೨. ಸಚ್ಚಕಥಾ

೮. ಪುರಿಮನಿದಾನಂ. ‘‘ಚತ್ತಾರಿಮಾನಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ [ಸಂ. ನಿ. ೫.೧೦೯೦], ತಥಾನಿ ಅವಿತಥಾನಿ ಅನಞ್ಞಥಾನಿ. ಕತಮಾನಿ ಚತ್ತಾರಿ? ‘ಇದಂ ದುಕ್ಖ’ನ್ತಿ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಥಮೇತಂ ಅವಿತಥಮೇತಂ ಅನಞ್ಞಥಮೇತಂ; ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖಸಮುದಯೋ’ತಿ ತಥಮೇತಂ ಅವಿತಥಮೇತಂ ಅನಞ್ಞಥಮೇತಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧೋ’ತಿ ತಥಮೇತಂ ಅವಿತಥಮೇತಂ ಅನಞ್ಞಥಮೇತಂ, ‘ಅಯಂ ದುಕ್ಖನಿರೋಧಗಾಮಿನೀ ಪಟಿಪದಾ’ತಿ ತಥಮೇತಂ ಅವಿತಥಮೇತಂ ಅನಞ್ಞಥಮೇತಂ. ಇಮಾನಿ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಚತ್ತಾರಿ ತಥಾನಿ ಅವಿತಥಾನಿ ಅನಞ್ಞಥಾನಿ’’.

೧. ಪಠಮಸುತ್ತನ್ತನಿದ್ದೇಸೋ

ಕಥಂ ದುಕ್ಖಂ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ? ಚತ್ತಾರೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪೀಳನಟ್ಠೋ, ಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಸನ್ತಾಪಟ್ಠೋ, ವಿಪರಿಣಾಮಟ್ಠೋ – ಇಮೇ ಚತ್ತಾರೋ ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಏವಂ ದುಕ್ಖಂ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಕಥಂ ಸಮುದಯೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ? ಚತ್ತಾರೋ ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಸಮುದಯಸ್ಸ ಆಯೂಹನಟ್ಠೋ, ನಿದಾನಟ್ಠೋ, ಸಂಯೋಗಟ್ಠೋ ಪಲಿಬೋಧಟ್ಠೋ – ಇಮೇ ಚತ್ತಾರೋ ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಏವಂ ಸಮುದಯೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಕಥಂ ನಿರೋಧೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ? ಚತ್ತಾರೋ ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣಟ್ಠೋ, ವಿವೇಕಟ್ಠೋ, ಅಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಅಮತಟ್ಠೋ – ಇಮೇ ಚತ್ತಾರೋ ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಏವಂ ನಿರೋಧೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಕಥಂ ಮಗ್ಗೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ? ಚತ್ತಾರೋ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಮಗ್ಗಸ್ಸ ನಿಯ್ಯಾನಟ್ಠೋ, ಹೇತುಟ್ಠೋ, ದಸ್ಸನಟ್ಠೋ, ಆಧಿಪತೇಯ್ಯಟ್ಠೋ – ಇಮೇ ಚತ್ತಾರೋ ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠಾ ತಥಾ ಅವಿತಥಾ ಅನಞ್ಞಥಾ. ಏವಂ ಮಗ್ಗೋ ತಥಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

೯. ಕತಿಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ತಥಟ್ಠೇನ, ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ, ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ, ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ – ಇಮೇಹಿ ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ಅನತ್ತಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ಅನತ್ತಟ್ಠೋ, ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ಅನತ್ತಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ಅನತ್ತಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ಸಚ್ಚಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ಸಚ್ಚಟ್ಠೋ, ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ಸಚ್ಚಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ಸಚ್ಚಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಚತೂಹಾಕಾರೇಹಿ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

೧೦. ಕತಿಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಯಂ ಅನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ, ಯಂ ದುಕ್ಖಂ ತಂ ಅನಿಚ್ಚಂ, ಯಂ ಅನಿಚ್ಚಞ್ಚ ದುಕ್ಖಞ್ಚ ತಂ ಅನತ್ತಾ. ಯಂ ಅನಿಚ್ಚಞ್ಚ ದುಕ್ಖಞ್ಚ ಅನತ್ತಾ ಚ ತಂ ತಥಂ. ಯಂ ಅನಿಚ್ಚಂ ಚ ದುಕ್ಖಞ್ಚ ಅನತ್ತಾ ಚ ತಥಞ್ಚ ತಂ ಸಚ್ಚಂ. ಯಂ ಅನಿಚ್ಚಞ್ಚ ದುಕ್ಖಞ್ಚ ಅನತ್ತಾ ಚ ತಥಞ್ಚ ಸಚ್ಚಞ್ಚ ತಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕತಿಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ತಥಟ್ಠೇನ, ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ, ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ, ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ, ಅಭಿಞ್ಞಟ್ಠೇನ, ಪರಿಞ್ಞಟ್ಠೇನ, ಪಹಾನಟ್ಠೇನ, ಭಾವನಟ್ಠೇನ, ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಟ್ಠೇನ – ಇಮೇಹಿ ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ಅಭಿಞ್ಞಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಪರಿಞ್ಞಾಯ ಪರಿಞ್ಞಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಪಹಾನಸ್ಸ ಪಹಾನಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಭಾವನಾಯ ಭಾವನಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ, ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ… ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ… ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ದುಕ್ಖಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಸಮುದಯಸ್ಸ ಸಮುದಯಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿರೋಧಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಮಗ್ಗಸ್ಸ ಮಗ್ಗಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಅಭಿಞ್ಞಾಯ ಅಭಿಞ್ಞಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಪರಿಞ್ಞಾಯ ಪರಿಞ್ಞಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಪಹಾನಸ್ಸ ಪಹಾನಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಭಾವನಾಯ ಭಾವನಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ, ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಯ ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಟ್ಠೋ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ನವಹಾಕಾರೇಹಿ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

೧೧. ಕತಿಹಾಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ದ್ವಾದಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ತಥಟ್ಠೇನ, ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ, ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ, ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ, ಅಭಿಜಾನನಟ್ಠೇನ, ಪರಿಜಾನನಟ್ಠೇನ, ಧಮ್ಮಟ್ಠೇನ, ತಥಟ್ಠೇನ, ಞಾತಟ್ಠೇನ, ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಟ್ಠೇನ, ಫಸ್ಸನಟ್ಠೇನ, ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೇನ – ಇಮೇಹಿ ದ್ವಾದಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಸೋಳಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪೀಳನಟ್ಠೋ, ಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಸನ್ತಾಪಟ್ಠೋ, ವಿಪರಿಣಾಮಟ್ಠೋ, ತಥಟ್ಠೋ; ಸಮುದಯಸ್ಸ ಆಯೂಹನಟ್ಠೋ, ನಿದಾನಟ್ಠೋ, ಸಂಯೋಗಟ್ಠೋ, ಪಲಿಬೋಧಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ; ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣಟ್ಠೋ, ವಿವೇಕಟ್ಠೋ, ಅಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಅಮತಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ; ಮಗ್ಗಸ್ಸ ನಿಯ್ಯಾನಟ್ಠೋ, ಹೇತುಟ್ಠೋ, ದಸ್ಸನಟ್ಠೋ, ಆಧಿಪತೇಯ್ಯಟ್ಠೋ ತಥಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಸೋಳಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ತಥಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

ಕಥಂ ಅನತ್ತಟ್ಠೇನ…ಪೇ… ಸಚ್ಚಟ್ಠೇನ… ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ… ಅಭಿಜಾನನಟ್ಠೇನ… ಪರಿಜಾನನಟ್ಠೇನ… ಧಮ್ಮಟ್ಠೇನ… ತಥಟ್ಠೇನ… ಞಾತಟ್ಠೇನ… ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಟ್ಠೇನ… ಫಸ್ಸನಟ್ಠೇನ… ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ? ಸೋಳಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ. ದುಕ್ಖಸ್ಸ ಪೀಳನಟ್ಠೋ, ಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಸನ್ತಾಪಟ್ಠೋ, ವಿಪರಿಣಾಮಟ್ಠೋ, ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೋ; ಸಮುದಯಸ್ಸ ಆಯೂಹನಟ್ಠೋ, ನಿದಾನಟ್ಠೋ, ಸಂಯೋಗಟ್ಠೋ, ಪಲಿಬೋಧಟ್ಠೋ, ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೋ; ನಿರೋಧಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣಟ್ಠೋ, ವಿವೇಕಟ್ಠೋ, ಅಸಙ್ಖತಟ್ಠೋ, ಅಮತಟ್ಠೋ, ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೋ; ಮಗ್ಗಸ್ಸ ನಿಯ್ಯಾನಟ್ಠೋ, ಹೇತುಟ್ಠೋ, ದಸ್ಸನಟ್ಠೋ, ಆಧಿಪತೇಯ್ಯಟ್ಠೋ, ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೋ – ಇಮೇಹಿ ಸೋಳಸಹಿ ಆಕಾರೇಹಿ ಅಭಿಸಮಯಟ್ಠೇನ ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ. ಯಂ ಏಕಸಙ್ಗಹಿತಂ ತಂ ಏಕತ್ತಂ. ಏಕತ್ತಂ ಏಕೇನ ಞಾಣೇನ ಪಟಿವಿಜ್ಝತೀತಿ – ಚತ್ತಾರಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಪ್ಪಟಿವೇಧಾನಿ.

೧೨. ಸಚ್ಚಾನಂ ಕತಿ ಲಕ್ಖಣಾನಿ? ಸಚ್ಚಾನಂ ದ್ವೇ ಲಕ್ಖಣಾನಿ. ಸಙ್ಖತಲಕ್ಖಣಞ್ಚ, ಅಸಙ್ಖತಲಕ್ಖಣಞ್ಚ – ಸಚ್ಚಾನಂ ಇಮಾನಿ ದ್ವೇ ಲಕ್ಖಣಾನಿ.

ಸಚ್ಚಾನಂ ಕತಿ ಲಕ್ಖಣಾನಿ? ಸಚ್ಚಾನಂ ಛ ಲಕ್ಖಣಾನಿ. ಸಙ್ಖತಾನಂ ಸಚ್ಚಾನಂ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಠಿತಾನಂ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ ಅಸಙ್ಖತಸ್ಸ ಸಚ್ಚಸ್ಸ ನ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ನ ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ನ ಠಿತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ – ಸಚ್ಚಾನಂ ಇಮಾನಿ ಛ ಲಕ್ಖಣಾನಿ.

ಸಚ್ಚಾನಂ ಕತಿ ಲಕ್ಖಣಾನಿ? ಸಚ್ಚಾನಂ ದ್ವಾದಸ ಲಕ್ಖಣಾನಿ. ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಠಿತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ; ಸಮುದಯಸಚ್ಚಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಠಿತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ; ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಸ್ಸ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ಠಿತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ; ನಿರೋಧಸಚ್ಚಸ್ಸ ನ ಉಪ್ಪಾದೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ನ ವಯೋ ಪಞ್ಞಾಯತಿ, ನ ಠಿತಸ್ಸ ಅಞ್ಞಥತ್ತಂ ಪಞ್ಞಾಯತಿ – ಸಚ್ಚಾನಂ ಇಮಾನಿ ದ್ವಾದಸ ಲಕ್ಖಣಾನಿ.

ಚತುನ್ನಂ ಸಚ್ಚಾನಂ ಕತಿ ಕುಸಲಾ, ಕತಿ ಅಕುಸಲಾ, ಕತಿ ಅಬ್ಯಾಕತಾ? ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ ಅಕುಸಲಂ, ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ ಕುಸಲಂ, ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ ಅಬ್ಯಾಕತಂ. ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ ಸಿಯಾ ಕುಸಲಂ, ಸಿಯಾ ಅಕುಸಲಂ, ಸಿಯಾ ಅಬ್ಯಾಕತಂ.

ಸಿಯಾ ತೀಣಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಚ್ಚೇನ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ, ಏಕಸಚ್ಚಂ ತೀಹಿ ಸಚ್ಚೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಂ? ವತ್ಥುವಸೇನ ಪರಿಯಾಯೇನ ಸಿಯಾತಿ. ಕಥಞ್ಚ ಸಿಯಾ? ಯಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ ಅಕುಸಲಂ, ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ ಅಕುಸಲಂ – ಏವಂ ಅಕುಸಲಟ್ಠೇನ ದ್ವೇ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಚ್ಚೇನ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ, ಏಕಸಚ್ಚಂ ದ್ವೀಹಿ ಸಚ್ಚೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಂ. ಯಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ ಕುಸಲಂ, ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ ಕುಸಲಂ – ಏವಂ ಕುಸಲಟ್ಠೇನ ದ್ವೇ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಚ್ಚೇನ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ, ಏಕಸಚ್ಚಂ ದ್ವೀಹಿ ಸಚ್ಚೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಂ. ಯಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ ಅಬ್ಯಾಕತಂ, ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ ಅಬ್ಯಾಕತಂ – ಏವಂ ಅಬ್ಯಾಕತಟ್ಠೇನ ದ್ವೇ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಚ್ಚೇನ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ, ಏಕಸಚ್ಚಂ ದ್ವೀಹಿ ಸಚ್ಚೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಂ. ಏವಂ ಸಿಯಾ ತೀಣಿ ಸಚ್ಚಾನಿ ಏಕಸಚ್ಚೇನ ಸಙ್ಗಹಿತಾನಿ, ಏಕಸಚ್ಚಂ ತೀಹಿ ಸಚ್ಚೇಹಿ ಸಙ್ಗಹಿತಂ ವತ್ಥುವಸೇನ ಪರಿಯಾಯೇನಾತಿ.

೨. ದುತಿಯಸುತ್ತನ್ತಪಾಳಿ

೧೩. ‘‘ಪುಬ್ಬೇ ಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ [ಸಂ. ನಿ. ೩.೨೬], ಸಮ್ಬೋಧಾ ಅನಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧಸ್ಸ ಬೋಧಿಸತ್ತಸ್ಸೇವ ಸತೋ ಏತದಹೋಸಿ – ‘ಕೋ ನು ಖೋ ರೂಪಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋ, ಕೋ ಆದೀನವೋ, ಕಿಂ ನಿಸ್ಸರಣಂ; ಕೋ ವೇದನಾಯ ಅಸ್ಸಾದೋ, ಕೋ ಆದೀನವೋ, ಕಿಂ ನಿಸ್ಸರಣಂ; ಕೋ ಸಞ್ಞಾಯ ಅಸ್ಸಾದೋ, ಕೋ ಆದೀನವೋ, ಕಿಂ ನಿಸ್ಸರಣಂ; ಕೋ ಸಙ್ಖಾರಾನಂ ಅಸ್ಸಾದೋ, ಕೋ ಆದೀನವೋ, ಕಿಂ ನಿಸ್ಸರಣಂ; ಕೋ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋ, ಕೋ ಆದೀನವೋ, ಕಿಂ ನಿಸ್ಸರಣ’ನ್ತಿ? ತಸ್ಸ ಮಯ್ಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಏತದಹೋಸಿ – ‘ಯಂ ಖೋ ರೂಪಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ – ಅಯಂ ರೂಪಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋ. ಯಂ ರೂಪಂ ಅನಿಚ್ಚಂ, ತಂ ದುಕ್ಖಂ ವಿಪರಿಣಾಮಧಮ್ಮಂ – ಅಯಂ ರೂಪಸ್ಸ ಆದೀನವೋ. ಯೋ ರೂಪಸ್ಮಿಂ ಛನ್ದರಾಗವಿನಯೋ ಛನ್ದರಾಗಪ್ಪಹಾನಂ – ಇದಂ ರೂಪಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣಂ. ಯಂ ವೇದನಂ ಪಟಿಚ್ಚ…ಪೇ… ಯಂ ಸಞ್ಞಂ ಪಟಿಚ್ಚ… ಯಂ ಸಙ್ಖಾರೇ ಪಟಿಚ್ಚ… ಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ – ಅಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋ. ಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಅನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ ವಿಪರಿಣಾಮಧಮ್ಮಂ – ಅಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಆದೀನವೋ. ಯೋ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಂ ಛನ್ದರಾಗವಿನಯೋ ಛನ್ದರಾಗಪ್ಪಹಾನಂ – ಇದಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣಂ’’.

‘‘ಯಾವಕೀವಞ್ಚಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಉಪಾದಾನಕ್ಖನ್ಧಾನಂ ಏವಂ ಅಸ್ಸಾದಞ್ಚ ಅಸ್ಸಾದತೋ ಆದೀನವಞ್ಚ ಆದೀನವತೋ ನಿಸ್ಸರಣಞ್ಚ ನಿಸ್ಸರಣತೋ ಯಥಾಭೂತಂ ನಾಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ನೇವ ತಾವಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಸದೇವಕೇ ಲೋಕೇ ಸಮಾರಕೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಕೇ ಸಸ್ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಾ ಪಜಾಯ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಾಯ ‘ಅನುತ್ತರಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೋ’ತಿ ಪಚ್ಚಞ್ಞಾಸಿಂ [ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಪಚ್ಚಞ್ಞಾಸಿಂ (ಸ್ಯಾ.) ಸಂ. ನಿ. ೩.೨೬ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ] ಯತೋ ಚ ಖ್ವಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಇಮೇಸಂ ಪಞ್ಚನ್ನಂ ಉಪಾದಾನಕ್ಖನ್ಧಾನಂ ಏವಂ ಅಸ್ಸಾದಞ್ಚ ಅಸ್ಸಾದತೋ ಆದೀನವಞ್ಚ ಆದೀನವತೋ ನಿಸ್ಸರಣಞ್ಚ ನಿಸ್ಸರಣತೋ ಯಥಾಭೂತಂ ಅಬ್ಭಞ್ಞಾಸಿಂ, ಅಥಾಹಂ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ‘ಸದೇವಕೇ ಲೋಕೇ ಸಮಾರಕೇ ಸಬ್ರಹ್ಮಕೇ ಸಸ್ಸಮಣಬ್ರಾಹ್ಮಣಿಯಾ ಪಜಾಯ ಸದೇವಮನುಸ್ಸಾಯ ಅನುತ್ತರಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೋ’ತಿ ಪಚ್ಚಞ್ಞಾಸಿಂ. ಞಾಣಞ್ಚ ಪನ ಮೇ ದಸ್ಸನಂ ಉದಪಾದಿ – ‘ಅಕುಪ್ಪಾ ಮೇ ವಿಮುತ್ತಿ [ಚೇತೋವಿಮುತ್ತಿ (ಸ್ಯಾ. ಕ.) ಸಂ. ನಿ. ೩.೨೭ ಪಸ್ಸಿತಬ್ಬಾ]. ಅಯಮನ್ತಿಮಾ ಜಾತಿ, ನತ್ಥಿ ದಾನಿ ಪುನಬ್ಭವೋ’’’ತಿ.

೩. ದುತಿಯಸುತ್ತನ್ತನಿದ್ದೇಸೋ

೧೪. ಯಂ ರೂಪಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ, ಅಯಂ ರೂಪಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋತಿ – ಪಹಾನಪ್ಪಟಿವೇಧೋ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ. ಯಂ ರೂಪಂ ಅನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ ವಿಪರಿಣಾಮಧಮ್ಮಂ, ಅಯಂ ರೂಪಸ್ಸ ಆದೀನವೋತಿ – ಪರಿಞ್ಞಾಪಟಿವೇಧೋ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ. ಯೋ ರೂಪಸ್ಮಿಂ ಛನ್ದರಾಗವಿನಯೋ ಛನ್ದರಾಗಪ್ಪಹಾನಂ, ಇದಂ ರೂಪಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣನ್ತಿ – ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಪಟಿವೇಧೋ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ. ಯಾ ಇಮೇಸು ತೀಸು ಠಾನೇಸು ದಿಟ್ಠಿ ಸಙ್ಕಪ್ಪೋ ವಾಚಾ ಕಮ್ಮನ್ತೋ ಆಜೀವೋ ವಾಯಾಮೋ ಸತಿ ಸಮಾಧಿ – ಭಾವನಾಪಟಿವೇಧೋ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ.

ಯಂ ವೇದನಂ ಪಟಿಚ್ಚ…ಪೇ… ಯಂ ಸಞ್ಞಂ ಪಟಿಚ್ಚ… ಯಂ ಸಙ್ಖಾರೇ ಪಟಿಚ್ಚ… ಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಪಟಿಚ್ಚ ಉಪ್ಪಜ್ಜತಿ ಸುಖಂ ಸೋಮನಸ್ಸಂ, ಅಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಅಸ್ಸಾದೋತಿ – ಪಹಾನಪ್ಪಟಿವೇಧೋ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ. ಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಅನಿಚ್ಚಂ ತಂ ದುಕ್ಖಂ ವಿಪರಿಣಾಮಧಮ್ಮಂ, ಅಯಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ಆದೀನವೋತಿ – ಪರಿಞ್ಞಾಪಟಿವೇಧೋ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ. ಯೋ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಮಿಂ ಛನ್ದರಾಗವಿನಯೋ ಛನ್ದರಾಗಪ್ಪಹಾನಂ, ಇದಂ ವಿಞ್ಞಾಣಸ್ಸ ನಿಸ್ಸರಣನ್ತಿ – ಸಚ್ಛಿಕಿರಿಯಾಪಟಿವೇಧೋ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ. ಯಾ ಇಮೇಸು ತೀಸು ಠಾನೇಸು ದಿಟ್ಠಿ ಸಙ್ಕಪ್ಪೋ ವಾಚಾ ಕಮ್ಮನ್ತೋ ಆಜೀವೋ ವಾಯಾಮೋ ಸತಿ ಸಮಾಧಿ – ಭಾವನಾಪಟಿವೇಧೋ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ.

೧೫. ಸಚ್ಚನ್ತಿ ಕತಿಹಾಕಾರೇಹಿ ಸಚ್ಚಂ? ಏಸನಟ್ಠೇನ, ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ, ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ. ಕಥಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ? ಜರಾಮರಣಂ ಕಿಂನಿದಾನಂ, ಕಿಂಸಮುದಯಂ, ಕಿಂಜಾತಿಕಂ, ಕಿಂಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಜರಾಮರಣಂ ಜಾತಿನಿದಾನಂ, ಜಾತಿಸಮುದಯಂ, ಜಾತಿಜಾತಿಕಂ, ಜಾತಿಪ್ಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಜರಾಮರಣಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜರಾಮರಣಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜರಾಮರಣನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜರಾಮರಣನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಜಾತಿ ಕಿಂನಿದಾನಾ, ಕಿಂಸಮುದಯಾ, ಕಿಂಜಾತಿಕಾ, ಕಿಂಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಜಾತಿ ಭವನಿದಾನಾ, ಭವಸಮುದಯಾ, ಭವಜಾತಿಕಾ, ಭವಪ್ಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಜಾತಿಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜಾತಿಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜಾತಿನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಜಾತಿನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಭವೋ ಕಿಂನಿದಾನೋ, ಕಿಂಸಮುದಯೋ, ಕಿಂಜಾತಿಕೋ, ಕಿಂಪಭವೋತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಭವೋ ಉಪಾದಾನನಿದಾನೋ, ಉಪಾದಾನಸಮುದಯೋ, ಉಪಾದಾನಜಾತಿಕೋ, ಉಪಾದಾನಪ್ಪಭವೋತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಭವಂ ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಭವಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಭವನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಭವನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಉಪಾದಾನಂ ಕಿಂನಿದಾನಂ, ಕಿಂಸಮುದಯಂ, ಕಿಂಜಾತಿಕಂ, ಕಿಂಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಉಪಾದಾನಂ ತಣ್ಹಾನಿದಾನಂ, ತಣ್ಹಾಸಮುದಯಂ, ತಣ್ಹಾಜಾತಿಕಂ, ತಣ್ಹಾಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಉಪಾದಾನಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಉಪಾದಾನಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಉಪಾದಾನನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ ಉಪಾದಾನನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ತಣ್ಹಾ ಕಿಂನಿದಾನಾ, ಕಿಂಸಮುದಯಾ, ಕಿಂಜಾತಿಕಾ, ಕಿಂಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ತಣ್ಹಾ ವೇದನಾನಿದಾನಾ, ವೇದನಾಸಮುದಯಾ, ವೇದನಾಜಾತಿಕಾ, ವೇದನಾಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ತಣ್ಹಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ತಣ್ಹಾಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ತಣ್ಹಾನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ತಣ್ಹಾನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ವೇದನಾ ಕಿಂನಿದಾನಾ, ಕಿಂಸಮುದಯಾ, ಕಿಂಜಾತಿಕಾ, ಕಿಂಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ವೇದನಾ ಫಸ್ಸನಿದಾನಾ, ಫಸ್ಸಸಮುದಯಾ, ಫಸ್ಸಜಾತಿಕಾ, ಫಸ್ಸಪ್ಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ವೇದನಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವೇದನಾಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವೇದನಾನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವೇದನಾನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಫಸ್ಸೋ ಕಿಂನಿದಾನೋ, ಕಿಂಸಮುದಯೋ, ಕಿಂಜಾತಿಕೋ, ಕಿಂಪಭವೋತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಫಸ್ಸೋ ಸಳಾಯತನನಿದಾನೋ, ಸಳಾಯತನಸಮುದಯೋ, ಸಳಾಯತನಜಾತಿಕೋ, ಸಳಾಯತನಪ್ಪಭವೋತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಫಸ್ಸಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಫಸ್ಸಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಫಸ್ಸನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಫಸ್ಸನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಸಳಾಯತನಂ ಕಿಂನಿದಾನಂ, ಕಿಂಸಮುದಯಂ, ಕಿಂಜಾತಿಕಂ, ಕಿಂಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಸಳಾಯತನಂ ನಾಮರೂಪನಿದಾನಂ, ನಾಮರೂಪಸಮುದಯಂ, ನಾಮರೂಪಜಾತಿಕಂ, ನಾಮರೂಪಪ್ಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಸಳಾಯತನಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಳಾಯತನಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಳಾಯತನನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಳಾಯತನನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ನಾಮರೂಪಂ ಕಿಂನಿದಾನಂ, ಕಿಂಸಮುದಯಂ, ಕಿಂಜಾತಿಕಂ, ಕಿಂಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ನಾಮರೂಪಂ ವಿಞ್ಞಾಣನಿದಾನಂ, ವಿಞ್ಞಾಣಸಮುದಯಂ, ವಿಞ್ಞಾಣಜಾತಿಕಂ, ವಿಞ್ಞಾಣಪ್ಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ನಾಮರೂಪಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ನಾಮರೂಪಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ನಾಮರೂಪನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ನಾಮರೂಪನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಕಿಂನಿದಾನಂ, ಕಿಂಸಮುದಯಂ, ಕಿಂಜಾತಿಕಂ, ಕಿಂಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಸಙ್ಖಾರನಿದಾನಂ, ಸಙ್ಖಾರಸಮುದಯಂ, ಸಙ್ಖಾರಜಾತಿಕಂ, ಸಙ್ಖಾರಪ್ಪಭವನ್ತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ವಿಞ್ಞಾಣಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವಿಞ್ಞಾಣಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವಿಞ್ಞಾಣನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ವಿಞ್ಞಾಣನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

ಸಙ್ಖಾರಾ ಕಿಂನಿದಾನಾ, ಕಿಂಸಮುದಯಾ, ಕಿಂಜಾತಿಕಾ, ಕಿಂಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಏಸನಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಸಙ್ಖಾರಾ ಅವಿಜ್ಜಾನಿದಾನಾ, ಅವಿಜ್ಜಾಸಮುದಯಾ, ಅವಿಜ್ಜಾಜಾತಿಕಾ, ಅವಿಜ್ಜಾಪಭವಾತಿ – ಏವಂ ಪರಿಗ್ಗಹಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ. ಸಙ್ಖಾರೇ ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಙ್ಖಾರಸಮುದಯಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ, ಸಙ್ಖಾರನಿರೋಧಗಾಮಿನಿಂ ಪಟಿಪದಞ್ಚ ಪಜಾನಾತಿ – ಏವಂ ಪಟಿವೇಧಟ್ಠೇನ ಸಚ್ಚಂ.

೧೬. ಜರಾಮರಣಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಜಾತಿ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಜಾತಿ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಭವೋ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಭವೋ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಉಪಾದಾನಂ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಉಪಾದಾನಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ತಣ್ಹಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ತಣ್ಹಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ವೇದನಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ವೇದನಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಫಸ್ಸೋ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಫಸ್ಸೋ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಸಳಾಯತನಂ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಸಳಾಯತನಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ನಾಮರೂಪಂ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ನಾಮರೂಪಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ವಿಞ್ಞಾಣಂ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ವಿಞ್ಞಾಣಂ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಸಙ್ಖಾರಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಸಙ್ಖಾರಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಅವಿಜ್ಜಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ.

ಜರಾಮರಣಂ ಸಿಯಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಸಿಯಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚಂ. ಜಾತಿ ಸಿಯಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಸಿಯಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ…ಪೇ… ಭವೋ ಸಿಯಾ ದುಕ್ಖಸಚ್ಚಂ, ಸಿಯಾ ಸಮುದಯಸಚ್ಚಂ, ಉಭಿನ್ನಮ್ಪಿ ನಿಸ್ಸರಣಂ ನಿರೋಧಸಚ್ಚಂ, ನಿರೋಧಪ್ಪಜಾನನಾ ಮಗ್ಗಸಚ್ಚನ್ತಿ.

ಭಾಣವಾರೋ.

ಸಚ್ಚಕಥಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ.