೩. ಚೂಳಮಾಲುಕ್ಯಸುತ್ತಂ

೧೨೨. ಏವಂ ಮೇ ಸುತಂ – ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮತೋ ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತಸ್ಸ [ಮಾಲುಙ್ಕ್ಯಪುತ್ತಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ರಹೋಗತಸ್ಸ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನಸ್ಸ ಏವಂ ಚೇತಸೋ ಪರಿವಿತಕ್ಕೋ ಉದಪಾದಿ – ‘‘ಯಾನಿಮಾನಿ ದಿಟ್ಠಿಗತಾನಿ ಭಗವತಾ ಅಬ್ಯಾಕತಾನಿ ಠಪಿತಾನಿ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಾನಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ, ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ, ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿಪಿ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿಪಿ, ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿಪಿ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿಪಿ, ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿಪಿ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿಪಿ – ತಾನಿ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ. ಯಾನಿ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ ತಂ ಮೇ ನ ರುಚ್ಚತಿ, ತಂ ಮೇ ನಕ್ಖಮತಿ. ಸೋಹಂ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತಮತ್ಥಂ ಪುಚ್ಛಿಸ್ಸಾಮಿ. ಸಚೇ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ – ಏವಾಹಂ ಭಗವತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ; ನೋ ಚೇ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ – ಏವಾಹಂ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ.

೧೨೩. ಅಥ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತೋ ಸಾಯನ್ಹಸಮಯಂ ಪಟಿಸಲ್ಲಾನಾ ವುಟ್ಠಿತೋ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತೋ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚ –

೧೨೪. ‘‘ಇಧ ಮಯ್ಹಂ, ಭನ್ತೇ, ರಹೋಗತಸ್ಸ ಪಟಿಸಲ್ಲೀನಸ್ಸ ಏವಂ ಚೇತಸೋ ಪರಿವಿತಕ್ಕೋ ಉದಪಾದಿ – ಯಾನಿಮಾನಿ ದಿಟ್ಠಿಗತಾನಿ ಭಗವತಾ ಅಬ್ಯಾಕತಾನಿ ಠಪಿತಾನಿ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಾನಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿಪಿ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿಪಿ – ತಾನಿ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ. ಯಾನಿ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರೋತಿ ತಂ ಮೇ ನ ರುಚ್ಚತಿ, ತಂ ಮೇ ನಕ್ಖಮತಿ. ಸೋಹಂ ಭಗವನ್ತಂ ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಏತಮತ್ಥಂ ಪುಚ್ಛಿಸ್ಸಾಮಿ. ಸಚೇ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ – ಏವಾಹಂ ಭಗವತಿ, ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ. ನೋ ಚೇ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ – ಏವಾಹಂ ಸಿಕ್ಖಂ ಪಚ್ಚಕ್ಖಾಯ ಹೀನಾಯಾವತ್ತಿಸ್ಸಾಮೀತಿ. ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ, ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು; ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು. ನೋ ಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ಅಜಾನತೋ ಖೋ ಪನ ಅಪಸ್ಸತೋ ಏತದೇವ ಉಜುಕಂ ಹೋತಿ ಯದಿದಂ – ‘ನ ಜಾನಾಮಿ, ನ ಪಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ. ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು; ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು. ನೋ ಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ಅಜಾನತೋ ಖೋ ಪನ ಅಪಸ್ಸತೋ ಏತದೇವ ಉಜುಕಂ ಹೋತಿ ಯದಿದಂ – ‘ನ ಜಾನಾಮಿ, ನ ಪಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ. ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ, ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು; ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು. ನೋ ಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ಅಜಾನತೋ ಖೋ ಪನ ಅಪಸ್ಸತೋ ಏತದೇವ ಉಜುಕಂ ಹೋತಿ ಯದಿದಂ – ‘ನ ಜಾನಾಮಿ, ನ ಪಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ. ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು; ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು. ನೋ ಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ಅಜಾನತೋ ಖೋ ಪನ ಅಪಸ್ಸತೋ ಏತದೇವ ಉಜುಕಂ ಹೋತಿ ಯದಿದಂ – ‘ನ ಜಾನಾಮಿ ನ ಪಸ್ಸಾಮೀ’ತಿ. ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು; ಸಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ಮೇ ಭಗವಾ ಬ್ಯಾಕರೋತು. ನೋ ಚೇ ಭಗವಾ ಜಾನಾತಿ – ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ಅಜಾನತೋ ಖೋ ಪನ ಅಪಸ್ಸತೋ ಏತದೇವ ಉಜುಕಂ ಹೋತಿ ಯದಿದಂ – ‘ನ ಜಾನಾಮಿ, ನ ಪಸ್ಸಾಮೀ’’’ತಿ.

೧೨೫. ‘‘ಕಿಂ ನು [ಕಿಂ ನು ಖೋ (ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಕ.)] ತಾಹಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಏವಂ ಅವಚಂ – ‘ಏಹಿ ತ್ವಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರ, ಅಹಂ ತೇ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸಾಮಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ’’ತಿ? ‘‘ನೋ ಹೇತಂ, ಭನ್ತೇ’’. ‘‘ತ್ವಂ ವಾ ಪನ ಮಂ ಏವಂ ಅವಚ – ಅಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ, ಭಗವಾ ಮೇ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ’’ತಿ? ‘‘ನೋ ಹೇತಂ, ಭನ್ತೇ’’. ‘‘ಇತಿ ಕಿರ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ನೇವಾಹಂ ತಂ ವದಾಮಿ – ಏಹಿ ತ್ವಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರ, ಅಹಂ ತೇ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸಾಮಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾತಿ ವಾ’ತಿ; ನಪಿ ಕಿರ ಮಂ ತ್ವಂ ವದೇಸಿ – ಅಹಂ, ಭನ್ತೇ, ಭಗವತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ, ಭಗವಾ ಮೇ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ’’ತಿ. ಏವಂ ಸನ್ತೇ, ಮೋಘಪುರಿಸ, ಕೋ ಸನ್ತೋ ಕಂ ಪಚ್ಚಾಚಿಕ್ಖಸಿ?

೧೨೬. ‘‘ಯೋ ಖೋ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಭಗವತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ ವಾ, ‘‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ ವಾತಿ, ಅಬ್ಯಾಕತಮೇವ ತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ತಥಾಗತೇನ ಅಸ್ಸ, ಅಥ ಸೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಕಾಲಂ ಕರೇಯ್ಯ. ಸೇಯ್ಯಥಾಪಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಪುರಿಸೋ ಸಲ್ಲೇನ ವಿದ್ಧೋ ಅಸ್ಸ ಸವಿಸೇನ ಗಾಳ್ಹಪಲೇಪನೇನ. ತಸ್ಸ ಮಿತ್ತಾಮಚ್ಚಾ ಞಾತಿಸಾಲೋಹಿತಾ ಭಿಸಕ್ಕಂ ಸಲ್ಲಕತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಪೇಯ್ಯುಂ. ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಖತ್ತಿಯೋ ವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೋ ವಾ ವೇಸ್ಸೋ ವಾ ಸುದ್ದೋ ವಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಏವಂನಾಮೋ ಏವಂಗೋತ್ತೋ ಇತಿ ವಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ದೀಘೋ ವಾ ರಸ್ಸೋ ವಾ ಮಜ್ಝಿಮೋ ವಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಕಾಳೋ ವಾ ಸಾಮೋ ವಾ ಮಙ್ಗುರಚ್ಛವೀ ವಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಅಮುಕಸ್ಮಿಂ ಗಾಮೇ ವಾ ನಿಗಮೇ ವಾ ನಗರೇ ವಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಧನುಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯದಿ ವಾ ಚಾಪೋ ಯದಿ ವಾ ಕೋದಣ್ಡೋ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಜಿಯಂ ಜಾನಾಮಿ ಯಾಯಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯದಿ ವಾ ಅಕ್ಕಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಸಣ್ಹಸ್ಸ [ಸಣ್ಠಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಯದಿ ವಾ ನ್ಹಾರುಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಮರುವಾಯ ಯದಿ ವಾ ಖೀರಪಣ್ಣಿನೋ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಕಣ್ಡಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯದಿ ವಾ ಗಚ್ಛಂ ಯದಿ ವಾ ರೋಪಿಮ’ನ್ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಕಣ್ಡಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯಸ್ಸ ಪತ್ತೇಹಿ ವಾಜಿತಂ [ವಾಖಿತ್ತಂ (ಕ.)] ಯದಿ ವಾ ಗಿಜ್ಝಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಕಙ್ಕಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಕುಲಲಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಮೋರಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಸಿಥಿಲಹನುನೋ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಕಣ್ಡಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯಸ್ಸ ನ್ಹಾರುನಾ ಪರಿಕ್ಖಿತ್ತಂ ಯದಿ ವಾ ಗವಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಮಹಿಂಸಸ್ಸ ಯದಿ ವಾ ಭೇರವಸ್ಸ [ರೋರುವಸ್ಸ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ. ಕಂ. ಪೀ.)] ಯದಿ ವಾ ಸೇಮ್ಹಾರಸ್ಸಾ’ತಿ; ಸೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಇಮಂ ಸಲ್ಲಂ ಆಹರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ನ ತಂ ಸಲ್ಲಂ ಜಾನಾಮಿ ಯೇನಮ್ಹಿ ವಿದ್ಧೋ, ಯದಿ ವಾ ಸಲ್ಲಂ ಯದಿ ವಾ ಖುರಪ್ಪಂ ಯದಿ ವಾ ವೇಕಣ್ಡಂ ಯದಿ ವಾ ನಾರಾಚಂ ಯದಿ ವಾ ವಚ್ಛದನ್ತಂ ಯದಿ ವಾ ಕರವೀರಪತ್ತ’ನ್ತಿ – ಅಞ್ಞಾತಮೇವ ತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ತೇನ ಪುರಿಸೇನ ಅಸ್ಸ, ಅಥ ಸೋ ಪುರಿಸೋ ಕಾಲಂ ಕರೇಯ್ಯ. ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಯೋ ಏವಂ ವದೇಯ್ಯ – ‘ನ ತಾವಾಹಂ ಭಗವತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಸ್ಸಾಮಿ ಯಾವ ಮೇ ಭಗವಾ ನ ಬ್ಯಾಕರಿಸ್ಸತಿ – ‘‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ ವಾ ‘‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’’ತಿ ವಾ…ಪೇ… ‘‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’’ತಿ ವಾತಿ – ಅಬ್ಯಾಕತಮೇವ ತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ತಥಾಗತೇನ ಅಸ್ಸ, ಅಥ ಸೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಕಾಲಙ್ಕರೇಯ್ಯ.

೧೨೭. ‘‘‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಂ ‘ನೋ ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ‘ನೋ ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ, ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಅತ್ಥೇವ ಜಾತಿ, ಅತ್ಥಿ ಜರಾ, ಅತ್ಥಿ ಮರಣಂ, ಸನ್ತಿ ಸೋಕಪರಿದೇವದುಕ್ಖದೋಮನಸ್ಸುಪಾಯಾಸಾ; ಯೇಸಾಹಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ನಿಘಾತಂ ಪಞ್ಞಪೇಮಿ. ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಂ ‘ನೋ ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ‘ನೋ ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ, ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಅತ್ಥೇವ ಜಾತಿ, ಅತ್ಥಿ ಜರಾ, ಅತ್ಥಿ ಮರಣಂ, ಸನ್ತಿ ಸೋಕಪರಿದೇವದುಕ್ಖದೋಮನಸ್ಸುಪಾಯಾಸಾ; ಯೇಸಾಹಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ನಿಘಾತಂ ಪಞ್ಞಪೇಮಿ. ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಂ ‘ನೋ ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ‘ನೋ ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ, ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಅತ್ಥೇವ ಜಾತಿ…ಪೇ… ನಿಘಾತಂ ಪಞ್ಞಪೇಮಿ. ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಂ ‘ನೋ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ‘ನೋ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ, ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಅತ್ಥೇವ ಜಾತಿ…ಪೇ… ಯೇಸಾಹಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ನಿಘಾತಂ ಪಞ್ಞಪೇಮಿ. ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಂ ‘ನೋ ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯವಾಸೋ ಅಭವಿಸ್ಸಾತಿ, ಏವಮ್ಪಿ ‘ನೋ ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ, ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ ವಾ ದಿಟ್ಠಿಯಾ ಸತಿ ಅತ್ಥೇವ ಜಾತಿ…ಪೇ… ಯೇಸಾಹಂ ದಿಟ್ಠೇವ ಧಮ್ಮೇ ನಿಘಾತಂ ಪಞ್ಞಪೇಮಿ.

೧೨೮. ‘‘ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಅಬ್ಯಾಕತಞ್ಚ ಮೇ ಅಬ್ಯಾಕತತೋ ಧಾರೇಥ; ಬ್ಯಾಕತಞ್ಚ ಮೇ ಬ್ಯಾಕತತೋ ಧಾರೇಥ. ಕಿಞ್ಚ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ? ‘ಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅಸಸ್ಸತೋ ಲೋಕೋ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅನನ್ತವಾ ಲೋಕೋ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ತಂ ಜೀವಂ ತಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅಞ್ಞಂ ಜೀವಂ ಅಞ್ಞಂ ಸರೀರ’ನ್ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಹೋತಿ ಚ ನ ಚ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ನೇವ ಹೋತಿ ನ ನ ಹೋತಿ ತಥಾಗತೋ ಪರಂ ಮರಣಾ’ತಿ – ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ. ಕಸ್ಮಾ ಚೇತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ? ನ ಹೇತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಅತ್ಥಸಂಹಿತಂ ನ ಆದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಕಂ ನ [ನೇತಂ (ಸೀ.)] ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ನ ವಿರಾಗಾಯ ನ ನಿರೋಧಾಯ ನ ಉಪಸಮಾಯ ನ ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ನ ಸಮ್ಬೋಧಾಯ ನ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ. ತಸ್ಮಾ ತಂ ಮಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ. ಕಿಞ್ಚ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ? ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖಸಮುದಯೋ’ತಿ – ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧೋ’ತಿ – ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ; ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ – ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ. ಕಸ್ಮಾ ಚೇತಂ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ? ಏತಞ್ಹಿ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಅತ್ಥಸಂಹಿತಂ ಏತಂ ಆದಿಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಕಂ ನಿಬ್ಬಿದಾಯ ವಿರಾಗಾಯ ನಿರೋಧಾಯ ಉಪಸಮಾಯ ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ಸಮ್ಬೋಧಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಾಯ ಸಂವತ್ತತಿ. ತಸ್ಮಾ ತಂ ಮಯಾ ಬ್ಯಾಕತಂ. ತಸ್ಮಾತಿಹ, ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತ, ಅಬ್ಯಾಕತಞ್ಚ ಮೇ ಅಬ್ಯಾಕತತೋ ಧಾರೇಥ; ಬ್ಯಾಕತಞ್ಚ ಮೇ ಬ್ಯಾಕತತೋ ಧಾರೇಥಾ’’ತಿ.

ಇದಮವೋಚ ಭಗವಾ. ಅತ್ತಮನೋ ಆಯಸ್ಮಾ ಮಾಲುಕ್ಯಪುತ್ತೋ ಭಗವತೋ ಭಾಸಿತಂ ಅಭಿನನ್ದೀತಿ.

ಚೂಳಮಾಲುಕ್ಯಸುತ್ತಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ ತತಿಯಂ.