೭-೧೦. ಪಠಮಅಗತಿಸುತ್ತಾದಿವಣ್ಣನಾ

೧೭-೨೦. ಸತ್ತಮೇ ಛನ್ದಾಗತಿನ್ತಿ ಏತ್ಥ ಸನ್ಧಿವಸೇನ ಸರಲೋಪೋತಿ ದಸ್ಸೇನ್ತೋ ಆಹ ‘‘ಛನ್ದೇನ ಅಗತಿ’’ನ್ತಿ. ಛನ್ದಾತಿ ಹೇತುಮ್ಹಿ ನಿಸ್ಸಕ್ಕವಚನನ್ತಿ ಆಹ ‘‘ಛನ್ದೇನಾ’’ತಿ, ಪೇಮೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ. ಛನ್ದಸದ್ದೋ ಹೇತ್ಥ ತಣ್ಹಾಪರಿಯಾಯೋ, ಅಕುಸಲಚ್ಛನ್ದಪರಿಯಾಯೋ ವಾ. ಸೇಸೇಸೂತಿ ‘‘ದೋಸಾಗತಿಂ ಗಚ್ಛತೀ’’ತಿಆದೀಸು.

ಏತ್ಥ ಚ ಯೋ ‘‘ಅಯಂ ಮೇ ಮಿತ್ತೋತಿ ವಾ, ಸನ್ದಿಟ್ಠೋತಿ ವಾ, ಞಾತಕೋತಿ ವಾ, ಲಞ್ಚಂ ವಾ ಪನ ಮೇ ದೇತೀ’’ತಿ ಛನ್ದವಸೇನ ಅಸ್ಸಾಮಿಕಂ ಸಾಮಿಕಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ಛನ್ದೇನ ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ ನಾಮ. ಯೋ ‘‘ಅಯಂ ಮೇ ವೇರೀ’’ತಿ ಚಿರಕಾಲಾನುಬದ್ಧವೇರವಸೇನ ವಾ, ತಙ್ಖಣುಪ್ಪನ್ನಕೋಧವಸೇನ ವಾ ಸಾಮಿಕಂ ಅಸ್ಸಾಮಿಕಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ದೋಸೇನ ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ ನಾಮ. ಯೋ ಪನ ಮನ್ದತ್ತಾ ಮೋಮೂಹತ್ತಾ ಯಂ ವಾ ತಂ ವಾ ಅಯುತ್ತಂ ಅಕಾರಣಂ ವತ್ವಾ ಅಸ್ಸಾಮಿಕಂ ಸಾಮಿಕಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ಮೋಹೇನ ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ ನಾಮ. ಯೋ ಪನ ‘‘ಅಯಂ ರಾಜವಲ್ಲಭೋತಿ ವಾ ವಿಸಮೇ ಚೋರಾದಿಕೇ ವಿಸಮಾನಿ ವಾ ಕಾಯದುಚ್ಚರಿತಾದೀನಿ ಸಮಾದಾಯ ವತ್ತನೇನ ವಿಸಮನಿಸ್ಸಿತೋ ವಾ, ಅನತ್ಥಮ್ಪಿ ಮೇ ಕರೇಯ್ಯಾ’’ತಿ ಭೀತೋ ಅಸ್ಸಾಮಿಕಂ ಸಾಮಿಕಂ ಕರೋತಿ, ಅಯಂ ಭಯೇನ ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ ನಾಮ.

ಯೋ ಪನ ಕಿಞ್ಚಿ ಭಾಜೇನ್ತೋ ‘‘ಅಯಂ ಮೇ ಸನ್ದಿಟ್ಠೋ ವಾ ಸಮ್ಭತ್ತೋ ವಾ’’ತಿ ಪೇಮವಸೇನ ಅತಿರೇಕಂ ದೇತಿ, ‘‘ಅಯಂ ಮೇ ವೇರೀ’’ತಿ ದೋಸವಸೇನ ಊನಕಂ ದೇತಿ, ಯೋ ಮುಯ್ಹನ್ತೋ ದಿನ್ನಾದಿನ್ನಂ ಅಜಾನಮಾನೋ ಕಸ್ಸಚಿ ಊನಂ, ಕಸ್ಸಚಿ ಅಧಿಕಂ ದೇತಿ, ‘‘ಅಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಅದೀಯಮಾನೇ ಮಯ್ಹಂ ಅನತ್ಥಮ್ಪಿ ಕರೇಯ್ಯಾ’’ತಿ ಸೀತೋ ಕಸ್ಸಚಿ ಅತಿರೇಕಂ ದೇತಿ, ಸೋ ಚತುಬ್ಬಿಧೋಪಿ ಯಥಾನುಕ್ಕಮೇನ ಛನ್ದಾಗತಿಆದೀನಿ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ಅಕತ್ತಬ್ಬಂ ಕರೋತಿ ನಾಮ.

ನಿಹೀಯತಿ ತಸ್ಸ ಯಸೋತಿ ತಸ್ಸ ಅಗತಿಗಾಮಿನೋ ಕಿತ್ತಿಯಸೋಪಿ ಪರಿವಾರಯಸೋಪಿ ನಿಹೀಯತಿ ಪರಿಹಾಯತಿ. ಯಸ್ಸತಿ ತೇನ ಕಿತ್ತೀಯತೀತಿ ಹಿ ಯಸೋ, ಕಿತ್ತಿ ಥುತಿಘೋಸೋ. ಯಸ್ಸತಿ ತೇನ ಪುರೇಚರಾನುಚರಭಾವೇನ ಪರಿವಾರಯತೀತಿ ಯಸೋ, ಪರಿವಾರೋ. ಅಟ್ಠಮನವಮದಸಮಾನಿ ಉತ್ತಾನತ್ಥಾನೇವ.

ಚರವಗ್ಗೋ ದುತಿಯೋ.