಖುನಾಪಿ ದಿಟ್ಠಂ, ದಿಬ್ಬಚಕ್ಖುನಾಪಿ ದಿಟ್ಠಂ, ರೂಪಾಯತನಸ್ಸೇತಂ ಅಧಿವಚನಂ. ಯಞ್ಹಿ ಚಕ್ಖುದ್ವಯೇನ ಕತದಸ್ಸನಕಿರಿಯಾಸಮಾಪನಂ, ಯಂ ಚಕ್ಖುದ್ವಯಂ ಪಸ್ಸತಿ ಅಪಸ್ಸಿ ಪಸ್ಸಿಸ್ಸತಿ, ಸಮವಾಯೇ ಪಸ್ಸೇಯ್ಯ, ತಂ ಸಬ್ಬಂ ಕಾಲವಿಸೇಸವಚನಿಚ್ಛಾಯ ಅಭಾವತೋ ‘‘ದಿಟ್ಠ’’ನ್ತೇವ ವುತ್ತಂ ಯಥಾ ‘‘ದುದ್ಧ’’ನ್ತಿ. ತೇನೇವಾಹ ‘‘ದಿಟ್ಠಂ ರೂಪಾಯತನ’’ನ್ತಿ. ಏವರೂಪಾನಿ ಹಿ ವಚನಾನೀತಿ ‘‘ದಟ್ಠಬ್ಬಂ ಸೋತಬ್ಬ’’ನ್ತಿಆದೀನಿ.

ಲಾಭೇಪಿ ತಾದೀ, ಅಲಾಭೇಪಿ ತಾದೀತಿ ಯಥಾ ಅಲಾಭಕಾಲೇ ಲಾಭಸ್ಸ ಲದ್ಧಕಾಲೇಪಿ ತಥೇವಾತಿ ತಾದಿಸೋ. ಯಸೇಪೀತಿ ಯಸೇ ಸತಿಪಿ ಮಹಾಪರಿವಾರಕಾಲೇಪಿ. ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಉತ್ತಾನಮೇವ.

ಕಾಳಕಾರಾಮಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.