೭. ಬ್ರಾಹ್ಮಣಧಮ್ಮಿಕಸುತ್ತಂ

ಏವಂ ಮೇ ಸುತಂ – ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ಅಥ ಖೋ ಸಮ್ಬಹುಲಾ ಕೋಸಲಕಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ ಜಿಣ್ಣಾ ವುಡ್ಢಾ ಮಹಲ್ಲಕಾ ಅದ್ಧಗತಾ ವಯೋಅನುಪ್ಪತ್ತಾ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿಂಸು; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವತಾ ಸದ್ಧಿಂ ಸಮ್ಮೋದಿಂಸು. ಸಮ್ಮೋದನೀಯಂ ಕಥಂ ಸಾರಣೀಯಂ ವೀತಿಸಾರೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿಂಸು. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನಾ ಖೋ ತೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಸನ್ದಿಸ್ಸನ್ತಿ ನು ಖೋ, ಭೋ ಗೋತಮ, ಏತರಹಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಪೋರಾಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಧಮ್ಮೇ’’ತಿ? ‘‘ನ ಖೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ, ಸನ್ದಿಸ್ಸನ್ತಿ ಏತರಹಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಪೋರಾಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಧಮ್ಮೇ’’ತಿ. ‘‘ಸಾಧು ನೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಪೋರಾಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಧಮ್ಮಂ ಭಾಸತು, ಸಚೇ ಭೋತೋ ಗೋತಮಸ್ಸ ಅಗರೂ’’ತಿ. ‘‘ತೇನ ಹಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ, ಸುಣಾಥ, ಸಾಧುಕಂ ಮನಸಿ ಕರೋಥ, ಭಾಸಿಸ್ಸಾಮೀ’’ತಿ. ‘‘ಏವಂ, ಭೋ’’ತಿ ಖೋ ತೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ ಭಗವತೋ ಪಚ್ಚಸ್ಸೋಸುಂ. ಭಗವಾ ಏತದವೋಚ –

೨೮೬. ‘‘ಇಸಯೋ ಪುಬ್ಬಕಾ ಆಸುಂ, ಸಞ್ಞತತ್ತಾ ತಪಸ್ಸಿನೋ;

ಪಞ್ಚ ಕಾಮಗುಣೇ ಹಿತ್ವಾ, ಅತ್ತದತ್ಥಮಚಾರಿಸುಂ.

೨೮೭. ‘‘ನ ಪಸೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಸುಂ, ನ ಹಿರಞ್ಞಂ ನ ಧಾನಿಯಂ;

ಸಜ್ಝಾಯಧನಧಞ್ಞಾಸುಂ, ಬ್ರಹ್ಮಂ ನಿಧಿಮಪಾಲಯುಂ.

೨೮೮. ‘‘ಯಂ ನೇಸಂ ಪಕತಂ ಆಸಿ, ದ್ವಾರಭತ್ತಂ ಉಪಟ್ಠಿತಂ;

ಸದ್ಧಾಪಕತಮೇಸಾನಂ, ದಾತವೇ ತದಮಞ್ಞಿಸುಂ.

೨೮೯. ‘‘ನಾನಾರತ್ತೇಹಿ ವತ್ಥೇಹಿ, ಸಯನೇಹಾವಸಥೇಹಿ ಚ;

ಫೀತಾ ಜನಪದಾ ರಟ್ಠಾ, ತೇ ನಮಸ್ಸಿಂಸು ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ.

೨೯೦. ‘‘ಅವಜ್ಝಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಆಸುಂ, ಅಜೇಯ್ಯಾ ಧಮ್ಮರಕ್ಖಿತಾ;

ನ ನೇ ಕೋಚಿ ನಿವಾರೇಸಿ, ಕುಲದ್ವಾರೇಸು ಸಬ್ಬಸೋ.

೨೯೧. ‘‘ಅಟ್ಠಚತ್ತಾಲೀಸಂ ವಸ್ಸಾನಿ, (ಕೋಮಾರ) ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಚರಿಂಸು ತೇ;

ವಿಜ್ಜಾಚರಣಪರಿಯೇಟ್ಠಿಂ, ಅಚರುಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಪುರೇ.

೨೯೨. ‘‘ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಅಞ್ಞಮಗಮುಂ, ನಪಿ ಭರಿಯಂ ಕಿಣಿಂಸು ತೇ;

ಸಮ್ಪಿಯೇನೇವ ಸಂವಾಸಂ, ಸಙ್ಗನ್ತ್ವಾ ಸಮರೋಚಯುಂ.

೨೯೩. ‘‘ಅಞ್ಞತ್ರ ತಮ್ಹಾ ಸಮಯಾ, ಉತುವೇರಮಣಿಂ ಪತಿ;

ಅನ್ತರಾ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ, ನಾಸ್ಸು ಗಚ್ಛನ್ತಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ.

೨೯೪. ‘‘ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಞ್ಚ ಸೀಲಞ್ಚ, ಅಜ್ಜವಂ ಮದ್ದವಂ ತಪಂ;

ಸೋರಚ್ಚಂ ಅವಿಹಿಂಸಞ್ಚ, ಖನ್ತಿಞ್ಚಾಪಿ ಅವಣ್ಣಯುಂ.

೨೯೫. ‘‘ಯೋ ನೇಸಂ ಪರಮೋ ಆಸಿ, ಬ್ರಹ್ಮಾ ದಳ್ಹಪರಕ್ಕಮೋ;

ಸ ವಾಪಿ ಮೇಥುನಂ ಧಮ್ಮಂ, ಸುಪಿನನ್ತೇಪಿ ನಾಗಮಾ.

೨೯೬. ‘‘ತಸ್ಸ ವತ್ತಮನುಸಿಕ್ಖನ್ತಾ, ಇಧೇಕೇ ವಿಞ್ಞುಜಾತಿಕಾ;

ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಞ್ಚ ಸೀಲಞ್ಚ, ಖನ್ತಿಞ್ಚಾಪಿ ಅವಣ್ಣಯುಂ.

೨೯೭. ‘‘ತಣ್ಡುಲಂ ಸಯನಂ ವತ್ಥಂ, ಸಪ್ಪಿತೇಲಞ್ಚ ಯಾಚಿಯ;

ಧಮ್ಮೇನ ಸಮೋಧಾನೇತ್ವಾ, ತತೋ ಯಞ್ಞಮಕಪ್ಪಯುಂ.

೨೯೮. ‘‘ಉಪಟ್ಠಿತಸ್ಮಿಂ ಯಞ್ಞಸ್ಮಿಂ, ನಾಸ್ಸು ಗಾವೋ ಹನಿಂಸು ತೇ;

ಯಥಾ ಮಾತಾ ಪಿತಾ ಭಾತಾ, ಅಞ್ಞೇ ವಾಪಿ ಚ ಞಾತಕಾ;

ಗಾವೋ ನೋ ಪರಮಾ ಮಿತ್ತಾ, ಯಾಸು ಜಾಯನ್ತಿ ಓಸಧಾ.

೨೯೯. ‘‘ಅನ್ನದಾ ಬಲದಾ ಚೇತಾ, ವಣ್ಣದಾ ಸುಖದಾ ತಥಾ [ಸುಖದಾ ಚ ತಾ (ಕ.)];

ಏತಮತ್ಥವಸಂ ಞತ್ವಾ, ನಾಸ್ಸು ಗಾವೋ ಹನಿಂಸು ತೇ.

೩೦೦. ‘‘ಸುಖುಮಾಲಾ ಮಹಾಕಾಯಾ, ವಣ್ಣವನ್ತೋ ಯಸಸ್ಸಿನೋ;

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಸೇಹಿ ಧಮ್ಮೇಹಿ, ಕಿಚ್ಚಾಕಿಚ್ಚೇಸು ಉಸ್ಸುಕಾ;

ಯಾವ ಲೋಕೇ ಅವತ್ತಿಂಸು, ಸುಖಮೇಧಿತ್ಥಯಂ ಪಜಾ.

೩೦೧. ‘‘ತೇಸಂ ಆಸಿ ವಿಪಲ್ಲಾಸೋ, ದಿಸ್ವಾನ ಅಣುತೋ ಅಣುಂ;

ರಾಜಿನೋ ಚ ವಿಯಾಕಾರಂ, ನಾರಿಯೋ ಸಮಲಙ್ಕತಾ.

೩೦೨. ‘‘ರಥೇ ಚಾಜಞ್ಞಸಂಯುತ್ತೇ, ಸುಕತೇ ಚಿತ್ತಸಿಬ್ಬನೇ;

ನಿವೇಸನೇ ನಿವೇಸೇ ಚ, ವಿಭತ್ತೇ ಭಾಗಸೋ ಮಿತೇ.

೩೦೩. ‘‘ಗೋಮಣ್ಡಲಪರಿಬ್ಯೂಳ್ಹಂ, ನಾರೀವರಗಣಾಯುತಂ;

ಉಳಾರಂ ಮಾನುಸಂ ಭೋಗಂ, ಅಭಿಜ್ಝಾಯಿಂಸು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ.

೩೦೪. ‘‘ತೇ ತತ್ಥ ಮನ್ತೇ ಗನ್ಥೇತ್ವಾ, ಓಕ್ಕಾಕಂ ತದುಪಾಗಮುಂ;

ಪಹೂತಧನಧಞ್ಞೋಸಿ, ಯಜಸ್ಸು ಬಹು ತೇ ವಿತ್ತಂ;

ಯಜಸ್ಸು ಬಹು ತೇ ಧನಂ.

೩೦೫. ‘‘ತತೋ ಚ ರಾಜಾ ಸಞ್ಞತ್ತೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಹಿ ರಥೇಸಭೋ;

ಅಸ್ಸಮೇಧಂ ಪುರಿಸಮೇಧಂ, ಸಮ್ಮಾಪಾಸಂ ವಾಜಪೇಯ್ಯಂ ನಿರಗ್ಗಳಂ;

ಏತೇ ಯಾಗೇ ಯಜಿತ್ವಾನ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಮದಾ ಧನಂ.

೩೦೬. ‘‘ಗಾವೋ ಸಯನಞ್ಚ ವತ್ಥಞ್ಚ, ನಾರಿಯೋ ಸಮಲಙ್ಕತಾ;

ರಥೇ ಚಾಜಞ್ಞಸಂಯುತ್ತೇ, ಸುಕತೇ ಚಿತ್ತಸಿಬ್ಬನೇ.

೩೦೭. ‘‘ನಿವೇಸನಾನಿ ರಮ್ಮಾನಿ, ಸುವಿಭತ್ತಾನಿ ಭಾಗಸೋ;

ನಾನಾಧಞ್ಞಸ್ಸ ಪೂರೇತ್ವಾ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಮದಾ ಧನಂ.

೩೦೮. ‘‘ತೇ ಚ ತತ್ಥ ಧನಂ ಲದ್ಧಾ, ಸನ್ನಿಧಿಂ ಸಮರೋಚಯುಂ;

ತೇಸಂ ಇಚ್ಛಾವತಿಣ್ಣಾನಂ, ಭಿಯ್ಯೋ ತಣ್ಹಾ ಪವಡ್ಢಥ;

ತೇ ತತ್ಥ ಮನ್ತೇ ಗನ್ಥೇತ್ವಾ, ಓಕ್ಕಾಕಂ ಪುನಮುಪಾಗಮುಂ.

೩೦೯. ‘‘ಯಥಾ ಆಪೋ ಚ ಪಥವೀ ಚ, ಹಿರಞ್ಞಂ ಧನಧಾನಿಯಂ;

ಏವಂ ಗಾವೋ ಮನುಸ್ಸಾನಂ, ಪರಿಕ್ಖಾರೋ ಸೋ ಹಿ ಪಾಣಿನಂ;

ಯಜಸ್ಸು ಬಹು ತೇ ವಿತ್ತಂ, ಯಜಸ್ಸು ಬಹು ತೇ ಧನಂ.

೩೧೦. ‘‘ತತೋ ಚ ರಾಜಾ ಸಞ್ಞತ್ತೋ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇಹಿ ರಥೇಸಭೋ;

ನೇಕಾ ಸತಸಹಸ್ಸಿಯೋ, ಗಾವೋ ಯಞ್ಞೇ ಅಘಾತಯಿ.

೩೧೧. ‘‘ನ ಪಾದಾ ನ ವಿಸಾಣೇನ, ನಾಸ್ಸು ಹಿಂಸನ್ತಿ ಕೇನಚಿ;

ಗಾವೋ ಏಳಕಸಮಾನಾ, ಸೋರತಾ ಕುಮ್ಭದೂಹನಾ;

ತಾ ವಿಸಾಣೇ ಗಹೇತ್ವಾನ, ರಾಜಾ ಸತ್ಥೇನ ಘಾತಯಿ.

೩೧೨. ‘‘ತತೋ ದೇವಾ ಪಿತರೋ ಚ [ತತೋ ಚ ದೇವಾ ಪಿತರೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)], ಇನ್ದೋ ಅಸುರರಕ್ಖಸಾ;

ಅಧಮ್ಮೋ ಇತಿ ಪಕ್ಕನ್ದುಂ, ಯಂ ಸತ್ಥಂ ನಿಪತೀ ಗವೇ.

೩೧೩. ‘‘ತಯೋ ರೋಗಾ ಪುರೇ ಆಸುಂ, ಇಚ್ಛಾ ಅನಸನಂ ಜರಾ;

ಪಸೂನಞ್ಚ ಸಮಾರಮ್ಭಾ, ಅಟ್ಠಾನವುತಿಮಾಗಮುಂ.

೩೧೪. ‘‘ಏಸೋ ಅಧಮ್ಮೋ ದಣ್ಡಾನಂ, ಓಕ್ಕನ್ತೋ ಪುರಾಣೋ ಅಹು;

ಅದೂಸಿಕಾಯೋ ಹಞ್ಞನ್ತಿ, ಧಮ್ಮಾ ಧಂಸನ್ತಿ [ಧಂಸೇನ್ತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಯಾಜಕಾ.

೩೧೫. ‘‘ಏವಮೇಸೋ ಅಣುಧಮ್ಮೋ, ಪೋರಾಣೋ ವಿಞ್ಞುಗರಹಿತೋ;

ಯತ್ಥ ಏದಿಸಕಂ ಪಸ್ಸತಿ, ಯಾಜಕಂ ಗರಹತೀ [ಗರಹೀ (ಕ.)] ಜನೋ.

೩೧೬. ‘‘ಏವಂ ಧಮ್ಮೇ ವಿಯಾಪನ್ನೇ, ವಿಭಿನ್ನಾ ಸುದ್ದವೇಸ್ಸಿಕಾ;

ಪುಥೂ ವಿಭಿನ್ನಾ ಖತ್ತಿಯಾ, ಪತಿಂ ಭರಿಯಾವಮಞ್ಞಥ.

೩೧೭. ‘‘ಖತ್ತಿಯಾ ಬ್ರಹ್ಮಬನ್ಧೂ ಚ, ಯೇ ಚಞ್ಞೇ ಗೋತ್ತರಕ್ಖಿತಾ;

ಜಾತಿವಾದಂ ನಿರಂಕತ್ವಾ [ನಿರಾಕತ್ವಾ (?) ಯಥಾ ಅನಿರಾಕತಜ್ಝಾನೋತಿ], ಕಾಮಾನಂ ವಸಮನ್ವಗು’’ನ್ತಿ.

ಏವಂ ವುತ್ತೇ, ತೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಮಹಾಸಾಲಾ ಭಗವನ್ತಂ ಏತದವೋಚುಂ – ‘‘ಅಭಿಕ್ಕನ್ತಂ, ಭೋ ಗೋತಮ…ಪೇ. … ಉಪಾಸಕೇ ನೋ ಭವಂ ಗೋತಮೋ ಧಾರೇತು ಅಜ್ಜತಗ್ಗೇ ಪಾಣುಪೇತೇ ಸರಣಂ ಗತೇ’’ತಿ.

ಬ್ರಾಹ್ಮಣಧಮ್ಮಿಕಸುತ್ತಂ ಸತ್ತಮಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.