೭. ಸತ್ತಮೋ ಪರಿಚ್ಛೇದೋ

ವಿಪಾಕಚಿತ್ತಪ್ಪವತ್ತಿನಿದ್ದೇಸೋ

೩೭೬. ಅನನ್ತಞಾಣೇನ ನಿರಙ್ಗಣೇನ,

ಗುಣೇಸಿನಾ ಕಾರುಣಿಕೇನ ತೇನ;

ವುತ್ತೇ ವಿಪಾಕೇ ಮತಿಪಾಟವತ್ಥಂ,

ವಿಪಾಕಚಿತ್ತಪ್ಪಭವಂ ಸುಣಾಥ.

೩೭೭. ಏಕೂನತಿಂಸ ಕಮ್ಮಾನಿ, ಪಾಕಾ ದ್ವತ್ತಿಂಸ ದಸ್ಸಿತಾ;

ತೀಸು ದ್ವಾರೇಸು ಕಮ್ಮಾನಿ, ವಿಪಾಕಾ ಛಸು ದಿಸ್ಸರೇ.

೩೭೮. ಕುಸಲಂ ಕಾಮಲೋಕಸ್ಮಿಂ, ಪವತ್ತೇ ಪಟಿಸನ್ಧಿಯಂ;

ತಂ ತಂ ಪಚ್ಚಯಮಾಗಮ್ಮ, ದದಾತಿ ವಿವಿಧಂ ಫಲಂ.

೩೭೯. ಏಕಾಯ ಚೇತನಾಯೇಕಾ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ಪಕಾಸಿತಾ;

ನಾನಾಕಮ್ಮೇಹಿ ನಾನಾ ಚ, ಭವನ್ತಿ ಪಟಿಸನ್ಧಿಯೋ.

೩೮೦. ತಿಹೇತುಕಂ ತು ಯಂ ಕಮ್ಮಂ, ಕಾಮಾವಚರಸಞ್ಞಿತಂ;

ತಿಹೇತುಕಂ ದುಹೇತುಞ್ಚ, ವಿಪಾಕಂ ದೇತ್ಯಹೇತುಕಂ.

೩೮೧. ದುಹೇತುಕಂ ತು ಯಂ ಕಮ್ಮಂ, ತಂ ನ ದೇತಿ ತಿಹೇತುಕಂ;

ದುಹೇತುಕಮಹೇತುಞ್ಚ, ವಿಪಾಕಂ ದೇತಿ ಅತ್ತನೋ.

೩೮೨. ತಿಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ,

ಪಟಿಸನ್ಧಿ ತಿಹೇತುಕಾ;

ದುಹೇತುಕಾಪಿ ಹೋತೇವ,

ನ ಚ ಹೋತಿ ಅಹೇತುಕಾ.

೩೮೩. ದುಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ,

ಪಟಿಸನ್ಧಿ ದುಹೇತುಕಾ;

ಅಹೇತುಕಾಪಿ ಹೋತೇವ,

ನ ಚ ಹೋತಿ ತಿಹೇತುಕಾ.

೩೮೪. ಅಸಙ್ಖಾರಮಸಙ್ಖಾರಂ, ಸಸಙ್ಖಾರಮ್ಪಿ ದೇತಿ ಹಿ;

ಸಸಙ್ಖಾರಮಸಙ್ಖಾರಂ, ಸಸಙ್ಖಾರಂ ಫಲಂ ತಥಾ.

೩೮೫. ಏಕಾಯ ಚೇತನಾಯೇತ್ಥ, ಕುಸಲಸ್ಸ ಚ ಸೋಳಸ;

ವಿಧಾ ವಿಪಾಕಚಿತ್ತಾನಿ, ಭವನ್ತೀತಿ ಪಕಾಸಯೇ.

೩೮೬. ಆರಮ್ಮಣೇನ ಹೋತೇವ, ವೇದನಾಪರಿವತ್ತನಂ;

ತದಾರಮ್ಮಣಚಿತ್ತಮ್ಪಿ, ಜವನೇನ ನಿಯಾಮಿತಂ.

