೧೪. ಧಮ್ಮಿಕಸುತ್ತಂ

ಏವಂ ಮೇ ಸುತಂ – ಏಕಂ ಸಮಯಂ ಭಗವಾ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ವಿಹರತಿ ಜೇತವನೇ ಅನಾಥಪಿಣ್ಡಿಕಸ್ಸ ಆರಾಮೇ. ಅಥ ಖೋ ಧಮ್ಮಿಕೋ ಉಪಾಸಕೋ ಪಞ್ಚಹಿ ಉಪಾಸಕಸತೇಹಿ ಸದ್ಧಿಂ ಯೇನ ಭಗವಾ ತೇನುಪಸಙ್ಕಮಿ; ಉಪಸಙ್ಕಮಿತ್ವಾ ಭಗವನ್ತಂ ಅಭಿವಾದೇತ್ವಾ ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸೀದಿ. ಏಕಮನ್ತಂ ನಿಸಿನ್ನೋ ಖೋ ಧಮ್ಮಿಕೋ ಉಪಾಸಕೋ ಭಗವನ್ತಂ ಗಾಥಾಹಿ ಅಜ್ಝಭಾಸಿ –

೩೭೮. ‘‘ಪುಚ್ಛಾಮಿ ತಂ ಗೋತಮ ಭೂರಿಪಞ್ಞ, ಕಥಂಕರೋ ಸಾವಕೋ ಸಾಧು ಹೋತಿ;

ಯೋ ವಾ ಅಗಾರಾ ಅನಗಾರಮೇತಿ, ಅಗಾರಿನೋ ವಾ ಪನುಪಾಸಕಾಸೇ.

೩೭೯. ‘‘ತುವಞ್ಹಿ ಲೋಕಸ್ಸ ಸದೇವಕಸ್ಸ, ಗತಿಂ ಪಜಾನಾಸಿ ಪರಾಯಣಞ್ಚ;

ನ ಚತ್ಥಿ ತುಲ್ಯೋ ನಿಪುಣತ್ಥದಸ್ಸೀ, ತುವಞ್ಹಿ ಬುದ್ಧಂ ಪವರಂ ವದನ್ತಿ.

೩೮೦. ‘‘ಸಬ್ಬಂ ತುವಂ ಞಾಣಮವೇಚ್ಚ ಧಮ್ಮಂ, ಪಕಾಸೇಸಿ ಸತ್ತೇ ಅನುಕಮ್ಪಮಾನೋ;

ವಿವಟ್ಟಚ್ಛದೋಸಿ ಸಮನ್ತಚಕ್ಖು, ವಿರೋಚಸಿ ವಿಮಲೋ ಸಬ್ಬಲೋಕೇ.

೩೮೧. ‘‘ಆಗಞ್ಛಿ ತೇ ಸನ್ತಿಕೇ ನಾಗರಾಜಾ, ಏರಾವಣೋ ನಾಮ ಜಿನೋತಿ ಸುತ್ವಾ;

ಸೋಪಿ ತಯಾ ಮನ್ತಯಿತ್ವಾಜ್ಝಗಮಾ, ಸಾಧೂತಿ ಸುತ್ವಾನ ಪತೀತರೂಪೋ.

೩೮೨. ‘‘ರಾಜಾಪಿ ತಂ ವೇಸ್ಸವಣೋ ಕುವೇರೋ, ಉಪೇತಿ ಧಮ್ಮಂ ಪರಿಪುಚ್ಛಮಾನೋ;

ತಸ್ಸಾಪಿ ತ್ವಂ ಪುಚ್ಛಿತೋ ಬ್ರೂಸಿ ಧೀರ, ಸೋ ಚಾಪಿ ಸುತ್ವಾನ ಪತೀತರೂಪೋ.

೩೮೩. ‘‘ಯೇ ಕೇಚಿಮೇ ತಿತ್ಥಿಯಾ ವಾದಸೀಲಾ, ಆಜೀವಕಾ ವಾ ಯದಿ ವಾ ನಿಗಣ್ಠಾ;

ಪಞ್ಞಾಯ ತಂ ನಾತಿತರನ್ತಿ ಸಬ್ಬೇ, ಠಿತೋ ವಜನ್ತಂ ವಿಯ ಸೀಘಗಾಮಿಂ.

