೩. ತತಿಯವಗ್ಗೋ

೧. ಮಾತುಗಾಮಸುತ್ತಂ

೧೭೦. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ನ ತಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಮಾತುಗಾಮೋ ಏಕೋ ಏಕಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಾಯ ತಿಟ್ಠತಿ ಯಸ್ಸ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಚಿತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಾಯ ತಿಟ್ಠತಿ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ …ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ಪಠಮಂ.

೨. ಕಲ್ಯಾಣೀಸುತ್ತಂ

೧೭೧. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ನ ತಸ್ಸ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಜನಪದಕಲ್ಯಾಣೀ ಏಕಾ ಏಕಸ್ಸ ಚಿತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಾಯ ತಿಟ್ಠತಿ ಯಸ್ಸ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಚಿತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಾಯ ತಿಟ್ಠತಿ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ದುತಿಯಂ.

೩. ಏಕಪುತ್ತಕಸುತ್ತಂ

೧೭೨. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಸದ್ಧಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಉಪಾಸಿಕಾ ಏಕಪುತ್ತಕಂ ಪಿಯಂ ಮನಾಪಂ ಏವಂ ಸಮ್ಮಾ ಆಯಾಚಮಾನಾ ಆಯಾಚೇಯ್ಯ – ‘ತಾದಿಸೋ, ತಾತ, ಭವಾಹಿ ಯಾದಿಸೋ ಚಿತ್ತೋ ಚ ಗಹಪತಿ ಹತ್ಥಕೋ ಚ ಆಳವಕೋ’ತಿ. ಏಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತುಲಾ ಏತಂ ಪಮಾಣಂ ಮಮ ಸಾವಕಾನಂ ಉಪಾಸಕಾನಂ, ಯದಿದಂ ಚಿತ್ತೋ ಚ ಗಹಪತಿ ಹತ್ಥಕೋ ಚ ಆಳವಕೋ. ಸಚೇ ಖೋ ತ್ವಂ, ತಾತ, ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಸಿ; ತಾದಿಸೋ, ತಾತ, ಭವಾಹಿ ಯಾದಿಸಾ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲ್ಲಾನಾತಿ. ಏಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತುಲಾ ಏತಂ ಪಮಾಣಂ ಮಮ ಸಾವಕಾನಂ ಭಿಕ್ಖೂನಂ, ಯದಿದಂ ಸಾರಿಪುತ್ತಮೋಗ್ಗಲಾನಾ. ಮಾ ಚ ಖೋ ತ್ವಂ, ತಾತ, ಸೇಖಂ ಅಪ್ಪತ್ತಮಾನಸಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನುಪಾಪುಣಾತೂತಿ. ತಞ್ಚೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುಂ ಸೇಖಂ ಅಪ್ಪತ್ತಮಾನಸಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನುಪಾಪುಣಾತಿ, ಸೋ ತಸ್ಸ ಹೋತಿ ಅನ್ತರಾಯಾಯ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ತತಿಯಂ.

೪. ಏಕಧೀತುಸುತ್ತಂ

೧೭೩. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಸದ್ಧಾ ಭಿಕ್ಖವೇ ಉಪಾಸಿಕಾ ಏಕಂ ಧೀತರಂ ಪಿಯಂ ಮನಾಪಂ ಏವಂ ಸಮ್ಮಾ ಆಯಾಚಮಾನಾ ಆಯಾಚೇಯ್ಯ – ‘ತಾದಿಸಾ, ಅಯ್ಯೇ, ಭವಾಹಿ ಯಾದಿಸಾ ಖುಜ್ಜುತ್ತರಾ ಚ ಉಪಾಸಿಕಾ ವೇಳುಕಣ್ಡಕಿಯಾ [ವೇಳುಕಣ್ಡಕೀ (ಸೀ. ಛಕ್ಕಙ್ಗುತ್ತರೇಪಿ)] ಚ ನನ್ದಮಾತಾ’ತಿ. ಏಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತುಲಾ ಏತಂ ಪಮಾಣಂ ಮಮ ಸಾವಿಕಾನಂ ಉಪಾಸಿಕಾನಂ, ಯದಿದಂ ಖುಜ್ಜುತ್ತರಾ ಚ ಉಪಾಸಿಕಾ ವೇಳುಕಣ್ಡಕಿಯಾ ಚ ನನ್ದಮಾತಾ. ಸಚೇ ಖೋ ತ್ವಂ, ಅಯ್ಯೇ, ಅಗಾರಸ್ಮಾ ಅನಗಾರಿಯಂ ಪಬ್ಬಜಸಿ; ತಾದಿಸಾ, ಅಯ್ಯೇ, ಭವಾಹಿ ಯಾದಿಸಾ ಖೇಮಾ ಚ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಚಾತಿ. ಏಸಾ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತುಲಾ ಏತಂ ಪಮಾಣಂ ಮಮ ಸಾವಿಕಾನಂ ಭಿಕ್ಖುನೀನಂ, ಯದಿದಂ ಖೇಮಾ ಚ ಭಿಕ್ಖುನೀ ಉಪ್ಪಲವಣ್ಣಾ ಚ. ಮಾ ಚ ಖೋ ತ್ವಂ, ಅಯ್ಯೇ, ಸೇಖಂ ಅಪ್ಪತ್ತಮಾನಸಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನುಪಾಪುಣಾತೂತಿ. ತಂ ಚೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖುನಿಂ ಸೇಖಂ ಅಪ್ಪತ್ತಮಾನಸಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನುಪಾಪುಣಾತಿ, ಸೋ ತಸ್ಸಾ ಹೋತಿ ಅನ್ತರಾಯಾಯ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ಚತುತ್ಥಂ.

೫. ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಸುತ್ತಂ

೧೭೪. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ಯೇ ಹಿ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದಞ್ಚ ಆದೀನವಞ್ಚ ನಿಸ್ಸರಣಞ್ಚ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ನ ಮೇ ತೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಸಮಣೇಸು ವಾ ಸಮಣಸಮ್ಮತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಸು ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸಮ್ಮತಾ, ನ ಚ ಪನ ತೇ ಆಯಸ್ಮನ್ತಾ ಸಾಮಞ್ಞತ್ಥಂ ವಾ ಬ್ರಹ್ಮಞ್ಞತ್ಥಂ ವಾ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರನ್ತಿ. ಯೇ ಚ ಖೋ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದಞ್ಚ ಆದೀನವಞ್ಚ ನಿಸ್ಸರಣಞ್ಚ ಯಥಾಭೂತಂ ಪಜಾನನ್ತಿ, ತೇ ಚ ಖೋ ಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಸಮಣೇಸು ಚೇವ ಸಮಣಸಮ್ಮತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಸು ಚ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸಮ್ಮತಾ, ತೇ ಚ ಪನಾಯಸ್ಮನ್ತೋ ಸಾಮಞ್ಞತ್ಥಞ್ಚ ಬ್ರಹ್ಮಞ್ಞತ್ಥಞ್ಚ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರನ್ತೀ’’ತಿ. ಪಞ್ಚಮಂ.

೬. ದುತಿಯಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಸುತ್ತಂ

೧೭೫. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ಯೇ ಹಿ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಸ್ಸ ಸಮುದಯಞ್ಚ ಅತ್ಥಙ್ಗಮಞ್ಚ ಅಸ್ಸಾದಞ್ಚ ಆದೀನವಞ್ಚ ನಿಸ್ಸರಣಞ್ಚ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರನ್ತೀ’’ತಿ. ಛಟ್ಠಂ.

೭. ತತಿಯಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಸುತ್ತಂ

೧೭೬. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ಯೇ ಹಿ ಕೇಚಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಮಣಾ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಂ ಯಥಾಭೂತಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಸಮುದಯಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕನಿರೋಧಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಂ ನಪ್ಪಜಾನನ್ತಿ …ಪೇ… ಪಜಾನನ್ತಿ…ಪೇ… ಸಯಂ ಅಭಿಞ್ಞಾ ಸಚ್ಛಿಕತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪಜ್ಜ ವಿಹರನ್ತೀ’’ತಿ. ಸತ್ತಮಂ.

೮. ಛವಿಸುತ್ತಂ

೧೭೭. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ. ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛವಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಛವಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಚಮ್ಮಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಚಮ್ಮಂ ಛೇತ್ವಾ ಮಂಸಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಮಂಸಂ ಛೇತ್ವಾ ನ್ಹಾರುಂ ಛಿನ್ದತಿ, ನ್ಹಾರುಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಅಟ್ಠಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜಂ ಆಹಚ್ಚ ತಿಟ್ಠತಿ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ಅಟ್ಠಮಂ.

೯. ರಜ್ಜುಸುತ್ತಂ

೧೭೮. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ದಾರುಣೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ. ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಛವಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಛವಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಚಮ್ಮಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಚಮ್ಮಂ ಛೇತ್ವಾ ಮಂಸಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಮಂಸಂ ಛೇತ್ವಾ ನ್ಹಾರುಂ ಛಿನ್ದತಿ, ನ್ಹಾರುಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಅಟ್ಠಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜಂ ಆಹಚ್ಚ ತಿಟ್ಠತಿ’’.

‘‘ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಬಲವಾ ಪುರಿಸೋ ದಳ್ಹಾಯ ವಾಳರಜ್ಜುಯಾ ಜಙ್ಘಂ ವೇಠೇತ್ವಾ ಘಂಸೇಯ್ಯ. ಸಾ ಛವಿಂ ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ, ಛವಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಚಮ್ಮಂ ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ, ಚಮ್ಮಂ ಛೇತ್ವಾ ಮಂಸಂ ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ, ಮಂಸಂ ಛೇತ್ವಾ ನ್ಹಾರುಂ ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ, ನ್ಹಾರುಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಂ ಛಿನ್ದೇಯ್ಯ, ಅಟ್ಠಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಮಿಞ್ಜಂ ಆಹಚ್ಚ ತಿಟ್ಠೇಯ್ಯ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಛವಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಛವಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಚಮ್ಮಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಚಮ್ಮಂ ಛೇತ್ವಾ ಮಂಸಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಮಂಸಂ ಛೇತ್ವಾ ನ್ಹಾರುಂ ಛಿನ್ದತಿ, ನ್ಹಾರುಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಂ ಛಿನ್ದತಿ, ಅಟ್ಠಿಂ ಛೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಿಂಮಿಞ್ಜಂ ಆಹಚ್ಚ ತಿಟ್ಠತಿ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ…ಪೇ… ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ನವಮಂ.

೧೦. ಭಿಕ್ಖುಸುತ್ತಂ

೧೭೯. ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ…ಪೇ… ‘‘ಯೋಪಿ ಸೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಭಿಕ್ಖು ಅರಹಂ ಖೀಣಾಸವೋ ತಸ್ಸಪಾಹಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನ್ತರಾಯಾಯ ವದಾಮೀ’’ತಿ. ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ಆಯಸ್ಮಾ ಆನನ್ದೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ – ‘‘ಕಿಸ್ಸ ಪನ, ಭನ್ತೇ, ಖೀಣಾಸವಸ್ಸ ಭಿಕ್ಖುನೋ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಅನ್ತರಾಯಾಯಾ’’ತಿ? ‘‘ಯಾ ಹಿಸ್ಸ ಸಾ, ಆನನ್ದ, ಅಕುಪ್ಪಾ ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿ ನಾಹಂ ತಸ್ಸಾ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಂ ಅನ್ತರಾಯಾಯ ವದಾಮಿ. ಯೇ ಚ ಖ್ವಸ್ಸ, ಆನನ್ದ, ಅಪ್ಪಮತ್ತಸ್ಸ ಆತಾಪಿನೋ ಪಹಿತತ್ತಸ್ಸ ವಿಹರತೋ ದಿಟ್ಠಧಮ್ಮಸುಖವಿಹಾರಾ ಅಧಿಗತಾ ತೇಸಾಹಮಸ್ಸ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಂ ಅನ್ತರಾಯಾಯ ವದಾಮಿ. ಏವಂ ದಾರುಣೋ ಖೋ, ಆನನ್ದ, ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಕಟುಕೋ ಫರುಸೋ ಅನ್ತರಾಯಿಕೋ ಅನುತ್ತರಸ್ಸ ಯೋಗಕ್ಖೇಮಸ್ಸ ಅಧಿಗಮಾಯ. ತಸ್ಮಾತಿಹಾನನ್ದ, ಏವಂ ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬಂ – ‘ಉಪ್ಪನ್ನಂ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕಂ ಪಜಹಿಸ್ಸಾಮ, ನ ಚ ನೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ಲಾಭಸಕ್ಕಾರಸಿಲೋಕೋ ಚಿತ್ತಂ ಪರಿಯಾದಾಯ ಠಸ್ಸತೀ’ತಿ. ಏವಞ್ಹಿ ವೋ, ಆನನ್ದ, ಸಿಕ್ಖಿತಬ್ಬ’’ನ್ತಿ. ದಸಮಂ.

ತತಿಯೋ ವಗ್ಗೋ.

ತಸ್ಸುದ್ದಾನಂ –

ಮಾತುಗಾಮೋ ಚ ಕಲ್ಯಾಣೀ, ಪುತ್ತೋ ಚ ಏಕಧೀತು ಚ;

ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ತೀಣಿ, ಛವಿ ರಜ್ಜು ಚ ಭಿಕ್ಖುನಾತಿ.