೪. ಸೀಸಪಾವನವಗ್ಗೋ

೧. ಸೀಸಪಾವನಸುತ್ತಂ

೧೧೦೧. ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಕೋಸಮ್ಬಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಸೀಸಪಾವನೇ [ಸಿಂಸಪಾವನೇ (ಸೀ. ಪೀ.)]. ಅಥ ಖೋ ಭಗವಾ ಪರಿತ್ತಾನಿ ಸೀಸಪಾಪಣ್ಣಾನಿ ಪಾಣಿನಾ ಗಹೇತ್ವಾ ಭಿಕ್ಖೂ ಆಮನ್ತೇಸಿ – ‘‘ತಂ ಕಿಂ ಮಞ್ಞಥ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕತಮಂ ನು ಖೋ ಬಹುತರಂ – ಯಾನಿ ವಾ ಮಯಾ ಪರಿತ್ತಾನಿ ಸೀಸಪಾಪಣ್ಣಾನಿ ಪಾಣಿನಾ ಗಹಿತಾನಿ ಯದಿದಂ ಉಪರಿ ಸೀಸಪಾವನೇ’’ತಿ? ‘‘ಅಪ್ಪಮತ್ತಕಾನಿ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವತಾ ಪರಿತ್ತಾನಿ ಸೀಸಪಾಪಣ್ಣಾನಿ ಪಾಣಿನಾ ಗಹಿತಾನಿ; ಅಥ ಖೋ ಏತಾನೇವ ಬಹುತರಾನಿ ಯದಿದಂ ಉಪರಿ ಸೀಸಪಾವನೇ’’ತಿ. ‘‘ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏತದೇವ ಬಹುತರಂ ಯಂ ವೋ ಮಯಾ ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ಅನಕ್ಖಾತಂ. ಕಸ್ಮಾ ಚೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಾ ಅನಕ್ಖಾತಂ? ನ ಹೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅತ್ಥಸಂಹಿತಂ ನಾದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಕಂ ನ ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ನ ವಿರಾಗಾಯ ನ ನಿರೋಧಾಯ ನ ಉಪಸಮಾಯ ನ ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ನ ಸಮ್ಬೋಧಾಯ ನ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ; ತಸ್ಮಾ ತಂ ಮಯಾ ಅನಕ್ಖಾತಂ’’.

‘‘ಕಿಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ? ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖಸಮುದಯೋ’ತಿ ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧೋ’ತಿ ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ’’.

‘‘ಕಸ್ಮಾ ಚೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ? ಏತಞ್ಹಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅತ್ಥಸಂಹಿತಂ ಏತಂ ಆದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಕಂ ಏತಂ ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ವಿರಾಗಾಯ ನಿರೋಧಾಯ ಉಪಸಮಾಯ ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ಸಮ್ಬೋಧಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ; ತಸ್ಮಾ ತಂ ಮಯಾ ಅಕ್ಖಾತಂ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಪಠಮಂ.

೨. ಖದಿರಪತ್ತಸುತ್ತಂ

೧೧೦೨. ‘‘ಯೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ದುಕ್ಖಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖಸಮುದಯಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖನಿರೋಧಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ ಸಮ್ಮಾ ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ಖದಿರಪತ್ತಾನಂ ವಾ ಸರಲಪತ್ತಾನಂ [ಪಲಾಸಪತ್ತಾನಂ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ವಾ ಆಮಲಕಪತ್ತಾನಂ ವಾ ಪುಟಂ ಕರಿತ್ವಾ ಉದಕಂ ವಾ ತಾಲಪತ್ತಂ ವಾ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ; ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ದುಕ್ಖಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅನಭಿಸಮೇಚ್ಚ ಸಮ್ಮಾ ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಯೋ ಚ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ದುಕ್ಖಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖಸಮುದಯಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖನಿರೋಧಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ, ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ ಸಮ್ಮಾ ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ಪದುಮಪತ್ತಾನಂ ವಾ ಪಲಾಸಪತ್ತಾನಂ ವಾ ಮಾಲುವಪತ್ತಾನಂ ವಾ ಪುಟಂ ಕರಿತ್ವಾ ಉದಕಂ ವಾ ತಾಲಪತ್ತಂ ವಾ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ; ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಅಹಂ ದುಕ್ಖಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ …ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮೇಚ್ಚ ಸಮ್ಮಾ ದುಕ್ಖಸ್ಸನ್ತಂ ಕರಿಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ – ಠಾನಮೇತಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ದುತಿಯಂ.

೩. ದಣ್ಡಸುತ್ತಂ

೧೧೦೩. ‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ದಣ್ಡೋ ಉಪರಿವೇಹಾಸಂ ಖಿತ್ತೋ ಸಕಿಮ್ಪಿ ಮೂಲೇನ ನಿಪತತಿ, ಸಕಿಮ್ಪಿ ಅಗ್ಗೇನ ನಿಪತತಿ; ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅವಿಜ್ಜಾನೀವರಣಾ ಸತ್ತಾ ತಣ್ಹಾಸಂಯೋಜನಾ ಸನ್ಧಾವನ್ತಾ ಸಂಸರನ್ತಾ [ತಣ್ಹಾಸಂಯೋಜನಬನ್ಧಾ ಸನ್ಧಾವತಾ (ಕ.)] ಸಕಿಮ್ಪಿ ಅಸ್ಮಾ ಲೋಕಾ ಪರಂ ಲೋಕಂ ಗಚ್ಛನ್ತಿ, ಸಕಿಮ್ಪಿ ಪರಸ್ಮಾ ಲೋಕಾ ಇಮಂ ಲೋಕಂ ಆಗಚ್ಛನ್ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಅದಿಟ್ಠತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ತತಿಯಂ.

೪. ಚೇಲಸುತ್ತಂ

೧೧೦೪. ‘‘ಆದಿತ್ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚೇಲೇ ವಾ ಸೀಸೇ ವಾ ಕಿಮಸ್ಸ ಕರಣೀಯ’’ನ್ತಿ? ‘‘ಆದಿತ್ತೇ, ಭನ್ತೇ, ಚೇಲೇ ವಾ ಸೀಸೇ ವಾ, ತಸ್ಸೇವ ಚೇಲಸ್ಸ ವಾ ಸೀಸಸ್ಸ ವಾ ನಿಬ್ಬಾಪನಾಯ ಅಧಿಮತ್ತೋ ಛನ್ದೋ ಚ ವಾಯಾಮೋ ಚ ಉಸ್ಸಾಹೋ ಚ ಉಸ್ಸೋಳ್ಹೀ ಚ ಅಪ್ಪಟಿವಾನೀ ಚ ಸತಿ ಚ ಸಮ್ಪಜಞ್ಞಞ್ಚ ಕರಣೀಯ’’ನ್ತಿ.

‘‘ಆದಿತ್ತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚೇಲಂ ವಾ ಸೀಸಂ ವಾ ಅಜ್ಝುಪೇಕ್ಖಿತ್ವಾ ಅಮನಸಿಕರಿತ್ವಾ ಅನಭಿಸಮೇತಾನಂ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮಯಾಯ ಅಧಿಮತ್ತೋ ಛನ್ದೋ ಚ ವಾಯಾಮೋ ಚ ಉಸ್ಸಾಹೋ ಚ ಉಸ್ಸೋಳ್ಹೀ ಚ ಅಪ್ಪಟಿವಾನೀ ಚ ಸತಿ ಚ ಸಮ್ಪಜಞ್ಞಞ್ಚ ಕರಣೀಯಂ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ.

೫. ಸತ್ತಿಸತಸುತ್ತಂ

೧೧೦೫. ‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪುರಿಸೋ ವಸ್ಸಸತಾಯುಕೋ ವಸ್ಸಸತಜೀವೀ. ತಮೇನಂ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ಏಹಮ್ಭೋ ಪುರಿಸ, ಪುಬ್ಬಣ್ಹಸಮಯಂ ತಂ ಸತ್ತಿಸತೇನ ಹನಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಮಜ್ಝನ್ಹಿಕಸಮಯಂ ಸತ್ತಿಸತೇನ ಹನಿಸ್ಸನ್ತಿ, ಸಾಯನ್ಹಸಮಯಂ ಸತ್ತಿಸತೇನ ಹನಿಸ್ಸನ್ತಿ. ಸೋ ಖೋ ತ್ವಂ, ಅಮ್ಭೋ ಪುರಿಸ, ದಿವಸೇ ದಿವಸೇ ತೀಹಿ ತೀಹಿ ಸತ್ತಿಸತೇಹಿ ಹಞ್ಞಮಾನೋ ವಸ್ಸಸತಾಯುಕೋ ವಸ್ಸಸತಜೀವೀ ವಸ್ಸಸತಸ್ಸ ಅಚ್ಚಯೇನ ಅನಭಿಸಮೇತಾನಿ ಚತ್ತಾರಿ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಿ ಅಭಿಸಮೇಸ್ಸಸೀ’’’ತಿ.

‘‘ಅತ್ಥವಸಿಕೇನ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕುಲಪುತ್ತೇನ ಅಲಂ ಉಪಗನ್ತುಂ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಅನಮತಗ್ಗೋಯಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಂಸಾರೋ; ಪುಬ್ಬಾ ಕೋಟಿ ನಪ್ಪಞ್ಞಾಯತಿ ಸತ್ತಿಪ್ಪಹಾರಾನಂ ಅಸಿಪ್ಪಹಾರಾನಂ ಉಸುಪ್ಪಹಾರಾನಂ ಫರಸುಪ್ಪಹಾರಾನಂ [ಅಸಿಪ್ಪಹಾರಾನಂ ಫರಸುಪ್ಪಹಾರಾನಂ (ಕ.)]. ಏವಞ್ಚೇತಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಸ್ಸ. ನ ಖೋ ಪನಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಹ ದುಕ್ಖೇನ, ಸಹ ದೋಮನಸ್ಸೇನ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಅಭಿಸಮಯಂ ವದಾಮಿ; ಅಪಿ ಚಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಹಾವ ಸುಖೇನ, ಸಹಾವ ಸೋಮನಸ್ಸೇನ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಅಭಿಸಮಯಂ ವದಾಮಿ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಪಞ್ಚಮಂ.

೬. ಪಾಣಸುತ್ತಂ

೧೧೦೬. ‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಪುರಿಸೋ ಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಜಮ್ಬುದೀಪೇ ತಿಣಕಟ್ಠಸಾಖಾಪಲಾಸಂ ತಚ್ಛೇತ್ವಾ ಏಕಜ್ಝಂ ಸಂಹರೇಯ್ಯ; ಏಕಜ್ಝಂ ಸಂಹರಿತ್ವಾ ಸೂಲಂ ಕರೇಯ್ಯ. ಸೂಲಂ ಕರಿತ್ವಾ ಯೇ ಮಹಾಸಮುದ್ದೇ ಮಹನ್ತಕಾ ಪಾಣಾ ತೇ ಮಹನ್ತಕೇಸು ಸೂಲೇಸು ಆವುನೇಯ್ಯ, ಯೇ ಮಹಾಸಮುದ್ದೇ ಮಜ್ಝಿಮಕಾ ಪಾಣಾ ತೇ ಮಜ್ಝಿಮಕೇಸು ಸೂಲೇಸು ಆವುನೇಯ್ಯ, ಯೇ ಮಹಾಸಮುದ್ದೇ ಸುಖುಮಕಾ ಪಾಣಾ ತೇ ಸುಖುಮಕೇಸು ಸೂಲೇಸು ಆವುನೇಯ್ಯ. ಅಪರಿಯಾದಿನ್ನಾ ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಹಾಸಮುದ್ದೇ ಓಳಾರಿಕಾ ಪಾಣಾ ಅಸ್ಸು.

‘‘ಅಥ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಜಮ್ಬುದೀಪೇ ತಿಣಕಟ್ಠಸಾಖಾಪಲಾಸಂ ಪರಿಕ್ಖಯಂ ಪರಿಯಾದಾನಂ ಗಚ್ಛೇಯ್ಯ. ಇತೋ ಬಹುತರಾ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಹಾಸಮುದ್ದೇ ಸುಖುಮಕಾ ಪಾಣಾ, ಯೇ ನ ಸುಕರಾ ಸೂಲೇಸು ಆವುನಿತುಂ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಸುಖುಮತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅತ್ತಭಾವಸ್ಸ. ಏವಂ ಮಹಾ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪಾಯೋ. ಏವಂ ಮಹನ್ತಸ್ಮಾ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಪಾಯಸ್ಮಾ ಪರಿಮುತ್ತೋ ದಿಟ್ಠಿಸಮ್ಪನ್ನೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಛಟ್ಠಂ.

೭. ಪಠಮಸೂರಿಯಸುತ್ತಂ

೧೧೦೭. ‘‘ಸೂರಿಯಸ್ಸ [ಸುರಿಯಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)], ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉದಯತೋ ಏತಂ ಪುಬ್ಬಙ್ಗಮಂ ಏತಂ ಪುಬ್ಬನಿಮಿತ್ತಂ, ಯದಿದಂ – ಅರುಣುಗ್ಗಂ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಭಿಸಮಯಾಯ ಏತಂ ಪುಬ್ಬಙ್ಗಮಂ ಏತಂ ಪುಬ್ಬನಿಮಿತ್ತಂ, ಯದಿದಂ – ಸಮ್ಮಾದಿಟ್ಠಿ. ತಸ್ಸೇತಂ ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನೋ ಪಾಟಿಕಙ್ಖಂ – ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಿಸ್ಸತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಿಸ್ಸತಿ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಸತ್ತಮಂ.

೮. ದುತಿಯಸೂರಿಯಸುತ್ತಂ

೧೧೦೮. ‘‘ಯಾವಕೀವಞ್ಚ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚನ್ದಿಮಸೂರಿಯಾ ಲೋಕೇ ನುಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ನೇವ ತಾವ ಮಹತೋ ಆಲೋಕಸ್ಸ ಪಾತುಭಾವೋ ಹೋತಿ ಮಹತೋ ಓಭಾಸಸ್ಸ. ಅನ್ಧತಮಂ ತದಾ ಹೋತಿ ಅನ್ಧಕಾರತಿಮಿಸಾ. ನೇವ ತಾವ ರತ್ತಿನ್ದಿವಾ [ರತ್ತಿದಿವಾ (ಕ.)] ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ, ನ ಮಾಸದ್ಧಮಾಸಾ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ, ನ ಉತುಸಂವಚ್ಛರಾ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ.

‘‘ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚನ್ದಿಮಸೂರಿಯಾ ಲೋಕೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜನ್ತಿ, ಅಥ ಮಹತೋ ಆಲೋಕಸ್ಸ ಪಾತುಭಾವೋ ಹೋತಿ ಮಹತೋ ಓಭಾಸಸ್ಸ. ನೇವ ಅನ್ಧಕಾರತಮಂ ತದಾ ಹೋತಿ ನ ಅನ್ಧಕಾರತಿಮಿಸಾ. ಅಥ ರತ್ತಿನ್ದಿವಾ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ, ಮಾಸದ್ಧಮಾಸಾ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ, ಉತುಸಂವಚ್ಛರಾ ಪಞ್ಞಾಯನ್ತಿ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯಾವಕೀವಞ್ಚ ತಥಾಗತೋ ಲೋಕೇ ನುಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ, ನೇವ ತಾವ ಮಹತೋ ಆಲೋಕಸ್ಸ ಪಾತುಭಾವೋ ಹೋತಿ ಮಹತೋ ಓಭಾಸಸ್ಸ. ಅನ್ಧತಮಂ ತದಾ ಹೋತಿ ಅನ್ಧಕಾರತಿಮಿಸಾ. ನೇವ ತಾವ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಆಚಿಕ್ಖಣಾ ಹೋತಿ ದೇಸನಾ ಪಞ್ಞಾಪನಾ ಪಟ್ಠಪನಾ ವಿವರಣಾ ವಿಭಜನಾ ಉತ್ತಾನೀಕಮ್ಮಂ.

‘‘ಯತೋ ಚ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಥಾಗತೋ ಲೋಕೇ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಅರಹಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧೋ, ಅಥ ಮಹತೋ ಆಲೋಕಸ್ಸ ಪಾತುಭಾವೋ ಹೋತಿ ಮಹತೋ ಓಭಾಸಸ್ಸ. ನೇವ ಅನ್ಧತಮಂ ತದಾ ಹೋತಿ ನ ಅನ್ಧಕಾರತಿಮಿಸಾ. ಅಥ ಖೋ ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ ಆಚಿಕ್ಖಣಾ ಹೋತಿ ದೇಸನಾ ಪಞ್ಞಾಪನಾ ಪಟ್ಠಪನಾ ವಿವರಣಾ ವಿಭಜನಾ ಉತ್ತಾನೀಕಮ್ಮಂ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.

೯. ಇನ್ದಖೀಲಸುತ್ತಂ

೧೧೦೯. ‘‘ಯೇ ಹಿ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ತೇ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಸಮಣಸ್ಸ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ವಾ ಮುಖಂ ಉಲ್ಲೋಕೇನ್ತಿ [ಓಲೋಕೇನ್ತಿ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] – ‘ಅಯಂ ನೂನ ಭವಂ ಜಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ಪಸ್ಸಂ ಪಸ್ಸತೀ’’’ತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತೂಲಪಿಚು ವಾ ಕಪ್ಪಾಸಪಿಚು ವಾ ಲಹುಕೋ ವಾತೂಪಾದಾನೋ ಸಮೇ ಭೂಮಿಭಾಗೇ ನಿಕ್ಖಿತ್ತೋ. ತಮೇನಂ ಪುರತ್ಥಿಮೋ ವಾತೋ ಪಚ್ಛಿಮೇನ ಸಂಹರೇಯ್ಯ, ಪಚ್ಛಿಮೋ ವಾತೋ ಪುರತ್ಥಿಮೇನ ಸಂಹರೇಯ್ಯ, ಉತ್ತರೋ ವಾತೋ ದಕ್ಖಿಣೇನ ಸಂಹರೇಯ್ಯ, ದಕ್ಖಿಣೋ ವಾತೋ ಉತ್ತರೇನ ಸಂಹರೇಯ್ಯ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಲಹುಕತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಕಪ್ಪಾಸಪಿಚುನೋ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೇ ಹಿ ಕೇಚಿ ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ತೇ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಸಮಣಸ್ಸ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ವಾ ಮುಖಂ ಉಲ್ಲೋಕೇನ್ತಿ – ‘ಅಯಂ ನೂನ ಭವಂ ಜಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ಪಸ್ಸಂ ಪಸ್ಸತೀ’ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಅದಿಟ್ಠತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ.

‘‘ಯೇ ಚ ಖೋ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತಿ, ತೇ ನ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಸಮಣಸ್ಸ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ವಾ ಮುಖಂ ಉಲ್ಲೋಕೇನ್ತಿ – ‘ಅಯಂ ನೂನ ಭವಂ ಜಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ಪಸ್ಸಂ ಪಸ್ಸತೀ’’’ತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಯೋಖೀಲೋ ವಾ ಇನ್ದಖೀಲೋ ವಾ ಗಮ್ಭೀರನೇಮೋ ಸುನಿಖಾತೋ ಅಚಲೋ ಅಸಮ್ಪಕಮ್ಪೀ. ಪುರತ್ಥಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಭುಸಾ ವಾತವುಟ್ಠಿ, ನೇವ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಯ್ಯ [ನೇವ ನಂ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಯ್ಯ (ಸೀ. ಪೀ.)] ನ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಯ್ಯ; ಪಚ್ಛಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ಉತ್ತರಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ದಕ್ಖಿಣಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಭುಸಾ ವಾತವುಟ್ಠಿ, ನೇವ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಯ್ಯ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಗಮ್ಭೀರತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನೇಮಸ್ಸ ಸುನಿಖಾತತ್ತಾ ಇನ್ದಖೀಲಸ್ಸ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೇ ಚ ಖೋ ಕೇಚಿ ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತಿ, ತೇ ನ ಅಞ್ಞಸ್ಸ ಸಮಣಸ್ಸ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ಸ ವಾ ಮುಖಂ ಉಲ್ಲೋಕೇನ್ತಿ – ‘ಅಯಂ ನೂನ ಭವಂ ಜಾನಂ ಜಾನಾತಿ, ಪಸ್ಸಂ ಪಸ್ಸತೀ’ತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಸುದಿಟ್ಠತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ನವಮಂ.

೧೦. ವಾದತ್ಥಿಕಸುತ್ತಂ

೧೧೧೦. ‘‘ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ, ಪುರತ್ಥಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಸಮಣೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವಾ ವಾದತ್ಥಿಕೋ ವಾದಗವೇಸೀ – ‘ವಾದಮಸ್ಸ ಆರೋಪೇಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ, ತಂ ವತ ಸಹಧಮ್ಮೇನ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಸ್ಸತಿ ವಾತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ. ಪಚ್ಛಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ಉತ್ತರಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ದಕ್ಖಿಣಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಸಮಣೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವಾ ವಾದತ್ಥಿಕೋ ವಾದಗವೇಸೀ – ‘ವಾದಮಸ್ಸ ಆರೋಪೇಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ, ತಂ ವತ ಸಹಧಮ್ಮೇನ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಸ್ಸತಿ ವಾತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಲಾಯೂಪೋ ಸೋಳಸ ಕುಕ್ಕುಕೋ. ತಸ್ಸಸ್ಸು ಅಟ್ಠ ಕುಕ್ಕು ಹೇಟ್ಠಾ ನೇಮಙ್ಗಮಾ, ಅಟ್ಠ ಕುಕ್ಕು ಉಪರಿನೇಮಸ್ಸ. ಪುರತ್ಥಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಭುಸಾ ವಾತವುಟ್ಠಿ, ನೇವ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಯ್ಯ; ಪಚ್ಛಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ಉತ್ತರಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ದಕ್ಖಿಣಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಭುಸಾ ವಾತವುಟ್ಠಿ, ನೇವ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಯ್ಯ ನ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಯ್ಯ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಗಮ್ಭೀರತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ನೇಮಸ್ಸ ಸುನಿಖಾತತ್ತಾ ಸಿಲಾಯೂಪಸ್ಸ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಯೋ ಹಿ ಕೋಚಿ ಭಿಕ್ಖು ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನಾತಿ; ಪುರತ್ಥಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಸಮಣೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವಾ ವಾದತ್ಥಿಕೋ ವಾದಗವೇಸೀ ‘ವಾದಮಸ್ಸ ಆರೋಪೇಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ, ತಂ ವತ ಸಹಧಮ್ಮೇನ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಸ್ಸತಿ ವಾತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ. ಪಚ್ಛಿಮಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ಉತ್ತರಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ…ಪೇ… ದಕ್ಖಿಣಾಯ ಚೇಪಿ ದಿಸಾಯ ಆಗಚ್ಛೇಯ್ಯ ಸಮಣೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವಾ ವಾದತ್ಥಿಕೋ ವಾದಗವೇಸೀ – ‘ವಾದಮಸ್ಸ ಆರೋಪೇಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ, ತಂ ವತ ಸಹಧಮ್ಮೇನ ಸಙ್ಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಕಮ್ಪೇಸ್ಸತಿ ವಾ ಸಮ್ಪಚಾಲೇಸ್ಸತಿ ವಾತಿ – ನೇತಂ ಠಾನಂ ವಿಜ್ಜತಿ. ತಂ ಕಿಸ್ಸ ಹೇತು? ಸುದಿಟ್ಠತ್ತಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚತುನ್ನಂ ಅರಿಯಸಚ್ಚಾನಂ. ಕತಮೇಸಂ ಚತುನ್ನಂ? ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ…ಪೇ… ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಯಾ ಪಟಿಪದಾಯ ಅರಿಯಸಚ್ಚಸ್ಸ.

‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ…ಪೇ… ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ಯೋಗೋ ಕರಣೀಯೋ’’ತಿ. ದಸಮಂ.

ಸೀಸಪಾವನವಗ್ಗೋ ಚತುತ್ಥೋ.

ತಸ್ಸುದ್ದಾನಂ –

ಸೀಸಪಾ ಖದಿರೋ ದಣ್ಡೋ, ಚೇಲಾ ಸತ್ತಿಸತೇನ ಚ;

ಪಾಣಾ ಸುರಿಯೂಪಮಾ ದ್ವೇಧಾ, ಇನ್ದಖೀಲೋ ಚ ವಾದಿನೋತಿ.