೩೮೪. ‘‘ಯೇ ಕೇಚಿಮೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ವಾದಸೀಲಾ, ವುದ್ಧಾ ಚಾಪಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾ ಸನ್ತಿ ಕೇಚಿ;

ಸಬ್ಬೇ ತಯಿ ಅತ್ಥಬದ್ಧಾ ಭವನ್ತಿ, ಯೇ ಚಾಪಿ ಅಞ್ಞೇ ವಾದಿನೋ ಮಞ್ಞಮಾನಾ.

೩೮೫. ‘‘ಅಯಞ್ಹಿ ಧಮ್ಮೋ ನಿಪುಣೋ ಸುಖೋ ಚ, ಯೋಯಂ ತಯಾ ಭಗವಾ ಸುಪ್ಪವುತ್ತೋ;

ತಮೇವ ಸಬ್ಬೇಪಿ [ಸಬ್ಬೇ ಮಯಂ (ಸ್ಯಾ.)] ಸುಸ್ಸೂಸಮಾನಾ, ತಂ ನೋ ವದ ಪುಚ್ಛಿತೋ ಬುದ್ಧಸೇಟ್ಠ.

೩೮೬. ‘‘ಸಬ್ಬೇಪಿ ಮೇ ಭಿಕ್ಖವೋ ಸನ್ನಿಸಿನ್ನಾ, ಉಪಾಸಕಾ ಚಾಪಿ ತಥೇವ ಸೋತುಂ;

ಸುಣನ್ತು ಧಮ್ಮಂ ವಿಮಲೇನಾನುಬುದ್ಧಂ, ಸುಭಾಸಿತಂ ವಾಸವಸ್ಸೇವ ದೇವಾ’’.

೩೮೭. ‘‘ಸುಣಾಥ ಮೇ ಭಿಕ್ಖವೋ ಸಾವಯಾಮಿ ವೋ, ಧಮ್ಮಂ ಧುತಂ ತಞ್ಚ ಚರಾಥ ಸಬ್ಬೇ;

ಇರಿಯಾಪಥಂ ಪಬ್ಬಜಿತಾನುಲೋಮಿಕಂ, ಸೇವೇಥ ನಂ ಅತ್ಥದಸೋ ಮುತೀಮಾ.

೩೮೮. ‘‘ನೋ ವೇ ವಿಕಾಲೇ ವಿಚರೇಯ್ಯ ಭಿಕ್ಖು, ಗಾಮೇ ಚ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರೇಯ್ಯ ಕಾಲೇ;

ಅಕಾಲಚಾರಿಞ್ಹಿ ಸಜನ್ತಿ ಸಙ್ಗಾ, ತಸ್ಮಾ ವಿಕಾಲೇ ನ ಚರನ್ತಿ ಬುದ್ಧಾ.

೩೮೯. ‘‘ರೂಪಾ ಚ ಸದ್ದಾ ಚ ರಸಾ ಚ ಗನ್ಧಾ, ಫಸ್ಸಾ ಚ ಯೇ ಸಮ್ಮದಯನ್ತಿ ಸತ್ತೇ;

ಏತೇಸು ಧಮ್ಮೇಸು ವಿನೇಯ್ಯ ಛನ್ದಂ, ಕಾಲೇನ ಸೋ ಪವಿಸೇ ಪಾತರಾಸಂ.

೩೯೦. ‘‘ಪಿಣ್ಡಞ್ಚ ಭಿಕ್ಖು ಸಮಯೇನ ಲದ್ಧಾ, ಏಕೋ ಪಟಿಕ್ಕಮ್ಮ ರಹೋ ನಿಸೀದೇ;

ಅಜ್ಝತ್ತಚಿನ್ತೀ ನ ಮನೋ ಬಹಿದ್ಧಾ, ನಿಚ್ಛಾರಯೇ ಸಙ್ಗಹಿತತ್ತಭಾವೋ.

೩೯೧. ‘‘ಸಚೇಪಿ ಸೋ ಸಲ್ಲಪೇ ಸಾವಕೇನ, ಅಞ್ಞೇನ ವಾ ಕೇನಚಿ ಭಿಕ್ಖುನಾ ವಾ;

ಧಮ್ಮಂ ಪಣೀತಂ ತಮುದಾಹರೇಯ್ಯ, ನ ಪೇಸುಣಂ ನೋಪಿ ಪರೂಪವಾದಂ.

೩೯೨. ‘‘ವಾದಞ್ಹಿ ಏಕೇ ಪಟಿಸೇನಿಯನ್ತಿ, ನ ತೇ ಪಸಂಸಾಮ ಪರಿತ್ತಪಞ್ಞೇ;

ತತೋ ತತೋ ನೇ ಪಸಜನ್ತಿ ಸಙ್ಗಾ, ಚಿತ್ತಞ್ಹಿ ತೇ ತತ್ಥ ಗಮೇನ್ತಿ ದೂರೇ.

೩೯೩. ‘‘ಪಿಣ್ಡಂ ವಿಹಾರಂ ಸಯನಾಸನಞ್ಚ, ಆಪಞ್ಚ ಸಙ್ಘಾಟಿರಜೂಪವಾಹನಂ;

ಸುತ್ವಾನ ಧಮ್ಮಂ ಸುಗತೇನ ದೇಸಿತಂ, ಸಙ್ಖಾಯ ಸೇವೇ ವರಪಞ್ಞಸಾವಕೋ.

೩೯೪. ‘‘ತಸ್ಮಾ ಹಿ ಪಿಣ್ಡೇ ಸಯನಾಸನೇ ಚ, ಆಪೇ ಚ ಸಙ್ಘಾಟಿರಜೂಪವಾಹನೇ;

ಏತೇಸು ಧಮ್ಮೇಸು ಅನೂಪಲಿತ್ತೋ, ಭಿಕ್ಖು ಯಥಾ ಪೋಕ್ಖರೇ ವಾರಿಬಿನ್ದು.

೩೯೫. ‘‘ಗಹಟ್ಠವತ್ತಂ ಪನ ವೋ ವದಾಮಿ, ಯಥಾಕರೋ ಸಾವಕೋ ಸಾಧು ಹೋತಿ;

ನ ಹೇಸ [ನ ಹೇಸೋ (ಸೀ.)] ಲಬ್ಭಾ ಸಪರಿಗ್ಗಹೇನ, ಫಸ್ಸೇತುಂ ಯೋ ಕೇವಲೋ ಭಿಕ್ಖುಧಮ್ಮೋ.

೩೯೬. ‘‘ಪಾಣಂ ನ ಹನೇ [ನ ಹಾನೇ (ಸೀ.)] ನ ಚ ಘಾತಯೇಯ್ಯ, ನ ಚಾನುಜಞ್ಞಾ ಹನತಂ ಪರೇಸಂ;

ಸಬ್ಬೇಸು ಭೂತೇಸು ನಿಧಾಯ ದಣ್ಡಂ, ಯೇ ಥಾವರಾ ಯೇ ಚ ತಸಾ ಸನ್ತಿ [ತಸನ್ತಿ (ಸೀ. ಪೀ.)] ಲೋಕೇ.

೩೯೭. ‘‘ತತೋ ಅದಿನ್ನಂ ಪರಿವಜ್ಜಯೇಯ್ಯ, ಕಿಞ್ಚಿ ಕ್ವಚಿ ಸಾವಕೋ ಬುಜ್ಝಮಾನೋ;

ನ ಹಾರಯೇ ಹರತಂ ನಾನುಜಞ್ಞಾ, ಸಬ್ಬಂ ಅದಿನ್ನಂ ಪರಿವಜ್ಜಯೇಯ್ಯ.

೩೯೮. ‘‘ಅಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ ಪರಿವಜ್ಜಯೇಯ್ಯ, ಅಙ್ಗಾರಕಾಸುಂ ಜಲಿತಂವ ವಿಞ್ಞೂ;

ಅಸಮ್ಭುಣನ್ತೋ ಪನ ಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಂ, ಪರಸ್ಸ ದಾರಂ ನ ಅತಿಕ್ಕಮೇಯ್ಯ.

೩೯೯. ‘‘ಸಭಗ್ಗತೋ ವಾ ಪರಿಸಗ್ಗತೋ ವಾ, ಏಕಸ್ಸ ವೇಕೋ [ಚೇತೋ (ಸೀ. ಸ್ಯಾ.)] ನ ಮುಸಾ ಭಣೇಯ್ಯ;

ನ ಭಾಣಯೇ ಭಣತಂ ನಾನುಜಞ್ಞಾ, ಸಬ್ಬಂ ಅಭೂತಂ ಪರಿವಜ್ಜಯೇಯ್ಯ.

೪೦೦. ‘‘ಮಜ್ಜಞ್ಚ ಪಾನಂ ನ ಸಮಾಚರೇಯ್ಯ, ಧಮ್ಮಂ ಇಮಂ ರೋಚಯೇ ಯೋ ಗಹಟ್ಠೋ;

ನ ಪಾಯಯೇ ಪಿವತಂ ನಾನುಜಞ್ಞಾ, ಉಮ್ಮಾದನನ್ತಂ ಇತಿ ನಂ ವಿದಿತ್ವಾ.

೪೦೧. ‘‘ಮದಾ ಹಿ ಪಾಪಾನಿ ಕರೋನ್ತಿ ಬಾಲಾ, ಕಾರೇನ್ತಿ ಚಞ್ಞೇಪಿ ಜನೇ ಪಮತ್ತೇ;

ಏತಂ ಅಪುಞ್ಞಾಯತನಂ ವಿವಜ್ಜಯೇ, ಉಮ್ಮಾದನಂ ಮೋಹನಂ ಬಾಲಕನ್ತಂ.

೪೦೨. ‘‘ಪಾಣಂ ನ ಹನೇ ನ ಚಾದಿನ್ನಮಾದಿಯೇ, ಮುಸಾ ನ ಭಾಸೇ ನ ಚ ಮಜ್ಜಪೋ ಸಿಯಾ;

ಅಬ್ರಹ್ಮಚರಿಯಾ ವಿರಮೇಯ್ಯ ಮೇಥುನಾ, ರತ್ತಿಂ ನ ಭುಞ್ಜೇಯ್ಯ ವಿಕಾಲಭೋಜನಂ.

೪೦೩. ‘‘ಮಾಲಂ ನ ಧಾರೇ ನ ಚ ಗನ್ಧಮಾಚರೇ, ಮಞ್ಚೇ ಛಮಾಯಂ ವ ಸಯೇಥ ಸನ್ಥತೇ;

ಏತಞ್ಹಿ ಅಟ್ಠಙ್ಗಿಕಮಾಹುಪೋಸಥಂ, ಬುದ್ಧೇನ ದುಕ್ಖನ್ತಗುನಾ ಪಕಾಸಿತಂ.

೪೦೪. ‘‘ತತೋ ಚ ಪಕ್ಖಸ್ಸುಪವಸ್ಸುಪೋಸಥಂ, ಚಾತುದ್ದಸಿಂ ಪಞ್ಚದಸಿಞ್ಚ ಅಟ್ಠಮಿಂ;

ಪಾಟಿಹಾರಿಯಪಕ್ಖಞ್ಚ ಪಸನ್ನಮಾನಸೋ, ಅಟ್ಠಙ್ಗುಪೇತಂ ಸುಸಮತ್ತರೂಪಂ.

೪೦೫. ‘‘ತತೋ ಚ ಪಾತೋ ಉಪವುತ್ಥುಪೋಸಥೋ, ಅನ್ನೇನ ಪಾನೇನ ಚ ಭಿಕ್ಖುಸಙ್ಘಂ;

ಪಸನ್ನಚಿತ್ತೋ ಅನುಮೋದಮಾನೋ, ಯಥಾರಹಂ ಸಂವಿಭಜೇಥ ವಿಞ್ಞೂ.

೪೦೬. ‘‘ಧಮ್ಮೇನ ಮಾತಾಪಿತರೋ ಭರೇಯ್ಯ, ಪಯೋಜಯೇ ಧಮ್ಮಿಕಂ ಸೋ ವಣಿಜ್ಜಂ;

ಏತಂ ಗಿಹೀ ವತ್ತಯಮಪ್ಪಮತ್ತೋ, ಸಯಮ್ಪಭೇ ನಾಮ ಉಪೇತಿ ದೇವೇ’’ತಿ.

ಧಮ್ಮಿಕಸುತ್ತಂ ಚುದ್ದಸಮಂ ನಿಟ್ಠಿತಂ.

ಚೂಳವಗ್ಗೋ ದುತಿಯೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ.