೬. ಪಿಣ್ಡಪಾತಮಹಪ್ಫಲಪಞ್ಹೋ

೬. ‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಭಾಸಿತಮ್ಪೇತಂ ಧಮ್ಮಸಙ್ಗೀತಿಕಾರಕೇಹಿ ಥೇರೇಹಿ –

‘‘‘ಚುನ್ದಸ್ಸ ಭತ್ತಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ, ಕಮ್ಮಾರಸ್ಸಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ;

ಆಬಾಧಂ ಸಮ್ಫುಸೀ ಧೀರೋ, ಪಬಾಳ್ಹಂ ಮಾರಣನ್ತಿಕ’ನ್ತಿ [ದೀ. ನಿ. ೨.೧೯೦].

‘‘ಪುನ ಚ ಭಗವತಾ ಭಣಿತಂ ‘ದ್ವೇಮೇ, ಆನನ್ದ, ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚ. ಕತಮೇ ದ್ವೇ? ಯಞ್ಚ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ತಥಾಗತೋ ಅನುತ್ತರಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುಜ್ಝಿ, ಯಞ್ಚ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ತಥಾಗತೋ ಅನುಪಾದಿಸೇಸಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಧಾತುಯಾ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯತಿ. ಇಮೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ, ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’ತಿ. ಯದಿ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಭಗವತೋ ಚುನ್ದಸ್ಸ ಭತ್ತಂ ಭುತ್ತಾವಿಸ್ಸ [ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ (ಸೀ.)] ಖರೋ ಆಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಪಬಾಳ್ಹಾ ಚ ವೇದನಾ ಪವತ್ತಾ ಮಾರಣನ್ತಿಕಾ, ತೇನ ಹಿ ‘ದ್ವೇಮೇ, ಆನನ್ದ, ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’ತಿ ಯಂ ವಚನಂ, ತಂ ಮಿಚ್ಛಾ. ಯದಿ ದ್ವೇಮೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚ, ತೇನ ಹಿ ಭಗವತೋ ಚುನ್ದಸ್ಸ ಭತ್ತಂ ಭುತ್ತಾವಿಸ್ಸ [ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ (ಸೀ.)] ಖರೋ ಆಬಾಧೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಪಬಾಳ್ಹಾ ಚ ವೇದನಾ ಪವತ್ತಾ ಮಾರಣನ್ತಿಕಾತಿ ತಮ್ಪಿ ವಚನಂ ಮಿಚ್ಛಾ. ಕಿಂನು ಖೋ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಸೋ ಪಿಣ್ಡಪಾತೋ ವಿಸಗತತಾಯ ಮಹಪ್ಫಲೋ, ರೋಗುಪ್ಪಾದಕತಾಯ ಮಹಪ್ಫಲೋ, ಆಯುವಿನಾಸಕತಾಯ ಮಹಪ್ಫಲೋ, ಭಗವತೋ ಜೀವಿತಹರಣತಾಯ ಮಹಪ್ಫಲೋ? ತತ್ಥ ಮೇ ಕಾರಣಂ ಬ್ರೂಹಿ ಪರವಾದಾನಂ ನಿಗ್ಗಹಾಯ, ಏತ್ಥಾಯಂ ಜನೋ ಸಮ್ಮೂಳ್ಹೋ ಲೋಭವಸೇನ ಅತಿಬಹುಂ ಖಾಯಿತೇನ ಲೋಹಿತಪಕ್ಖನ್ದಿಕಾ ಉಪ್ಪನ್ನಾತಿ. ಅಯಮ್ಪಿ ಉಭತೋ ಕೋಟಿಕೋ ಪಞ್ಹೋ ತವಾನುಪ್ಪತ್ತೋ, ಸೋ ತಯಾ ನಿಬ್ಬಾಹಿತಬ್ಬೋ’’ತಿ.

‘‘ಭಾಸಿತಮ್ಪೇತಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಧಮ್ಮಸಙ್ಗೀತಿಕಾರಕೇಹಿ ಥೇರೇಹಿ –

‘‘‘ಚುನ್ದಸ್ಸ ಭತ್ತಂ ಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ, ಕಮ್ಮಾರಸ್ಸಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ;

ಆಬಾಧಂ ಸಮ್ಫುಸೀ ಧೀರೋ, ಪಬಾಳ್ಹಂ ಮಾರಣನ್ತಿಕ’ನ್ತಿ.

‘‘ಭಗವತಾ ಚ ಭಣಿತಂ ‘ದ್ವೇಮೇ, ಆನನ್ದ, ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚ. ಕತಮೇ ದ್ವೇ? ಯಞ್ಚ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ತಥಾಗತೋ ಅನುತ್ತರಂ ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬೋಧಿಂ ಅಭಿಸಮ್ಬುಜ್ಝಿ, ಯಞ್ಚ ಪಿಣ್ಡಪಾತಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ತಥಾಗತೋ ಅನುಪಾದಿಸೇಸಾಯ ನಿಬ್ಬಾನಧಾತುಯಾ ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯತಿ [ಪರಿನಿಬ್ಬಾಯಿ (ಸೀ.)], ಇಮೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ, ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’ತಿ.

‘‘ಸೋ ಪನ ಪಿಣ್ಡಪಾತೋ ಬಹುಗುಣೋ ಅನೇಕಾನಿಸಂಸೋ. ದೇವತಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಹಟ್ಠಾ ಪಸನ್ನಮಾನಸಾ ‘ಅಯಂ ಭಗವತೋ ಪಚ್ಛಿಮೋ ಪಿಣ್ಡಪಾತೋ’ತಿ ದಿಬ್ಬಂ ಓಜಂ ಸೂಕರಮದ್ದವೇ ಆಕಿರಿಂಸು. ತಞ್ಚ ಪನ ಸಮ್ಮಾಪಾಕಂ ಲಹುಪಾಕಂ [ಬಹುಪಾಕಂ (ಸೀ.)] ಮನುಞ್ಞಂ ಬಹುರಸಂ ಜಟ್ಠರಗ್ಗಿತೇಜಸ್ಸ ಹಿತಂ. ನ, ಮಹಾರಾಜ, ತತೋನಿದಾನಂ ಭಗವತೋ ಕೋಚಿ ಅನುಪ್ಪನ್ನೋ ರೋಗೋ ಉಪ್ಪನ್ನೋ, ಅಪಿ ಚ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಪಕತಿದುಬ್ಬಲೇ ಸರೀರೇ ಖೀಣೇ ಆಯುಸಙ್ಖಾರೇ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ರೋಗೋ ಭಿಯ್ಯೋ ಅಭಿವಡ್ಢಿ.

‘‘ಯಥಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಪಕತಿಯಾ ಜಲಮಾನೋ ಅಗ್ಗಿ ಅಞ್ಞಸ್ಮಿಂ ಉಪಾದಾನೇ ದಿನ್ನೇ ಭಿಯ್ಯೋ ಪಜ್ಜಲತಿ, ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಪಕತಿದುಬ್ಬಲೇ ಸರೀರೇ ಖೀಣೇ ಆಯುಸಙ್ಖಾರೇ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ರೋಗೋ ಭಿಯ್ಯೋ ಅಭಿವಡ್ಢಿ.

‘‘ಯಥಾ ವಾ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಸೋತೋ ಪಕತಿಯಾ ಸನ್ದಮಾನೋ ಅಭಿವುಟ್ಠೇ ಮಹಾಮೇಘೇ ಭಿಯ್ಯೋ ಮಹೋಘೋ ಉದಕವಾಹಕೋ ಹೋತಿ, ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಪಕತಿದುಬ್ಬಲೇ ಸರೀರೇ ಖೀಣೇ ಆಯುಸಙ್ಖಾರೇ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ರೋಗೋ ಭಿಯ್ಯೋ ಅಭಿವಡ್ಢಿ.

‘‘ಯಥಾ ವಾ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಪಕತಿಯಾ ಅಭಿಸನ್ನಧಾತು ಕುಚ್ಛಿ ಅಞ್ಞಸ್ಮಿಂ ಅಜ್ಝೋಹರಿತೇ ಭಿಯ್ಯೋ ಆಯಮೇಯ್ಯ [ಆಮಯೇಯ್ಯ (ಸೀ.)], ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಭಗವತೋ ಪಕತಿದುಬ್ಬಲೇ ಸರೀರೇ ಖೀಣೇ ಆಯುಸಙ್ಖಾರೇ ಉಪ್ಪನ್ನೋ ರೋಗೋ ಭಿಯ್ಯೋ ಅಭಿವಡ್ಢಿ, ನತ್ಥಿ, ಮಹಾರಾಜ, ತಸ್ಮಿಂ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇ ದೋಸೋ, ನ ಚ ತಸ್ಸ ಸಕ್ಕಾ ದೋಸಂ ಆರೋಪೇತು’’ನ್ತಿ.

‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಕೇನ ಕಾರಣೇನ ತೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’’ತಿ? ‘‘ಧಮ್ಮಾನುಮಜ್ಜನಸಮಾಪತ್ತಿವಸೇನ, ಮಹಾರಾಜ, ತೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’’ತಿ.

‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಕತಮೇಸಂ ಧಮ್ಮಾನಂ ಅನುಮಜ್ಜನಸಮಾಪತ್ತಿವಸೇನ ತೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’’ತಿ? ‘‘ನವನ್ನಂ, ಮಹಾರಾಜ, ಅನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಮಾಪತ್ತೀನಂ ಅನುಲೋಮಪ್ಪಟಿಲೋಮಸಮಾಪಜ್ಜನವಸೇನ ತೇ ದ್ವೇ ಪಿಣ್ಡಪಾತಾ ಸಮಸಮಫಲಾ ಸಮವಿಪಾಕಾ ಅತಿವಿಯ ಅಞ್ಞೇಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಮಹಪ್ಫಲತರಾ ಚ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಾ ಚಾ’’ತಿ.

‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ದ್ವೀಸು ಯೇವ ದಿವಸೇಸು ಅಧಿಮತ್ತಂ ತಥಾಗತೋ ನವಾನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಮಾಪತ್ತಿಯೋ ಅನುಲೋಮಪ್ಪಟಿಲೋಮಂ ಸಮಾಪಜ್ಜೀ’’ತಿ? ‘‘ಆಮ, ಮಹಾರಾಜಾ’’ತಿ. ‘‘ಅಚ್ಛರಿಯಂ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಅಬ್ಭುತಂ ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ. ಯಂ ಇಮಸ್ಮಿಂ ಬುದ್ಧಕ್ಖೇತ್ತೇ ಅಸದಿಸಂ ಪರಮದಾನಂ, ತಮ್ಪಿ ಇಮೇಹಿ ದ್ವೀಹಿ ಪಿಣ್ಡಪಾತೇಹಿ ಅಗಣಿತಂ. ಅಚ್ಛರಿಯಂ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಅಬ್ಭುತಂ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ. ಯಾವ ಮಹನ್ತಾ ನವಾನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಮಾಪತ್ತಿಯೋ, ಯತ್ರ ಹಿ ನಾಮ ನವಾನುಪುಬ್ಬವಿಹಾರಸಮಾಪತ್ತಿವಸೇನ ದಾನಂ ಮಹಪ್ಫಲತರಂ ಹೋತಿ ಮಹಾನಿಸಂಸತರಞ್ಚ. ಸಾಧು, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಏವಮೇತಂ ತಥಾ ಸಮ್ಪಟಿಚ್ಛಾಮೀ’’ತಿ.

ಪಿಣ್ಡಪಾತಮಹಪ್ಫಲಪಞ್ಹೋ ಛಟ್ಠೋ.