೩೮೭. ಕಾಮಾವಚರಚಿತ್ತೇನ, ಕುಸಲೇನಾದಿನಾ ಪನ;

ತುಲ್ಯೇನ ಪಾಕಚಿತ್ತೇನ, ಗಹಿತಾ ಪಟಿಸನ್ಧಿ ಚೇ.

೩೮೮. ಬಲವಾರಮ್ಮಣೇ ಇಟ್ಠೇ, ಚಕ್ಖುಸ್ಸಾಪಾಥಮಾಗತೇ;

ಮನೋಧಾತು ಭವಙ್ಗಸ್ಮಿಂ, ತಾಯ ಆವಟ್ಟಿತೇ ಪನ.

೩೮೯. ವೀಥಿಚಿತ್ತೇಸು ಜಾತೇಸು, ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಕಾದಿಸು;

ಜಾಯತೇ ಜವನಂ ಹುತ್ವಾ, ಪಠಮಂ ಕಾಮಮಾನಸಂ.

೩೯೦. ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಂ ಜವಿತ್ವಾನ, ಪಠಮೇ ಕುಸಲೇ ಗತೇ;

ತದೇವಾರಮ್ಮಣಂ ಕತ್ವಾ, ತೇನೇವ ಸದಿಸಂ ಪುನ.

೩೯೧. ವಿಪಾಕಂ ಜಾಯತೇ ಚಿತ್ತಂ, ತದಾರಮ್ಮಣಸಞ್ಞಿತಂ;

ಸನ್ಧಿಯಾ ತುಲ್ಯತೋ ಮೂಲ-ಭವಙ್ಗನ್ತಿ ಪವುಚ್ಚತೇ.

೩೯೨. ತಞ್ಚ ಸನ್ತೀರಣಂ ಏತ್ಥ, ದಸ್ಸನಂ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛನಂ;

ಗಣನೂಪಗಚಿತ್ತಾನಿ, ಚತ್ತಾರೇವ ಭವನ್ತಿ ಹಿ.

೩೯೩. ಯದಾ ಹಿ ದುತಿಯಂ ಚಿತ್ತಂ, ಕುಸಲಂ ಜವನಂ ತದಾ;

ತೇನ ತುಲ್ಯವಿಪಾಕಮ್ಪಿ, ತದಾರಮ್ಮಣಕಂ ಸಿಯಾ.

೩೯೪. ಸನ್ಧಿಯಾ ಅಸಮಾನತ್ತಾ, ದ್ವೇ ನಾಮಾನಿಸ್ಸ ಲಬ್ಭರೇ;

‘‘ಆಗನ್ತುಕಭವಙ್ಗ’’ನ್ತಿ, ‘‘ತದಾರಮ್ಮಣಕ’’ನ್ತಿ ಚ.

೩೯೫. ಯದಾ ಹಿ ತತಿಯಂ ಪುಞ್ಞಂ, ಜವನಂ ಹೋತಿ ತೇನ ಚ;

ಸದಿಸಂ ತತಿಯಂ ಪಾಕಂ, ತದಾರಮ್ಮಣಕಂ ಸಿಯಾ.

೩೯೬. ‘‘ಆಗನ್ತುಕಭವಙ್ಗ’’ನ್ತಿ, ಇದಮ್ಪಿ ಚ ಪವುಚ್ಚತಿ;

ಇಮಿನಾ ಪನ ಸದ್ಧಿಂ ಛ, ಪುರಿಮಾನಿ ಚ ಪಞ್ಚಪಿ.

೩೯೭. ಯದಾ ಚತುತ್ಥಂ ಕುಸಲಂ, ಜವನಂ ಹೋತಿ ತೇನ ಚ;

ತುಲ್ಯಂ ಚತುತ್ಥಂ ಪಾಕಂ ತು, ತದಾರಮ್ಮಣತಂ ವಜೇ.

೩೯೮. ಆಗನ್ತುಕಭವಙ್ಗಂ ತು, ತದಾರಮ್ಮಣನಾಮಕಂ;

ಪುರಿಮಾನಿ ಛ ಪಾಕಾನಿ, ಇಮಿನಾ ಹೋನ್ತಿ ಸತ್ತ ತು.

೩೯೯. ತಸ್ಮಿಂ ದ್ವಾರೇ ಯದಾ ಇಟ್ಠ-ಮಜ್ಝತ್ತಾರಮ್ಮಣಂ ಪನ;

ಆಗಚ್ಛತಿ ತದಾಪಾಥಂ, ತದಾ ವುತ್ತನಯೇನಿಧ.

೪೦೦. ಆರಮ್ಮಣವಸೇನೇವ, ವೇದನಾ ಪರಿವತ್ತತಿ;

ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಿತಂ ತಸ್ಮಾ, ಹೋತಿ ಸನ್ತೀರಣಂ ಮನೋ.

೪೦೧. ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಿತೇಸ್ವೇವ, ಜವನೇಸು ಚತೂಸುಪಿ;

ತೇಹಿ ತುಲ್ಯಾನಿ ಚತ್ತಾರಿ, ಪಾಕಚಿತ್ತಾನಿ ಜಾಯರೇ.

೪೦೨. ವೇದನಾಯಾಸಮಾನತ್ತಾ, ಅಚ್ಚನ್ತಂ ಪುರಿಮೇಹಿ ತು;

ಹೋನ್ತಿ ಪಿಟ್ಠಿಭವಙ್ಗಾನಿ, ಚತ್ತಾರೀತಿ ಚ ನಾಮತೋ.

೪೦೩. ಪಞ್ಚಿಮಾನಿ ವಿಪಾಕಾನಿ, ಪುರಿಮೇಹಿ ಚ ಸತ್ತಹಿ;

ಸದ್ಧಿಂ ದ್ವಾದಸ ಪಾಕಾನಿ, ಭವನ್ತೀತಿ ವಿನಿದ್ದಿಸೇ.

೪೦೪. ಚಕ್ಖುದ್ವಾರೇ ತಥಾ ಏವಂ, ಸೋತಾದೀಸ್ವಪಿ ನಿದ್ದಿಸೇ;

ದ್ವಾದಸ ದ್ವಾದಸ ಪಾಕಾ, ಸಮಸಟ್ಠಿ ಭವನ್ತಿಮೇ.

೪೦೫. ಏಕಾಯ ಚೇತನಾಯೇವ, ಕಮ್ಮೇ ಆಯೂಹಿತೇ ಪನ;

ಸಮಸಟ್ಠಿ ವಿಪಾಕಾನಿ, ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ ನ ಸಂಸಯೋ.

೪೦೬. ಗಹಿತಾಗಹಣೇನೇತ್ಥ, ಚಕ್ಖುದ್ವಾರೇಸು ದ್ವಾದಸ;

ಸೋತವಿಞ್ಞಾಣಕಾದೀನಿ, ಚತ್ತಾರೀತಿ ಚ ಸೋಳಸ.

೪೦೭. ಏವಮೇವ ಸಸಙ್ಖಾರ-ತಿಹೇತುಕುಸಲೇನಪಿ;

ಅಸಙ್ಖಾರಸಸಙ್ಖಾರು-ಪೇಕ್ಖಾಸಹಗತೇಹಿಪಿ.

೪೦೮. ಕಮ್ಮೇ ಆಯೂಹಿತೇ ತೇಸಂ, ವಿಪಾಕೇಹಿ ಚ ತೀಹಿಪಿ;

ಏಸೇವ ಚ ನಯೋ ತೇಹಿ, ದಿನ್ನಾಯ ಪಟಿಸನ್ಧಿಯಾ.

೪೦೯. ಪಠಮಂ ಇಟ್ಠಮಜ್ಝತ್ತ-ಗೋಚರಸ್ಸ ವಸೇನಿಧ;

ಪವತ್ತಿಂ ಪನ ದಸ್ಸೇತ್ವಾ, ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಿತದ್ವಯೇ.

೪೧೦. ದಸ್ಸೇತಬ್ಬಾ ತಪ್ಪಚ್ಛಾ ತು, ಇಟ್ಠಸ್ಮಿಂ ಗೋಚರೇ ಇಧ;

ಏಕೇಕಸ್ಮಿಂ ಪನ ದ್ವಾರೇ, ದ್ವಾದಸ ದ್ವಾದಸೇವ ತು.

೪೧೧. ಗಹಿತಾಗಹಣೇನೇತ್ಥ, ಪಾಕಚಿತ್ತಾನಿ ಸೋಳಸ;

ಪುಬ್ಬೇ ವುತ್ತನಯೇನೇವ, ಞೇಯ್ಯಂ ಸಬ್ಬಮಸೇಸತೋ.

೪೧೨. ತಿಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ತಿಹೇತುಕಾ;

ಭವತೀತಿ ಅಯಂ ವಾರೋ, ವುತ್ತೋ ಏತ್ತಾವತಾ ಮಯಾ.

೪೧೩. ಸನ್ಧಿಮೇಕಂ ತು ಕಮ್ಮೇಕಂ, ಜನೇತಿ ನ ತತೋ ಪರಂ;

ಅನೇಕಾನಿ ವಿಪಾಕಾನಿ, ಸಞ್ಜನೇತಿ ಪವತ್ತಿಯಂ.

೪೧೪. ಏಕಸ್ಮಾ ಹಿ ಯಥಾ ಬೀಜಾ, ಜಾಯತೇ ಏಕಮಙ್ಕುರಂ;

ಸುಬಹೂನಿ ಫಲಾನಿಸ್ಸ, ಹೋನ್ತಿ ಹೇತುಪವತ್ತಿತೋ.

೪೧೫. ದುಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ದುಹೇತುಕಾ;

ಹೋತೀತಿ ಹಿ ಅಯಂ ವಾರೋ, ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಆಗತೋ.

೪೧೬. ದುಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಸೋಮನಸ್ಸಯುತೇನಿಧ;

ಅಸಙ್ಖಾರಿಕಚಿತ್ತೇನ, ಕಮ್ಮೇ ಆಯೂಹಿತೇ ಪನ.

೪೧೭. ತೇನ ತುಲ್ಯೇನ ಪಾಕೇನ, ಗಹಿತಾ ಪಟಿಸನ್ಧಿ ಚೇ;

ಇಟ್ಠೇ ಆರಮ್ಮಣೇ ಚಕ್ಖು-ದ್ವಾರೇ ಆಪಾಥಮಾಗತೇ.

೪೧೮. ಸೋಮನಸ್ಸಯುತೇ ಞಾಣ-ಹೀನೇ ಕುಸಲಮಾನಸೇ;

ಸತ್ತಕ್ಖತ್ತುಂ ಜವಿತ್ವಾನ, ಗತೇ ತಸ್ಮಿಂ ದುಹೇತುಕೇ.

೪೧೯. ತದೇವಾರಮ್ಮಣಂ ಕತ್ವಾ, ಜಾಯತೇ ತದನನ್ತರಂ;

ತಂಸರಿಕ್ಖಕಮೇಕಂ ತು, ಅಸಙ್ಖಾರಿಕಮಾನಸಂ.

೪೨೦. ತಂ ಹಿ ಮೂಲಭವಙ್ಗನ್ತಿ, ತದಾರಮ್ಮಣಮಿಚ್ಚಪಿ;

ಉಭಯಮ್ಪಿ ಚ ತಸ್ಸೇವ, ನಾಮನ್ತಿ ಪರಿದೀಪಿತಂ.

೪೨೧. ದುಹೇತುಕಸಸಙ್ಖಾರೇ, ಜವಿತೇಪಿ ಚ ತಂಸಮಂ;

ಹೋತಾಗನ್ತುಕಸಙ್ಖಾತಂ, ತದಾರಮ್ಮಣಮಾನಸಂ.

೪೨೨. ತಥೇವ ಚ ದುಹೇತೂನಂ, ಇಟ್ಠಮಜ್ಝತ್ತಗೋಚರೇ;

ದ್ವಿನ್ನಂ ಉಪೇಕ್ಖಾಯುತ್ತಾನಂ, ಜವನಾನಮನನ್ತರಂ.

೪೨೩. ದ್ವೇ ತಾದಿಸಾನಿ ಜಾಯನ್ತೇ, ತದಾರಮ್ಮಣಮಾನಸಾ;

ತೇಸಂ ‘‘ಪಿಟ್ಠಿಭವಙ್ಗ’’ನ್ತಿ, ನಾಮಂ ‘‘ಆಗನ್ತುಕ’’ನ್ತಿ ಚ.

೪೨೪. ಸನ್ತೀರಣದ್ವಯಞ್ಚೇವ, ದಸ್ಸನಂ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛನಂ;

ಇಮಾನಿ ಚ ಭವಙ್ಗಾನಿ, ಚಕ್ಖುದ್ವಾರೇ ಪನಟ್ಠ ಹಿ.

೪೨೫. ಏವಮಟ್ಠಟ್ಠ ಕತ್ವಾನ, ದ್ವಾರೇಸುಪಿ ಚ ಪಞ್ಚಸು;

ಚತ್ತಾಲೀಸ ವಿಪಾಕಾನಿ, ಭವನ್ತೀತಿ ಪವತ್ತಿಯಂ.

೪೨೬. ಗಹಿತಾಗಹಣೇನೇತ್ಥ, ಚಕ್ಖುದ್ವಾರೇ ಪನಟ್ಠ ಚ;

ಸೋತಘಾನಾದಿನಾ ಸದ್ಧಿಂ, ದ್ವಾದಸೇವ ಭವನ್ತಿ ಹಿ.

೪೨೭. ಏಕಾಯ ಚೇತನಾಯೇವಂ, ಕಮ್ಮೇ ಆಯೂಹಿತೇ ಪನ;

ದ್ವಾದಸೇವ ವಿಪಾಕಾನಿ, ಭವನ್ತೀತಿ ಪಕಾಸಿತಂ.

೪೨೮. ದುಹೇತುಕತ್ತಯೇನಾಪಿ, ಸೇಸೇನ ಸದಿಸೇನ ತು;

ಪಾಕೇನಾದಿನ್ನಸನ್ಧಿಯಾ, ಅಯಮೇವ ನಯೋ ಮತೋ.

೪೨೯. ದುಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ದುಹೇತುಕಾ;

ಹೋತೀತಿಪಿ ಅಯಂ ವಾರೋ, ವುತ್ತೋ ಏತ್ತಾವತಾ ಮಯಾ.

೪೩೦. ದುಹೇತುಕೇನ ಕಮ್ಮೇನ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ಅಹೇತುಕಾ;

ಹೋತೀತಿ ಚ ಅಯಂ ವಾರೋ, ಅನುಪುಬ್ಬೇನ ಆಗತೋ.

೪೩೧. ದುಹೇತುಕೇಸು ಚಿತ್ತೇಸು, ಕುಸಲೇಸು ಚತೂಸುಪಿ;

ತೇಸು ಅಞ್ಞತರೇನೇವ, ಕಮ್ಮೇ ಆಯೂಹಿತೇ ಪನ.

೪೩೨. ತಸ್ಸೇವ ಪಾಕಭೂತಾಯ, ಆದಿನ್ನಪಟಿಸನ್ಧಿನೋ;

ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಿತಾಹೇತು, ಮನೋವಿಞ್ಞಾಣಧಾತುಯಾ.

೪೩೩. ಪಟಿಸನ್ಧಿ ನ ವತ್ತಬ್ಬಾ, ಸಾ ಕಮ್ಮಸದಿಸಾತಿ ಹಿ;

ಕಮ್ಮಂ ದುಹೇತುಕಂ ಹೋತಿ, ಪಟಿಸನ್ಧಿ ಅಹೇತುಕಾ.

೪೩೪. ತಸ್ಸ ಬುದ್ಧಿಮುಪೇತಸ್ಸ, ಇಟ್ಠಮಜ್ಝತ್ತಗೋಚರೇ;

ಆಪಾಥಮಾಗತೇ ಚಕ್ಖು-ದ್ವಾರೇ ಪುನ ಚ ದೇಹಿನೋ.

೪೩೫. ದುಹೇತೂನಂ ಚತುನ್ನಮ್ಪಿ, ಪುಞ್ಞಾನಂ ಯಸ್ಸ ಕಸ್ಸಚಿ;

ಜವನಸ್ಸಾವಸಾನಸ್ಮಿಂ, ಅಹೇತುಕಮಿದಂ ಮನೋ.

೪೩೬. ತದಾರಮ್ಮಣಭಾವೇನ, ಜಾಯತೇ ನತ್ಥಿ ಸಂಸಯೋ;

ತಂ ತು ಮೂಲಭವಙ್ಗಞ್ಚ, ತದಾರಮ್ಮಣಮೇವ ಚ.

೪೩೭. ವೀಥಿಚಿತ್ತೇಸು ಜಾತೇಸು, ಚಕ್ಖುವಿಞ್ಞಾಣಕಾದಿಸು;

ಉಪೇಕ್ಖಾಸಹಿತಂಯೇವ, ಹೋತಿ ಸನ್ತೀರಣಮ್ಪಿ ಚ.

೪೩೮. ತೇಸು ಏಕಂ ಠಪೇತ್ವಾನ, ಗಹಿತಾಗಹಣೇನಿಧ;

ಗಣನೂಪಗಚಿತ್ತಾನಿ, ತೀಣಿಯೇವ ಭವನ್ತಿ ಹಿ.

೪೩೯. ಇಟ್ಠೇ ಆರಮ್ಮಣೇ ಚಕ್ಖು-ದ್ವಾರೇ ಆಪಾಥಮಾಗತೇ;

ತದಾ ಸನ್ತೀರಣಞ್ಚೇವ, ತದಾರಮ್ಮಣಮಾನಸಂ.

೪೪೦. ಸೋಮನಸ್ಸಯುತಂಯೇವ, ಗಹೇತ್ವಾ ತೇಸು ಏಕಕಂ;

ಪುರಿಮಾನಿ ಚ ತೀಣೀತಿ, ಚತ್ತಾರೋವ ಭವನ್ತಿ ಹಿ.

೪೪೧. ಏವಂ ಚತ್ತಾರಿ ಚಿತ್ತಾನಿ, ದ್ವಾರೇಸುಪಿ ಚ ಪಞ್ಚಸು;

ಹೋನ್ತಿ ವೀಸತಿ ಚಿತ್ತಾನಿ, ವಿಪಾಕಾನಿ ಪವತ್ತಿಯಂ.

೪೪೨. ಚಕ್ಖುದ್ವಾರೇ ತು ಚತ್ತಾರಿ, ಗಹಿತಾಗಹಣೇನಿಧ;

ಸೋತಘಾನಾದಿನಾ ಸದ್ಧಿಂ, ಹೋತೇವಾಹೇತುಕಟ್ಠಕಂ.

೪೪೩. ಅಹೇತುಪಟಿಸನ್ಧಿಸ್ಸ, ನ ತದಾರಮ್ಮಣಂ ಭವೇ;

ದುಹೇತುಕಂ ತಿಹೇತುಂ ವಾ, ದುಹೇತುಪಟಿಸನ್ಧಿನೋ.

೪೪೪. ಜಾತಾ ಸುಗತಿಯಂ ಯೇನ, ಪಾಕೇನ ಪಟಿಸನ್ಧಿ ತು;

ತೇನ ತುಲ್ಯಮ್ಪಿ ಹೀನಂ ವಾ, ತದಾರಮ್ಮಣಕಂ ಭವೇ.

೪೪೫. ಮನುಸ್ಸಲೋಕಂ ಸನ್ಧಾಯ, ವುತ್ತಞ್ಚಾಹೇತುಕಟ್ಠಕಂ;

ಚತೂಸುಪಿ ಅಪಾಯೇಸು, ಪವತ್ತೇ ಪನ ಲಬ್ಭತಿ.

೪೪೬. ಥೇರೋ ನೇರಯಿಕಾನಂ ತು, ಧಮ್ಮಂ ದೇಸೇತಿ ವಸ್ಸತಿ;

ಗನ್ಧಂ ವಾಯುಞ್ಚ ಮಾಪೇತಿ, ಯದಾ ತೇಸಂ ತದಾ ಪನ.